Geografia grecji



Pobieranie 20.65 Kb.
Data07.05.2016
Rozmiar20.65 Kb.
Zofia Epsztein

GEOGRAFIA GRECJI

Grecja zajmuje południową część Półwyspu Bałkańskiego oraz około 2000 wysp i wysepek położonych wokół jego wybrzeży. Od południowo-zachodniej strony sąsiaduje z Albanią potem Macedonia, Bułgaria i Turcja. Od wschodu brzegi Grecji sąsiadują kolejno z Morzem Egejskim, Morzem Kreteńskim, Morzem Śródziemnym i Morzem Jońskim. Terytorium republiki zajmuje 131,957km. Stolicą są Ateny.

Większą część kraju zajmują tereny górzyste-80%. Najwyższy szczyt- Olimp, położony jest na północnym-wschodzie, ma wysokość 2917m, jest mityczną górą bogów. Boczne pasma górskie zachodniej Grecji są wapienne - Epir. Góry wschodniej Grecji są częściowo wapienne, a częściowo krystaliczne - Olimp. Niziny rozciągają się jedynie miejscami w wąskim pasie wybrzeża - wzdłuż wybrzeży Attyki i zachodniego Peloponez oraz w dolinach rzek Tracji i Macedonii. Najdłuższą rzeką jest Aliakmon, ma długość 297km.

Grecja leży w strefie aktywnej sejsmicznie. Cały jej obszar stopniowo obniża się i zanurza w Morze Śródziemne, wyspy są pozostałościami zatopionego łańcucha górskiego. Największymi wyspami są: Kreta - 8,3km, Eubeja - 4,2km, Lesbos -2,2km.

Klimat jest podzwrotnikowy, umiarkowany - brak surowej zimy i upalne lata. Charakter ten zawdzięcza morzu, które w zimie ściąga łagodne wiatry niosące z zachodu deszcze, w lecie zaś wiatry północno-wschodnie, niosące suche i łagodne upały. Klimat śródziemnomorski jest tylko tam, gdzie wpływ morza jest najsilniejszy - wyspy, półwyspy, niskie wybrzeża. Średnia temperatura w styczniu wynosi od 5C we wschodniej Macedonii do 13C na Krecie i Rodos, w lipcu - 25-28C w całym kraju. Średnia roczna suma opadów od poniżej 400mm na wybrzeżu wschodnim i wyspach Morza Egejskiego do 1000mm na wyspach Jońskich i wybrzeżu zachodnim oraz 2000mm na zachodnich stokach gór Pindos i na Krecie. W górach panują dużo surowsze warunki klimatyczne, najwyższe szczyty przez znaczną część roku pokrywa śnieg.

Tereny górskie pokryte są lasem lub zaroślami. Są słabo zaludnione, odgrywają jednak poważną rolę w gospodarce. Znajdują się tu pastwiska, które na nizinach wypala długo trwała susza letnia. Okolice górskie karmią stada owiec, bydło, kozy i świnie. Z gór pochodzi drewno na opał i na budulec, sosna, cedr i cyprys do budowy okrętów.

Ogromna większość ludności mieszka na nizinach w dużych wsiach i miastach. Trudnią się rolnictwem, rybołówstwem i handlem. Mieszkańcy z nizin byli pod stałym naporem mieszkańców z gór. Ludzie, dla których nie było miejsca szukali za morzem nowych siedzib o podobnych warunkach. To m.in. przyczyniło do wczesnej sztuki żeglugi, a to z kolei rozwinęło handel, drogą morską. Na Morzu Egejskim przecinały się wszystkie drogi wymiany między Europa, Azją i Egiptem.


KRAINY I WYSPY

GRECJA KONTYNENTALNA

Macedonia jest największym regionem Grecji. Na jej terenie leży drugie co do wielkości miasto kraju - Saloniki. Jest to ojczyzna Aleksandra Wielkiego i kolebka hellenistycznego imperium. Nazwa Macedonia pochodzi od Makednoi, jednego z plemion, które osiedliły się na tym terenie w końcu IV wieku p.n.e. Macedonia ma chłodniejszy i wilgotniejszy klimat od reszty kraju, stąd też bogatsza flora tych regionów. Znajdują się tu zasoby w drewno, bydło, konie, owce, zboża i winnice.

Epir leży w dorzeczu rzek Aoos i Arachthos. Epir(czyli „ stały ląd” lub „kontynent” ) kiedyś rozciągał się aż na terytorium dzisiejszej Albanii. W głębi kraju klimat jest kontynentalny. Znaczna wysokość na poziomem morza i obfite opady sprawiają, że nie brak tu pastwisk ani drewna, mało jest natomiast ziemi uprawnej. Starożytny Epir słynął z hodowli bydła, owiec, kóz i koni. W samym centrum kraju leży płaskowyż Dodony, gdzie znajduje ruina wyroczni, gdzie znajdowała się jedna z bram Hadesu.

Pelion (Magnezja) leży na wschód od Epiru. Region bogaty w sady owocowe, oliwki, orzechy, są tu też pastwiska dla hodowanych zwierząt. Żyzne nabrzeżne równiny mają zarówno klimat, jak i roślinność śródziemnomorską.

Tesalia zajmuje śródgórską kotlinę, rozległe równiny zamknięte są pierścieniem górskim. Zima jest tutaj łagodniejsza niż w Macedonii, chociaż klimat jest również kontynentalny, ponieważ góry Ossa i Pelion osłaniają kraj od wpływów morza. Równiny są o urodzajnej glebie, które dają zboża w nadmiarze.

Beocja jest zamknięta górami ze wszystkich stron oprócz południowo-wschodniej. Na rozległych i żyznych płaszczyznach, przypominających Tesalię, lata bywają upalne, a zimy surowe. Na wzgórzach Beocji leżą Teby. W starożytności słynęły z uprawy zbóż, hodowli koni, bydła i owiec. Nie była natomiast krajem żeglarzy, choć miała dostęp do morza, zarówno od strony Cieśniny Eubejskiej, jak i Zatoki Korynckiej.

Attyka leży w pełnym klimacie śródziemnomorskim. Jej skąpa i uboga gleba nadaje się najlepiej pod oliwki, winorośl i figi mają tu drugorzędne znaczenie. Centralną równinę wokół Aten zamykają trzy samotne góry: Parnes, Pentelikon i Hymettos. Niższe zbocza gór oraz pagórkowate okolice nadbrzeżne pokrywają wiecznie zielone lasy, w których przeważa sosna śródziemnomorska, dostarczająca żywicy. Bogactwem Attyki, ubogiej w produkty rolne i bydło, są kopalnie srebra w Laurion.

Opisane krainy posiadają granice naturalne. Na dwie grupy wschodnią i zachodnią, dzieli je obszar górski, którego centralnym węzłem jest góra Lakmon. Na południe od góry Lakmon ciągnie się pas wapienny, na który składa się szereg pasm górskich o znacznej wysokości. Przez nie ku Zatoce Korynckiej żłobią sobie drogę szeregiem przełomów rzeki Acheloos, Euenos i Dafnos. Kanał Koryncki wybudowany został w latach 1881-1893, mierzy 6,3 km długości i 24,6m szerokości. Kanał łączy Zatokę Koryncką z Sarońską, a tym samym umożliwia żeglugę pomiędzy wschodnimi i zachodnimi wybrzeżami Grecji bez konieczność opływania Półwyspu Peloponeskiego
PELOPONEZ

Teren najcięższych bitew wojny wyzwoleńczej w latach 1821-1831. Tu narodziło się nowoczesne państwo greckie. Ten ogromny półwysep, tylko ze względu na zaledwie 6-kilometrowy Przesmyk Koryncki nie jest wyspą.

Nazwa „Peloponez” znaczy „wyspa Pelopsa”. Ciałem Pelopsa chciał nakarmić bogów jego ojciec, Tantal.

W zachodniej część półwyspu leży Olimpia, sportowe i religijne centrum antycznego świata, wskrzeszone w czasach nowożytnych wraz z odrodzeniem igrzysk. Nabrzeżna równina Ilia była we wczesnym średniowieczu sercem państwa krzyżowców. W Arkadii, w samym środku Peloponezu, żyzne ziemie w dolinach rozciągają się, aż po porośnięte drzewami iglastymi zbocza gór i po skraj głębokich wąwozów. Wzniesiona znacznie nad poziom morza i dość od niego odległa, kraina ta ma klimat kontynentalny, dostarcza raczej bydła, owiec i koni niż zboża.

Na południowo-zachodnim wybrzeżu Peloponez leży Messenia. Dzięki znacznym opadom i swemu położeniu słynie z winogron, oliwek, fig i pastwisk, zboża rosną tylko na równinach zachodniego wybrzeżu.

Większą część południowo-wschodniego Peloponezu zajmuje Lakonia. Jej stolicą jest Sparta. Lakonia podobnie jak Messenia jest krajem rolniczym. W południowo-zachodniej część rodzą się wspaniałe oliwki.

WYSPY JOŃSKIE

Morze Jońskie, na którym leżą Wyspy Jońskie, znajduje się między Półwyspem Włoskim a Peloponezem. Aż do nie dawna było siedem wysp uważanych za Wyspy Jońskie i nawet nazywano je po grecku „Eftanissa”, czyli siedem wysp. Decyzją władz lokalnych jednak wyspę Kythirę, położonych w znacznym oddaleniu od pozostałych, przy południowym cyplu Peloponezu, przyłączono do Wysp Zatoki Sarońskiej i Argolidzkiej, i w tej sytuacji Wysp Jońskich zostało sześć. Jest to jedyna część Grecji, która nigdy nie dostała się pod panowanie tureckie (z wyjątkiem wyspy Lefkas).

Krajobraz Wysp upodobnił się do włoskiego. Duża ilość opadów w zimie sprawia, że wyspy mają bujną roślinność. Wyspy są szczytami zatopionego wapiennego, łańcucha górskiego. Zostały skolonizowane przez Koryntian w VIII wieku p.n.e., rozkwitły jako ośrodki handlu.
WYSPY EGEJSKIE

Egina, leży pośrodku Zatoki Sarońskiej, panuje nad dostępem do lądu. Hoduje się tu świnie, uprawia winorośl i zboża. Eubeja jest gęsto zarośnięta sosną i kasztanem jadalnym, obfituje także w pastwiska, produkuje zboża, wina i oliwki. Na południu znajdują się złoża marmuru, ołowiu i cynku.


CYKLADY

Nazwa pochodzi od greckiego słowa kyklos - koło. Wzięły swą nazwę od tego słowa ponieważ wyspy te tworzą koło wokół świętej wyspy Delos. Jest około 30 wysp, ze stolicą w Hermaupoliws na Syros. Archipelag, kończący się na południowym wschodzie wyspami Anafe i Amorgos, stanowi przedłużenie gór Eubei i Attyki. Południowe wyspy są w części wulkaniczne, podobnie jak południowa Egina. Wszystkie Cyklady są górzyste i przypominają Attykę swoim klimatem, uprawą oliwek i winorośli, a także niedostatkiem zboża.


DODEKANEZ

Rozrzucone są wzdłuż wybrzeża Turcji, tworzą najdalej wysuniętą grupę wysp greckich. Czasami bywają określane mianem „południowe Sporady”. Dodekanez oznacza „dwanaście wysp”, chociaż jest ich przynajmniej czternaście. Przed przyłączeniem do Grecji, wyspy miały długą wspólną historię. Nazwa Dodekanez, w dzisiejszym znaczeniu pojawia się w dokumentach z czasów Sulejamana Wspaniałego, który przyznał przywileje handlowe dwunastu wyspom w pobliżu wybrzeża Azji Mniejszej. Dodekanez słynął z dobrobytu., wszystkie wyspy są środkami rybołówstwa. Stanowiły centrum Grecji antycznej, rozwijały instytucje miasta-państwa i przywodziły światu greckiemu w poezji i rzeźbie.









©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna