Dla nauczycieli



Pobieranie 83.59 Kb.
Data08.05.2016
Rozmiar83.59 Kb.

Butch Cassidy i Sundance Kid

reż. George Roy Hill

MATERIAŁY DYDAKTYCZNE

DLA NAUCZYCIELI
SPIS TREŚCI


  1. Informacje o filmie. (str. 2)

  2. Scenariusz lekcji języka polskiego. (str. 5)

Temat: Dziki Zachód i jego bohaterowie. Konstrukcja mitu założycielskiego na przykładzie westernu.

  1. Załączniki do lekcji. (str. 8)

  2. Scenariusz lekcji języka polskiego. (str. 11)

Temat: Bohater kontestujący i kino kontestacji.

  1. Załączniki do lekcji. (str. 14)



Informacje o filmie

Opracował: Adam Trwoga


Nota o filmie
Tytuł: Butch Cassidy i Sundance Kid;

Reżyseria: George Roy Hill;

Scenariusz: William Goldman;

Zdjęcia: Conrad L. Hall;

Scenografia: Philips M. Jefferies, Chester Bayhi, Walter M. Scott;

Kostiumy: Edith Head;

Muzyka: Burt Bacharach;

Dźwięk: David Dockendorf, Wiliam Edmondson;

Montaż: John C. Howard, Richard C. Meyer;

Charakteryzacja: Edith Lindon, Daniel C. Stiepeke;

Producent: John Foreman;

Producent wykonawczy: Paul Monash;

Aktorzy: Paul Newman (Butch Cassidy), Robert Redford (Sundance Kid), Kathrine Ross (Etta Place), Strother Martin (Percy Garris), Henry Johnes (sprzedawca rowerów), Jef Corey (szeryf Steve Bledsoe), Cloris Lachman (Agnes), Ted Cassidy (Harley Logan), George Furth (Woodstock), Eric Sinclair (sprzedawca u Tiffany’ego), Nelson Olmsted (fotograf), Sam Elliot (pokerzysta), Pancho Cordova (dyrektor banku), Jose Chavez (boliwijski dowódca policji), Charles Dierkop (Flat Nose Curry) i inni;

Produkcja: Stany Zjednoczone, 1969 r.;

Premiera: 24 września 1969 r. (świat);

Czas trwania: 112’.
WYBRANE Nagrody
1970 – Nagroda Akademii (Oscar): 7 nominacji i 4 Oscary;

1970 – Golden Globe (Złote Globy 1969): 4 nominacje i 1 nagroda (za muzykę);

1970 – nagroda za najlepszy scenariusz Writers Gild of America;

1971 – BAFTA: 10 nominacji i 6 nagród.



NOTA O REŻYSERZE


George Roy Hill urodził się 20 grudnia 1921 roku w Minneapolis (Stany Zjednoczone) w rodzinie wydawców gazet (Minneapolis Tribune). Zanim został uznanym reżyserem filmowym, telewizyjnym i teatralnym, producentem oraz scenarzystą, wbrew rodzinnej tradycji dziennikarskiej zajmował się swoją największą pasją, czyli lotnictwem. W wieku zaledwie 16 lat uzyskał licencję pilota, a jako lotnik wojsk powietrznych USA (II wojna światowa i wojna w Korei) dosłużył się stopnia majora. Spośród kilkudziesięciu wyreżyserowanych przez siebie filmów – komedii, westernów i adaptacji książek (m.in. Rzeźnia numer 5 Kurta Vonneguta, Świat według Garpa Johna Irvinga) – najbardziej cenił Wielkiego Waldo Peppera, film opowiadający o przygodach pilota akrobaty. Nic zatem dziwnego, że reżyser często udawał się na plan zdjęciowy swoim dwupłatowym samolotem, a nawet potrafił nastraszyć spóźnialskich członków ekipy filmowej, przelatując niezwykle nisko nad ich głowami. Obok westernu Butch Cassidy i Sundance Kid jego najlepszym i najsłynniejszym dziełem jest Żądło (za które otrzymał Oscara w 1974 roku). George Roy Hill zmarł 27 grudnia 2002 roku.

WYBRANA FILMOGRAFIA

1962 – Okres przygotowawczy (Period of Adjustment);

1963 – Toys in the Attic

1964 – Świat Henry'ego Orienta (The World of Henry Orient)

1966 – Hawaje (Hawai)

1967 – Na wskroś nowoczesna Millie (Thoroughly Modern Millie)

1969 – Butch Cassidy i Sundance Kid (Butch Cassidy and the Sundance Kid)

1972 – Rzeźnia nr 5 (Slaughterhouse-Five)

1973 – Żądło (The Sting)

1975 – Wielki Waldo Pepper (The Great Waldo Pepper)

1977 – Na lodzie (Slap Shot)

1979 – Mały romans (A Little Romance)

1982 – Świat według Garpa (The World According to Garp)

1984 – Mała doboszka (The Little Drummer Girl)

1988 – Rozkoszny domek (Funny Farm)

O FILMIE

Pod koniec lat sześćdziesiątych XX wieku kino amerykańskie przeżywało niezwykle ciekawy okres przeobrażeń. Zmiany te podyktowane były nie tylko miażdżącą konkurencją telewizji w walce o widza, ale przede wszystkim wchodzeniem w dorosłość nowych, urodzonych już po wojnie, pokoleń Amerykanów. Kształtująca się wówczas kontrkultura zakwestionowała stare i proste schematy filmowe, stosowane przez główny nurt kina hollywoodzkiego. Jednym z nich było przedstawianie głównych bohaterów jako postaci jednoznacznie dobre albo złe (co było widoczne nie tylko w ich zachowaniu, ale też w wyglądzie – doskonale wyśmiał ten schematyzm twórca słynnej czechosłowackiej parodii westernu Lemoniadowy Joe z 1964 roku, Oldřich Lipský).

Western, uważany za najbardziej amerykański gatunek filmowy, również zaczął się przeobrażać. Czasy samotnych jeźdźców znikąd bądź nieskazitelnych szeryfów samotnie stawiających czoła złu powoli odchodzą do lamusa. Pozostaje prawie cały kostiumowy oraz scenograficzny entourage Dzikiego Zachodu, ale bohaterowie są już inni. Mogą być skorumpowani albo wykonując obowiązki szeryfa, pozostawać równocześnie na usługach wielkiego biznesu (posiadacze ziemscy, banki, firmy kolejowe), kosztem zwykłych obywateli. Czasami trudno wskazać wyraźną różnicę pomiędzy wyjętym spod prawa bandytą a stróżem prawa, który często okazuje się dawnym wspólnikiem ściganych złoczyńców. Ten typ westernu, przedefiniowanie jego tradycji za sprawą takich filmów jak Butch Cassidy i Sundance Kid oraz Dzika banda (1969) Sama Pekinpaha, w latach siedemdziesiątych zostanie określony antywesternem.

Właśnie takimi, nie do końca „pozytywnymi”, bohaterami są tytułowi Butch Cassidy i Sundance Kid. Ci „sympatyczni rabusie”, jak określił ich jeden z krytyków, trudnią się napadami na banki i wagony pocztowe. Są w ciągłym ruchu – przenoszą się z miejsca na miejsce w poszukiwaniu pieniędzy do zrabowania albo uciekają przed policją i prywatnymi detektywami z Agencji Pinkertona. Z tego powodu film można zaklasyfikować jako kino drogi, natomiast ze względu na relację łączącą obu rewolwerowców można zaliczyć go do bardzo popularnych w Stanach Zjednoczonych tzw. buddy films (filmy o kumplach).

Dzięki świetnym kreacjom aktorskim Roberta Redforda (Sundance) i Paula Newmana (Butch), widz kibicuje bohaterom (mimo ich kryminalnej działalności) w ich ucieczce przed wymiarem sprawiedliwości. W dużej mierze jest to zasługa scenariusza pełnego kaskaderskich i humorystycznych scen (np. jazda na „pojeździe przyszłości” czyli rowerze, nauka języka hiszpańskiego, itd.).

Butch Cassidy i Sundance Kid to kawałek historii USA, gdzie próba mitologizacji Dzikiego Zachodu stanowi odpowiedź na brak wielowiekowej, ciągłej kultury, którą szczyci się Stary Świat (Europa). Pojawiający się na początku filmu napis informuje, że „niemal wszystko, co zobaczycie, wydarzyło się naprawdę”. Sundance Kid i jego ukochana Etta Place, Butch Cassidy jako szef „dzikiej bandy” są postaciami historycznymi. Na marginesie trzeba wspomnieć, że w filmie zmieniono nazwę grupy Butcha na „Gang z Przełęczy” (The Hole in the Wall Gang), gdyż w tym samym 1969 roku powstał wspomniany już wcześniej film Pekinpaha Dzika banda (western opowiada o innej grupie przestępczej).

Ciekawym aspektem filmu Hilla jest zastosowanie stylizacji, przejawiającej się w  wykorzystywaniu środków typowych dla westernów i komedii slapstickowych z epoki kina niemego – film zresztą rozpoczyna się czarno-białym, niemym fragmentem udającym kronikę filmową o tych rewolwerowcach1 (Butch i Sundance żyli już w czasach upowszechnienia się kinematografii), by poprzez wirażowane zdjęcia przejść do użytej w całym dziele taśmy kolorowej.

Popularność filmu wzmocnił sukces stworzonej do niego przez Burta Bacharacha piosenki Raindrops Keep Fallin’ on My Head oraz promujący kino niezależne Sundance Film Festiwal, który odbywa się w ośrodku narciarskim zakupionym przez Roberta Redforda za pieniądze zarobione przy pracy nad Butch Cassidy i Sundance Kid. Warto wspomnieć, że w 1973 ten sam reżyser i para głównych aktorów stworzyła Żądło – inną świetną komedię (tym razem był to film gangsterski).

Na zakończenie warto postawić pytanie, które powraca co jakiś czas już od ponad 30 lat: czy western umarł i widzom pozostaje jedynie poznawanie klasycznych filmów Johna Forda bądź Sama Pekinpaha? Śmiało można odpowiedzieć, że zdecydowanie nie. Chociażby Django (2012) Quentina Tarantino świadczy o niesłabnącym potencjale westernu.


SCENARIUSZ LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO

Opracowała: Jolanta Manthey, nauczycielka języka polskiego w I L.O. w Gdańsku


Temat: Dziki Zachód i jego bohaterowie. Konstrukcja mitu założycielskiego na przykładzie westernu.
CELE LEKCJI
Po lekcji uczeń powinien:

  • znać pojęcie mit założycielski;

  • analizować film, posługując się podstawowymi pojęciami z zakresu właściwej dziedziny sztuki;

  • charakteryzować typowe elementy świata przedstawionego westernu;

  • rozpoznawać elementy konstrukcyjne mitu;

  • dostrzegać i rozpoznawać różne funkcje mitów, w tym jego znaczenie dla kształtowania poczucia tożsamości.


Metody i formy pracy


  • samodzielne korzystanie z zasobów Internetu;

  • burza mózgów;

  • praca w grupach;

  • dyskusja;

  • wykład.


ŚRODKI DYDAKTYCZNE


  • film: Butch Cassidy i Sundance Kid, reż. G.R. Hill, USA 1969 r.;

  • karty pracy;

  • materiały poglądowe (mapa – załącznik).


pojęcia kluczowe


  • mit założycielski;

  • tożsamość narodowa;

  • hierarchia wartości;

  • mitotwórcza funkcja tekstów kultury.


Czas
1 godzina lekcyjna

przebieg lekcji

biPrzebieg lekcji

  1. Burza mózgów. Nauczyciel rozpoczyna lekcję prosząc uczniów o przywołanie skojarzeń ze słowem western (ok. 3 min.).




  1. Podsumowanie. Prowadzący przypomina cechy gatunkowe westernu (warto wykorzystać lekcję Gatunkowy zawrót głowy z pakietu NHEF Czy wierzysz w to, co widzisz?) (ok. 2 min.).

  2. Praca w grupach. Nauczyciel dzieli klasę na 4 grupy, rozdaje karty pracy (załącznik 1) (ok. 10 min.).

  3. Grupy prezentują wyniki pracy, wszyscy uczniowie wypełniają tabelę (załącznik 2) (ok. 10 min.).

  4. Nauczyciel prosi uczniów o zastanowienie się nad etymologią nazwy gatunku (zwraca uwagę na związek z określeniem Dziki Zachód i zmitologizowanym motywem drogi na Zachód, eksploatowanym w klasycznym westernie).

Jak pisze Zbigniew Lewicki (Historia cywilizacji amerykańskiej, Warszawa 2010): „Wyobraźnię osadników pobudzały opowieści o wspaniałościach oczekujących na śmiałków na wybrzeżu Pacyfiku”. W XIX-wiecznej literaturze amerykańskiej pojawia się hasło Ruszaj na Zachód, młodzieńcze, które realizują bohaterowie najpierw powieściowych, potem filmowych westernów. Zachód symbolizuje wolność, jego zdobywca odwagę, siłę, zaradność (ok. 3 min.).

  1. Wprowadzenie pojęcia mit założycielski. Prowadzący wprowadza pojęcie mitu narodowego, wykorzystując sformułowanie Normana Davisa: „Mity to uproszczone przekonania, które nie muszą być oparte na faktach, ale zapewniają nam poczucie przynależności: dają nam świadomość początków, poczucie tożsamości i celu” (Norman Davies; Smok Wawelski nad Tamizą).

Wprowadzenie pojęcia mit założycielski: mit o prapoczątku odsłania genesis wspólnoty, wprowadza w nie sacrum, utwierdza system wartości wspólnoty, określa jej miejsce w czasie i przestrzeni.

Nauczyciel prosi uczniów o wskazanie wartości, które ustala western oraz scharakteryzowanie bohatera amerykańskiego mitu (ok. 2 min.).



  1. Podsumowanie. Historia Stanów Zjednoczonych do końca XIX wieku związana była z zasiedlaniem przez białych osadników coraz to nowych terenów na zachodzie kontynentu. Od przekroczenia Appalachów w połowie XVIII wieku zaczyna się historia Zachodu. Ekspansja na zachód stała się ważnym elementem amerykańskiej mitologii narodowej, w jej utrwaleniu ważną rolę odegrał film i jeden z najstarszych jego gatunków – western. Nauczyciel wraz z uczniami ustalają, w jakim kierunku odbywają podróż bohaterowie filmu (z Phoenix w Arizonie, przez Nowy Jork do Ameryki Południowej, Boliwii – mapa załącznik 3) (ok. 10 min.).

  2. Prowadzący prosi uczniów o sformułowanie wniosków dotyczących obecności cech gatunkowych westernu w filmie G.R. Hilla, w kontekście funkcji gatunku w konstruowaniu mitu założycielskiego USA (ok. 5 min.).


Praca domowa


  1. Wyszukaj w zasobach Internetu informacje na temat symboliki flagi amerykańskiej oraz tekst Deklaracji Niepodległości. Jakie wartości uznawane są przez Amerykanów za fundament tożsamości narodowej?

  2. Wskaż teksty kultury, w których zawarte są, wg Ciebie, elementy polskiego mitu założycielskiego. Na jakie wartości wskazują? Jakiego bohatera kreują? Opracuj z grupą prezentację na ten temat.

ZAŁĄCZNIKI 1

Świat przedstawiony westernu zaludnia wiele różnorodnych postaci, które należą do trzech odrębnych grup. Pierwszą, czyli Społeczność tworzą mieszkańcy miasteczka, wioski lub osady, drugą Postaci Negatywne – zagrażający społeczności Indianie, bandyci lub innego rodzaju wykolejeńcy. Trzecią – główny Bohater lub bohaterowie. Typowa opozycja przeciwstawia sobie Społeczność i Postaci Negatywne. Przedstawiciele społeczności kierują się akceptowanymi powszechnie wartościami i normami, postaci negatywne nie stosują się do tego rodzaju reguł.

Społeczność jest słaba – wśród mieszkańców miasta i osady przeważają kobiety, dzieci i starcy, pojawiający się mężczyźni w sile wieku zwykle są sklepikarzami, fryzjerami, bankierami etc.

Postaci Negatywne są silne, świetnie władają bronią, potrafią wykorzystywać moc własnych pięści i nie mają żadnych skrupułów. Dlatego społeczność nie bierze bezpośredniego udziału w walce z Postaciami Negatywnymi. W jej imieniu czyni to Główny Bohater.

Bohater reprezentuje Dobro. Nawet jeśli z punktu widzenia prawa jest przestępcą, stoi na straży powszechnie akceptowanych wartości i działa na rzecz społeczności i cywilizacji, w czym pomaga mu wiara w Boga oraz przekonanie, że należy żyć w zgodzie z boskimi przykazaniami. Postaci Negatywne reprezentują Zło, w pogoni za korzyściami osobistymi, nie zważają na interes wspólnoty, w pogardzie mają też przyjęte normy postępowania.

Bohater reprezentuje honor, przestrzega niepisanego kodeksu Zachodu (nie strzela przeciwnikowi w plecy, nie opuszcza potrzebujących, nie kłamie). Postaci Negatywne giną lub trafiają do więzienia, Bohater musi odjechać w nieznane, by znów stawić czoła niesprawiedliwości i złu. Bohater, podobnie zresztą jak Postaci Negatywne, reprezentuje doświadczenie, doskonale zna Zachód i umie poruszać się w tamtejszej rzeczywistości, potrafi stawić czoła każdemu niebezpieczeństwu i wyjść cało z każdych tarapatów.

Doświadczeniu Bohatera Społeczność przeciwstawia wiedzę, a archetypowymi nosicielkami wiedzy są w westernie nauczycielki – ufne w potęgę rozumu i siłę nauki próbują nakłonić bohatera, by postępował wedle preferowanych przez nie standardów. Zazwyczaj okazuje się jednak, że to doświadczenie, a nie teoretyczna wiedza, umożliwia przetrwanie i zwycięstwo nad złem.

Prawo wkraczało na zachód powoli, tocząc nieraz krwawe walki z siłami chaosu i bezprawia. Za jego przestrzeganie odpowiadali przede wszystkim szeryfowie. W westernach pojawiają się oni w dwóch rolach: działających na rzecz Społeczności stróżów prawa oraz wykorzystujących stanowisko dla własnej korzyści niegodziwców.

W popularnych powieściach, filmach i serialach Dziki Zachód przedstawiano jako krainę bezprawia, tak postrzegała go opinia publiczna w Stanach i nie była ona daleka od prawdy. Prawo na zachodzie było słabe, nieliczni szeryfowie nie zawsze potrafili skutecznie bronić ładu, a jeszcze mniej liczni sędziowie nie nadążali z przeprowadzaniem procesów i wydawaniem wyroków. Powszechny dostęp do broni, łatwość ukrycia się i uniknięcia odpowiedzialności sprawiały, że wielu młodych ludzi świadomie wybierało „zawód” przestępcy jako sposób na życie i źródło utrzymania. Bardziej „ambitni” łączyli się w bandy napadające na słabo strzeżone banki i pociągi przewożące pieniądze, srebro lub złoto. Choć wyjęci spod prawa stanowili niezbyt wielką grupę, budzili powszechne zainteresowanie. Ich legendę podtrzymywali skutecznie autorzy tanich popularnych powieści, którzy ludzi takich jak bracia Jesse i Frank Jamesowie lub Billy Kid i Butch Cassidy prezentowali jako ludowych bohaterów walczących z wielkimi korporacjami, w imię wolności i dobrobytu maluczkich. W ślady pisarzy poszli wkrótce filmowcy, tworząc swoistą mitologię przestępcy z Zachodu i przedstawiając go jako tzw. dobrego-złego faceta (good-bad guy), człowieka uczciwego i szlachetnego, który na skutek okoliczności wewnętrznych i zewnętrznych, nie podlegających jego kontroli, wchodzi w konflikt z prawem.

(Na podstawie: Łukasz Plesnar, Twarze westernu, Kraków 2009.)


GRUPA 1


  1. Z podanego tekstu wybierzcie informacje dotyczące Społeczności w westernie, przygotujcie zwięzłą notatkę.

  2. Odnajdźcie w filmie Butch Cassidy i Sundance Kid obraz Społeczności, scharakteryzujcie ją i skonfrontujcie z tradycją gatunku.







TRADYCJA GATUNKU

BUTCH CASSIDY I SUNDANCE KID

OBRAZ

SPOŁECZNOŚCI










GRUPA 2



  1. Z podanego tekstu wybierzcie informacje dotyczące Bohatera w westernie, przygotujcie zwięzłą notatkę.

  2. Scharakteryzujcie bohaterów filmu Butch Cassidy i Sundance Kid. Wskażcie cechy Bohatera, które można w nich odnaleźć.







TRADYCJA GATUNKU

BUTCH CASSIDY I SUNDANCE KID

BOHATER











GRUPA 3


  1. Z podanego tekstu wybierzcie informacje dotyczące Postaci Negatywnej w westernie, przygotujcie zwięzłą notatkę.

  2. Scharakteryzujcie bohaterów filmu Butch Cassidy i Sundance Kid. Wskażcie cechy Postaci Negatywnej, które można w nich odnaleźć.






TRADYCJA GATUNKU

BUTCH CASSIDY I SUNDANCE KID

POSTAĆ NEGATYWNA













GRUPA 4


  1. Z podanego tekstu wybierzcie informacje dotyczące postaci kobiet w westernie, przygotujcie zwięzłą notatkę.

  2. Scharakteryzujcie bohaterkę filmu Butch Cassidy i Sundance Kid. Skonfrontujcie sposób jej przedstawienia z tradycją gatunku.







TRADYCJA GATUNKU

BUTCH CASSIDY I SUNDANCE KID

KOBIETA










Załącznik 2





TRADYCJA GATUNKU

BUTCH CASSIDY I SUNDANCE KID

OBRAZ

SPOŁECZNOŚCI









BOHATER











POSTAĆ NEGATYWNA












KOBIETA










Załącznik 3

Bibliografia
Norman Davies, Smok Wawelski nad Tamizą, Kraków 2009.

Konrad Klejsa, Filmowe oblicza kontestacji, Warszawa 2008.

Zbigniew Lewicki, Historia cywilizacji amerykańskiej, Warszawa 2010.

Łukasz Plesnar, Twarze westernu, Kraków 2009.



SCENARIUSZ LEKCJI

Opracowała: Jolanta Manthey, nauczycielka języka polskiego w I L.O. w Gdańsku


Temat: Bohater kontestujący i kino kontestacji.
CELE LEKCJI
Po lekcji uczeń powinien:

  • znać pojęcie kontestacja;

  • analizować film, posługując się podstawowymi pojęciami z zakresu właściwej dziedziny sztuki;

  • charakteryzować typowe elementy świata przedstawionego westernu;

  • rozpoznawać elementy kina kontestacji.


Metody i formy pracy


  • praca indywidualna;

  • praca w grupach;

  • dyskusja;

  • wykład.


ŚRODKI DYDAKTYCZNE


  • film: Butch Cassidy i Sundance Kid, reż. G.R. Hill, USA 1969 r.;

  • karty pracy.


pojęcia kluczowe


  • kontestacja, kontestator;

  • hierarchia wartości;

  • dekonstrukcja mitu.


Czas
1 godzina lekcyjna
Przebieg lekcji


  1. Objaśnienie pojęć. Nauczyciel rozpoczyna lekcję od objaśnienia pojęć zawartych w temacie:

kontestacja (łac. contestari – protestować, przeczyć, kwestionować) – manifestowanie sprzeciwu wobec wartości jakiegoś systemu praw, obyczajów, obowiązków społecznych, autorytetów lub instytucji, a także odmowa uczestnictwa w rzeczywistości tym wartościom podporządkowanej. Najczęściej termin kontestacja oznacza protest, zwłaszcza młodzieży, rozwijający się w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej pod koniec lat 60., przeciwko panującym stosunkom społecznym, instytucjom takim jak np. kościół, rodzina, szkoła, armia (na podstawie SJP, sjp.pwn.pl).

Wg Aldony Jawłowskiej (Drogi kontrkultury, Warszawa 1975) „początek ruchu kontestacji w USA wiąże się ze strajkiem okupacyjnym studentów uniwersytetu w Berkley, buntujących się przeciwko sytuacji w kraju i systemowi nauczania” (ok. 3 min.).



  1. Kompozycja filmu. Nauczyciel omawia kompozycję filmu (podział na trzy części – ekspozycja, w której poznajemy bohaterów; część druga – pościg i ucieczka bohaterów zakończona decyzją o wyjeździe do Boliwii; trzecia część ukazująca losy bohaterów w Ameryce Południowej zakończona sceną ich ostatecznego starcia z oddziałem policji).

Następnie prowadzący prosi uczniów o przypomnienie i zwięzłe scharakteryzowanie elementów świata przedstawionego filmu Butch Cassidy i Sundance Kid:

  • czas: przełom XIX i XX wieku;

  • miejsce: Dziki Zachód, Arizona z typowymi westernowymi pejzażami, potem Boliwia;

  • bohaterowie: wyjęci spod prawa członkowie gangu, żyjący z napadów na banki i pociągi, kobieta – nauczycielka;

  • główne elementy fabuły: napady, pościgi stróżów prawa za bohaterami.

Podsumowanie – świat przedstawiony filmu tworzą elementy typowe dla „najbardziej amerykańskiego” gatunku – westernu (ok. 5 min.).

  1. Praca w grupach. Prowadzący dzieli klasę na 3 grupy, rozdaje karty pracy (załącznik 1) (ok. 10 min.).

  2. Grupy prezentują wyniki pracy (ok. 10 min.).

Następnie wspólnie formułowany jest wniosek: Butch Cassidy i Sundance Kid nie jest typowym westernem. Nauczyciel prosimy uczniów o wskazanie innych gatunków, których elementy obecne są w filmie A.R. Hilla (kino drogi, komedia) (ok. 3 min.).

  1. Kino kontestacji. Prowadzący wprowadza pojęcie kino kontestacji, zwracając uwagę na to, że termin ten obejmuje z jednej strony niezależne produkcje, filmy nowatorskie formalnie (za wyróżniki nowego stylu uważano np. stosowane przez twórców francuskiej nowej fali zoom i stopklatkę), z drugiej także te, które wyrażają sprzeciw wobec tradycji, obowiązujących wartości. Filmy tego nurtu powstawały zarówno w Europie (francuska nowa fala), jak i w USA (ok. 2 min.).

  2. Praca indywidualna. Nauczyciel prosi uczniów, aby samodzielnie sformułowali argumenty potwierdzające, że film G.R. Hilla można traktować jako przykład kina kontestacji. Zwraca uwagę, że należy odnieść się zarówno do treści, jak i formy filmu, uwzględnić świat kontestowanych w nim wartości.

Po przedstawieniu przez chętnych uczniów wyników pracy nauczyciel może uzupełnić pracę uczniów komentarzem:

Film podważa tradycyjny american dream oparty na przeświadczeniu, że dzięki wytrwałej pracy i zaradności można osiągnąć awans materialny i społeczny (od pucybuta do milionera), którego wariantem były też losy westernowych bohaterów, osadników – zdobywców Dzikiego Zachodu (warto przywołać tu drogę i scenę przybycia Butcha, Kida i Etty do Boliwii). Charakterystyczna cecha amerykańskiego kina kontestacji – śmierć bohatera, ukazana w końcowej stopklatce, unieśmiertelniając bohaterów, kwestionuje zmitologizowany obraz „prawdziwego” Amerykanina jako człowieka zaradnego, wytrwałego i pracowitego. Zanegowana przez twórców została też formuła kina drogi, w którym bohater, podróżując, dojrzewa, przechodzi przemianę – tu nic podobnego nie obserwujemy (ok. 10 min.).



  1. Podsumowanie. Film G.R. Hilla Butch Cassidy i Sundance Kid można uznać za przykład kina kontestacji, gdyż dekonstruuje amerykańskie mity.


Praca domowa
Wyszukaj w zasobach Internetu informacje na temat amerykańskiego lub europejskiego kina kontestacji; przygotuj wystąpienie, w którym zaprezentujesz najciekawsze przykłady dzieł tego nurtu.

Załączniki
GRUPA 1
Scharakteryzujcie Butcha Cassidy. Uwzględnijcie:

- motywacje bohatera

- wyznawane przez niego zasady

- jego cele, dążenia

- styl życia, upodobania

- stosunek do życia

- stosunek do prawa

- zachowanie w sytuacjach skrajnych

- stosunek do śmierci
GRUPA 2
Scharakteryzujcie Sundance Kida. Uwzględnijcie:

- motywacje bohatera

- wyznawane przez niego zasady

- jego cele, dążenia

- styl życia, upodobania

- stosunek do życia

- stosunek do prawa

- zachowanie w sytuacjach skrajnych

- stosunek do śmierci

GRUPA 3
Scharakteryzujcie Ettę Place. Uwzględnijcie:

- motywacje bohaterki

- wyznawane przez nią zasady

- jej cele, dążenia

- styl życia, upodobania

- stosunek do życia

- stosunek do prawa

- zachowanie w sytuacjach skrajnych

- stosunek do śmierci

Bibliografia
Konrad Klejsa, Filmowe oblicza kontestacji, Warszawa 2008.

Zbigniew Lewicki, Historia cywilizacji amerykańskiej, Warszawa 2010.



Łukasz Plesnar, Twarze westernu, Kraków 2009.


1 Może się zdarzyć, że taśma dostarczona do kina będzie pozbawiona tego niemego prologu – jest on dostępny w wersji DVD filmu.





©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna