1.Świat zwierząt, świat ludzi



Pobieranie 35.46 Kb.
Data06.05.2016
Rozmiar35.46 Kb.
PEDAGOGIKA – WYKŁADY
1.Świat zwierząt, świat ludzi.

Człowiek jako gatunek ma kompleks swego zwierzęcego pochodzenia, przykładem tego może być robienie przez kobiety makijażu; mężczyźni gola twarz, ubieranie się. Staramy się odróżnić od zwierząt także wykazując pogardę dla nich. Rościmy sobie prawo do opieki nad nimi. Św. Franciszek z Asyżu nazywał zwierzęta braćmi mniejszymi. Zarzucamy zwierzętom agresywność i brak myślenie. Zwierzęta wałcza tylko wtedy, kiedy pojawi się istotny konflikt. Swoja pogardę dla zwierząt wyrażamy także mówiąc: jesteś brudny jak świnia, głupi jak osioł. Z reguły podaje się złe zachowanie zwierząt zniewolonych przez ludzi. Wstydząc się zwierząt zachowujemy się tak jakbyśmy wstydzili się swoich rodziców zdobywając tytuł profesora, ponieważ oni nie maja wykształcenia.

Człowiek jest takim samym drapieżcą jak zwierze z tym, ze zabija także wtedy, gdy jest najedzony. Ludzie gorsza się zwierzętami ze względu na swoje kompleksy pochodzenia. Wstydzą się rzeczy, które o tym świadczą np. kości ogonowej.

Ludzie śnią tak samo jak zwierzęta, a także jędza i wydalają (cos, czego tak bardzo się wstydzimy). Ludzie kopulują w ten sam sposób, co zwierzęta, ale robią z tego rzecz intymną. Ablucja, czyli mycie się, także jest intymną czynnością. Są plemiona, w których jedzenie jest czynnością intymną, ponieważ jest działaniem z własnym ciąłem. Eskimosi całują się nosami, ponieważ jest to najbardziej wysunięty kawałek twarzy, a ręce maja z reguły schowane przed mrozem. Natomiast Indianie chodzą z reguły nago.

Cały czas mamy w sobie sporo zwierzęcości, chociaż tak się wywyższamy to mimo wszystko jesteśmy bardzo słabymi zwierzętami:

-kiepsko biegamy

-słabo skaczemy (poniżej 1,20 m)

-mamy słabe zęby

-kiepski paznokcie

-węch jest znikomy [myśleliście o tym, co by było gdyby wszyscy mieli taki jak główny bohater „Pachnidła”?]

-słuch jest bardzo słaby

-wzrok też nie najlepszy

Ludzie są takimi marnymi zwierzętami, ponieważ zanikł jeden gen między nami a szympansami (różnica genotypu to jeden gen spośród 900).[a to ciekawe? ]

Mamy za to najcięższy proporcjonalnie mózg ze wszystkich zwierząt 1/60-1/70 masy ciała. U słonia jest to 1/400 masy ciała, a mózg strusia jest mniejszy niż jego gałka oczna.

Człowiek posiadł umiejętność abstrakcyjnego myślenia np., jeśli widzimy kogoś od przodu to wiemy, że ma plecy. Dzięki myśleniu abstrakcyjnemu rozumiemy słowa, potrafimy liczy, rozróżniamy kolory, potrafimy rozpoznawać się na zdjęciach, oglądać telewizje, posługujemy się nauka. Ludzie wymyślili naukę, bo mieli dużo wolnego czasu.

Zwierzęta nie używają narzędzi, to człowiek dzięki abstrakcyjnemu myśleniu je stworzył. Nie miał kłów, to stworzył nóż, nie mamy skrzydeł, ale mamy samoloty, nie mamy sierści, ale mamy ubrania. Zwierzęta maja wszystko przy sobie, ich ciało jest ich narzędziem.

Szczupak atakujący błyskotkę jest ofiara własnej drapieżności. [nie wiem, do czego to się ma, ale zanotowałam to na pewno na wykładzie ]

Większość zwierząt rozmnaża się drogą gwałtu. Samica nie ma nic do powiedzenia i z reguły jest matką samotnie wychowującą młode. Spora część stad zwierząt dowodzona jest przez samice. Wilczyca wychowując swoje młode potrafi zabawić je na śmierć, jeśli nie będzie potrafiło się poddać w odpowiednim momencie.

Ludzie wychowują swoje młode poprzez zabawki, które rozwijają myślenie abstrakcyjne np. dziecko widzi dworzec i pociągi, a potem dostaje w prezencie ciuchcie.

Myślenie przyczynowo-skutkowe jest domeną ludzi. Społeczeństwa prymitywne wychowują swoje dzieci bez zabawek. Inicjacja – wprowadzenie w świat dorosłych przy pomocy atrybutów ludzi dorosłych.

Bóg także jest pojęciem abstrakcyjnym, ponieważ nie potrafimy go pokazać. Tak samo nie potrafimy powiedzieć, co to jest ciepło. Jeżeli mówimy o Bogu, że jest to oznacza, że już zaistniał, bo jest przedmiotem własnego istnienia. Tęsknoty też nie widać, nie można jej zmierzyć, a jednak istnieje. Człowiek jest w stanie wytworzyć abstrakty, których nie można pokazać, udowodnić (wykazać predykatu, konkretu).

Funkcja kapłańska istnieje po to, aby wyjaśnić rzeczy, których przeciętni ludzie nie byli w stanie wyjaśnić. Z funkcji kapłańskiej wyodrębniła się funkcja wychowawcza. Aby poruszać się po świecie potrzebujemy przewodnika, aby wytłumaczył nam od początku, że nie jesteśmy zwierzętami. Rodzice zmieniając pampersa, mówią do dziecka: co zrobiłeś? wstydź się – co to właściwie znaczy? Jest to kolejny abstrakt. Kapłan wyjaśnia rzeczy niewyjaśnione w racjonalny sposób. Predykat (konkret) namacalny, nie wszystkie rzeczy go posiadają, dlatego wychowawcy powinni tłumaczyć je dzieciom. Żeby poruszać się po świecie potrzebujemy przewodników, aby wdrożyli w nas system zachowań.

Najbardziej abstrakcyjnym wynalazkiem człowieka jest czas. Klacz jest w stanie najdłużej spośród zwierząt zapamiętać swoje źrebię do 1,5 roku. Przyszłość też jest abstraktem, zwierzęta nie planują. Gdybyśmy nie mieli poczucia przyszłości to byśmy nie wychowywali swoich dzieci.
2.Podstawowe terminy pedagogiki ogólnej.

”Jeżeli wymawiam jakieś słowo to znaczy ono tyle, ile chciałbym żeby znaczyło, ile chciałbym żeby znaczyło” Louis Carol – autor „Alicji w krainie czarów”

Termin- oznacza czas, staż, pojęcie, określenie.

Zbiór terminów- aparatura pojęciowa pewnej dyscypliny.

Każdy termin naukowy powinien być zdefiniowany, mieć jedno znaczenie.

Terminy pedagogiki są:

-typowe dla nauki, uniwersalne dla innych dziedzin

-specyficzne dla pedagogiki

Niektóre pojęcia rozumiemy naturalnie (mama, ciepło)- język potocznej komunikacji.

!!!Pedagogika zajmuje się ludźmi nie zwierzętami.

Celem każdego poznania naukowego jest poznanie prawdy. Jeżeli ktoś nie zakłada poznania prawdy, to jego działania nie możemy nazwać naukowym. Poznawanie prawdy jest najważniejszym celem nauki. Nauka nie odkrywa prawdy tylko to, co jest najbardziej prawdopodobne. Kłamstwu natomiast towarzyszy intencja, aby obrócić nieprawdę w prawdę. W pedagogice prawda jest jaskrawa, ponieważ pytamy: jak zrobić, aby człowiek był dobry?

Sprawdzalność- jeżeli ktoś postąpi tak samo, to otrzyma identyczny wynik. Wynik naukowy nie może być incydentalny.

Generalizacja- uogólnienie, jest celem nauki.

Prawo naukowe- trzeba dokonać generalizacji, mieć dowód na swoją tezę.

Przysłowia są głupotą narodową. Nie ma czegoś takiego jak wyjątek od reguły.

Ludzie powinni kierować się dobrą wolą przy robieniu dobrych uczynków.

Pojęcia ogólno naukowe:

-prawda


-socjalizacja

-generalizacja

Wychowanie jako efekt (jesteś dobrze wychowany), uważane jest także jako czynność (wychowywanie). Jest bardzo ważnym elementem w społeczeństwie. Społeczeństwo nie jest sumą jednostek, jest świadomą i celową działalnością zmierzającą do pozytywnych zmian osobowości drugiej osoby.

Do końca XIX w. nie przejmowano się dzieciństwem, dopiero Zygmunt Froid odkrył, że dzieciństwo to bardzo ważny okres w życiu człowieka. „Dzieciństwo to nie jest przygotowanie do życia, dzieciństwo to już jest życie” – Korczak

Pedagogika jest nauką normatywną, tak samo jak etyka. Określa, co jest dobre, a co złe.

Proces- jest pojęciem dynamicznym, jest to coś zmiennego, jest to zespół czynności prowadzących do celu – zamierzony stan rzeczy.

Teleologia- nauka o celach.

Wzmocnienie:

- negatywne:

Kara- świadome zachowanie wychowawcze, które ma na celu wskazanie i wyeliminowanie złego postępowania.(zwracanie uwagi, mandat od policji)

- pozytywne:

np.: Byłeś bardzo grzeczna – masz mój samochód.

Wychowanek- przedmiot wychowania, następuje stopniowa zamiana w podmiot.

Wychowawca – wykonawca.

Podmiot wychowania – samowychowanie.

Wychowywanie przechodzi od prostego wychowywanie (np. uczenie słuchania, nauka sikania do nocnika) do wychowywania siebie. Jest to bardzo łagodny proces.

Metoda wychowania – odpowiada na pytanie jak wychowywać. Pedagogika to działanie perswazyjne, oparte na mówieniu. Kiedy wiemy kogo wychowywać, musimy wiedzieć jak.

J.J. Rousseau twierdził, że nie można wychowywać człowieka, ponieważ jest on stworzony na obraz i podobieństwo Boga, więc to tak jakby wychowywać samego Boga.


3. Rozwój człowieka.

Socjalizacja – wprowadzenie ogółu norm społecznych bez pytania socjalizowanego czy tego chce. Dziecko jest wprowadzane przez ludzi dorosłych do pewnego świata norm społecznych.

Grupa nie jest tylko sumą ludzi, ale są to także interakcje między tymi ludźmi.

Do końca życia człowieka rozwijają się w nim dwie cechy: cierpliwość i namysł, są to cechy ludzi starszych.

Erik Erikson – Człowiek nie rozwija się linearnie, tylko spiralnie, jest to wspinanie się na coraz wyższe piętra, w tym samym momencie są zakręty, ale już piętro wyżej. Rozwój oznacza wchodzenie na wyższe piętra, poprzez zakręty – najtrudniejsze momenty. Zakręt – jest to pewna trudność, pojęcie kryzysu. Rozwój jest jak wchodzenie po schodach wieżowca, na każdym półpiętrze widać przez okno coraz więcej, ale wchodząc mamy coraz mniej sił. Warunkiem sukcesu jest zdobycie szczytu, pokonanie trudności jest czymś, co nas rozwija.

Erikson: wszyscy mamy identyczne potrzeby, ale każdy inaczej je realizuje.

Sine qua non – warunek konieczny.
Erikson podzielił życie na 8 faz, które należy zrealizować. Fazy rozwojowe następują po sobie po kolei, nie można żadnej ominąć, nie ma sensu przypisywanie im wieku.

I Basic trust – podstawowa ufnośćdziecko nie zna nic, nic nie rozumie, dlatego musi ufać – przystosowanie się do środowiska

II Faza autonomii- w tej fazie dziecko zaczyna chodzić, ono chodzi, aby chodzić (ja siama). Nauka dynamiki, pojawia się potrzeba autonomii (osoba niepełnosprawna widzi świat jak dziecko). Człowiek poznaje różne możliwości, po 2 etapie przestaj być zwierzęciem.

Wszystko, co zaczynamy, zaczynamy od nadziei. Łukaszewski: „Kiedy umierają nadzieje, to umierają ludzie” – w ten sposób umierają wszyscy samobójcy.

Dla dziecka wszystko jest nowe, potrzebna jest nadzieja, że uda mu się żyć. Ludzie nie pamiętają nabywania pierwszych doświadczeń, pamiętają słowa, bo myślą słowami.

Zaczynamy chodzić, bo ufamy, że możemy się tego nauczyć, nawet, jeśli się parę razy przewrócimy. Chodzenie to tracenie i odzyskiwanie równowagi.

Wszystko, co się rusza jest dla dziecka ciekawsze.

Jest takie zepsucie człowieka, którego nie da się naprawić, żeby go uleczyć, trzeba go wtedy odizolować.

Triangulacja- obserwowanie z 3 punktów, różne perspektywy.

III Potrzeba inicjatywnosci


Dzieci chcą sobie wyznaczać cele. Zwierzęta nie wyznaczają sobie celi. Cele to jest przyszłość. Zwierzęta mają instynkt, a człowiek świadomość. Wykształcenie autonomii (samodzielności) jako narzędzia do osiągnięcia danego celu. W czasie III fazy uczymy się stawiać sobie cele. Dostrzegamy to, co może być celem. Dziecko uczy się dopasowywania środków do danego celu. Cel generuje środki.

IV Faza adekwatności – zgodności z czymś

Człowiek chce być adekwatny do oczekiwań wobec niego. Chęć bycia zaakceptowanym poprzez własne działanie. Szukanie akceptacji ze strony rodziców, otoczenia, społeczeństwa, spełnianie własnych oczekiwań. Pokazujemy, że jesteśmy coś warci. Żadne wysiłki nie są nic warte, jeśli nikt nie będzie tego oceniał i doceniał. Ważna jest ocena tego, co robimy.


V Faza tożsamości


W tej fazie ludzie zastanawiają się kim są. Wobec każdej osoby zachowujemy się inaczej.

Residuum aksjologiczne- niewyczerpane zapasy, coś stałego, coś, czego na pewno nigdy nie zrobię – L. Kolberg.

Jest to faza wierności swoim ideałom. Człowiek nietwórczy może dopasować się świata, jest to element naśladownictwa, natomiast ludzie twórczy próbują świat dopasować do siebie. Myślenie niekonwencjonalne jest rodzajem buforu chroniącego tożsamość.

Szukanie odpowiedzi na pytania: czego chcę? Czego nigdy nie zrobię?


VI Faza intymności


Intymność – bliski kontakt.

W tej fazie dochodzi do wyciszenia. Pojawia się w niej potrzeba małżeństwa. Budowanie owego „my”, które się tak kocha. W tej fazie już wiemy, czego chcemy.


VII Faza życiodajności i twórczości


Chęć posiadania dzieci, pozostawienia czegoś po sobie. „Non omnis moriar” – Horacy.

Świadome traktowanie dzieci jako czegoś, co po sobie pozostawimy.


VIII Faza integracji


Człowiek wie, co może jeszcze zrobić w życiu i czego już na pewno nie zrobi. Etap skupienia się i nazwania wszystkiego. Życie jest jak okrąg, jeśli uda nam się go zamknąć do będziemy odchodzić w spokoju. Świadomość końca. Jest to faza podsumowania życia.

3 Wykład


Badania empiryczne:

-jakościowe

-ilościowe

Obserwacja – najcenniejsza, choć może być subiektywna.

U podstaw pedagogiki leżą badania etnograficzne (opis rzeczywistości + analiza + wnioski). Elementem badań jest obserwacja. Trzy sposoby przekazywania wartości kultury – Margaret Mead:


  1. Droga postfiguratywna – od starszych do młodszych, wychodzi z założenia, że to, co było dobra dla mnie, będzie również dobre dla ciebie. Skłaniamy się do pewnego modelu, w którym starsi kształtują młodszych. Syndrom emigrantów we własnym kraju, kiedy np. starsi ludzie nie potrafią się przystosować do współczesnego świata.

  2. Dziedzictwo koofiguratywne – wymienianie się wzajemnymi usługami, starzy od młodych, młodzi od starych.

  3. Prefiguratywność- kiedy młodzi uczą starszych i zaczynają dyktować warunki.

Kierunki myślenia:



  1. horyzontalny płaski – społeczeństwo postmodernistyczne, myślenie kategoriami „teraz” dot. Teraźniejszości, amputacja historii, bo jest nie ważna

  2. wertykalne- pionowe – w kategoriach historycznych np. herb rodzinny, szukanie korzeni, od historii po teraźniejszość

  3. transcendentalne – stąd do wieczności myślenie religijne, nie tylko to, co było jest ważne, ale także to, co będzie

Prefiguratywność- myślenie horyzontalne, odcięcie się od historii, od źródła kultury. Odcinanie się od własnych korzeni. W zależności od typu myślenia tworzą się konflikty. Jeżeli w domu panuje model postfiguratywny, a w szkole konfiguratywny wówczas (lizus) popadnie w konflikt z grupą. Wszystko zależy od sposobu wychowania w domu. Konflikt między domem a środowiskiem = dysonans wychowawczy.



4 Wykład


Wychowanie to celowe i świadome działanie. Prowadzi do melioratywnych zmian.

Świadomość – wiemy, co chcemy.

Nieświadomość – coś się dzieje, ale bez naszej wiedzy, że się to stanie.

Celowo zmierzamy do osiągnięcia celu. Wychowanie dotyczy pewnego pożądania.

Melior po łac. lepszy, działanie melioratywne, czyli lepsze.

„Lepsze” jest pojęciem względnym, zahacza o kulturę. W zależności od celu dobierano środki, uważano za rzeczy gorsze lub lepsze.


Kazimierz Sośnicki -cele wychowania można brać z kilku źródeł:

    • naturalnego – tak wychowywać, aby przetrwać (np. jeść, spać)

    • z życia społecznego – czerpać ze społeczeństwa np. wychowanie patriotyczne (na żołnierza), wychowywać tak, aby człowiek był pożyteczny dla innych

    • z indywidualnych predyspozycji, np. jesteś urodzonym przywódcą, dlatego będę w ciebie inwestował

    • z kultury jako praw alternatywnych dla natury, wychowuję cię tak, abyś nie zabijał, nie kradł

Trzeba sobie na pytanie, kim ma być ten, kogo wychowuje? Kiedy wychowujemy tez stawiamy sobie cele. Wychowanie bezcelowe jest doraźne.

Ideologia- zespól przekonań, źródło wychowania, ma charakter emocjonalny, nasze przekonania są oparte na ideologii. Ideologie mają to do siebie, że są o siebie zazdrosne, albo doprowadzają do konfliktu. Ideologie wzajemnie się wypierają.

Rewolucja- ostry konflikt ideologiczny powoduje jej powstanie.

Wyobrażenia przechodzą w spostrzeżenia = halucynacja, dlatego ideologia nie może być złudzeniem.


Kolberg i Mejer – ideologie wychowania

- romantyczna – przedstawiciel Jan Jakub Rousseau autor „O umowie społecznej”



  • nie należy ingerować w wychowanie

  • wychowanie jest przestępstwem, bo to tak jakby wychowywać Boga

  • swobodny wzrost = nie przeszkadzać

  • wychowanie powoduje, że człowiek jest zły

  • wszystko, co potrzeba zakodowane jest w ciele i umyśle

  • twórca naturalizmu

  • idea wychowania bezstresowego jest pochodną jego teorii

  • niepodważalne ludzkie dobro

  • nurt antypedagogiki- XX w.- nie ingerować w dziecko, nie brać odpowiedzialności za, nie układać priorytetów, nic nie robienie wobec dziecka nie jest złe – społeczne przyzwolenie na pedofilie

- Jan Friedrich Helwart, I poł. XIX w.

  • można pokazywać tylko to, co się wie, czyli nasz doświadczenia

  • praca jako podstawowy element wychowujący

  • przyswajanie wiedzy

  • obciążanie pamięci

  • dyscyplina

  • mądrzejszy uczy głupszego, straszy młodszego

  • szkoła nie pozostawiała wyboru

  • myślenie konfergencyjne – jednorozwojowe

- Zygmunt Froid

  • odkrycie dzieciństwa i jego wartości

  • w dzieciństwie może dojść do zdarzeń, które zmienią nasze życie, np. komplesky

  • wszystko, co ważne rozegrało się w dzieciństwie

  • istotny jest postęp

- John Deway

  • wychowanie, wyrobienie w człowieku zapału do pokonywania przeszkód. Najważniejszy jest postęp, to jak się rozwinąłeś jest najważniejsze.

  • Celem jest rozwój

  • Zadania dywergencyjne

  • Uczeń ma poczucie, ze może zmienić świat

  • Neoprogresywizm

- edukacja elastyczna:

  • Nie można zawsze w taki sam sposób zachowywać się w stosunku do dziecka

  • Nie można się przywiązywać do ideologii indywidualne podejście do każdego człowieka

  • Edukacja ma służyć dziecku, nie odwrotnie


Nie zawsze świadomie stawiamy sobie cel wychowania, stawiamy go, ale niekoniecznie nazywamy go celem. Zmiana celu wychowania prowadzi do traumatycznego przebiegu wychowania i skutków, cel lubi stałość i konsekwencje.


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna