Biuletyn jhp bn nr 17/2005



Pobieranie 41.6 Kb.
Data07.05.2016
Rozmiar41.6 Kb.
BIULETYN JHP BN nr 17/2005
------------------------------------------------------------------------------------------------
II Wskazówki metodyczne

1. Zagadnienia emigracji i ludności pozostającej poza krajem pochodzenia.
Wprowadza się do Słownika nowy typ haseł etnicznych, takich jak Polacy za granicą, Niemcy za granicą, Grecy za granicą. Dotychczas stosowane rozwiązania "nazwa kraju + określnik - emigracja" (np. Polska - emigracja) i "nazwa kraju + określnik - ludność + określnik geograficzny" (np. Polska - ludność - Słowacja) nie pozwalały na wyczerpujące i jednoznaczne opracowanie dokumentów oraz spowodowały rozproszenie materiału. Rezygnacja z jednego rozwiązania na rzecz drugiego nie była możliwa, gdyż 1) po określniku - ludność nie można stosować niektórych niezbędnych w opracowaniu tego typu dokumentów określników (takich jak - gospodarka, - kultura czy - socjologia), 2) nie zawsze ludność zamieszkująca poza krajem znalazła się tam na skutek emigracji.

Konstrukcja typu "nazwa kraju + określnik - ludność + określnik geograficzny", nie będzie już stosowana. W użyciu będzie natomiast konstrukcja "nazwa kraju + określnik - emigracja", wyłącznie do opisu procesów emigracyjnych. Stosowne powiązania zapisane w rekordach wzorcowych pozwolą połączyć problematykę danej nacji za granicą z procesami emigracyjnymi jej dotyczącymi. Hasła typu "[narodowość] za granicą" dotyczą wszystkich możliwych przypadków, a więc nie tylko emigracji (politycznej i zarobkowej), ale i ludności przesiedlonej czy takiej, która na skutek wydarzeń politycznych znalazła się w granicach innego kraju, jak i obywateli znajdujących się czasowo poza granicami kraju. W opracowaniu materiałów należy brać pod uwagę czas, jakiego dany dokument dotyczy, a więc odnieść się do ówczesnych granic (w przypadku zaborów i wojen będą to granice z okresu poprzedzającego).

Poniżej podajemy przykłady nowych tematów oraz tematów związanych z tą problematyką, które otrzymują nowe relacje:


Polacy za granicą


NU Polonia

Polonia zagraniczna

TS Polska – ludność

TK Organizacje polonijne

Polska – emigracja



Polska – emigracja


TK Polacy za granicą

Polska - ludność


NU Polacy

TW Bojkowie

Kaszubi

Kurpie


Lasowiacy

Łemkowie


Polacy za granicą

Słowińcy



Duszpasterstwo polonijne


TS Duszpasterstwo nadzwyczajne

Polacy za granicą – religia

TW Chrystusowcy

Polacy za granicą – religia


NU Polska – emigracja – religia

TW Duszpasterstwo polonijne


Organizacje polonijne


NU Polacy za granicą – organizacje

Polska – emigracja – organizacje

TS Organizacje – Polska

TK Polacy za granicą

Szkolnictwo polonijne


zt. odpowiednie tematy z określnikiem - podręcznik dla szkół polonijnych, np.: Język polski - podręcznik dla szkół polonijnych

TK Szkolnictwo – Polska

TS Polacy za granicą - szkolnictwo

Polacy za granicą – szkolnictwo


NU Polska – emigracja – szkolnictwo

TW Szkolnictwo polonijne




Niemcy za granicą


TS Niemcy – ludność

TK Niemcy - emigracja



Niemcy – ludność


TW Fryzowie

Niemcy za granicą


Propozycje dotyczące opracowania przedmiotowego materiałów nt. ludności pozostającej poza krajem pochodzenia zostaną przedstawione w następnym numerze biuletynu. Przedstawiona zostanie też lista określników stosowanych po tej kategorii tematów. Będzie ona stanowić połączenie listy określników stosowanych po tematach etnicznych oraz po dotychczas używanej konstrukcji "nazwa kraju + określnik -emigracja". Ze względu na obfitość dokumentów na ten temat melioracja katalogu Biblioteki Narodowej będzie prowadzona sukcesywnie, w pierwszym rzędzie w obrębie haseł dotyczacych Polonii.
Wprowadzono nowy temat:

Emigracja polityczna


TS Emigracja

TK Azyl


Polityka

Prześladowania polityczne

uwaga : określnik geograficzny po temacie Emigracja polityczna oznacza narodowość emigrantów
Temat Emigracja sezonowa zamieniono na temat Emigracja zarobkowa:
Emigracja zarobkowa

NU Emigracja sezonowa

TS Emigracja

TK Zatrudnienie za granicą

uwaga : określnik geograficzny po temacie Emigracja zarobkowa oznacza narodowość emigrantów
2. Kazania pogrzebowe / Mowy pogrzebowe.
Temat Kazania pogrzebowe został zamieniony na temat Mowy pogrzebowe:
Mowy pogrzebowe

NU Kazania pogrzebowe



Kazania żałobne

Mowy żałobne

TS Mowy


TK Kazania obrzędowe

Pogrzeb


uwaga : po temacie Mowy pogrzebowe nie stosuje się określników wyrażających wyznanie.
Temat Mowy pogrzebowe obejmie zarówno kazania i mowy o konotacji religijnej, jak i mowy świeckie.
Stosowane będą tematy językowo-etniczne – Mowy pogrzebowe angielskie, Mowy pogrzebowe polskie etc.:
Mowy pogrzebowe niemieckie

TS Mowy niemieckie


Mowy pogrzebowe traktujemy jak materiały biograficzne, toteż oprócz odpowiedniego tematu osobowego i formalnego (Mowy pogrzebowe polskie etc.) należy w opisie przedmiotowym uzwględniać tematy przedstawiające obszar działalności danej osoby lub jej zawód czy grupę społeczną, z jakiej się wywodzi. Tematy dodatkowe należy dodawać wtedy, gdy opracowywany materiał zawiera takie informacje. Określnik chronologiczny będzie adekwatny do czasu powstania danej mowy lub kazania, np.:
Gedächtniss-Predigt auf den Tod Sr. Maiestät Alexander I Kaiser von Russland und König von Pohlen, gehalten am 16. April 1826 in der Evangelischen Kirche zu Lublin / von J. G. Karge. – Warschau, 1826
Aleksander I (cesarz Rosji ; 1777-1825)

Mowy pogrzebowe niemieckie – 19 w.

Rosja – 18-19 w.
Kazanie na obchód żałobny po zgonie wiekopomnego Nayiaśnieyszego Cesarza Wszech Rossyi, Króla Polskiego, Alexandra I w Kościele Ewangelicko-Reformowanym / przez Diehla miane w Warszawie dnia 9 Kwietnia 1826 roku. – Warszawa, 1826
Aleksander I (cesarz Rosji ; 1777-1825)

Mowy pogrzebowe polskie – 19 w.

Rosja – 18-19 w.

Zabór rosyjski – 19 w.


Kazanie na pogrzebie Martyny Kuligowskiey starszey siostr miłosierdzia szpitala żytomirskiego w kościele katedralnym żytomirskim dnia 23. kwietnia roku 1806 miane. – Żytomierz, 1806
Kuligowska, Martyna (?-1806) - biografia

Szarytki – biografie – Polska - 18-19 w.

Mowy pogrzebowe polskie - 19 w.

Żytomierz (Ukraina) - opieka społeczna -18-19 w.


Kazanie w czsie pogrzebu ś. p. Wiktoryi Wołłowiczówny starościanki ugijskiej w kościele JJXX. Missyonarzów Góry Zbawiciela w Wilnie miane przez Ignacego Borowskiego roku 1838 mca kwietnia 27 dnia / Ignacy Borowski. – Wilno, 1838
Wołłowicz, Wiktoria (?-1838) - biografia

Mowy pogrzebowe polskie - 19 w.

Szlachta – Polska - 19 w.
Zbiory wzorcowe mów pogrzebowych nie otrzymują cechy etnicznej, np.:

Chrystus naszą nadzieją : homilie pogrzebowe. – Tarnów, 2004

Mowy pogrzebowe

Pomoce liturgiczno-duszpasterskie - katolicyzm


3. Określnik – polityka

Rozszerzono stosowanie określnika - polityka. Obecnie można go stosować również po nazwach miejscowości i regionów.


Zależnie od dokumentu hasła mogą wyrażać:

  1. niezależną politykę prowadzoną przez miasto czy region (np. greckie czy włoskie miasta-państwa, krainy historyczne, samodzielne lub autonomiczne dzielnice)

  2. politykę regionalną,

  3. życie polityczne w miejscowościach czy regionach (działalność organizacji politycznych na danym terenie, wybory, imprezy o charakterze politycznym, badania postaw i preferencji politycznych mieszkańców itp.)


Narodziny weneckiego imperium kolonialnego / Nikołaj Sokołow. - Warszawa, 1985
Bliski Wschód -10-13 w.

Europa Południowa - 10-13 w.

Wenecja (Włochy) – polityka -10-13 w.
Perikles and his circle / Anthony J. Podlecki. - London, 1998
Pericles (ca 500-429 a.C.) - biografia

Retoryka – historia – Grecja - 5 w. p.n.e.

Ateny (Grecja) – polityka - 5 w. p.n.e.
Z życia politycznego Mazowsza w XIII wieku : (rządy Ziemowita Konradowicza) / Henryk Paszkiewicz.

Odb. z Księgi ku czci Oskara Haleckiego wydanej w XXXV-lecie jego pracy naukowej. - Warszawa, 1935

Siemowit I (książę mazowiecki ; ca 1215-1262) - biografia

Mazowsze – polityka - 13 w.


Politics and culture in Renaissance Naples / Jerry H. Bentley. - Princeton, 1987
Humanizm (prąd) - Włochy

Polityka - teoria –historia – Włochy -15-16 w.

Neapol (Włochy) - kultura - 15-16 w.

Neapol (Włochy) – polityka – 15-16 w.




Rola argumentacji religijnej w walce politycznej w późnośredniowiecznym Wrocławiu / Jan Drabina. - Kraków, 1984

Husytyzm - historia

Śląsk - a Czechy - 15 w.

Czechy – polityka - 15 w.

Wrocław (woj. dolnośląskie) – religia - 15 w.

Wrocław (woj. dolnośląskie) – polityka – 15 w.


Po określniku – polityka można użyć określnika geograficznego wyrażającego kraj lub region, którego polityka dotyczy, np.:
Mazowsze – polityka – Litwa

Wenecja (Włochy) – polityka – Turcja


Nazwy miast i regionów nie mogą występować w określniku, dlatego aby ukazać relację odwrotną, należy zastosować określnik – a..., np.:
Litwa – a Mazowsze

Turcja – a Wenecja (Włochy)


Zarys działalności polityczno-dyplomatycznej książąt mazowieckich wobec państwa krzyżackiego w Prusach w latach 1385-1407 / Marek Radoch. - Olsztyn, 1999
Mazowsze – polityka - krzyżackie, państwo - 14-15 w.

Krzyżackie, państwo – a Mazowsze – 14-15 w.




"Scotland's ruine" : Lockhart of Carnwath's memoirs of the Union / ed. by Daniel Szechi. - Aberdeen, 1995

Lockhart, George (1681-1732) - pamiętniki

Pamiętniki angielskie -18 w.

Wielka Brytania - a Szkocja (Wielka Brytania) - 17-18 w. - pamiętniki

Szkocja (Wielka Brytania) - polityka - 17-18 w. - pamiętniki
Różne aspekty życia politycznego w miejscowościach lub regionach można wyrazić w hasłach uzywając po określniku - polityka określników takich jak - imprezy, - organizacje, - socjologia, np.:
Atlas Warszawy. Z. 5, Wybory parlamentarne 1991 i 1993 / Grzegorz Węcławowicz, Andrzej Jarosz, Przemysław Śleszyński ; Polska Akademia Nauk. Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania im. Stanisława Leszczyńskiego.
Wybory parlamentarne – Polska - 1991 r. - mapy

Wybory parlamentarne - Polska - 1993 r. – mapy

Warszawa – polityka – socjologia - od 1989 r. - mapy
Manifest Polskiej Partji Socjalistycznej do ludu pracującego miast i wsi w Województwie Śląskim. [Inc.: Po najstraszniejszych doświadczeniach wojny światowej, po ciężkich, krwawych, a nieraz, niestety bratobójczych walkach plebiscytowych, po bohaterskich powstaniach lud pracując ypolskiego Śląska powrócił na łono Rzeczypospolitej Polskiej...] / Okręgowy Komitet Robotniczy Polskiej Partji Socjalistycznej w Cieszynie.
Polska Partia Socjalistyczna (1892-1948). Okręgowy Komitet Robotniczy (Cieszyn) - druki ulotne

Sejm Śląski - druki ulotne

Wybory parlamentarne – Polska - 1930 r. - druki ulotne

Katowice (woj. śląskie ; okręg) - polityka -1918-1939 r. - druki ulotne


Do członków i zwolenników Stronnictwa Narodowego w pow. Sokołowskim. [Inc.: Dnia 28 maja 1933 r. w Sokołowie w sali ”Sokoła“ (dawny lokal sądu) o godz. 1-ej w południe, odbędzie się wiec Stronnictwa Narodowego...] / Zarząd Stronnictwa Narodowego w Sokołowie.
Stronnictwo Narodowe (1928- ) - 1918-1939 r. - druki ulotne

Sokołów Podlaski (woj. mazowieckie ; okręg) – polityka - organizacje - 1918-1939 - druki ulotne


Sprawozdanie Wojewódzkiego Komitetu na I Wojewódzki Zjazd delegatów Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego w Krośnie [oraz projekt programu działani] - Krosno, 1975.
Zjednoczone Stronnictwo Ludowe - polityka

Krosno (woj. podkarpackie ; okręg) – polityka – organizacje - 1944-1989 r.



Echa grunwaldzkie : 1410-1910 : w pięćsetną rocznicę pogromu Krzyżaków / odp. red. i wyd. Józef Paderewski. - [Kraków, 1910]
Bitwa 1410 r. pod Grunwaldem - obchody – 1901-1914 r.

Kraków (woj. małopolskie) – polityka – imprezy - 1901-1914 r.


[Inc.: Przybywajcie tłumnie na wiec ludowy, który się odbędzie w niedzielę dn. 26 listopada o godz. 2-ej popoł. przy ulicy Nowy-Świat No 19!].
Wojna 1914-1918 r. - Polska - druki ulotne

Warszawa - polityka - imprezy -1914-1918 r. - druki ulotne



[Inc.: W niedzielę, d. 1-go Maja o godz. 5 popołudniu odbędzie się w Alejach Ujazdowskich Zgromadzenie Ludowe...] / Warszawski Komitet Robotniczy Polskiej Partyi Socyalistycznej. - Warszawa, 1906
Polska Partia Socjalistyczna (1892-1948) - 1901-1914 r. - druki ulotne

Rewolucja 1905 r. – Polska - druki ulotne

Warszawa – polityka – imprezy - 1901-1914 r. - druki ulotne

Uwaga: problemy związane z samorządem i wyborami samorządowymi są opisywane za pomocą odpowiednich określników, np..:



Do Obywateli Wyborców Żydów. [Inc.: Ludność żydowska stołecznego miasta Warszawy miała słuszne prawo spodziewać się, że w tej dziejowej dla Narodu Polskiego chwili ogólno-obywatelskie organizacje wyborcze wskrzeszą hasła rzeczywistego równouprawnienia...] / Komitet Zrzeszenia Wyborców Żydowskich. - [Warszawa, 1916]
Mniejszości narodowe – Polska - 1914-1918 r. - druki ulotne

Wojna 1914-1918 r. - Polska - druki ulotne

Wybory samorządowe – Polska – 1916 r. –druki ulotne

Żydzi – organizacje – Polska - 1914-1918 r. - druki ulotne

Warszawa - wybory samorządowe - 1916 r. - druki ulotne

Warszawa - stosunki etniczne - 1914-1918 r. - druki ulotne



Do Wyborców m. Ostrowi Maz. [Inc.: Dotychczasowa gospodarka miejska znajdująca się w ręku grupy Leśniewskiego do spółki z Zlatekesem doprowadziła miasto do ruiny finansowej...] / Powiatowy Komitet Wyborczy P.P.S. d. Frakcja. Rewolucyjna - [Ostrów Mazowiecka, 1929].
Polska Partia Socjalistyczna Dawna Frakcja Rewolucyjna - druki ulotne

Wybory samorządowe - Polska -1929 r. - druki ulotne

Ostrów Mazowiecka (woj. mazowieckie) - wybory samorządowe - 1929 r. - druki ulotne
Bytów : Samorząd Miasta i Gminy Bytów w latach 1998-2002 / [oprac. Urząd Miejski w Bytowie].
Bytów (woj. pomorskie) - od 1989 r. - informator

Bytów (woj. pomorskie) – samorząd - od 1989 r. - informator


Biografie polityków związanych szczególnie z jakimś regionem powinny w zasadzie otrzymywać dwa tematy, z których jeden odnosi się do regionu, drugi do polityki o wymiarze ogólnokrajowym, np.:
Aleksander hr. Wielopolski Margrabia Gonzaga Myszkowski / przez A. G. - Lwów, 1878
Wielopolski, Aleksander (1803-1877) - biografia

Konserwatyzm – biografie – Polska - 19 w.

Polska – polityka – biografie - 19 w.

Zabór rosyjski – polityka – biografie - 19 w.



Wojciech Korfanty : biografia polityczna / Marian Orzechowski, Wrocław 1975
Korfanty, Wojciech (1873-1939) - biografia

Chrześcijańska demokracja - - biografie - Polska - 1901-1939 r.

Polska - polityka - biografie - 19-20 w.

Śląsk, Górny - polityka - biografie - 1901-1939 r.

Jeśli polityka w mieście czy regionie jest fragmentem zjawisk występujących na szerszą skalę lub ilustracją do procesów przebiegających w skali kraju, opracowanie przedmiotowe powinno uwzględnić oba te aspekty, np.:
Opozycja antykomunistyczna w Gdańsku (1976-1980) : o pomorskim modelu

obrony czynnej / aut. Adam Hlebowicz [et al.]. - Gdańsk, 1995
Konflikt społeczny – Polska - 1956-1989 r.

Gdańsk (woj. pomorskie) – polityka – organizacje - 1956-1989 r.

Gdańsk (woj. pomorskie ; okręg) - 1956-1989 r.

Polska - polityka wewnętrzna - 1956-1989 r.


Podziemie po 1945 roku na Górnym Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim : zarys problemu / Zygmunt Woźniczka. - Katowice, 1992
Śląsk, Górny - bezpieczeństwo publiczne - 1944-1956 r.

Śląsk, Górny – polityka - organizacje - 1944-1956 r.

Polska - polityka wewnętrzna - 1944-1956 r.

Dąbrowskie, Zagłębie - bezpieczeństwo publiczne - 1944-1956 r.

Dąbrowskie, Zagłębie – polityka - organizacje - 1944-1956 r.
Ruch narodowo-niepodległościowy w Galicji przed 1914 rokiem / Waldemar Potkański.
Narodowa demokracja - 1901-1914 r.

Organizacje paramilitarne – Polska - 1901-1914 r.

Ruchy społeczne – Polska - 1901-1914 r.

Galicja – polityka - 1901-1914 r.


Bankructwo Narodowej Demokracji w Galicji na tle obecnej sytuacji politycznej / napisał Ludwik Kulczycki.- Lwów, 1911
Narodowa demokracja - publicystyka

Publicystyka polska - 1901-1914 r.

Galicja – polityka - 19-20 w. - publicystyka

Polska – polityka - 19-20 w. - publicystyka



Popular opinion and political dissent in the Third Reich : Bavaria 1933-1945 / Ian Kershaw.- Oxford, 2002
Hitleryzm - socjologia

Opinia publiczna – Niemcy - 1933-1945 r.



Bawaria (Niemcy) – polityka - socjologia - 1933-1945 r.


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna