Format arkusza



Pobieranie 39.81 Kb.
Data27.04.2016
Rozmiar39.81 Kb.

Format arkusza


Podstawowa w Polsce norma arkuszy papieru jest zgodna z międzynarodową normą ISO 216. Najbardziej znanym formatem tego rodzaju jest A4. Stosunek boków w formacie A jest zawsze jak 1 do √2, aczkolwiek z zaokrągleniem do pełnych milimetrów. Taki stosunek długości boków powoduje, że po złożeniu arkusza na pół krótszymi bokami do siebie uzyskuje się dwa arkusze, o takiej samej proporcji boków, jak arkusz wyjściowy. Rozmiary formatu A0 są tak dobrane, aby jego powierzchnia wynosiła 1 m². Kolejne formaty z tej serii są tworzone przez dzielenie arkuszy w połowie ich dłuższego boku. Stąd format A1 jest połową A0, A2 połową A1 itd., jednak zawsze z zaokrągleniem do pełnych milimetrów.


Format

Wymiary arkusza (mm)



A0

841 x 1189

A1

594 x 841

A2

420 x 594

A3

297 x 420

A4

210 x 297



Obramowanie


Na każdym rysunku technicznym bez względu na to jakiego jest formatu należy wykonać obramowanie. Ramka powinna być wykonana linią ciągłą w odległości 5 mm od krawędzi arkusza.


Podziałki rysunkowe


Podziałka rysunkowa jest to liczbowy stosunek wymiarów liniowych przedstawionych na rysunku do rzeczywistych wymiarów przedmiotu.

W rysunku technicznym maszynowym stosuje się podziałki rysunkowe zgodne z normą PN-80/N-01610, tj.:



  • zwiększające 50:1, 20:1, 10:1, 5:1, 2:1

  • naturalną 1:1

  • zmniejszające 1:2, 1:5, 1:10, 1:20, 1:50, 1:100. 1:200, 1:500, 1:1000 itd.

Dopuszcza się stosowanie podziałek pośrednich oraz rozszerzenie skali przez podziałki będące wielokrotnością 10. W rysunku technicznym wyróżnia się podziałkę główną (wpisywaną do tabliczki rysunkowej) oraz podziałki pomocnicze pisanymi na szczegółami przestawianymi w innej podziałce niż główna.

Linie rysunkowe


Rodzaj linii

Zastosowanie

Linia ciągła gruba

- widoczne krawędzie i wyraźne zarysy przedmiotów w widokach i przekrojach,

- linie obramowania arkusza,

- zewnętrzny zarys tabliczki rysunkowej,

- krótkie kreski oznaczające końce płaszczyzny przekroju.



Linia ciągła cienka

- linie wymiarowe

- pomocnicze linie wymiarowe,

- kreskowanie przekrojów.


Linia punktowa cienka

- osie symetrii

- ślady płaszczyzn symetrii



Linia kreskowa cienka

- niewidoczne krawędzie i zarysy przedmiotów

Linia falista cienka

- linie urwania i przerwania przedmiotów

- linie ograniczające przekroje cząstkowe


Pismo

Zalecane wysokości pisma w zależności od formatu arkusza w mm

Format arkusza

Wysokość pisma h w napisach

Wysokość pisma h w wymiarowaniu i uwagach

głównych

pomocniczych

podrzędnych

A0 i większe

14 i 10

10 i 7

7 i 5

5 i 3,5

A1 i A2

10 i 7

7 i 5

5 i 3,5

3,5 i 2,5

A3 i A4

7 i 5

5 i 3,5

3,5 i 2,5

3,5 i 2,5


Liczby wymiarowe określające wymiary nominalne pisze się pismem o wysokości co najmniej 3,5 mm, a ułamki zwyczajne i odchyłki graniczne pismem o jeden stopień mniejszym, lecz nie mniej niż 2,5 mm. Na dużych rysun­kach poglądowych wysokość cyfr przyjmuje się odpowied­nio do grubości linii rysunkowych.

Kąt pochylenia pisma wynosi 15o.

Na wszystkich rysunkach wykonanych na jednym arku­szu i w jednakowej podziałce liczby wymiarowe powinny mieć jednakową wysokość, niezależnie od wielkości rzutów i wartości wymiarów.

Wymiarowanie


Linie wymiarowe i pomocnicze linie wymiarowe

Linie wymiarowe rysuje się linią ciągłą cienką równolegle do wymiarowanego odcinka w odległości co najmniej 10 mm, zakończone są grotami dotykającymi ostrzem krawędzi przedmiotu, pomocniczych linii wymiarowych lub osi symetrii.

Jeżeli kilka linii wymiarowych biegnie równolegle obok siebie, należy zachować między nimi jednakowe odstępy (minimum 6 mm).



Linie wymiarowe nie mogą się przecinać.

Pomocnicze linie wymiarowe są to linie ciągłe cienkie, będące przedłużeniami linii rysunku. Rysuje się je prostopadle do mierzonego odcinka.

Linie pomocnicze wymiarowe przeciąga się o 2-3 mm za punkt ich zetknięcia się z linią wymiarową.

Pomocnicze linie wymiarowe mogą się przecinać.




Strzałki wymiarowe

Prawidłowy kształt grotów przedstawia rysunek (1). Długość grota powinna wynosić 6-8 grubości linii zarysu przedmiotu, lecz nie mniej niż 2,5 mm. Groty powinny być zaczernione. Na szkicach odręcznych dopuszcza się stosowanie grotów niezaczernionych (rys. 2). Długość grotów powinna być jednakowa dla wszystkich wymiarów na rysunku.

Strzałki mają postać zaczernionego trójkąta równoramiennego o kącie wierzchołkowym równym ok. 20°. Długość strzałki wynosi 3-4 mm, to jest tyle, ile wynosi wysokość liczby wymiarowej.

Zasadniczo ostrza grotów powinny dotykać od wewnątrz linii, między którymi wymiar podajemy (rys 3).

Przy podawaniu małych wymiarów groty można umieszczać na zewnątrz tych linii, na przedłużeniach linii wymiarowej (rys 4).

Dopuszcza się zastępowanie grotów cienkimi kreskami o długości co najmniej 3,5 mm, nachylonymi pod kątem 45o do linii wymiarowej (rys 5).

Na rysunkach budowlanych używa się kropek lub kresek.





Liczby wymiarowe

Na rysunkach technicznych maszynowych wymiary liniowe (długościowe) podaje się w milimetrach, przy czym oznaczenie "mm" pomija się.

Liczby wymiarowe pisze się nad liniami wymiarowymi w odległości 0,5 - 1,5 mm od nich, mniej więcej na środku (rys.1)

Jeżeli linia wymiarowa jest krótka, to liczbę wymiarową można napisać nad jej przedłużeniem (rys. 2)



Na wszystkich rysunkach wykonanych na jednym arkuszu liczby wymiarowe powinny mieć jednakową wysokość, niezależnie od wielkości rzutów i wartości wymiarów. Należy unikać umieszczania liczb wymiarowych na liniach zarysu przedmiotu, osiach i liniach kreskowania przekrojów. Wymiary powinny być tak rozmieszczone, żeby jak najwięcej z nich można było odczytać patrząc na rysunek od dołu lub od prawej strony (rys. 3)



Znaki wymiarowe

Do wymiarowania wielkości średnic i promieni krzywizn stosujemy specjalne znaki wymiarowe.
Średnice wymiarujemy poprzedzając liczbę wymiarową znakiem (fi). Promienie łuków wymiarujemy poprzedzając liczbę wymiarową znakiem R. Linię wymiarową prowadzi się od środka łuku i zakańcza się grotem tylko od strony łuku (rys.) Grubość płaskich przedmiotów o nieskomplikowanych kształtach zaznaczamy poprzedzając liczbę wymiarową znakiem x.


Podstawowe zasady wymiarowania


Zasada wymiarów koniecznych

Zawsze podajemy wymiary gabarytowe (zewnętrzne). Wymiary mniejsze rysujemy bliżej rzutu przedmiotu. Zawsze podajemy tylko tyle i takich wymiarów które są niezbędne do jednoznacznego określenia wymiarowego przedmiotu. Każdy wymiar na rysunku powinien dawać się odmierzyć na przedmiocie w czasie wykonywania czynności obróbkowych.



Zasada niepowtarzania wymiarów

Wymiarów nie należy nigdy powtarzać ani na tym samym rzucie, ani na różnych rzutach tego samego przedmiotu. Każdy wymiar powinien być podany na rysunku tylko raz i to w miejscu, w którym jest on najbardziej zrozumiały, łatwy do odszukania i potrzebny ze względu na przebieg obróbki.



Zasada niezamykania łańcuchów wymiarowych

Łańcuchy wymiarowe stanowią szereg kolejnych wymiarów równoległych (tzw. łańcuchy wymiarowe proste - rys. 1) lub dowolnie skierowanych (tzw. łańcuchy wymiarowe złożone - rys. 2)

W obu rodzajach łańcuchów nie należy wpisywać wszystkich wymiarów, gdyż łańcuch zamknięty zawiera wymiary zbędne wynikające z innych wymiarów. Łańcuchy wymiarowe powinny więc pozostać otwarte, przy czym pomija się wymiar najmniej ważny.





Zasada pomijania wymiarów oczywistych

Pomijanie wymiarów oczywistych dotyczy przede wszystkim wymiarów kątowych, wynoszących 0o lub 90o, tj. odnoszących się do linii wzajemnie równoległych lub prostopadłych.


Kreskowanie


Kreskowanie przekrojów

Pola przekroju, tj. obszary, w których płaszczyzna przekroju przecina materiał, kreskuje się liniami cienkimi ciągłymi.
Linie kreskowania powinny być nachylone pod kątem 45o do:
- linii zarysu przedmiotu (rys 1),
- jego osi symetrii (rys2),
- poziomu (rys 3).


Wzory kreskowania:






1. metal
2. tworzywa sztuczne, guma
3. szkło, materiały przezroczyste
4. ciecze, [wg normy PN-88/N-01607 także gazy]
5. materiały ceramiczne, ceramika
6. beton
7. beton zbrojony
8. kamień naturalny
9. materiały sypkie
10. gips, tynk, azbestocement
11. drewno w przekroju poprzecznym
12. drewno w przekroju wzdłużnym
13. pustaki szklane
14. drewniane płyty konstrukcyjne
15. izolacja przeciwwilgociowa
16. grunt naturalny






©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna