70 h Wykłady – 15 h: 8 h w semestrze letnim, 7 h w semestrze zimowym Seminaria 15 h



Pobieranie 64.95 Kb.
Data02.05.2016
Rozmiar64.95 Kb.
Program zajęć – MIKROBIOLOGIA

kierunek: Lekarski

Liczba godzin dydaktycznych łącznie: 70 h

Wykłady – 15 h: 8 h w semestrze letnim, 7 h w semestrze zimowym

Seminaria - 15 h: 8 h w semestrze letnim, 7 h w semestrze zimowym

Ćwiczenia – 40 h: 20 h w semestrze letnim, 20 h w semestrze zimowym

Zajęcia kończą się egzaminem



Punkty ECTS: 8

Legenda: W –wykłady, S – seminaria, Ć – ćwiczenia. Terminy poszczególnych zajęć podano w harmonogramie.

S.1. Podstawy różnicowania drobnoustrojów – morfologia i fizjologia.

Morfologia bakterii i grzybów: kształt, wymiary, budowa komórki, różnice w budowie ściany komórkowej: bakterie Gram-dodatnie, Gram-ujemne, prątki, inne, cechy różnicujące bakterie. Ogólna systematyka drobnoustrojów: królestwo, typ, klasa, rząd, rodzina, rodzaj, gatunek; szczep, biotyp, serotyp, serowar, serogrupa.

Metody bezpośredniego wykrywania drobnoustrojów: preparaty mikroskopowe, wykazanie antygenu bezpośrednio w materiale metodami serologicznymi lub materiału genetycznego technikami biologii molekularnej.

Badanie morfologii drobnoustrojów: preparaty przyżyciowe i barwione.

Metody barwienia; metoda Grama, Ziehl-Neelsena, Neissera, Giemsy, Löfflera, pozytywno-negatywna; zastosowanie praktyczne.

Podstawowe grupy bakterii Gram-dodatnich – ziarenkowce: Staphylococcus, Streptococcus, Enterococcus, Peptostreptococcus; laseczki: Bacillus, Clostridium; pałeczki: Corynebacterium, Listeria, Lactobacillus, Propionibacterium; prątki – Mycobacterium; promieniowce: Actinomyces, Nocardia

Podstawowe grupy bakterii Gram-ujemnych – ziarenkowce: Neisseria, Veilonella; różne grupy pałeczek: z rodziny Enterobacteriaceae (E. coli, Klebsiella, Salmonella...),niefermentujace: Pseudomonas, Acinetobacter; inne: Vibrio, Campylobacter, Helicobacter, Haemophilus, Bordetella, Gardnerella, Legionella..., beztlenowe: Bacteroides, Fusobacterium...; krętki – Treponema, Borrelia; riketsje; chlamydie; mykoplazmy

Fizjologia drobnoustrojów – wymagania odżywcze, źródło węgla i źródło energii (autotrofy, heterotrofy, chemolitotrofy, chemoorganotrofy); zapotrzebowanie na tlen (bezwzględne tlenowce, względne beztlenowce, beztlenowce, mikroaerofile, kapnofile); wpływ temperatury, pH, ciśnienia, potencjału oksydoredukcyjnego na wzrost bakterii. Różnice w zapotrzebowaniu wzrostowym różnych grup drobnoustrojów- bakterie typowe, atypowe, prątki, beztlenowce.

Zmienność bakterii – genotyp, fenotyp, mutacja, rekombinacja (koniugacja, transdukcja, transformacja). Praktyczne znaczenie zmian w genotypie (zmiana cech morfologicznych, biochemicznych, chorobotwórczości, wrażliwości na antybiotyki). Czynniki zjadliwości.

Podłoża do hodowli drobnoustrojów – podziały, przykłady (płynne stałe, półpłynne; proste wzbogacone, wybiórczo-różnicujące, wybiórczo-namnażające, specjalne, chromogenne; transportowe, transportowo-wzrostowe); zastosowanie różnych podłoży w diagnostyce. Różnicowanie drobnoustrojów na podstawie rodzaju wzrostu na podłożach płynnych (zmętnienie) i stałych (morfologia kolonii).

Wykorzystanie metabolizmu (aktywność enzymatyczna, cechy biochemiczne) do identyfikacji i różnicowania drobnoustrojów. Metody identyfikacji/ zestawy diagnostyczne: testy API, system ATB, Vitek Compact, Maldi-Tof, inne.

Ć. 1.

Test zaliczeniowy – materiał z seminarium 1 oraz odpowiednich do programu rozdziałów podręcznika Murray

Omówienie zasad BHP w pracowni mikrobiologicznej. Mycie rąk.

Wykonanie i oglądanie preparatów przyżyciowych – kropla wisząca.

Wykonanie preparatów barwionych z hodowli płynnej i stałej metodą Grama, Lőfflera, Neissera.

Technika mikroskopii immersyjnej.

Ocena mikroskopowa wykonanych preparatów: ocena wielkości i morfologii drobnoustrojów, różnicowanie poszczególnych grup drobnoustrojów.

Oglądanie preparatów bezpośrednich z różnych materiałów klinicznych: ropa z czyraka, plwocina, krew, pochwa.

Odczytanie zdolności ruchu bakterii na podłożu stałym, w agarze półpłynnym.

Oglądanie podłoży do hodowli drobnoustrojów przed i po posiewie (podłoża płynne: tryptozowo-sojowe, tioglikolanowe; podłoża agarowe: z krwią owczą, Chapmana, MacConkeya, Sabourauda, czekoladowe, Mueller-Hintona, D-Coccosel, Pyocyanosel, chromogenne), ocena wzrostu, charakterystyka morfologiczna (wygląd) i „biochemiczna” (charakterystyczna barwa) kolonii.

Różnicowanie bakterii na podstawie cech biochemicznych - testy API (odczyt wizualny), karty VITEK 2 Compact.

Wizyta w pożywkarni i pracowni bakteriologicznej – przygotowanie szkła i pożywek, wykorzystanie pożywek w codziennej diagnostyce, odczytanie cech biochemicznych systemem komputerowym.

Oglądanie zestawów do pobierania materiałów (wymazówki, podłoża transportowe, podłoża transportowo-wzrostowe, inne).



S.2. Morfologia i fizjologia grzybów

Morfologia grzybów: kształt, wymiary, budowa komórki, różnice w budowie ściany komórkowej. Cechy różnicujące bakterie i grzyby. Fizjologia grzybów. Wzrost i rozmnażanie grzybów – cykle rozwojowe, fazy namnażania, szybkość wzrostu na podłożach sztucznych ( grzyby drożdżopodobne, pleśnie, dermatofity).



Klasyfikacja grzybów – dermatofity, drożdżaki i grzyby drożdżopodobne, pleśnie, grzyby dimorficzne

Występowanie grzybów w środowisku i normalnej mikroflorze człowieka.



Ć.2.

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z programem seminarium 2 – podręcznik Murray

Ocena morfologii kolonii grzybów na podłożu Sabourauda, podłożu chromogennym oraz Dermasel (ocena wzrostu dermatofitów)

Ocena morfologii komórek w hodowli szkiełkowej.

Oglądanie preparatów bezpośrednich w laktofenolu – ocena obecności strzępek grzybni w materiale pobranym od pacjenta.

Wykonanie i ocena preparatów bezpośrednich z plwociny.

Oglądanie preparatów bezpośrednich z różnych materiałów klinicznych: plwocina, krew, pochwa.

Ocena morfologii grzybów w preparacie z KOH.

Odczytanie testu filamentacji.

Różnicowanie grzybów na podstawie cech biochemicznych - testy API (odczyt wizualny), karty VITEK 2 Compact.

Odczytanie testu biochemicznego Candifast



S.3. Podstawy wirusologii.

Podstawowe cechy wirusów - budowa i wymiary, właściwości i udział poszczególnych struktur wirusów: w patomechanizmie zakażenia, w diagnostyce, do produkcji szczepionek. Fazy replikacji wirusów, wpływ typu replikacji na przebieg zakażenia wirusowego. Bakteriofagi. Priony.

Podstawowe taksony wirusów:

dsDNA:Herpesviridae (Human herpesvirus - HHV-1, HHV-2, HHV-3 (VZV), HHV-4 (EBV), HHV-5 (CMV),

HHV-6, HHV-7, HHV-8; Adenoviridae(Human adenovirus -HAdV-A, -B, -C, -D, -E, -F); Polyomaviridae (BK



polyomavirus - BKPyV, JCPyV); Papillomaviridae (Human papillomavirus - HPV); Poxviridae: (Vaccinia virus –

VACV, VariolaVariola virus (VARV), Molluscumcontagiosum virus (MCV).



ssDNA: Parvoviridae(B19 virus - B19V)

używająceodwrotnejtranskryptazy: Hepadnaviridae (Hepatitis B virusHBV); Retroviridae (Human

immunodificiency virus - HIV-1, HIV-2, Primate T-lymphotropic virus - PTLV-1, PTLV-2 (HTLV)

dsRNA: Reoviridae (Rotavirus A – RV-A, Rotavirus B – RV-B, Colorado thick fever virus- (CTFV)



ssRNA(-): Orthomyxoviridae (Influenza A- FLUAV, Influenza B - FLUBV, Influenza C - FLUCV);

Paramyxoviridae (Human parainfluenza virus - HPIV-1, HPIV-3, Measles virus – MEV, Mumps

virus – MuV, Human respiratory syncytial virus – HRSV);Rabdoviridae (Vesicular stomatitis New Jersey virus

– VSNJV, Rabies virus – RABV); Bornaviridae(Borna disease virus – BDV); Filoviridae (Za Seoul virus

SEO; Zaire Ebola Virus,Marburg virus); Bunyaviridae(Hantaan virus – HTNV,Dobrava-Belgrad virus –

DOBV,Puumala virus – PUUV, Sin Nombre virus – SNV, Rift Valley fever virus – RVFV); Arenaviridae

(Lassa virus - LASV, Junin virus – JUNV, Machupo virus – MACV, Guanarito virus –GTOV,Sabia virus

SABV, Hepatitis delta virus - HDV; Picornaviridae (enterovirusy: Coxackie, Echo Polio; rinowirusy: Human



rhinovirus - HRV-A, HRV-B; Hepatitis A virus – HAV, Foot-and-mouth disease virus – FMD); Calciviridae

(Norovirus – (Norwalk virus) - NV, Sapporo virus – SV); AstroviridaeHumanastrovirus – HastV);



ssRNA(+): Coronaviridae(Coronavirus, SARS, Torovirus); Togaviridae (Rubella virus - RUBV); Flaviviridae

(Tick-borne encephalitis virus –TBEV, Yellow fever virus - YFV, Dengue virus - DENV, West Nile virus-WNV,



Hepatitis C virus – HCV; Hepeviridae: Hepatitis E virus - HEV;

Metody namnażania wirusów (hodowle komórkowe, zarodki ptasie, wrażliwe zwierzęta).

Metody wykrywania namnożonych wirusów: efekt cytopatyczny, metoda łysinkowa, odczyn hemaglutynacji, odczyn hemadsorpcji; odczyn neutralizacji; metody mikroskopowe, molekularne. Wykrywanie antygenów i materiału genetycznego wirusów.

Ć.3.

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z programem seminarium 3 – podręcznik Murray

Wykrywanie wirusów metodą hemaglutynacji - odczyn szkiełkowy (jakościowy) i probówkowy (ustalenie miana wirusa).

Oglądanie ciałek wtrętowych Negriego w tkance mózgowej zwierzęcia chorego na wściekliznę) w preparacie barwionym i metodą IF.

Demonstracja hodowli bakteriofagów (łysinki).



S. 4. Podstawowe grupy bakterii Gram-dodatnich

Ziarenkowce Gram-dodatnie: względnie beztlenowe

- katalazo-dodatnie: Micrococcus, Staphylococcus (S. aureus, grupa CNS:S. epidermidis, S. saprophyticus)


- katalazo-ujemne: Streptococcus(grupy serologiczne: A – S. pyogenes, B – S. agalactiae, C – S. equisimilis, G – różne szczepy); S. pneumoniae, „ grupa viridans”, Enterococcus;
bezwzględnie beztlenowe:

- Gram-dodatnie: Peptococcus, Peptostreptococcus, Peptoniphilus, Finegoldia, Anaerococcus,



Pałeczki Gram-dodatnie tlenowe:

- nieprzetrwalnikujące,: Corynebacterium (C. diphtheriae), Mycobacterium (prątki gruźlicy, MOTT), Erysipelothrix, Listeria.

- przetrwalnikujące(laseczki tlenowe): Bacillusanthracis, B. cereus

- promieniowce rozgałęzione pałeczki słabo kwasooporne: Nocardia, Streptomyces, Rodoccocus, Actinomadura.

Pałeczki Gram-dodatnie beztlenowe:

- nieprzetrwalnikujące: Actinomyces, Propionibacterium, Eubacterium, Lactobacillus, Bifidobacterium, Mobiluncus;

- przetrwalnikujące (laseczki beztlenowe): Clostridium (C. tetani, C.perfringrns, C. botulinum);

Występowanie, chorobotwórczość, najczęstsze postacie kliniczne zakażeń, mechanizmy obronne – typ odczynu zapalnego, diagnostyka.

Ć. 4. Różnicowanie bakterii Gram-dodatnich.

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z programem seminarium 4– podręcznik Murray

Różnicowanie gronkowców: morfologia kolonii gronkowców na agarze zwykłym, agarze z krwią i podłożu Chapmana, wykonanie testu na obecność katalazy i czynnika zlepnego (CF), odczyt testu probówkowego na wytwarzanie koagulazy, testu lateksowego typu Staphaurex, API, ID 32 Staph, VITEKGP.

Różnicowanie paciorkowców: ocena morfologii kolonii i typu hemolizy paciorkowców β-hemolizujących, zieleniących i niehemolizujących na agarze z krwią; podłoże chromogenne (Granada – S. agalactiae), różnicowanie serologiczne(Streptokit), wrażliwość na optochinę (różnicowanie pneumokoków od paciorkowców zieleniących), test ASO.

Różnicowanie enterokoków: wzrost na agarze zwykłym, agarze z krwią, podłożach wybiórczo-różnicujących (z eskuliną, tellurynem potasu).

Oglądanie preparatów barwionych metodą Grama i Neissera z maczugowców błonicy i rzekomobłoniczych.

Oglądanie hodowli maczugowców rzekomobłoniczych na agarze z krwią.

Oglądanie preparatów barwionych metodą Grama oraz hodowli na agarze zwykłym (mikrokolonie) promieniowców Nocardia.

Diagnostyka prątków: oglądanie prątków gruźlicy w preparatach bezpośrednich barwionych metodąZiehl-Neelsena i fluorescencyjnych oraz hodowli prątków na podłożu Lövensteina-Jensena, wykrywanie obecności DNA Mycobacterium tuberculosis metodą Real-Time PCR.

Oglądanie hodowli Bacillus cereus.

W. 1. Mikrobiota człowieka. Podstawy wykrywania zakażeń.

Formy współżycia między drobnoustrojami. Współżycie drobnoustrojów z organizmem. Normalna (fizjologiczna) mikroflora człowieka i jej znaczenie. Chorobotwórczość, zjadliwość, zakaźność, inwazyjność, toksyczność drobnoustrojów.

Czynniki zjadliwości.

Terminy związane z zakażeniem, zapaleniem i epidemiologią chorób infekcyjnych: adhezja, kolonizacja, kontaminacja, inwazja, ewazja, zakażenie (ostre, przewlekłe, oportunistyczne, miejscowe, układowe, uogólnione, bezobjawowe, objawowe, latentne, mieszane, pierwotne, reinfekcja, superinfekcja, szpitalne, pozaszpitalne, endogenne, egzogenne, wrodzone, nabyte, antroponoza, antropozoonoza, zoonoza, sapronoza, bakteriemia, posocznica, intoksykacja, zarażenie, rezerwuar zarazka, źródło zakażenia, wrota zakażenia, okres wylegania, epidemia, endemia, pandemia.

Cel i znaczenie badania mikrobiologicznego. Zasady (procedury) pobierania materiału do badań mikrobiologicznych (bakteriologiczne, wirusologiczne, mikologiczne): okres pobierania, rodzaje materiałów, sposoby pobierania, przechowywanie i transport, skierowanie do pracowni mikrobiologicznej; błąd przedlaboratoryjny, laboratoryjny.

Opracowanie materiału w pracowni bakteriologicznej – wykonanie i praktyczne znaczenie poszczególnych etapów, błąd laboratoryjny:

- badanie bezpośrednie: mikroskopowe ( preparat przyżyciowy, preparat bezpośredni barwiony metodą Grama lub inną, wykazanie obecności antygenu lub materiału genetycznego drobnoustroju bezpośrednio w badanej próbce za pomocą metod serologicznych lub biologii molekularnej;

- posiew na odpowiednie podłoża bakteriologiczne, hodowla w warunkach tlenowych/beztlenowych/innych;

- identyfikacja wyhodowanych drobnoustrojów – cechy morfologiczne (preparat z hodowli, wygląd kolonii), cechy biochemiczne, cechy antygenowe (ustalenie serotypu/serowaru), inne (np. typowanie fagowe, genotypowanie)


  • oznaczenie wrażliwości na antybiotyki i mechanizmu oporności (metody fenotypowe i genetyczne);

  • badanie zjadliwości drobnoustroju (metody in vivo i in vitro);

- kliniczna interpretacja wyniku badania bakteriologicznego – flora fizjologiczna, nosicielstwo, kolonizacja, czynnik etiologiczny; błędy interpretacji wyników; Diagnostyka pośrednia – odczyny serologiczne.

S. 5. Podstawowe grupy bakterii Gram-ujemnych

Ziarenkowce Gram-ujemne względnie beztlenowe: Neisseria (N. meningitidis, N. gonorrhoeae, gatunki komensalne występujące fizjologicznie w jamie ustnej), Moraxella catarrhalis

bezwzględnie beztlenowe:

- Veilonella



Pałeczki Gram-ujemne jelitowe (duże) względnie beztlenowe z rodziny Enterobacteriaceae: Escherichia coli(szczepy ETEC, EPEC, EIEC, EHEC), Salmonella(serowaryS. Typhi (D) – dur brzuszny, S Paratyphi(A, B, C) – dury rzekome; salmonelozy - S. Enteritidis, S. Agona, S. Typhimurium, S. Heidelberg...), Shigella (S. dysenteriae, S. flexneri, S. boydii. S. sonnei), Klebsiella(K. pneumoniae, K. oxytoca, K. rhinoscleromatis, K. ozenae), Enterobacter, Citrobacter, Serratia, Proteus, Morganella, Providencia, Yersinia.

Pałeczki Gram-ujemne niefermentujące niewybredne tlenowe: Pseudomonas aeruginosa, Stenotrophomonas maltophilia, Burkholderiacepacia, Acinetobacter baumannii, Alcaligenes, Flavobacterium

Pałeczkioksydazo-dodatnie, fermentujące, względnie beztlenowe: Vibrio (V. cholerae V. parahaemolyticus), Aeromonas
Pałeczkioksydazo-dodatnie, mikroaerofilne: Campylobacter jejuni, Helicobacter pylori
Wybrednepałeczki Gram-ujemnemałe (kokopałeczki):Francisella tularensis, Pasteurella multocida, Brucella abortus, Bordetella pertussis, Haemophilus influenzae, Legionella pneumophila

Pałeczki Gram-ujemne bezwzględnie beztlenowe: Bacteroides, Porphyromonas, Prevotella, Fusobacterium, Leptotrichia, Aggregatibacter actinomycetemcomitans

Występowanie, chorobotwórczość, najczęstsze postacie kliniczne zakażeń, mechanizmy obronne – typ odczynu zapalnego, diagnostyka.



Ć. 5. Różnicowanie bakterii Gram-ujemnych

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z programem seminarium 5 – podręcznik Murray

Różnicowanie Moraxella i Neisseria: test na obecność oksydazy, testy biochemiczne (API, VITEKNH), zestaw do określenia grupy serologicznej Neisseria meningitidis

Ocena wyglądu kolonii różnych pałeczek Gram-ujemnych na podłożu MacConkeya – kolonie laktozo-dodatnie (E coli), laktozo-ujemne (Salmonella, Shigella, Proteus), śluzowe (Klebsiella).

Ocena wyglądu kolonii Salmonella na podłożu SS oraz Pseudomonas na podłożu wybiórczym z cetrymidem.

Różnicowanie pałeczek Gram-ujemnych na podstawie cech biochemicznych – testy API, VITEK.

Demonstracja zestawu do typowania serologicznego Salmonella i Shigella.

Wykonanie posiewów wymazów z różnych okolic ciała (nos, ucho, gardło, pochwa, odbyt).

W.2. Zakażenia wywoływane przez grzyby. Diagnostyka i leczenie zakażeń grzybiczych.

Zakażenia wywoływane przez Candida, Cryptococcus, Malassesia, Pneumocystis,Trichosporon, Geotrichum, Aspergillus, dermatofity, grzyby dimorficzne. Czynniki wpływające na rozwój grzybic. Kliniczne postacie grzybic. Odporność w zakażeniach grzybiczych. Mykotoksyny.

Ogólny schemat badania mykologicznego: pobieranie materiału, preparat bezpośredni (formy inwazyjne),hodowle, różnicowanie cech morfologicznych i biochemicznych, diagnostyka serologiczna, testy skórne.

Leki przeciwgrzybicze. Badanie wrażliwości grzybów na leki.



Ć.6. Diagnostyka zakażeń wywoływanych przez bakterie beztlenowe.

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z tematyką ćwiczenia 6 – podręcznik Murray oraz materiał z wykładu 1

Odczytanie posiewów wymazów z różnych okolic ciała (nos, ucho, gardło) wykonanych na ćwiczeniu 5.

Demonstracja zestawów do hodowli bakterii beztlenowych (anaerostat) .

Wykonanie i oglądanie barwionych metodą Grama. preparatów bezpośrednich z beztlenowcami ( płytka nazębna, kieszonka dziąsłowa, kał).

Oglądanie hodowli Propionibacterium na podłożu Schaedlera.

Diagnostyka laseczek: ocena preparatu bezpośredniego ze zgorzeli gazowej, i Clostridium perfringens

Oglądanie hodowli z bakteriami beztlenowymi (charakterystyczna woń).

Schemat diagnostyki Clostridium difficile – wykrycie antygenu i toksyn w kale.



W.3. Zakażenia powodowane przez wirusy. Diagnostyka i leczenie chorób wirusowych.

Ogólne wskazania i zasady diagnostyki wirusologicznej:

- rodzaj, okres pobierania, przechowywanie, transport materiałów;

- izolacja wirusa -.namnażanie w hodowlach komórkowych, zarodakch kurzych, wrażliwych zwierzętach, identyfikacja wirusa (metody mikroskopowe, serologiczne, genetyczne)

- wykrycie antygenu wirusowego lub materiału genetycznego w materiale;

- określenie miana przeciwciał w surowicy (testy: OWD, neutralizacji, zahamowania hemaglutynacji lub hemadsorpcji, immunofluorescencji, immunoenzymatyczne, radioimmunologiczne)

Diagnostyka zakażeń WZW, HIV, grypy, wścieklizny, CMV, BKV.

Podstawowe grupy leków przeciwwirusowych.



Ć.7. Diagnostyka zakażeń grzybiczych i wirusowych

Test zaliczeniowy – materiał z wykładu 2 i 3 + odpowiednie rozdziały z podręcznika Murray zgodne z tematyką ćwiczeń. Należy powtórzyć materiał z seminarium 2 i 3

Wykrywanie antygenów rozpuszczalnych Aspergillus i Candida w surowicy pacjenta metodą ELISA. Oznaczanie DNA Aspergillus i Pneumocystis jirovecii metodą Real-Time PCR w BAL-u, plwocinie, popłuczynach oskrzelowych.

Wykrycie swoistych przeciwciał w odczynie zahamowania hemaglutynacji (grypa, świnka, odra).

Wykrycie antygenu HBsAg metodą Elisa.

Oznaczanie DNA CMV i BK w surowicy metodą Real-Time PCR

Oznaczanie ilościowe przeciwciał przeciwko wirusowi Epsteina-Barr (klasa IgM oraz IgG) metodą Map Luminex.

Wykonanie posiewów: odciskowych palców (przed myciem, po myciu mydłem, po dezynfekcji), z powierzchni nieożywionych (metodą odciskową - Count-Tact) oraz badanie zanieczyszczenia powietrza metodą opadową.

W.4. Leczenie zakażeń.

Substancje działające na drobnoustroje: chemioterapeutyki, antybiotyki.

Leki przeciwbakteryjne: beta-laktamy (penicyliny, cefalosporyny, monobaktamy, karbapenemy, inhibitory beta-laktamaz), aminoglikozydy, chinolony, tetracykliny, makrolidy, linkozamidy, glikopeptydy, inne. Sposób działania (bakteriobójczy, bakteriostatyczny), zakres działania (wąskie, szerokie spektrum), mechanizm działania (hamowanie syntezy ściany komórkowej, uszkodzenie błony cytoplazmatycznej, blokowanie syntezy białek, blokowanie syntezy DNA, konkurencyjne wnikanie w łańcuch metaboliczny), działanie uboczne - alergiczne, toksyczne, biologiczne, efekt poantybiotykowy.

Leki stosowane w zakażeniach wywołanych przez prątki gruźlicy, beztlenowce, bakterie atypowe.



S. 6. Metody niszczenia drobnoustrojów poza organizmem ludzkim. Metody badania wrażliwości na leki.

Dezynfekcja:

* fizyczna: termiczna (pasteryzacja, tyndalizacja, dekoktacja -gotowanie), promieniowanie UV;

*chemiczna: kwasy, zasady, alkohole, aldehydy, związki zawierające aktywny chlor i jod, pochodne fenolowe, detergenty i mydła, związki utleniające, związki metali ciężkich, barwniki, inne, mechanizmy działania i zasady doboru preparatów dezynfekcyjnych,

Sterylizacja:

* wysokotemperaturowa (suche gorące powietrze – odpowiednie piece, para wodna w nadciśnieniu– sterylizator parowy /autoklaw/, spalanie - spalarnie, wyżarzanie – eza),

* niskotemperaturowa (gazowa tlenkiem etylenu lub formaldehydem, fumigacja);

* promieniowanie przenikliwe;

* chemiczna: środki odkażające – aldehydy, chlorowce, nadboran potasowy;

* mechaniczna: filtry;

* plazmowa;

Kontrola procesu sterylizacji: wskaźniki fizyczne, chemiczne, biologiczne.

Metody badania bakteryjnego zanieczyszczenia powietrza, powierzchni, sprzętu, rąk: metoda opadowa samoistna, wymuszonym obiegiem, odciskowa, wymazy – przydatność w praktyce (wady i zalety).

Metody badania wrażliwości bakterii na antybiotyki in vitro (antybiogram): jakościowa - metoda dyfuzyjno-krążkowa, ilościowe - metody kolejnych rozcieńczeń w podłożu stałym i płynnym, E-testy, automatyczne. MIC i MBC.



Ć.8.

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z programem seminarium 6 + podręcznik Murray

Odczyt i interpretacja posiewów środowiskowych z ćwiczenia 7.

Omówienie zasad wykonywania antybiogramu metodami dla różnych rodzajów/grup drobnoustrojów wg wytycznych CLSI i Eucast: dyfuzyjno-krążkowa, E-test, Candifast, Micronaut - odpowiednie inoculum, podłoże, sposób posiewu, dobór właściwych krążków, czas inkubacji, odczytywanie i interpretacja wynik.

Demonstracja różnego typu aparatury do wyjaławiania.

Oglądanie wskaźników chemicznych kontrolujących proces sterylizacji. Odczytanie posiewów sporotestu A.

Oglądanie płytki z przykładem działania promieniowania UV i środków dezynfekcyjnych.

Odczyt wykonanych posiewów.

Przegląd prospektów najczęściej stosowanych chemicznych środków dezynfekcyjnych i sterylizujących.

Wykonanie antybiogramu metodą dyfuzyjno-krążkową z wybranych szczepów bakterii.

Odczytanie podstawowych antybiogramów metodą dyfuzyjno-krążkową (S. aureus – ropa, nosicielstwo, S. pyogenes, E. faecalis, E. coli – ropa, mocz, Pseudomonas).

Odczytanie MIC na podstawie E-testu.

Oznaczanie wrażliwości prątków na leki.

Odczytanie „antymykogramu” – metody półilościowe:Candifast, Micronaut

Ć. 9. 1h

Test zaliczeniowy – materiał zgodnie z programem wykładu 4 + podręcznik Murray + podręcznik Dzierżanowska

Odczyt i interpretacja antybiogramu wykonanego na ćwiczeniu nr 8.



Ć.10. 1h

Odrabianie nieobecności na zajęciach. Proszę przynieść protokoły z zajęć nieobecnych do uzupełnienia.

.

Podręcznik podstawowy:

Mikrobiologia - P. R. Murray, K.S. Rosenthal, M.A. Pfaller, red. A. Przondo-Mordarska, G. Martirosian, A. Szkaradkiewicz

Podręczniki uzupełniające:

Antybiotykoterapia praktyczna – D. Dzierżanowska – najnowsze wydanie

Mikrobiologia lekarska – P. Heczko, M. Wróblewska

Mikrobiologia lekarska – F. Kayser, K. Bienz, J. Eckert, R. Zinkernagel



Wirusologia lekarska – M. Kańtoch – najnowsze wydanie

Diagnostyka bakteriologiczna – E. Szewczyk


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna