Chemia organiczna, zakres rozszerzony



Pobieranie 79.35 Kb.
Data07.05.2016
Rozmiar79.35 Kb.
Propozycje wymagań programowych na poszczególne oceny (IV etap edukacyjny) przygotowane na podstawie treści zawartych w podstawie programowej, programie nauczania oraz w części 2. podręcznika dla liceum ogólnokształcącego i technikum To jest chemia.

Chemia organiczna, zakres rozszerzony.
Wyróżnione wymagania programowe odpowiadają wymaganiom ogólnym i szczegółowym zawartym w treściach nauczania podstawy programowej.
1. Chemia organiczna jako chemia związków węgla


Ocena dopuszczająca

[1]

Ocena dostateczna

[1 + 2]

Ocena dobra

[1 + 2 + 3]

Ocena bardzo dobra

[1 + 2 + 3 + 4]

Uczeń:

  • definiuje pojęcie chemii organicznej

  • wymienia pierwiastki chemiczne wchodzące w skład związków organicznych

  • określa najważniejsze właściwości atomu węgla na podstawie położenia tego pierwiastka chemicznego w układzie okresowym pierwiastków

  • wymienia odmiany alotropowe węgla

  • definiuje pojęcie hybrydyzacji orbitali atomowych

Uczeń:

  • wyjaśnia pojęcie chemii organicznej

  • określa właściwości węgla na podstawie położenia tego pierwiastka chemicznego w układzie okresowym pierwiastków

  • omawia występowanie węgla w przyrodzie

  • wymienia odmiany alotropowe węgla i ich właściwości

  • wyjaśnia, dlaczego atom węgla w większości związków chemicznych tworzy cztery wiązania kowalencyjne

Uczeń:

  • porównuje historyczną definicję chemii organicznej z definicją współczesną

  • wyjaśnia przyczynę różnic między właściwościami odmian alotropowych węgla

  • wymienia przykłady nieorganicznych związków węgla i przedstawia ich właściwości

  • charakteryzuje hybrydyzację jako operację matematyczną, a nie proces fizyczny

Uczeń:

  • przedstawia rozwój chemii organicznej

  • ocenia znaczenie związków organicznych i ich różnorodność

  • analizuje sposoby otrzymywania fulerenów i wymienia ich rodzaje

  • wykrywa obecność węgla, wodoru, tlenu, azotu i siarki w związkach organicznych

  • proponuje wzór empiryczny (elementarny) i rzeczywisty (sumaryczny) danego związku organicznego


2. Węglowodory


Ocena dopuszczająca

[1]

Ocena dostateczna

[1 + 2]

Ocena dobra

[1 + 2 + 3]

Ocena bardzo dobra

[1 + 2 + 3 + 4]

Uczeń:

  • definiuje pojęcia: węglowodory, alkany, alkeny, alkiny, szereg homologiczny węglowodorów, grupa alkilowa, reakcje podstawiania (substytucji), przyłączania (addycji), polimeryzacji, spalania, rzędowość atomów węgla, izomeria położeniowa i łańcuchowa

  • definiuje pojęcia: stan podstawowy, stan wzbudzony, wiązania typu i , rodnik, izomeria

  • podaje kryterium podziału węglowodorów ze względu na rodzaj wiązania między atomami węgla w cząsteczce

  • zapisuje wzory ogólne alkanów, alkenów, alkinów i na ich podstawie wyprowadza wzory sumaryczne węglowodorów

  • zapisuje wzory sumaryczne i strukturalne oraz podaje nazwy systematyczne węglowodorów nasyconych i nienasyconych o liczbie atomów węgla od 1 do 4

  • zapisuje wzory przedstawicieli poszczególnych szeregów homologicznych węglowodorów oraz podaje ich nazwy, właściwości i zastosowania

  • zapisuje równania reakcji spalania i bromowania metanu

  • zapisuje równania reakcji spalania, uwodorniania oraz polimeryzacji etenu i etynu

  • wymienia przykłady węglowodorów aromatycznych (wzór, nazwa, zastosowanie)

  • wymienia rodzaje izomerii

  • wymienia źródła występowania węglowodorów w przyrodzie

Uczeń:

  • wyjaśnia pojęcia: węglowodory, alkany, cykloalkany, alkeny, alkiny, grupa alkilowa, arenywyjaśnia pojęcia: stan podstawowy, stan wzbudzony, wiązania typu i , reakcja substytucji, rodnik, izomeria

  • zapisuje konfigurację elektronową atomu węgla w stanie podstawowym i wzbudzonym

  • zapisuje wzory ogólne alkanów, alkenów i alkinów na podstawie wzorów czterech pierwszych członów ich szeregów homologicznych

  • przedstawia sposoby otrzymywania: metanu, etenu i etynu oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • przedstawia właściwości metanu, etenu i etynu oraz zapisuje równania reakcji chemicznych, którym ulegają

  • podaje nazwy systematyczne izomerów na podstawie wzorów półstrukturalnych

  • stosuje zasady nazewnictwa systematycznego alkanów (proste przykłady)

  • zapisuje równania reakcji spalania całkowitego i niecałkowitego węglowodorów

  • zapisuje równania reakcji bromowania, uwodorniania oraz polimeryzacji etenu i etynu

  • określa rzędowość dowolnego atomu węgla w cząsteczce węglowodoru

  • wyjaśnia pojęcie aromatyczności na przykładzie benzenu

  • wymienia reakcje, którym ulega benzen (spalanie, bromowanie z użyciem katalizatora, uwodornianie, nitrowanie i sulfonowanie)

  • wymienia przykłady (wzory i nazwy) homologów benzenu

  • wymienia przykłady (wzory i nazwy) arenów wielopierścieniowych

  • wyjaśnia pojęcia: izomeria łańcuchowa, położeniowa, funkcyjna, cis-trans

  • wymienia przykłady izomerów cis i trans oraz wyjaśnia różnice między nimi

Uczeń:

  • określa przynależność węglowodoru do danego szeregu homologicznego na podstawie jego wzoru sumarycznego

  • charakteryzuje zmianę właściwości węglowodorów w zależności od długości łańcucha węglowego

  • określa zależność między rodzajem wiązania (pojedyncze, podwójne, potrójne) a typem hybrydyzacji

  • otrzymuje metan, eten i etyn oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • wyjaśnia, w jaki sposób tworzą się w etenie i etynie wiązania typu

  • wyjaśnia, na czym polega izomeria konstytucyjna i podaje jej przykłady

  • podaje nazwę systematyczną izomeru na podstawie wzoru półstrukturalnego i odwrotnie (przykłady o średnim stopniu trudności)

  • określa typy reakcji chemicznych, którym ulega dany węglowodór i zapisuje ich równania

  • zapisuje mechanizm reakcji substytucji na przykładzie bromowania metanu

  • odróżnia doświadczalnie węglowodory nasycone od nienasyconych

  • wyjaśnia budowę pierścienia benzenowego (aromatyczność)

  • bada właściwości benzenu, zachowując szczególne środki ostrożności

  • zapisuje równania reakcji chemicznych, którym ulega benzen (spalanie, bromowanie z użyciem katalizatora i bez, uwodornianie, nitrowanie i sulfonowanie)

  • wyjaśnia, na czym polega kierujący wpływ podstawników

  • omawia kierujący wpływ podstawników i zapisuje równania reakcji chemicznych

  • charakteryzuje areny wielopierścieniowe, zapisuje ich wzory i podaje nazwy

  • bada właściwości naftalenu

  • podaje nazwy izomerów cis-trans węglowodorów o kilku atomach węgla

Uczeń:

  • przewiduje kształt cząsteczki, znając typ hybrydyzacji

  • wyjaśnia na dowolnych przykładach mechanizmy reakcji: substytucji, addycji i eliminacji oraz przegrupowania wewnątrzcząsteczkowego

  • proponuje kolejne etapy substytucji i zapisuje je na przykładzie chlorowania etanu

  • zapisuje mechanizm reakcji addycji na przykładzie reakcji etenu z chlorem

  • zapisuje wzory strukturalne dowolnych węglowodorów (izomerów) oraz określa typ izomerii

  • projektuje i doświadczalnie identyfikuje produkty całkowitego spalania węglowodorów

  • zapisuje równania reakcji spalania węglowodorów z zastosowaniem wzorów ogólnych węglowodorów

  • udowadnia, że dwa węglowodory o takim samym składzie procentowym mogą należeć do dwóch różnych szeregów homologicznych

  • projektuje doświadczenia chemiczne dowodzące różnic we właściwościach węglowodorów nasyconych, nienasyconych i aromatycznych














Wybrane wiadomości i umiejętności, wykraczające poza treść wymagań podstawy programowej, których spełnienie może być warunkiem wystawienia oceny celującej. Uczeń:

– podaje przykłady i wyjaśnia mechanizm reakcji substytucji nukleofilowej i elektrofilowej.


3. Jednofunkcyjne pochodne węglowodorów


Ocena dopuszczająca

[1]

Ocena dostateczna

[1 + 2]

Ocena dobra

[1 + 2 + 3]

Ocena bardzo dobra

[1 + 2 + 3 + 4]

Uczeń:

  • definiuje pojęcia: grupa funkcyjna, fluorowcopochodne, alkohole mono- i polihydroksylowe, fenole, aldehydy, ketony, kwasy karboksylowe, estry, aminy, amidy

  • zapisuje wzory i podaje nazwy grup funkcyjnych, które występują w związkach organicznych

  • zapisuje wzory i nazwy wybranych fluorowcopochodnych

  • zapisuje wzory metanolu i etanolu, podaje ich właściwości oraz wpływ na organizm człowieka

  • podaje zasady nazewnictwa systematycznego fluorowcopochodnych, alkoholi monohydroksylowych i polihydroksylowych, aldehydów, ketonów, estrów, amin, amidów i kwasów karboksylowych

  • zapisuje wzory ogólne alkoholi monohydroksylowych, aldehydów, ketonów, kwasów karboksylowych, estrów, amin i amidów

  • zapisuje wzory półstrukturalne i sumaryczne czterech pierwszych członów szeregu homologicznego alkoholi

  • określa, na czym polega proces fermentacji alkoholowej

  • zapisuje wzór glicerolu, podaje jego nazwę systematyczną, właściwości i zastosowania

  • zapisuje wzór fenolu, podaje jego nazwę systematyczną, właściwości i zastosowania

  • zapisuje wzory aldehydów mrówkowego i octowego, podaje ich nazwy systematyczne

  • omawia metodę otrzymywania metanalu i etanalu

  • wymienia reakcje charakterystyczne aldehydów

  • zapisuje wzór i określa właściwości acetonu jako najprostszego ketonu

  • zapisuje wzory kwasu mrówkowego i octowego, podaje ich nazwy systematyczne, właściwości i zastosowania

  • omawia, na czym polega proces fermentacji octowej

  • podaje przykład kwasu tłuszczowego

  • określa, co to są mydła i podaje sposób ich otrzymywania

  • zapisuje dowolny przykład reakcji zmydlania

  • omawia metodę otrzymywania estrów, podaje ich właściwości i zastosowania

  • definiuje tłuszcze jako specyficzny rodzaj estrów

  • podaje, jakie właściwości mają tłuszcze i jaką funkcję pełnią w organizmie człowieka

  • dzieli tłuszcze na proste i złożone oraz wymienia przykłady takich tłuszczów

  • zapisuje wzór metyloaminy i określa jej właściwości

  • zapisuje wzór mocznika i określa jego właściwości

Uczeń:

  • wyjaśnia pojęcia: grupa funkcyjna, fluorowcopochodne, alkohole mono-i polihydroksylowe, fenole, aldehydy, ketony, kwasy karboksylowe, estry, aminy, amidy

  • omawia metody otrzymywania i zastosowania fluorowcopochodnych węglowodorów

  • wyjaśnia pojęcie rzędowości alkoholi i amin

  • zapisuje wzory 4 pierwszych alkoholi w szeregu homologicznym i podaje ich nazwy systematyczne

  • wyprowadza wzór ogólny alkoholi monohydroksylowych na podstawie wzorów czterech pierwszych członów szeregu homologicznego tych związków chemicznych

  • podaje nazwy systematyczne alkoholi metylowego i etylowego

  • zapisuje równania reakcji chemicznych, którym ulegają fluorowcopochodne (spalanie, reakcje z sodem i z chlorowodorem)

  • zapisuje równanie reakcji fermentacji alkoholowej i wyjaśnia złożoność tego procesu

  • zapisuje wzór glikolu, podaje jego nazwę systematyczną, właściwości i zastosowania

  • zapisuje równanie reakcji spalania glicerolu oraz równanie reakcji glicerolu z sodem

  • zapisuje wzór ogólny fenoli, podaje źródła występowania, otrzymywanie i właściwości fenolu (benzenolu)

  • zapisuje wzory czterech pierwszych aldehydów w szeregu homologicznym i podaje ich nazwy systematyczne

  • zapisuje równanie reakcji otrzymywania aldehydu octowego z etanolu

  • wyjaśnia przebieg reakcji charakterystycznych aldehydów na przykładzie aldehydu mrówkowego (próba Tollensa i próba Trommera)

  • wyjaśnia zasady nazewnictwa systematycznego ketonów

  • omawia metody otrzymywania ketonów

  • zapisuje wzory czterech pierwszych kwasów karboksylowych w szeregu homologicznym i podaje ich nazwy systematyczne

  • zapisuje równanie reakcji fermentacji octowej jako jednej z metod otrzymywania kwasu octowego

  • omawia właściwości kwasów mrówkowego i octowego (odczyn, palność, reakcje z metalami, tlenkami metali i zasadami); zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • omawia zastosowania kwasu octowego

  • zapisuje wzory trzech kwasów tłuszczowych, podaje ich nazwy i wyjaśnia, dlaczego są zaliczane do wyższych kwasów karboksylowych

  • otrzymuje mydło sodowe (stearynian sodu), bada jego właściwości i zapisuje równanie reakcji chemicznej

  • wyjaśnia, na czym polega reakcja estryfikacji

  • zapisuje wzór ogólny estru

  • zapisuje równanie reakcji otrzymywania octanu etylu i omawia warunki, w jakich zachodzi ta reakcja chemiczna

  • przeprowadza reakcję otrzymywania octanu etylu i bada jego właściwości

  • omawia miejsca występowania i zastosowania estrów

  • dzieli tłuszcze ze względu na pochodzenie i stan skupienia

  • wyjaśnia, na czym polega reakcja zmydlania tłuszczów

  • podaje kryterium podziału tłuszczów na proste i złożone

  • omawia ogólne właściwości lipidów oraz ich podział

  • wyjaśnia budowę cząsteczek amin, ich rzędowość i nazewnictwo systematyczne

  • wyjaśnia budowę cząsteczek amidów

  • omawia właściwości oraz zastosowania amin i amidów

Uczeń:

  • omawia właściwości fluorowcopochodnych węglowodorów

  • porównuje właściwości alkoholi monohydroksylowych o łańcuchach węglowych różnej długości

  • bada doświadczalnie właściwości etanolu i zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych (rozpuszczalność w wodzie, palność, reakcja z sodem, odczyn, działanie na białko jaja, reakcja z chlorowodorem)

  • wykrywa obecność etanolu

  • bada doświadczalnie właściwości glicerolu (rozpuszczalność w wodzie, palność, reakcja glicerolu z sodem)

  • bada doświadczalnie charakter chemiczny fenolu w reakcji z wodorotlenkiem sodu i zapisuje odpowiednie równanie reakcji chemicznej

  • omawia kierujący wpływ podstawników oraz zapisuje równania reakcji bromowania i nitrowania fenolu

  • przeprowadza próby Tollensa i Trommera dla aldehydu octowego

Uczeń:

  • wyjaśnia przebieg reakcji polimeryzacji fluorowcopochodnych

  • porównuje doświadczalnie charakter chemiczny alkoholi mono- i polihydroksylowych na przykładzie etanolu i glicerolu

  • wyjaśnia zjawisko kontrakcji etanolu

  • ocenia wpływ pierścienia benzenowego na charakter chemiczny fenolu

  • wykrywa obecność fenolu

  • porównuje budowę cząsteczek oraz właściwości alkoholi i fenoli

  • proponuje różne metody otrzymywania alkoholi i fenoli oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • wykazuje, że aldehydy można otrzymać w wyniku utleniania alkoholi
    I-rzędowych, zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • udowadnia, że aldehydy mają właściwości redukujące, przeprowadza odpowiednie doświadczenia i zapisuje równania reakcji chemicznych

  • przeprowadza reakcję polikondensacji formaldehydu z fenolem, zapisuje jej równanie i wyjaśnia, czym różni się ona od reakcji polimeryzacji

  • proponuje różne metody otrzymywania aldehydów oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • wyjaśnia, dlaczego w wyniku utleniania alkoholi I-rzędowych powstają aldehydy, natomiast II-rzędowych – ketony

  • analizuje i porównuje budowę cząsteczek oraz właściwości aldehydów i ketonów

  • udowadnia, że aldehydy i ketony o tej samej liczbie atomów węgla są względem siebie izomerami

  • dokonuje klasyfikacji kwasów karboksylowych ze względu na długość łańcucha węglowego, charakter grupy węglowodorowej oraz liczbę grup karboksylowych

  • porównuje właściwości kwasów nieorganicznych i karboksylowych na wybranych przykładach

  • ocenia wpływ wiązania podwójnego w cząsteczce na właściwości kwasów tłuszczowych

  • proponuje różne metody otrzymywania kwasów karboksylowych oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • zapisuje równania reakcji powstawania estrów różnymi sposobami i podaje ich nazwy systematyczne

  • udowadnia, że estry o takim samym wzorze sumarycznym mogą mieć różne wzory strukturalne i nazwy

  • projektuje i wykonuje doświadczenie wykazujące nienasycony charakter oleju roślinnego

  • udowadnia, że aminy są pochodnymi zarówno amoniaku, jak i węglowodorów

  • udowadnia na dowolnych przykładach, na czym polega różnica w rzędowości alkoholi i amin

  • wyjaśnia przyczynę zasadowych właściwości amoniaku i amin

  • porównuje przebieg reakcji hydrolizy acetamidu w środowisku kwasu siarkowego(VI) i wodorotlenku sodu

  • zapisuje równania reakcji przedstawiające próby Tollensa i  Trommera dla aldehydów mrówkowego i octowego

  • wyjaśnia, na czym polega próba jodoformowa i u jakich ketonów zachodzi

  • bada doświadczalnie właściwości acetonu i wykazuje, że ketony nie mają właściwości redukujących

  • bada doświadczalnie właściwości kwasu octowego oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych (palność, odczyn, reakcje z magnezem, tlenkiem miedzi(II) i wodorotlenkiem sodu)

  • bada doświadczalnie właściwości kwasu stearynowego i oleinowego (reakcje z wodorotlenkiem sodu oraz z wodą bromową) i zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • porównuje właściwości kwasów karboksylowych zmieniające się w zależności od długości łańcucha węglowego

  • wyjaśnia mechanizm reakcji estryfikacji

  • przeprowadza hydrolizę octanu etylu i zapisuje równanie reakcji chemicznej

  • proponuje sposób otrzymywania estru kwasu nieorganicznego, zapisuje odpowiednie równanie reakcji chemicznej

  • przeprowadza reakcję zmydlania tłuszczu i zapisuje równanie reakcji chemicznej

  • zapisuje równanie reakcji hydrolizy tłuszczu

  • bada doświadczalnie zasadowy odczyn aniliny oraz zapisuje odpowiednie równanie reakcji chemicznej

  • bada właściwości amidów

  • zapisuje równanie reakcji hydrolizy acetamidu

  • bada doświadczalnie właściwości mocznika jako pochodnej kwasu węglowego

  • przeprowadza reakcję hydrolizy mocznika i zapisuje równanie tej reakcji

  • zapisuje równanie reakcji kondensacji mocznika i wskazuje wiązanie peptydowe w cząsteczce powstałego związku chemicznego
















Wybrane wiadomości i umiejętności, wykraczające poza treść wymagań podstawy programowej, których spełnienie może być warunkiem wystawienia oceny celującej. Uczeń:

– wyjaśnia przebieg reakcji eliminacji jako jednej z metod otrzymywania alkenów z fluorowcopochodnych,

– przedstawia metodę otrzymywania związków magnezoorganicznych oraz ich właściwości,

– przedstawia właściwości fluorowcopochodnych węglowodorów aromatycznych i zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych,



– wyjaśnia różnicę pomiędzy reakcją kondensacji i polikondensacji na przykładzie poliamidów i poliuretanów.
4. Wielofunkcyjne pochodne węglowodorów


Ocena dopuszczająca

[1]

Ocena dostateczna

[1 + 2]

Ocena dobra

[1 + 2 + 3]

Ocena bardzo dobra

[1 + 2 + 3 + 4]

Uczeń:

  • definiuje pojęcia: czynność optyczna, chiralność, asymetryczny atom węgla, izomeria optyczna, enancjomery

  • definiuje pojęcia: hydroksykwasy, aminokwasy, białka, węglowodany, reakcje charakterystyczne

  • zapisuje wzór najprostszego hydroksykwasu i podaje jego nazwę

  • zapisuje wzór najprostszego aminokwasu i podaje jego nazwę

  • omawia rolę białka w organizmie

  • podaje sposób, w jaki można wykryć obecność białka

  • dokonuje podziału węglowodanów na proste i złożone, podaje po jednym przykładzie każdego z nich (nazwa, wzór sumaryczny)

  • omawia rolę węglowodanów w organizmie człowieka

  • określa właściwości glukozy, sacharozy, skrobi i celulozy oraz wymienia źródła występowania tych substancji w przyrodzie

  • zapisuje równania reakcji charakterystycznych glukozy i skrobi




Uczeń:

  • wyjaśnia pojęcia: czynność optyczna, chiralność, asymetryczny atom węgla, izomeria optyczna, enancjomery

  • konstruuje model cząsteczki chiralnej

  • wyjaśnia pojęcia: koagulacja, wysalanie, peptyzacja, denaturacja białka, fermentacja alkoholowa, fotosynteza, hydroliza

  • wyjaśnia, czym są: reakcje biuretowa i ksantoproteinowa

  • wyjaśnia pojęcie dwufunkcyjne pochodne węglowodorów

  • wymienia miejsca występowania oraz zastosowania kwasów mlekowego i salicylowego

  • zapisuje równanie reakcji kondensacji dwóch cząsteczek glicyny i wskazuje wiązanie peptydowe

  • zapisuje wzór ogólny węglowodanów oraz dzieli je na cukry proste, dwucukry i wielocukry

  • wie, że glukoza jest aldehydem polihydroksylowym i wyjaśnia tego konsekwencje, zapisuje wzór liniowy cząsteczki glukozy

  • omawia reakcje charakterystyczne glukozy

  • wyjaśnia znaczenie reakcji fotosyntezy w przyrodzie oraz zapisuje równanie tej reakcji chemicznej

  • zapisuje równania reakcji hydrolizy sacharozy i skrobi oraz podaje nazwy produktów

  • wymienia różnice w budowie cząsteczek skrobi i celulozy

  • potrafi wykryć obecność skrobi w badanej substancji

  • omawia miejsca występowania i zastosowania sacharydów

Uczeń:

  • analizuje wzory strukturalne substancji pod kątem czynności optycznej

  • omawia sposoby otrzymywania i właściwości hydroksykwasów

  • wyjaśnia, co to jest aspiryna

  • bada doświadczalnie glicynę i wykazuje jej właściwości amfoteryczne

  • zapisuje równania reakcji powstawania di- i tripeptydów z różnych aminokwasów oraz zaznacza wiązania peptydowe

  • wyjaśnia, co to są aminokwasy kwasowe, zasadowe i obojętne oraz podaje odpowiednie przykłady

  • wskazuje asymetryczne atomy węgla we wzorach związków chemicznych

  • bada skład pierwiastkowy białek

  • przeprowadza doświadczenia: koagulacji, peptyzacji oraz denaturacji białek

  • bada wpływ różnych czynników na białko jaja

  • przeprowadza reakcje charakterystyczne białek

  • bada skład pierwiastkowy węglowodanów

  • bada właściwości glukozy i przeprowadza reakcje charakterystyczne z jej udziałem

  • bada właściwości sacharozy i wykazuje, że jej cząsteczka nie zawiera grupy aldehydowej

  • bada właściwości skrobi

  • wyjaśnia znaczenie biologiczne sacharydów

Uczeń:

  • analizuje schemat i zasadę działania polarymetru

  • zapisuje wzory perspektywiczne i projekcyjne wybranych związków chemicznych

  • oblicza liczbę stereoizomerów na podstawie wzoru strukturalnego związku chemicznego

  • zapisuje równania reakcji chemicznych potwierdzających obecność grup funkcyjnych w hydroksykwasach

  • wyjaśnia pojęcia diastereoizomery, mieszanina racemiczna

  • udowadnia właściwości amfoteryczne aminokwasów oraz zapisuje odpowiednie równania reakcji chemicznych

  • analizuje tworzenie się wiązań peptydowych na wybranym przykładzie

  • podaje przykłady aminokwasów białkowych oraz ich skrócone nazwy trzyliterowe

  • zapisuje równanie reakcji powstawania tripeptydu, np. Ala-Gly-Ala, na podstawie znajomości budowy tego związku chemicznego

  • analizuje białka jako związki wielkocząsteczkowe, opisuje ich struktury

  • analizuje etapy syntezy białka

  • projektuje doświadczenie wykazujące właściwości redukcyjne glukozy

  • doświadczalnie odróżnia glukozę od fruktozy

  • zapisuje i interpretuje wzory glukozy: sumaryczny, liniowy i pierścieniowy

  • zapisuje wzory taflowe i łańcuchowe glukozy i fruktozy, wskazuje wiązanie półacetalowe

  • zapisuje wzory taflowe sacharozy i maltozy, wskazuje wiązanie półacetalowe i wiązanie O-glikozydowe

  • przeprowadza hydrolizę sacharozy i bada właściwości redukujące produktów tej reakcji chemicznej

  • analizuje właściwości skrobi i celulozy wynikające z różnicy w budowie ich cząsteczek

  • analizuje proces hydrolizy skrobi i wykazuje złożoność tego procesu

  • proponuje doświadczenia umożliwiające wykrycie różnych grup funkcyjnych





Wybrane wiadomości i umiejętności, wykraczające poza treść wymagań podstawy programowej, których spełnienie może być warunkiem wystawienia oceny celującej. Uczeń:

– analizuje różnice między konfiguracją względną L i D oraz konfiguracją absolutną R i S,

– wyznacza konfiguracje D i L wybranych enancjomerów,

– stosuje reguły pierwszeństwa podstawników do wyznaczania konfiguracji absolutnej R i S,

– dokonuje podziału monosacharydów na izomery D i L,

– podaje przykłady izomerów D i L monosacharydów,



– zapisuje nazwę glukozy uwzględniającą skręcalność, konfigurację względną i położenie grupy hydroksylowej przy anomerycznym atomie węgla.



©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna