Aktualizacja zleceniodawca



Pobieranie 1.56 Mb.
Strona12/23
Data07.05.2016
Rozmiar1.56 Mb.
1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   ...   23

5.4.3 Chronione i ginące elementy flory i fauny


Poza ochrony cennych przyrodniczo obiektów i obszarów ustawa o ochronie przewiduje także ochronę gatunkową flory i fauny, której celem jest: „…zabezpieczenie dziko występujących roślin lub zwierząt oraz ich siedlisk, a w szczególności gatunków rzadko występujących, endemicznych, podatnych na zagrożenia i zagrożonych wyginięciem oraz objętych ochroną na podstawie umów międzynarodowych, jak też zachowanie różnorodności gatunkowej i genetycznej2”.

Według obecnego stanu wiedzy na terenie gminy Lipowa i w jej najbliższym sąsiedztwie występują 30 gatunków roślin, objętych ochroną prawną.



Do gatunków objętych ochroną ścisłą należą3:

  • Podrzeń żebrowiec (Blechnum spicant) — pospolicie w świerczynach i kwaśnych buczynach.

  • Paprotka zwyczajna (Polypodium vulgare) — „Kuźnie”, projektowany rezerwat Stary Bór”, projektowany rezerwat „Kościelec”, Hala Ostre.

  • Widłak jałowcowaty (Lycopodium annotinum) — w świerczynach i kwaśnych buczynach — projektowany rezerwat „Stary Bór”.

  • Widłak gożdzisty (Lycopodium clavatum) — Hala Ostre.

  • Widłak wroniec (Huperzia selago) – rzadko, „Stary Bór”, stoki Skrzycznego.

  • Orlik pospolity (Aquilegia vulgaris) – zarośla nad Leśnianką, polana Kalna, polana Przysłop.

  • Tojad mocny (Aconitum firmum ssp. firmum) — obszary źródliskowe w Beskidzie Śląskim, schodzi wzdłuż potoków do Kotliny Żywieckiej.

  • Tojad morawski (Aconitum firmum ssp. moravicum)4 — endemit Karpat Zachodnich, występujący wyłącznie na terenie Beskidów Śląskiego, Żywieckiego, oraz w Małej Fatrze, Tatrach Zachodnich, Tatrach Niżnych i w Beskidach Morawsko-Śląskich na terenie Słowacji. Beskid Śląski, j.w.

  • Parzydło leśne (Aruncus sylvestris) - pospolicie na stokach nad potokami.

  • Wawrzynek wilczełyko (Daphne mezereum)pojedyncze okazy spotykane są w lasach grądowych, Palenica, okolice leśniczówki Skrzyczne.

  • Pokrzyk wilcza jagoda (Atropa belladonna) — zarośla, polana .

  • Dziewięćsił bezłodygowy (Carlina acaulis) _ pospolicie na suchych łąkach i przydrożnych skarpach.

  • Omieg górski (Doronicum austriacum) — rozproszony w sąsiedztwie cieków wodnych w Beskidzie Śląskim (Malinowski Potok, Leśnianka)

  • Ciemiężnica zielona (Veratum lobelianum) — projektowany rezerwat „Stary Bór”.

  • Lilia złotogłów (Lilium martagon) – rzadko występuje w zaroiślach (Twardorzeczka).

  • Podkolan biały (Platanthera bifolia) — rzadko na łąkach (Ostre, Twardorzeczka).

  • Mieczyk dachówkowaty (Gladiolus imbricatus) — pospolicie na łąkach w Beskidzie Śląskim.

  • Storczyk męski (Orchis mascula) — wzniesienia wapienne w Ostrem, na łąkach.

  • Kukułka Fuchsa (Dactylorhiza fuchsii) – rzadko w młakach i na wilgotnych łąkach

  • Kukułka szerokolistna (Dactylorhiza majalis) – dosyć często na wilgotnych łąkach

  • Gółka długoostrogowa (Gymnadenia conopsea) – pojedyncze okazy (nad Potokiem Malinowskim)

  • Listera jajowata (Listera ovata) — dolina Leśnianki.

Do gatunków objętych ochroną częściową należą5:

  • Kopytnik pospolity (Asarum europaeum) - pospolicie w żyznych lasach liściastych

  • Pierwiosnka wyniosła (Primula elatior) – pospolicie na łąkach i brzegach lasów

  • Goryczka trojeściowa (Gentiana asclepiadea) – często spotykany na obrzeżach lasów, głównie w Beskidzie Śląskim.

  • Marzanka wonna (Galium odoratum) – pospolicie w żyznych lasach liściastych.

  • Kalina koralowa (Viburnum opulus) – pospolicie w lasach i zaroślach

  • Kruszyna pospolita (Frangula alnus) – gatunek pospolity w zbiorowiskach leśnych i zaroślach

  • Naparstnica purpurowa (Digitalis purpuraea) — rozproszony na terenie gminy, głównie w Beskidzie Śląskim.

  • Naparstnica zwyczajna (Digitalis grandiflora) — rozproszony, najliczniej w Twardorzeczce, również w dolinie Leśnianki.

Do godnych uwagi elementów fauny, mających na terenie Powiatu, bądź terenach bezpośrednio przyległych do jego granic populacje o liczebności znaczącej w skali kraju należy zaliczyć przede wszystkim następujące gatunki:

  • Głuszec (Tetrao urogallus) — wyższe położenia Beskidu Śląskiego, w roku 2002 na terenie Beskidu Śląskiego populacja liczyła około 10 sztuk6)

  • Wilk (Canis lupus) — Beskid Śląski (2 watahy o zmiennej liczebności7)

  • Nietoperze (Chiroptera) — łącznie około 10 gatunków8;

  • Ryś (Lynx lynx) — pojawia się sporadycznie.


5.4.4 Formy ochrony przyrody na terenie gminy


Spośród form obszarowych dotychczas utworzono:

  • 8 pomników przyrody ożywionej i nieożywionej,

  • 1 park krajobrazowy,

  • 1 rezerwat przyrody,

  • 1 obszar Natura 2000.

Poniżej na mapie pokazano lokalizację obszarów chronionych i cennych przyrodniczo na terenie gminy Lipowa.



LEGENDA:




obszar Natura 2000 Beskid Śląski pokrywający się z otulina Krajobrazowego Parku Beskidu Śląskiego

Krajobrazowym Parkiem Beskidu Śląskiego


  1. Rezerwat Kuźnie

Obszary przyrodniczo cenne: 2. Kościelec, 3. Jaskinia Chłodna, 4. Jaskinia pod balkonem, 5. Magurka Wiślańska, 6. Żarnówka, 7. Młaka nad potokiem Malinowskim, 8. Dolina Potoku Leśnianka, 9. Turzycowisko, 10. Biała

Źródło: opracowanie własne na podstawie danych z Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Katowicach

Ochrona pomnikowa uznawana jest za najstarszą, pierwszą świadomie wprowadzoną formę ochrony przyrody. W myśl obowiązującej ustawy o ochrony przyrody pomnikami przyrody są pojedyncze twory przyrody żywej i nieożywionej lub ich skupiska o szczególnej wartości przyrodniczej, naukowej, kulturowej, historycznej lub krajobrazowej oraz odznaczające się indywidualnymi cechami, wyróżniającymi je wśród innych tworów, okazałych rozmiarów drzewa, krzewy gatunków rodzimych lub obcych, źródła, wodospady, wywierzyska, skałki, jary, głazy narzutowe oraz jaskinie. Poniżej w tabeli scharakteryzowano pomniki przyrody na terenie gminy.



Tabela 14 Pomniki przyrody ożywionej i nieożywionej na terenie gminy Lipowa

Podstawa prawna, oznaczenie dziennika urzędowego, data utworzenia

Położenie geograficzne, adres, bliższa lokalizacja

Wyszczególnienie

nazwa

Nr rej.

Opis formy ochrony przyrody

Decyzja PWRN w Krakowie nr RL-op-8311/85/68 z 13.04.1968r.

X: 4941’ N; Y: 1905’ E; Kotlina Żywiecka; gm. Lipowa; m. Lipowa - przy drodze: Żywiec - Lipowa, obok krzyża przydrożnego obok posesji nr 375

Grupa 2 lip drobnolistnych

202

188; 226

28,6; 26,7

Decyzja PWRN w Krakowie nr RL-op-8311/128/68 z 13.04.1968r.

X: 4941’ N; Y: 1905’ E; Kotlina Żywiecka; gm. Lipowa; m. Lipowa - na cmentarzu katolickim

Lipa drobnolistna

218

Obwód 270 cm.

wysokość 18 m.

Decyzja PWRN w Krakowie nr RL-op-8311/137/68 z 26.04.1968r.

X: 4940’ N; Y: 1908’ E; Kotlina Żywiecka; gm. Lipowa; m. Leśna - na posesji prywatnej, obok zabudowań gospodarczych posesji 202 Własność prywatna

Lipa drobnolistna

223

Obwód 514 cm.

wysokość 27 m.

Decyzja PWRN w Krakowie nr RL-op-8311/147/68 z 27.04.1968r.

Lipowa


osada byłego Nadleśnictwa

Lipa

-pojedyncze-

226




Decyzja PWRN w Krakowie nr RL-op-8311/147/68 z 27.04.1968r.

Lipowa


osada byłego Nadleśnictwa

Lipa

-pojedyncze-

241




Decyzja nr 0138/38/77 Wojewody Bielskiego z 22 września 1977r. w sprawie uznania za pomnik przyrody pkt. 1.2 (Dz. U. Woj. Bielskiego z 1977r. Nr 4 poz. 67)

X: 4941’ N; Y: 1905’ E; Beskid Śląski; gm. Lipowa; m. Lipowa - oddz. 122a, Nadleśnictwo Węgierska Górka, Leśnictwo Lipowa,

Wychodnia skalna, tzw. „Malinowska Skała”

(6×14×5 m; 1150 m. n. p. m )

277

Pomnik przyrody nieożywionej

Rozporządzenie nr 1/93 Wojewody Bielskiego z 23.04.1993r. §1 pkt III.4. ( Dz. Urz.Woj. Bielskiego z 1993r. nr 5 poz. 31)

X: 4939’ N; Y: 1906’ E; Beskid Śląski; gm. Lipowa; m. Twardorzeczka - południowo - wschodnie stoki Muronki, w obrębie osuwiska na terenie rezerwatu „Kuźnie”

Jaskinia „Chłodna”

352

Pomnik przyrody nieożywionej

Rozporządzenie nr 1/93 Wojewody Bielskiego z 23.04.1993r. §1 pkt III.5. ( Dz. Urz.Woj. Bielskiego z 1993r. nr 5 poz. 31)

X: 4939’ N; Y: 1906’ E; Beskid Śląski; gm. Lipowa; m. Twardorzeczka - powyżej jaskini Chłodnej, na wysokości 915 m n.p.m. 80 m na płd – zach od ambony skalnej w wys. 10 mna terenie rezerwatu „Kuźnie”

Jaskinia „Przed Balkonem”

353

Pomnik przyrody nieożywionej

Źródło: Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Katowicach, 2011

REZERWAT PRZYRODY KUŹNIE

Kuźnie to rezerwat przyrody nieożywionej, powołany w 1995 r. dla zachowania zgrupowania osuwisk skalnych, form skałkowych, jaskiń oraz drzewostanu świerkowego porastającego południowo-wschodnie stoki góry Morońka (1021 m n.p.m.) w Beskidzie Śląskim. Powierzchnia rezerwatu wynosi 7,22 ha i położona jest w całości na terenie gminy Lipowa, we wsi Twardorzeczka, w leśnictwie Morońka, na wysokości 800 do 1010 m n.p.m.Osobliwością przyrodniczą rezerwatu są osuwiska bloków skalnych występujące w dolnej i środkowej części rezerwatu, natomiast w części górnej charakterystyczna jest obecność wychodni skalnych w postaci ambon oraz baszt, występujących pojedynczo lub tworzących skupiska. Ogółem znajduje się tutaj 10 wychodni skalnych w formie ambon (grupa skalna złączona swoimi podstawami i blokami ze stokiem góry), 2 w kształcie baszt (duża forma skalna, wolnostojąca w kształcie bryły) oraz liczne blokowiska i bloki skalne. Na terenie rezerwatu stwierdzono występowanie 5 jaskiń ( Chłodna, Pod Balkonem, Niska , W trzech kamieniach, w Morońce) i 2 schronisk skalnych, głównie pochodzenia osuwiskowego. Największe z jaskiń to : Jaskinia Chłodna ( długość 117 m, głębokość17 m) oraz Jaskinia Pod Balkonem (długość 45 m, głębokość 10 m), które objęte są ochroną pomnikową od 1993 roku.  

Podłoże geologiczne na terenie rezerwatu tworzą piaskowce warstw godulskich, z wkładkami zlepieńców o otoczakach dochodzących do 20 cm, określane również mianem zlepieńców z Malinowskiej Skały. 

Teren rezerwatu porasta zbiorowisko dolnoreglowego boru jodłowo-świerkowego Abieti-Piceetum montanum, z dominującym w warstwie drzew świerkiem (Picea abies) i domieszkami jodły (Abies alba) , buka (Fagus sylvatica), jaworu (Acer pseudoplatanus). W warstwie runa występuję gatunki o niewielkich wymaganiach siedliskowych : borówka czarna (Vaccinium myrtillus), trzcinnik leśny (Calamagrostis arundinacea), śmiałek pogięty (Deschampsia flexuosa) i narecznica szerokolistna (Dryopteris dilatata). Ciekawostką florystyczną rezerwatu jest występowanie roślinności naskalnej z takimi gatunkami jak paprotka zwyczajna (Polypodium vulgare) i zanokcica skalna (Asplenium trichomanes).

Na terenie rezerwatu faunę reprezentują lis (Vulpes vulpes), borsuk (Meles meles) oraz jeleń (Cervus elaphus). Jeśli mamy bardzo dużo szczęścia możemy natknąć się również na wilka (Canis lupus).

PARK KRAJOBRAZOWY BESKIDU ŚLĄSKIEGO

Park Krajobrazowy Beskidu Śląskiego utworzony został rozporządzeniem nr 10/98 wojewody bielskiego z dnia 16.06.1998 r. (Dz. Urz. Woj. Biel. nr 9/98, poz. 111) na powierzchni 38 620 ha (z otuliną - 60 905 ha) w celu zachowania, popularyzacji i upowszechniania szczególnych wartości przyrodniczych, krajobrazowych i kulturowych Beskidu Śląskiego, w warunkach racjonalnego gospodarowania zgodnie z zasadami ekorozwoju.

Park Krajobrazowy Beskidu Śląskiego na terenie gminy Lipowa zajmuje zachodni obszar w całości porośnięty lasem z dwoma wyróżniającymi się pasmami Beskidu Śląskiego: Stożka i Czantorii oraz Babiej Góry. Dla PKBŚ zajmującego powierzchnię 38 620 ha - na terenie gminy 3146 ha wyznaczono otulinę o powierzchni 22 285 ha, w tym na terenie gminy otulina posiada powierzchnię 807 ha.

Beskid Śląski jest najbardziej na zachód wysuniętą częścią Beskidów Zachodnich. Wyodrębniono w nim dwa pasma górskie: Czantorii (995 m n.p.m.) i Baraniej Góry (1220 m n.p.m.). Pasmo Czantorii stanowi zachodnie, mniejsze ramię Beskidu Śląskiego. Grzbietem tego pasma od Kiczory do Ostrego przebiega granica naszego państwa z Republiką Czeską. Drugą, większą i bardziej rozczłonkowaną odnogę Beskidu Śląskiego stanowi pasmo Baraniej Góry. Leży ono na wschód od pasma Czantorii. Od wschodu ograniczają go Kotlina Żywiecka i Brama Wilkowicka. Najwyższym szczytem jest Skrzyczne (1257 m n.p.m.). Park Krajobrazowy Beskidu Śląskiego został utworzony w 1998 r. Powierzchnia ogólna parku wraz z otuliną wynosi 609.05 km2, w tym powierzchnia samego parku 386,20 km2. Obszar Beskidu Śląskiego charakteryzuje się bardzo urozmaiconą budową geologiczną. Najważniejszą jednostką strukturalną tworzącą zrąb górotworu Beskidu Śląskiego jest płaszczowina śląska. Na terenie Beskidu Śląskiego zinwentaryzowano 21 pojedynczych lub grupowo występujących skałek. Najciekawsze z nich to skały grzybowe w dolinie Białej Wisełki i na górze Kiczora, skały na Kobylej w dolinie Dziechcinki, grupa skałek na Malinowskiej Skale, są chronione jako pomniki przyrody nieożywionej. Pomnikami przyrody są też jaskinie, a wśród nich największa w Karpatach Fliszowych Jaskinia w Trzech Kopcach o łącznej długości korytarzy 1216 m.

Na stokach Baraniej Góry znajdują się źródliska największej rzeki Polski - Wisły. Zlewnia tej rzeki wraz z dopływami zajmuje największy obszar parku. Niewielką powierzchnię zajmuje też zlewnia Odry – drugiej co do wielkości rzeki naszego kraju. W okolicach Koniakowa przebiega fragment kontynentalnego działu wodnego. Potoki Czadeczka i Kręźelka należą już do zlewiska Morza Czarnego.

Pierwotnie lasy zajmowały prawie całą powierzchnię Beskidu Śląskiego. Obecnie piętro pogórza do wysokości około 500 m n.p.m. zajmują uprawy polowe i tereny zurbanizowane. Pozostały tylko niewielkie fragmenty łęgów (lasy olszowojesionowe i jesionowowiązowe) i grądów (lasy lipowograbowe). W piętrze regla dolnego miedzy 500-1000 m n.p.m. potencjalnym typem roślinności są buczyny z domieszką świerku, jodły i jaworu. Obecnie na siedliskach tych panują świerczyny wtórnego pochodzenia. Partie szczytowe powyżej 1000 m n.p.m. to regiel górny z dominującym tu wysokogórskim borem świerkowym. W Nadleśnictwach Ustroń i Wisła występuje świerk istebniański - ekotyp cechujący się najlepszymi w Europie parametrami wzrostowymi i odpornościowymi.

Licznie reprezentowane są ssaki w tym między innymi kopytne: jeleń, sarna i dzik; duże drapieżniki: wilk, ryś, lis i sporadycznie niedźwiedź. Z mniejszych gatunków należy wymienić zimujące w jaskiniach nietoperze: gacek wielkouch, nocek duży, nocek wąsaty, podkowiec mały oraz bardzo pożyteczne owadożerne ryjówki: aksamitna, malutka i górska. Lista ssaków Beskidu Śląskiego zamyka się liczbą około 35 gatunków. Górską faunę ptaków reprezentują gatunki subalpejskie - siwerniak, drozd obrożny, dzięcioł trójpalczasty i orzechówka. Gatunki puszczańskie reprezentowane są przez kuraki - głuszczca i jarząbka oraz duże ptaki drapieżne. Gady Beskidu Śląskiego najliczniej reprezentowane są przez jaszczurki: zwinkę i żyworodną oraz żmiję zygzakowatą, zaskrońca i padalca. Z 18 spotykanych w Polsce płazów, na obszarze Beskidu Śląskiego występuje 13 gatunków, np.: salamandra plamista, kumak górski, czy rzekotka drzewna. Badania ryb dorzecza górnej Wisty wykazały występowanie 12 gatunków tej przy czym najpospolitszy jest tutaj pstrąg potokowy.



Rysunek 12 Park Krajobrazowy Beskidu Śląskiego

Źródło: Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego

OBSZAR NATURA 2000 PLH 240005 BESKID ŚLĄSKI (POWIERZCHNIA 26 405,4 HA, W TYM 15% POWIERZCHNI NA TERENIE POWIATU ŻYWIECKIEGO)

Obszar stanowi w 80% własność Skarbu Państwa (głównie w zarządzie Lasów Państwowych), reszta to tereny prywatne, gminne, wspólnot gruntowych. Położony na terenie Parku Krajobrazowego Beskidu Śląskiego (38 620 ha) z 8 rezerwatami przyrody: Barania Góra (383,04 ha), Czantoria (97,71 ha), Kuźnie (7,22 ha), Stok Szyndzielni (57,92 ha), Wisła (17,61 ha), Zadni Gaj (5,77 ha), Dolina Łańskiego Potoku (46,89 ha), Jaworzyna (40,03 ha) oraz 2 zespołami przyrodniczo-krajobrazowymi: Cygański Las (925,53 ha), Park Ekologiczny Dolina Wapienicy (1519,02 ha).

Obszar częściowo znajduję się również na terenie Leśnego Kompleksu Promocyjnego Lasy Beskidu Śląskiego (50 052,1 ha) w masywie Beskidu Śląskiego, z niewielkimi fragmentami w obrębie Pogórza Śląskiego i w Kotlinie Żywieckiej. Obejmuję dwa pasma górskie Stożka i Czantorii oraz pasmo Baraniej Góry ograniczone Wisłą od zachodu. Góry mają układ pasmowy i posiadają dość duże różnice wysokości między dnami dolin a szczytami. Występuje tu szereg malowniczych form skalnych, takich jak progi i wodospady w dolinach potoków, liczne formy skałkowe i różnorodne formy osuwiskowe powierzchniowe i podziemne. Najbardziej znaną i najgłębszą jaskinią Beskidu Śląskiego jest jaskinia Malinowska (Ondraszka) o dł. 230,5 m i głębokości 22,7 m. Z północno zachodnich stoków Baraniej Góry, na wysokości 1100 m wypływają źródła Czarnej Wisełki.





Rysunek 13 Lokalizacja Obszaru NATURA 2000 „Beskid Śląski”

Źródło: strona internetowa http://www.2007.przyroda.katowice.pl

Lasy to głównie sztuczne monokultury świerkowe. Naturalny las jodłowo – bukowo – świerkowy w wieku ok. 200 lat zachował się tylko na północno-zachodnich stokach Baraniej Góry. Tereny położone na Pogórzu Śląskim i w Kotlinie Żywieckiej są miejscem występowania bardzo rzadkich w regionie muraw kserotermicznych.

Zidentyfikowano tu 16 typów siedlisk z załącznika I Dyrektywy Siedliskowej. Wśród nich jednymi z cenniejszych są zachowane fragmenty lasów o charakterze naturalnym (pn-wsch. stoki Baraniej Góry). Masyw Baraniej Góry jest centrum występowania w Polsce dolnoreglowego boru na torfie Bazzanio-Piceetum. Obszar jest też jednym z centrów występowania dolnoreglowego boru jodłowo-świerkowego (dolnoreglowa forma siedliska 9140) – występuje tu unikatowy ekotyp tzw. świerka istebniańskiego. Na terenie północnej części Beskidu Śląskiego ( ze względu na: chłodny i wilgotny klimat, dużą ilość opadów, strome pokryte rumoszem skalnym stoki) rozwijają się dość licznie lasy jaworowe z miesiącznicą trwałą Lunario-Aceretum (9180). Znacznym zróżnicowaniem wyróżnia się także roślinność nieleśna, w tym szczególnie interesujące są murawy kserotermiczne na górze Tuł.

Beskid Śląski charakteryzuje się największą liczbą jaskiń i schronisk skalnych (siedlisko 8310) w obrębie polskich Karpat Zewnętrznych. Największą jaskinią jest jaskinia w Trzech Kopcach o długości 947,5 m. W obszarze liczne są wychodnie skalne, na których wykształcają się zbiorowiska szczelin skalnych (kod 8220).

Stwierdzono 21 gatunków z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej. Jest to ostoja fauny typowej dla puszczy karpackiej. Na obszarze odnaleziono też liczne stanowiska rzadkich i zagrożonych roślin i bezkręgowców. Jest tu jedno z 4 stanowisk tojadu morawskiego w Polsce i jeden z 4 rejonów występowania tocji karpackiej. Z początkiem XX wieku stwierdzono tu jedno z 3 znanych w Polsce stanowisk konarka tajgowego Phryganophilus ruficollis, ale od tego czasu brak potwierdzenia jego obecności.

Największym zagrożeniem dla obszaru jest:



  • zanieczyszczenie powietrza (w tym transgraniczne z terenów Republiki Czeskiej);

  • zbyt intensywny rozwój turystyki i zabudowy rekreacyjnej;

  • potencjalne zagrożenia np. obudowa potoków górskich.

Przeprowadzone ekspertyzy i badania naukowe wykazały obecność cennych przyrodniczo obszarów i obiektów na terenie gminy Lipowa, kwalifikujących się do objęcia ochroną w formie użytków ekologicznych, stanowisk dokumentacyjnych, pomników przyrody, których charakterystykę przedstawia tabela.

Tabela 5 Proponowane małoobszarowe formy ochrony przyrody na terenie gminy Lipowa

Nazwa obiektu (powierzchnia)

Forma ochrony

Lokalizacja

Cel ochrony, uwagi

Stary Bór

(12,27)

Rezerwat przyrody

Południowo-wschodnie stoki Magurki Wiślańskiej

200-letni, unikalny starodrzew świerka i buka z domieszką jodły i jaworu wchodzący w skład zespołów kwaśnej buczyny górskiej (Luzulo-luzuloidis-Fagetum), dolnoreglowego boru mieszanego (Abieti-Piceetum) i zachodniokarpackiej świerczyny górnoreglowej (Plagiothecio-Piceetum tatricum), ochrona zbiorowisk ziołoroślowych (Adenostylion), ochrona ostoi głuszca (Tetrao urogallus)

Kościelec

(b.d.)

Rezerwat przyrody

Kościelec, Leśnictwo Łukaszne

Nagromadzenie wychodni skalnych i jaskiń

Dolina Leśnianki

(b.d.)

Zespół przyrodniczo-krajobrazowy

Dolina Leśnianki poniżej Ostrego

Dolina potoku z licznymi naturalnymi odkrywkami geologicznymi oraz szatą roślinna zbliżona do naturalnej, z licznymi gatunkami chronionych roślin

Turzycowisko

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Lipowa Dolna

Płat zespołu turzycy lisiej z lokalnie rzadkimi gatunkami roślin.

Łąka nad Wieśnikiem

(b.d.)

Użytek ekologiczny

j.w.

Ochrona stanowiska mieczyka dachówkowatego

Kalonka

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Okolice gajówki Kalonka

Ochrona stanowiska ożanki nierówno ząbkowej

Biała

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Poniżej Lasu Biała

Ochrona płatu łąki górskiej z mieczykiem dachówkowatym

Młaka nad Potokiem Malinowskim

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Okolice Potoku Malinowskiego

Ochrona płatu eutroficznej młaki górskiej z rzadkimi gatunkami roślin

Łukaszne

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Okolice leśniczówki Łukaszne

Ochrona płatu łąki górskiej z mieczykiem dachówkowatym

Żarnówka

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Fragment skrzydła potoku Żarnówka

Ochrona płatu zespołu koniczyny pogietej i rzepika pospolitego z gatunkami roslin ciepłolubnych

Storczyk

(b.d.)

Użytek ekologiczny

Północne zbocza wzniesienia wapiennego pomiędzy Twardorzeczką a doliną Leśnianki

Ochrona łąk z udziałem kilku gatunków storczyków.

Skałka w Leśnej

Stanowisko dokument.

Dolina Leśnianki, około 500 m powyżej mostu na drodze Lipowa-Twardorzeczka

Blok wapienny o niewyjaśnionym pochodzeniu usytuowany w dolinie Leśnianki

Leśnianka

Stanowisko dokument.

Dolina Leśnianki, powyżej mostu na drodze Lipowa-Twardorzeczka

Malownicze odsłonięcie skalne w korycie potoku Leśnianka

Źródło: dane z UG Lipowa, 2011

OBSZARY CENNE PRZYRODNICZO

„Kościelec” znajduje się w partiach szczytowych Kościelca (1019 m. n.p.m.). Powierzchnia obszaru znajduje się na terenie Leśnictwa Łukaszne – obręb Lipowa i obejmuje 8,9 ha. Planuje się objęcie tego obszaru ochroną prawną i stworzenie rezerwatu, którego celem jest ochrona ze względów naukowych, dydaktycznych i społecznych wychodni skalnych i jaskiń usytuowanych w szczytowych partiach Kościelca. Stwierdzono tu występowanie 15 okazałych wychodni skalnych. Największa ambona (XI) 8m oraz baszta z „oknem” o wysokości 3,6m. Jest ona jedną tego typu skałą w Beskidzie Śląskim.

„Stary Bór” jest to niewielki fragment kompleksu leśnego na północno – wschodnich stokach Magurki Wiślańskiej. Zajmuje on powierzchnię 12,27 ha. Położony jest w leśnictwie Łukaszne. Obszar planowany jest jako leśny rezerwat przyrody. Ochroną prawną ma być objęty jeden z ostatnich w Beskidzie Śląskim naturalny 200-letni starodrzew, stanowiska urdzika karpackiego, młąka i zbiorowiska ziołoroślinne (w tym tojadu mocnego, ostoi głuszca (Polska Czerwona Księga).

Na obszarze tym występuje 106 gatunków roślin naczyniowych. Spośród nich ochronie ścisłej podlegają: podrzeń żebrowiec, widłak jałowcowaty, tojad mocny, parzydło leśne, omieg górski, ciemiężyca zielona, kukułka Fucha. Ochroną częściową objęte są tylko dwa gatunki: kopytnik pospolity (pojedyncze skupienia występują w kwaśnej buczynie górskiej) i goryczka trojeściowa – dość częsta na tym terenie. Na wyróżnienie zasługują również starzec kędzierzawy, który jest nielicznym gatunkiem w Karpatach i rośnie w młace. Gatunki chronione i rzadkie występują tu w najwilgotniejszych miejscach wzdłuż potoków, dlatego tak ważna dla ich zachowania jest naturalna zabudowa biologiczna potoków w postaci powolnych kłód.

Na obszarze potoku Leśnianka w Kotlinie Żywieckiej planuje się powstanie zespołu przyrodniczo – krajobrazowy „Dolina Potoku Leśnianka”. Górna część Leśnianki otoczona jest osuwiskiem. Z licznymi wychodniami (głównie łupków), natomiast dolne jej koryto jest szerokie, a brzegi zajmuje rozległe żwirowisko. Występują tu naturalne lasy liściaste głównie nadrzeczna olszyna górska. Niewielkie połacie zajmują nasadzenia sosny i świerka. Zbiorowiska nieleśne tworzą łąki świeże i wilgotne (obejmują największe powierzchnie), a także zespół podagrycznika pospolitego i lepiężnika różowego oraz zbiorowiska z parzydłem leśnym. Liczne gatunki chronione na tym obszarze to: orlik pospolity – stanowisko największe w obrębie Lipowa, a także pierwiosnka wyniosła, kopytnik pospolity przytulia (marzanka) wonna – występujące w olszynie nadrzecznej. Natomiast w zaroślach można spotkać kruszynę pospolitą i kalinę koralową. 

Obszary cenno przyrodniczo na terenie gminy są również ważnym czynnikiem powstania w przyszłości form ochrony przyrody w postaci użytków ekologicznych oraz stanowisk dokumentacyjnych. Do obszarów tych należą:


  • „Żarnówka” zajmuje fragment skrzydła doliny potoku Żarnówka o ekspozycji południowej, położony jest w jego dolnej części. Ochronie ma podlegać zespół koniczyny pociętej i rzepika pospolitego o dużych walorów estetycznych. Rosną tu gatunki, które posiadają nieliczne stanowiska na terenie Gminy Lipowa. Należą do nich: ciewiorka pstra, szałwia okręgowa, szelężnik większy, wilżyła bezbronna, koniczyna pogięta.

  • „Turzycowisko” położony jest w Dolnej Lipowej, nad potokiem Wiśnik na wysokości Zakładu Zootechnicznego. Przedmiotem ochrony jest łąka górska z mieczykiem dachówkowatym.

  • „Kalonka” usytuowany jest nad gajówką Kalonka. Reprezentuje fragment górskiej łąki z mieczykiem dachówkowatym i pas zarośli z jeżyną fałdowatą oraz ożanką nierównoząbkowatą.

  • „Biała” zajmuje teren powyżej drogi biegnącej wzdłuż Potoku Malinowskiego a poniżej Lasu Biała. Ochrona dotyczy tu łąki górskiej z mieczykiem dachówkowatym.

  • "Młaka nad Potokiem Malinowskim” obejmuje eutroficzną młakę górską z wełnianką wąskolistną i ściśle chronioną Kukułką (storczykiem) szerokolistną. Występuje ona nad Potokiem Malinowskim.

  • „Łukaszne” znajduje się za leśniczówką Łukaszne. Przedmiotem ochrony jest tu łąka górska z mieczykiem dachówkowatym,

  • „Leśnianka” – gdzie stworzenie stanowiska dokumentacyjnego ma na celu ochronę malowniczego fragmentu potoku Leśnianka wraz z jego wyeksponowanymi warstwami skalnymi i licznymi progami wodospadowymi. Nadleśnictwo Węgierska Górka wytyczyło wzdłuż tego odcinka potoku ścieżkę dydaktyczną.

1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   ...   23


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna