Analiza abc/xyz analiza abc



Pobieranie 18 Kb.
Data29.04.2016
Rozmiar18 Kb.
Analiza ABC/XYZ

1. Analiza ABC

Metoda ABC została sformułowana przy okazji badań koncentracji dochodów w krajach kapitalistycznych, na przełomie dziewiętnastego i dwudziestego wieku. Jej twórcą jest włoski ekonomista Vilfredo Pareto. Analizę ABC przeprowadza się w celu uzyskania odpowiedniej klasyfikacji i przyporządkowania produktów lub materiałów pochodzących z pewnego zbioru do jednej z trzech grup wyróżnionych dla potrzeb planowania produkcji, zakupów oraz gospodarki magazynowej. Kryterium według, którego przeprowadza się klasyfikację może być wyrażona w różnych miarach wielkość produkcji, zapotrzebowania lub sprzedaży w danym okresie.

Potrzebę uszeregowania pozycji asortymentowych wchodzących w skład zapasów według ich znaczenia po raz pierwszy dostrzegł w 1951 r. H. F. Dicky z General Electric. Zasugerował on klasyfikowanie tych pozycji według względnej wielkości sprzedaży, związanych z nimi przepływów pieniężnych, czasu dostawy lub kosztów wyczerpania się tych zapasów. Do klasyfikacji pozycji asortymentowych wykorzystał on procedurę opracowaną przez V. Pareto.

W odniesieniu do zapasów oznacza to, że stosunkowo niewielka liczba pozycji lub jednostek składowania ma największe znaczenie lub przeważający udział w całej ich wartości. Zasada Pareto, znana jako reguła 80-20 i stanowiąca, że niewielki odsetek populacji ma decydujący wpływ na całość lub wartość tej całości, potwierdza się w wielu sytuacjach. Wielokrotnie przeprowadzane badania marketingowe pozwoliły stwierdzić, że 20% klientów nabywa 80% produktów przeznaczonych do sprzedaży, a na uniwersytecie okazało się, że 20% prowadzonych wykładów jest źródłem 80% godzin w systemie punktowym zaliczanym przez studentów. Z badań socjologicznych wynika, że 20% ludności miasta jest odpowiedzialnych za 80% wszystkich popełnionych w nim przestępstw. Chociaż w rzeczywistości dane procentowe w poszczególnych badaniach mogą wykazywać pewne odchylenia, to zazwyczaj w odniesieniu do nich znajduje zastosowanie jakaś odmiana reguły 80-20.

System klasyfikacji pozwala na zaliczenie składowanych pozycji do trzech grup według względnego znaczenia lub wartości pozycji tworzących daną grupę. Podział na grupy określany jest proporcjami udziału. Grupa A stanowi 80% sumarycznej wartości wielkości według której ustala się podział, B-15%, C-5%. Zasada Pareto mówi o tym, że grupa A, pod względem liczności, stanowi ok. 20% analizowanych pozycji asortymentowych, grupa B to ok. 30% natomiast grupa C to ok. 50%.

Wyniki podziału przy wykorzystaniu metody ABC można przedstawić w formie tabeli - ułatwia to późniejsze graficzne zilustrowanie wyników w postaci tzw. krzywej Lorenza.

Na osi X umieszcza się wyrażoną w procentach liczbę pozycji towarowych, natomiast na osi Y umieszczamy odpowiadający im narastający procentowy udział wielkości produkcji, zapotrzebowania lub sprzedaży odniesiony do ich całkowitej wartości.



Rysunek 1. Wizualizacja wyników analizy ABC za pomocą krzywej Lorenza.

Często pojawiającym się, w trakcie analizy ABC, błędem jest przywiązywanie zbytniej wagi do produktów z grupy A i lekceważenie lub pomijanie pozycji z grup B i C jako mniej ważnych. Tymczasem, jeśli cała uwaga zarządu firmy jest skoncentrowana na pozycjach grupy A, pozycje grup B i C mogą się okazać mało dostępne.

Niektóre firmy stosują politykę utrzymywania zapasów z wykorzystaniem metody ABC polegającej na różnicowaniu ich dostępności. I tak, pozycje grupy A są dostępne natychmiast lub za pośrednictwem okresowych usług logistycznych, a pozycje grup B i C, jeśli są w sprzedaży, to są dostępne wtedy, kiedy są potrzebne. Należy zatem pamiętać, że analiza ABC nie dzieli materiałów bądź produktów na ważne, mniej ważne oraz nieważne. Często w grupie C może znaleźć się pozornie nieistotny produkt, który jest niezbędny do zmontowania gotowego wyrobu. Może też być tak, że pozycje grupy C to jakieś nowe produkty, które mogą w przyszłości dobrze się sprzedawać, albo też są to pozycje bardzo rentowne, mimo że ich udział w sprzedaży jest niewielki.

Analiza ABC okazuje się być pomocna w wybraniu z całej grupy asortymentowej produktów o dużej wartości sprzedaży lub zużycia. Jest to niezwykle ważne z punktu widzenia zarządzania ich zapasami, gdyż one również będą posiadały wysoką wartość.

Ogólnie korzyści wynikające z analizy ABC to:


  • podniesienie poziomu kontroli nad zapasami,

  • zwiększenie rotacji,

  • zwiększenie poziomu obsługi klienta,

  • zwiększenie zysku,

  • optymalizacja wykorzystania powierzchni magazynowej,

  • zwiększenie efektywności pracy.

Przeprowadzony podział nie jest jednak wystarczający dla podejmowania decyzji związanych np. z utrzymywaniem poziomu zapasów poszczególnych produktów ponieważ dwa różne produkty mogły znaleźć się w grupie A z zupełnie odmiennych powodów.

Drugim oprócz wartości, kryterium podziału materiałów lub produktów powinna być wielkość ilościowa sprzedaży. Podział według tego kryterium nazywa się podziałem XYZ.



2. Metoda XYZ

Podstawą podziału według metody XYZ jest charakter sprzedaży produktów. Pozycje asortymentowe, które są wydawane w dużych ilościach klasyfikuje się do grupy X. Natomiast produkty wydawane w średnich ilościach do grupy Y, a te które sprzedawane są okazjonalnie do grupy Z. Jest to subiektywny podział ponieważ dla jednych dużo to 10 a dla innych 1000. Możliwe jest zatem dokonanie podziału podobnie jak w analizie ABC, wtedy do grupy X będą należały produkty stanowiące ok. 80% całej sprzedaży wyrażonej w ilości sztuk. Asortyment możemy podzielić metodą XYZ również według regularności zapotrzebowania i dokładności jego prognozowania. Wtedy kryterium podziału stanowi współczynnik zmienności :



gdzie: sodchylenie standardowe, wartość średniej arytmetycznej

Na przykład, do grupy X będą należały produkty charakteryzujące się wartością współczynnika zmienności mniejszą od 0,3.

W praktyce dla przedsiębiorstw wykorzystanie klasyfikacji XYZ ma znaczenie jedynie w połączeniu z metodą ABC.

Analiza ABC/XYZ pozwala na dokładne określenie „wartości logistycznej” poszczególnych produktów, tzn.:



  • produkty o znikomej wartości i małym obrocie nie mają istotnego wpływu na wartość magazynu.

Wyniki połączonych analiz ABC oraz XYZ, dla małej liczby produktów można przedstawić w postaci tabeli, której pola odpowiadają poszczególnym grupom np. AX, AY, AZ, BX, … itd.

Po przeprowadzeniu analizy ABC/XYZ możemy określić sposób podejścia do poszczególnych grup zapasów:



  • CZ - zwiększenie asortymentu w tym segmencie prowadzi do zwiększenia poziomu obsługi klienta bez istotnego wpływu na wartość magazynu.

Istotne oszczędności można już osiągnąć stale monitorując 5-10% pierwszych pozycji z segmentu AX.

Dla większej liczby danych znacznie wygodniejszą formą prezentacji jest trójwymiarowy wykres kolumnowy.


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna