Fundusze strukturalne Unii Europejskiej przeznaczone dla krajów stowarzyszonych



Pobieranie 16.88 Kb.
Data07.05.2016
Rozmiar16.88 Kb.
Fundusze strukturalne Unii Europejskiej przeznaczone dla krajów stowarzyszonych

Przystąpienie do Unii Europejskiej jest dla Polski bardzo dużym wyzwaniem. Wymaga ogromnego wysiłku w zakresie harmonizacji prawa, przystosowania naszej gospodarki do funkcjonowania w unijnych realiach, zaś normy ochrony środowiska, które i nas będą dotyczyły wymagają nakładów finansowych już dziś, na etapie przystosowania.


Wraz z opublikowaniem Agendy 2000 i zaproszeniem Polski do pierwszej grupy państw Europy Środkowej, z którymi rozpoczęto negocjacje, zaoferowano nam pomoc techniczną i finansową w formie funduszy przedakcesyjnych.

Fundusze Przedakcesyjne - to trzy programy pomocy finansowej: PHARE 2, ISPA, SAPARD.


  • PHARE 2 (Poland and Hungary - Assistance for Restructuring their Economies - Pomoc dla Restrukturyzacji Gospodarek Polski i Węgier) - budowa instytucji potrzebnych do funkcjonowania w UE oraz wsparcie inwestycyjne we wdrażanie prawa i spójność gospodarczo - społeczno;

  • ISPA (Instrument for Structural Policies for Pre-accession - Przedakcesyjny Instrument Strukturalny) - ochrona środowiska i transport;

  • SAPARD (Support for Pre-accession Measures for Agriculture and Rural Developement - Przedakcesyjny Instrument Wsparcia dla Rolnictwa i Obszarów Wiejskich) - rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich.

Funkcjonowanie wszystkich trzech programów zostało zaplanowane na lata 2000 - 2006, rocznie na realizacje tych programów UE przeznaczy 3 120 mln EURO. Unia rozdzieli te fundusze na poszczególne kraje biorąc pod uwagę wskaźniki statystyczne (obszar, gęstość zaludnienia), ekonomiczne oraz postępy na drodze do członkostwa.

Szacuje się, że Polska może liczyć na około 650 mln EURO rocznie, z tego w ramach:



  • PHARE 2 około 250 mln EURO

  • ISPA około 250 mln EURO

  • SAPARD około 150 mln EURO

PHARE 2


Wprowadzenie dwóch nowych instrumentów pomocowych (ISPA i SAPARD) spowoduje, że PHARE 2 nie będzie obejmował działań finansowanych z tych instrumentów.

Środki z Phare 2 są przeznaczane na rozwój instytucjonalny i wsparcie inwestycyjne, m.in. na:



  • Przystosowanie polskiego prawa do unijnego,

  • Przygotowanie do realizacji unijnych polityk,

  • Tworzenie instytucji odpowiadających za współpracę z unijnymi w zakresie realizacji polityki regionalnej, kulturalnej, ect.

  • Wsparcie działań nakierowanych na spełnienie przez Polskę kryteriów politycznych,

  • 1/3 Phare 2 zostanie przeznaczona na współpracę pomiędzy instytucjami Polskimi a ich odpowiednikami w krajach UE,

  • Wdrażanie unijnego prawa, wprowadzanie unijnych norm i standardów,

  • Inwestowanie w projekty, które pozwolą Polsce wyrównywać istniejące pomiędzy regionami różnice i osiągać coraz to wyższy poziom.

Fundusze w ramach Phare 2 mogą być przeznaczane na:

1. W ramach projektów rozwoju instytucjonalnego transfer know-how w celu wdrażania acquis. Wsparcia będą mogły oczekiwać: ministerstwa, instytucje na poziomie krajowym, a także na regionalnym i lokalnym wdrażające acquis. Przewiduje się, iż wsparcie będzie przekazywane w postaci:

  • Twinningu - porozumień bliźniaczych zawieranych pomiędzy instytucjami administracji publicznej krajów członkowskich i kraju kandydującego,

  • Udziału w programach wspólnotowych - np. Leonardo da Vinci, Socrates,

  • Korzystania z TAIEX.

2. Drugim rodzajem wsparcia, którego należy spodziewać się po 2000 roku są inwestycje. W ramach projektów inwestycyjnych można wyróżnić następujące rodzaje projektów, które będą mogły uzyskać wsparcie finansowe:

  • Inwestowanie w acquis. Przykładowo: inwestowanie w obszarze bezpieczeństwo i higiena pracy, sprawiedliwość i sprawy wewnętrzne, kontrola granic, kontrola sanitarna i weterynaryjna.

  • Udział w V Programie Ramowym

  • Przygotowywanie do Funduszy Strukturalnych - w tym przypadku Phare skoncentruje się na priorytetach zidentyfikowanych w Krajowym Planie Rozwoju. Zaznaczono równocześnie, iż zasadnicze wsparcie finansowe na realizację zadań przewidzianych w Krajowym Planie Rozwoju będzie musiało pochodzić od krajów kandydujących. W wybranych regionach Phare będzie mógł finansować:

    • inwestycje w infrastrukturze potrzebne dla rozwoju gospodarczego;

    • promocję inwestowania w sektorze produkcyjnym (support to promote productive sector investment) np. współfinansowanie krajowych programów wspierających takie inwestycje prowadzone przez przedsiąbiorstwa;

    • projekty skierowane na problemy zatrudnienia i społeczne (np. pomoc w przeszkalaniu bezrobotnych).

ISPA


To specjalny fundusz pomocowy, skierowany na dostosowanie infrastruktury krajów stowarzyszonych do standardów UE w zakresie transportu i ochrony środowiska (równe części na obydwie te dziedziny). Szacuje się, że Polska będzie otrzymywała ok 250 mln EURO w ramach programu ISPA, co oznacza, że na ochronę środowiska przypadnie ok 125 mln EURO rocznie. Dane te ciągle są niepotwierdzone oficjalnie, gdyż Komisja Europejska nie zatwierdziła jeszcze rozporządzenie regulującego zasady ISPA. Ważne jest to, że w następnych latach wysokość środków będzie uzależniona od efektywności wykorzystania uzyskanych środków.

Cele ISPA:

  • realizacja celów określonych w dokumencie "Partnerstwo dla członkostwa",

  • realizacja priorytetów wskazanych w Narodowym Programie Przygotowania do Członkostwa w UE.

Programy realizujące te cele mogą ubiegać się o dofinansowanie. Priorytetowe sektory:

  • gospodarka ściekowa,

  • woda pitna,

  • jakość powietrza,

  • gospodarka odpadami.

Nacisk na projekty realizowane w dużych aglomeracjach, pod uwagę będą brane duże projekty, gdzie całościowy koszt nie będzie niższy niż 5 mln euro. Pomoc UE w ramach ISPA może przyjąć jedną z form:

  • bezpośrednia pomoc bezzwrotna,

  • pomoc zwrotna,

  • dofinansowanie spłat odsetek kredytu,

  • fundusz gwarancyjny,

  • udział kapitałowy,

  • inna forma pomocy finansowej.

Wkład finansowy funduszu ISPA może, choć nie musi, stanowić 75 % wartości projektu, liczonej jako wydatki publiczne, wydatki instytucji lub przedsiębiorstw, które mogą być liczone jako ekwiwalent jednostek publicznych (w wyjątkowych sytuacjach 85%). Oznacza to, że polska strona musi się również liczyć z nakładami na współfinansowanie projektu.

Biuro wykonawcze ISPA zostało umiejscowione w NFOŚiGW, nadzór nad biurem będzie sprawował Minister Środowiska


SAPARD


Program ten ma wesprzeć modernizację rolnictwa i rozwój obszarów wiejskich. Jego celem jest rozwiązywanie problemów związanych z trwałym dostosowaniem sektora rolnego i obszarów wiejskich do członkostwa w UE oraz pomoc we wdrażaniu dorobku prawnego Wspólnot (acquis communautaire) obejmującego te dziedziny.
Podział środków pomiędzy kraje kandydujące będzie dokonywany w oparciu o następujące kryteria: liczbę ludności rolniczej, powierzchnia użytków rolnych, produkt krajowy brutto w przeliczeniu na mieszkańca, specyficzną sytuacje terytorialną.

W każdym województwie władze semików wytypowały pracowników urzędów marszałkowskich odpowiedzialnych za program SAPARD. Stały przepływ informacji na temat tego programu, przekazywanych z MRiGŻ do potencjalnych benificjentów programu SAPARD (gmin, rolników, firm) odbywa się poprzez Urzędy Marszałkowskie.



Cele SAPARD:

  • przyczynić się do wdrożenia osiągnięć unijnych w zakresie wspólnej polityki rolnej i polityk z tym związanych,

  • rozwiązać najważniejsze i specyficzne problemy w zakresie trwałego przystosowania sektora rolnego i obszarów wiejskich krajów kandydujących.

Pomoc dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich krajów kandydujących dotyczyć będzie jednego z następujących sektorów:

  • inwestycje w gospodarstwach rolnych,

  • poprawa przetwórstwa i dystrybucji artykułów rolnych i rybołóstwa,

  • doskonalenie struktur kontroli jakości, kontroli weterynaryjnej i fitosanitarnej,

  • metody produkcji rolniczej mające na celu ochronę środowiska naturalnego oraz zachowanie krajobrazu wiejskiego,

  • rozwój działalności gospodarczej zapewniającej zróżnicowane działalności i alternatywne źródła dochodu,

  • poprawa struktury agrarnej i scalanie gruntów,

  • szkolenia zawodowe,

  • gospodarka wodne w rolnictwie,

  • leśnictwo - wraz z zalesianiem użytków rolnych, inwestycje w prywatnych gospodarstwach leśnych oraz przetwórstwo i marketing drewna,

  • pomoc doradcza (ekspertyzy wspierające przygotowanie i monitoring programu oraz kampanie informacyjne).

W ramach programu Sapard wkład ze strony Wspólnoty może stanowić do 75% całkowitej sumy zakwalifikowanych wydatków publicznych. Dla inwestycji generujących przychody, pomoc publiczna nie może przekroczyć 50% całkowitej sumy zakwalifikowanych wydatków, z czego wkład Unii Europejskiej może wynieść do 75%.



©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna