Gminy bejsce



Pobieranie 1.13 Mb.
Strona1/15
Data07.05.2016
Rozmiar1.13 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15


PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO

DO ZMIANY STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO

GMINY BEJSCE


Opracował:

mgr Wojciech Zaczkiewicz



Warszawa, luty 2013 r. (aktualizacja kwiecień 2013 r.)



SPIS TREŚCI

I. WPROWADZENIE

1. Uwagi wstępne

2. Cel opracowania prognozy

3. Podstawowe założenia i metodyka pracy

4. Powiązania projektowanego dokumentu z innymi dokumentami dotyczącymi obszaru opracowania

5. Ogólna charakterystyka terenu opracowania
II. CELE OCHRONY ŚRODOWISKA USTANOWIONE NA SZCZEBLU MIĘDZYNARODOWYM, WSPÓLNOTOWYM I KRAJOWYM, ISTOTNE Z PUNKTU WIDZENIA PROJEKTOWANEGO DOKUMENTU ORAZ SPOSOBY, W JAKICH TE CELE I INNE PROBLEMY ŚRODOWISKA ZOSTAŁY UWZGLĘDNIONE PODCZAS OPRACOWYWANIA DOKUMENTU
III. UWARUNKOWANIA ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO I KULTUROWEGO
DO ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO

1. Uwarunkowania wynikające z opracowania ekofizjograficznego

2. Uwarunkowania wynikające z dokumentów strategicznych gminy Bejsce

3. Uwarunkowania wynikające z dokumentów strategicznych powiatu kierunki kazimierskiego

4. Uwarunkowania wynikające z dokumentów strategicznych województwa świętokrzyskiego

5. Uwarunkowania wynikające z przepisów szczegółowych, w tym z ochrony obszarów i obiektów objętych odrębnym statusem prawnym
IV. CHARAKTERYSTYKA USTALEŃ ZMIANY STUDIUM UWARUNKOWAŃ
I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO

1. Podstawa prawna zmiany studium oraz zakres zmiany studium

2. Przeznaczenie - funkcje terenów

3. Ustalenia z zakresu kierunków ochrony i kształtowania środowiska przyrodniczego i dziedzictwa kulturowego

4. Ustalenia w zakresie infrastruktury technicznej

5. Ustalenia z zakresu rozwoju systemów komunikacji
V. POTENCJALNE ZMIANY AKTUALNEGO STANU ŚRODOWISKA W PRZYPADKU BRAKU REALIZACJI ZMIANY STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO
VI. ZAGROŻENIA ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO WYNIKAJĄCE Z PROJEKTU ZMIANY STUDIUM
1. Emisja gazów i pyłów do powietrza atmosferycznego

2. Hałas

3. Odpady

4. Gospodarka wodno-ściekowa

5. Promieniowanie elektromagnetyczne

6. Osuwanie się mas ziemi

7. Zagrożenie powodzą

8. Nadzwyczajne zagrożenia środowiska
VII. WPŁYW REALIZACJI ZAPISÓW STUDIUM NA POSZCZEGÓLNE ELEMENTY ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO
1. Eksploatacja surowców mineralnych, powierzchnia terenu, grunty i gleby

2. Warunki wodne

3. Szata roślinna i fauna

4. Warunki klimatyczne

5. Obszary dziedzictwa kulturowego, zabytki, dobra kultury współczesnej oraz dobra materialne

6. Obszary i obiekty chronione, systemy przyrodnicze, różnorodność biologiczna

7. Krajobraz

8. Transgraniczne oddziaływania na środowisko
VIII. WPŁYW PROJEKTOWANYCH ELEKTROWNI WIATROWYCH NA POSZCZEGÓLNE ELEMENTY ŚRODOWISKA PRZYRODNICZEGO
IX. WPŁYW PROJEKTOWANYCH FARM FOTOWOLATAICZNYCH NA ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE
X. WPŁYW PROJEKTOWANEGO GAZOCIĄGU WYSOKIEGO CIŚNIENIA NA ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE
XI. WPŁYW BIOGAZOWNI NA ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE
XII. POWSTANIE ZAGROŻEŃ DLA ŚRODOWISKA I ZDROWIA LUDZI NA TERENIE OBJĘTYM STUDIUM I W STREFIE JEGO POTENCJALNEGO ODDZIAŁYWANIA
XIII. ANALIZA STUDIUM POD KATEM REALIZACJI UWARUNKOWAŃ ZAWARTYCH
W OPRACOWANIU EKOFIZJOGRAFICZNYM

XIV. ZGODNOŚĆ ZMIANY STUDIUM Z PRZEPISAMI PRAWA DOTYCZĄCYMI OCHRONY ŚRODOWISKA
XV. ZGODNOŚĆ ZAPISÓW ZMIANY STUDIUM Z DOKUMENTAMI STRATEGICZNYMI DOTYCZĄCYMI OBSZARU OPRACOWANIA
XVI. OPIS PRZEWIDYWANYCH ODDZIAŁYWAŃ NA ŚRODOWISKO WYNIKAJĄCYCH Z REALIZACJI USTALEŃ ZAPISÓW ZMIANY STUDIUM
1. Oddziaływanie bezpośrednie, pośrednie, wtórne, chwilowe, krótkoterminowe, średnioterminowe, długoterminowe, stałe

2. Oddziaływanie skumulowane i znaczące

3. Zasięg przestrzenny oddziaływań, odwracalność zjawisk
XVII. ROZWIĄZANIA ELIMINUJĄCE, OGRANICZAJĄCE LUB KOMPENSUJĄCE NEGATYWNE ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO
1. Rozwiązania eliminujące negatywne oddziaływania

2. Rozwiązania alternatywne do rozwiązań przedstawionych w projekcie zmiany Studium


    XVIII. METODY ANALIZY SKUTKÓW REALIZACJI POSTANOWIEŃ ZMIANY STUDIUM ORAZ CZĘSTOTLIWOŚĆ ICH PRZEPROWADZANIA


XIX. STRESZCZENIE W JĘZYKU NIESPECJALISTYCZNYM

I. WPROWADZENIE

1. Uwagi wstępne


Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne we wszystkich sferach rozwojowych: społecznej, gospodarczej, ekologicznej - zapewnia sprzężenie długookresowego planowania i programowania z procesem realizacji inwestycji oraz przyjmuje za podstawę tych działań zrównoważony rozwój i ład przestrzenny.

Zrównoważony rozwój rozumiany jest tutaj jako rozwój społeczno - gospodarczy,


w którym następuje proces integrowania działań gospodarczych i społecznych,
z zachowaniem równowagi przyrodniczej oraz trwałości podstawowych procesów przyrodniczych, w celu zagwarantowania możliwości zaspokajania podstawowych potrzeb poszczególnych społeczności lub obywateli zarówno współczesnego pokolenia, jak i przyszłych pokoleń. Przez ład przestrzenny należy natomiast rozumieć takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia
w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne: społeczno - gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno - estetyczne.

Jednym z instrumentów dla tworzenia warunków zrównoważonego rozwoju i ładu przestrzennego, a także uwzględniającego wymagania ochrony środowiska jest Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego.

„Prognoza” jest realizacją obowiązku określonego w art. 51. Ustawy z dnia
3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199 poz. 1227) oraz art. 17, ust. 4 Ustawy z dnia 27 marca
2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r. poz. 647).

Zakres terytorialny opracowania obejmuje tereny w granicach administracyjnych gminy


i tereny sąsiednie, na których mogłyby skutkować ustalenia zmiany Studium.

Zakres i stopień szczegółowości „prognozy” został uzgodniony przez:



  • Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Kielcach pismem z dnia
    30.01.2012 r. WPN – II.411.1.18.2012.AŁ 1

  • Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Busku Zdrój pismem z dnia 21.11.2012 r. SE.V. – 4411/4/12.

2. Cel opracowania prognozy

Opracowanie „Prognozy oddziaływania na środowisko do zmiany Studium Uwarunkowań


i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego gminy Bejsce” ma na celu ocenę ustaleń zmiany Studium w aspekcie ochrony walorów środowiska przyrodniczego, jak również określenie przewidywanych jego przekształceń i związanych z tym warunków życia ludzi wynikających z realizacji przyjętych ustaleń planu.

3. Podstawowe założenia i metodyka pracy

Podstawowym założeniem prognozy, opracowywanej równocześnie z projektem zmiany Studium jest poszukiwanie i wskazanie możliwości rozwiązań planistycznych najkorzystniejszych dla stanu środowiska, poprzez:

− Identyfikację i ocenę najbardziej prawdopodobnych wpływów na biofizyczne i zdrowotne komponenty środowiska określonego obszaru, jakie może wywołać realizacja dyspozycji przestrzennych zawartych w projekcie zmiany Studium,

− Dyskusje i współprace autora prognozy z autorami projektu zmiany Studium celem eliminacji rozwiązań i ustaleń niemożliwych do przyjęcia ze względu na ewentualne negatywne skutki dla środowiska lub zagrożenie dla zdrowia mieszkańców,

− Pełne poinformowanie podmiotów tj. wnioskodawców, społeczność lokalną
i organy samorządu o skutkach wpływu ustaleń zmiany Studium dla środowiska przyrodniczego.

Zadanie to wymaga interdyscyplinarnej analizy procesów i zjawisk zachodzących


w środowisku, przy uwzględnieniu zmian w szeroko rozumianym otoczeniu (niezwiązanym ze zmianą Studium), na które składa się system prawny, postęp cywilizacyjny i techniczny, zachowania i przemiany świadomości społeczności lokalnej itp.

Analizy przeprowadzone w ramach prognozy oparto na założeniach, że:

• Stanem odniesienia dla prognozy są:

− Istniejący stan środowiska przyrodniczego i zagospodarowania terenu, określony


w opracowaniu ekofizjograficznym wykonanym dla terenu gminy,

− Uwarunkowania wynikające z ustaleń projektu zmiany Studium Uwarunkowań


i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego gminy Bejsce,

• Działania związane z realizacją systemów technicznych na obszarze objętym zmianą Studium realizowane będą zgodnie z zasadami przyjętymi w zmianie.

• Ocenę możliwych przemian komponentów środowiska przeprowadzono w oparciu
o analizę ich funkcjonowania w istniejącej strukturze przestrzennej.

• Etapem końcowym jest ocena skutku, czyli wynikowego stanu komponentów środowiska, powstałego na skutek przemian w jego funkcjonowaniu, spowodowanych realizacją ustaleń zmiany Studium oraz sformułowanie propozycji zmian lub alternatywnej wersji ustaleń, wynikających z troski o osiągnięcie możliwie korzystnego stanu środowiska w warunkach projektowanego zagospodarowania przestrzennego obszaru.



4. Powiązania projektowanego dokumentu z innymi dokumentami dotyczącymi obszaru opracowania

Projektowany dokument powiązany jest z następującymi opracowaniami:



              1. Opracowanie ekofizjograficzne podstawowe gminy Bejsce (2012 r.).

              2. Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Świętokrzyskiego
                (2002 r.).

              3. Stan środowiska w województwie świętokrzyskim w latach 2009-2010 (2011 r.).

              4. Ocena jakości powietrza w województwie świętokrzyskim w roku 2011 (2012 r.).

              5. Program ochrony środowiska dla powiatu kazimierskiego na lata 2008-2011
                (2008 r.).

              6. Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego gminy Bejsce (1999 r.).

              7. Program Ochrony Środowiska dla gminy Bejsce (2004 r.),

              8. Plan Rozwoju Lokalnego gminy Bejsce.

              9. Strategia Rozwoju gminy Bejsce na lata 2007-2015 (2007 r.).

              10. Pierwszy raport etapowy z badań chiropterofauny celem oceny oddziaływania planowanej Farmy Wiatrowej Bejsce w Gminie Bejsce na nietoperze (2011 r.).

              11. Raport z badań ornitofauny celem oceny oddziaływania planowanej farmy wiatrowej Bejsce, Raport I (okres lipiec 2011 – listopad 2011) (2011 r.),

              12. Drugi raport etapowy z badań chiropterofauny celem oceny oddziaływania planowanej Farmy Wiatrowej Bejsce w Gminie Bejsce na nietoperze (2012 r.)

              13. Raport z badań ornitofauny celem oceny oddziaływania planowanej farmy wiatrowej w pobliżu miejscowości Bejsce w gminie Bejsce, Raport II (okres grudzień 2011 – luty 2012) (2012 r.).

5. Ogólna charakterystyka terenu opracowania

Gmina Bejsce położona jest w południowej części województwa świętokrzyskiego. Zajmuje powierzchnię 57 km2.

Zgodnie z podziałem fizyczno-geograficznym Polski, teren gminy zajmuje część Płaskowyżu Proszowickiego, którego powierzchnia rozczłonkowana jest na szerokie, bezleśne wzgórza, o wysokości dochodzącej do 250 m n.p.m. Płaskowyż położony jest w całości w obrębie Niecki Nidziańskiej, wchodzącej w skład Wyżyny Małopolskiej.

W obszarze gminy istotną rolę odgrywają przyrodnicze struktury funkcjonalno-przestrzenne tworzące jej system ekologiczny.

Do głównych obszarów (struktur) systemu ekologicznego gminy należą:


  1. Ekosystemy bagienne, łąkowe, polne i wodne doliny rzeki Nidzicy – stanowiące wieloprzestrzenny element systemu przyrodniczego o znaczeniu ponadlokalnym.

  2. Doliny rzeki Jawornik, Lejek oraz cieku przepływającego wzdłuż północnej granicy gminy jako elementy drobnoprzestrzenne systemu przyrodniczego o znaczeniu lokalnym.

  3. Elementy wspomagające i współdziałające w zakresie funkcjonowania systemu ekologicznego gminy: pozostałe doliny, zadrzewienia i zakrzewienia śródpolne oraz zespoły zieleni półnaturalnej, miejscami lasy.

Na terenie gminy Bejsce wzniesienia mają charakter zaokrąglonych garbów o przebiegu NE - SW, podobny przebieg ma usytuowana centralnie rozległa dolina Nidzicy. Występująca w części południowej węższa dolina Jawornika ma przebieg zbliżony do równoleżnikowego. Dno doliny Nidzicy, osiągające miejscami szerokość ponad 1 km, jest płaskie, o bardzo małym spadku podłużnym. Dolina Jawornika ma większy spadek podłużny rzędu 0,3 %. Ogólnie rzeźbę można scharakteryzować jako średnio falistą, o przeważających nachyleniach rzędu 4-10%. Fragmentami rzeźba jest bardziej urozmaicona, erozyjnie sfalowana z nachyleniami powyżej 13% (na krótkich odcinkach do 20%).

Teren Niecki Nidziańskiej ma bogatą rzeźbę, w obrębie gminy Bejce można wyróżnić następujące formy geomorfologiczne:



    1. Formy pochodzenia eolicznego

      • Fragmenty plejstoceńskiej pokrywy eoliczno-lessowej.

      • Fragmenty plejstoceńskiej pokry­wy eoliczno-piaszczystej.

2. Formy pochodzenia rzecznego

  • Fragmenty górno-plioceńskich powierzchni erozyjno - denudacyjnych.

  • Doliny rzeczne:

    • Doliny wciosowe (debrze).

    • Doliny nieckowate.

    • Doliny płaskodenne.

      • Taras akumulacyjny zalewowy.

Obszar gminy Bejsce charakteryzuje się dużą naturalnością rzeźby terenu,
jej przekształcenia są nieliczne i związane są z powierzchniową eksploatacją surowców mineralnych oraz obiektami infrastruktury technicznej, głównie komunikacyjnej.

Najstarsze odsłaniające się na powierzchni utwory to iły krakowieckie, których wiek datowany jest na trzeciorzęd (sarmat). Poziom ten jest repre­zentowany przez osady ilaste, ilasto-łupkowe z nielicznymi wkładkami margli i partiami iłołupków sapiaszczonych. Miąższość tej serii jest bardzo zróżnicowana, na północy około 20 m, na południu natomiast dochodzi do ponad 900 metrów. Miąższość iłów krakowieckich wzrasta ku osi zapadliska. Wielki płat iłów krakowieckich znajduje się w okolicy Bejc.

W rejonie wsi Stojanowice na bardzo małej powierzchni odsłaniają się piaski i mułki wodnolodowcowe pochodzące ze zlodowacenia środkowopolskiego.

Z tego okresu pochodzą także piaski i mułki zastoiskowe, odsłaniające się na powierzchni w Morawianach. Zalegają one na reziduach glin zwałowych ze zlodowacenia południowopolskiego oraz bezpośredni na iłach krakowieckich.

W kilku miejscach gminy, głównie w jej południowej części na powierzchni występują gliny zwałowe pochodzące również z okresu zlodowacenia środkowopolskiego. Mają one postać niewielkich płatów o niewielkiej miąższości dochodzącej do 2 m.

Największe rozprzestrzenienie w strefie przypowierzchniowej na terenie gminy mają lessy. Osady te powstawały w klimacie peryglacpalnym zlodowacenia północnopolskiego. Materiału pylastego dostarczały zwietrzałe już moreny. Jako rezydua po przewianiu moren pozo­stały resztki materiału grubszego z trójgrańcami.

Na przełomie plejstocenu i holocenu powstawały piaski i żwiry z głazami, rezydualne.
W pobliżu Morawian i Morawianek można je miejscami stwierdzić na powierzchni terenu, lub pod niewielkim nadkładem.

Z tym samym okresem związane są piaski eoliczne – powszechnie występujące na terenie gminy, głownie w jej zachodniej i północnej części. Utwory te wywiewane są


z rozmytych moren oraz piasków rzecznych i wodnolodowcowych. Zalegają one na podłożu żwirów z rozmy­tych moren oraz na lessach.

Z dolinkami bocznymi związane są grunty aluwialno-erozyjne, reprezentowane przez luźne piaski i pyły z wkładkami utworów organicznych. Miąższość tych osadów jest niewielka – osiąga około 1,0 m.

Z przełomem plejstocenu i holocenu związane są również osady deluwialne. Są to piaski, żwiry i mułki o miąższości do 2,0 m. Osady deluwialne powstają na załamaniach
i u podstawy zboczy dolinnych. U podstaw stromych zboczy, zwłaszcza lesso­wych, których spąg spoczywa na iłach przemywane lessy dostarczają materiału na tworzenie się deluwiów.

Lessy humusowe, osady utworzone w holocenie, miejscami miąższość ich przekracza


5 m, ale na ogół waha się w granicach około 1,5 metra.

Geneza ich sięga okresu atlantyckiego, kiedy to w podmokłych dolinach powstawały torfy, natomiast na płaskowyżach tworzyły się lessy o silnej domieszce części organicznych.


Te właśnie lessy humusowe występują obecnie na wierzchowinach, natomiast na zboczach często podlegają denudacji, szczególnie dzięki intensywnej uprawie roli.

Piaski rzeczne t ar asów zalewo­wych 2-4 m n.p. rzeki - osady holoceńskie. Są to osady piaszczyste, które zalegają w korycie Nidzicy przede wszystkim na południe


od miejscowości Pasternik.

Iły, mułki, miejscami z domiesz­ką piasków (mady). Na omawianym obszarze osady te występują w dolinach rzecznych Nidzicy, Jawornika, a także w bocznych do­linkach. Są to osady aluwialne bardzo drobnoziarniste przeważnie ilasto-mulaste miejscami zapiaszczone. Ich powstanie oprócz działalności akumulacyjnej rzek wiąże się też


z obfitymi opadami atmosferycznymi.

Najmłodsze osady, które także tworzą się współcześnie to namuły, namuły piaszczyste


i torfiaste wypełniające dna dolin i obniżeń.

Na terenie gminy Bejce występuje fragment udokumentowanego złoża kruszywa naturalnego. Złoże kruszywa naturalnego „Ławy-Morawianki-Urzuty" budują piaszczyste osady fluwioglacjalne. Udokumentowane one zostały w rejonie ujścia Nidzicy do Wisły w kategorii C2. Złoże ma powierzchnię 35,51 ha. Miąższość kopaliny wynosi od 2,8 do 10,2 m, średnio 5,31 m. Nadkładem są piaski pylaste, less i glina piaszczysta o miąższości od 0,2 do 3,8 m (średnio 1,4 m). Punkt piaskowy jest zmienny w granicach 89,5-100,0 % (średnio 95,9 %). Ilość ziarn do 4 mm osiąga wartość 97,66 %. Zawartość pyłów mineralnych jest du­ża i wynosi 3,6 do 11,0 %; 7,06 %. Zanieczyszczeń obcych brak. Zasoby bilansowe złoża według) wynoszą poza filarami 2659,0 tys. ton, a w filarach ochronnych 415,0 tys. ton. Jakość kopaliny nie w pełni odpowiada normom dla piasków bu­dowlanych ze względu na ponadnormatywną zawartość pyłów mineralnych i obecność nad­ziania. Według dokumentacji po uszlachetnieniu z kopaliny można otrzymać piaski nieklasyfikowane do betonu i piaski do zapraw budowlanych.

Na obszarze gminy Bejsce znaczenie surowcowe mają iły krakowieckie oraz piaski
i piaski ze żwirami.

Iły krakowieckie występują praktycznie na całej powierzchni gminy pod pokrywą osadów czwartorzędu i stanowią dobry surowiec do produkcji ceramiki budowlanej. Często jed­nak przykryte są zbyt grubym nadkładem utworów lessowych.

Gliny zwałowe oraz lessy zaglinione eksploatowane były w przeszłości w Kęsowie, Uściszowicach, i Morawiankach. Nadają się one do produkcji cegły pełnej. Mogą być również wykorzystane do schudzania iłów. W otoczeniu złoża „Kęsów" oraz leżących
w pobliżu punktów dawnej eksploatacji wyznaczono dla iłów i glin mały obszar perspektywiczny z zaleceniem ich dokumentowania łącznie.

Obszar gminy prawie w całości należy do zlewni Nidzicy, tylko północny fragment należy do zlewni Nidy. Cieki występujące w gminie Bejsce to przede wszystkim rzeka Nidzica, stanowiąca lewy dopływ Wisły, o całkowitej długości 62,9 km, posiadająca zlewnię o powierzchni 708 km2. W granicach gminy znajduje się ponad 7 km długości cieku. Średnie objętości odpływu rocznego mierzone w przekrojach w Skalbmierzu


i Dobiesławicach wynoszą odpowiednio 53 i 64,8 mln m3/rok. Na tle zlewni II rzędu województwa świętokrzyskiego zasoby zlewni Nidzicy kształtują się na niskim poziomie. Na skrajnie małe zasoby wód powierzchniowych wskazują odpływy roczne ze zlewni Nidzicy (do profilu w Dobiesławicach - H=100,8 mm), w której podłoże sprzyja intensywnej infiltracji, a warunki klimatyczne sprzyjają wysokiemu parowaniu. Uboga w wodę zlewnia Nidzicy (po profil w Dobiesławicach), w której średnie odpływy jednostkowe nie przekraczają 4,5 dm3/s*km2, są charakterystyczne dla niżu środkowopolskiego.

Drugim co do wielkości ciekiem w granicach gminy Bejsce jest dopływ Nidzicy – potok o nazwie Jawornik, uchodzący do niej w Piotrkowicach. Ponadto na terenie gminy występuje szereg małych cieków, zarówno w zlewni Nidzicy jak i Nidy.

Około 522 ha użytków zielonych w gminie Bejsce jest zmeliorowane rowami otwartymi. Spośród urządzeń melioracji szczegółowych około 70% rowów wymaga konserwacji bieżącej, zaś pozostałe powinny być poddane gruntownej konserwacji lub przebudowie.

Oprócz cieków naturalnych i sztucznych w obrębie gminy Bejsce występuje kilka stawów w miejscowościach Dobiesławice, Bejsce, Czyżowice, Piotrkowice, Uściszowice, Królewice, Zbeltowice, Grodowice, Sędziszowice, Morawiany, Kijany, Stojanowice. Są to obiekty małe, o powierzchniach poniżej 1 ha. W większości wypadków są one zaniedbane, nieużytkowane lub wykorzystywane jako zbiorniki przeciwpożarowe.

Staw w Dobiesławicach i Uściszowicach wykorzystywany jest jako staw rybny.

Wschodnia część doliny rzeki Nidzicy położona jest w strefie bezpośredniego zagrożenia powodziowego, część centralne w strefie zagrożenia pośredniego natomiast cała dolina w rejonie zagrożonym podtopieniami.

Na rzece Nidzicy zlokalizowane są dwie elektrownie wodne:


  • w Bejcach – mocśred.20,12 kW, mocmax 29,12 kW,

  • w Morawianach - mocśred.16,90 kW, mocmax 24,48 kW.

Według danych WIOŚ z 20011 roku, rzeka Nidzica w punkcie kontrolnym w Piortowicach prowadzi wody, które są w złym stanie jakościowym.

W granicach gminy występuje czwartorzędowy poziom wodonośny. Zajmuje on stosunkowo małą powierzchnię, pozostała część - to tereny bezwodne lub poziomy
o bardzo niskiej wydajności.

Użytkowe poziomy czwartorzędowe występują głównie w piaskach i żwirach w dolinach rzecznych i obniżeniach morfologicznych oraz lokalnie w osadach akumulacji lodowcowej i eolicznej. Prawie na całym obszarze zalegają one na niewodonośnych iłach trzeciorzędowych (iły krakowieckie - miocen). Wodonośne piaski i żwiry przykryte są lessami o miąższościach dochodzących niekiedy do 20 m. W większości są to pokrywy rzędu 3 - 5 m.

Wody poziomu czwartorzędowego należą generalnie do wód średnio twardych i twardych, o średniej twardości ogólnej 7,81 mvał/dm3. Żelazo i mangan stwierdzono prawie we wszystkich studniach poziomu czwartorzędowego w ilościach: Fe - 0.02-20,0 mg/dm3, a Mn - 0.02-2.01 mg/dm3. Ilości ponadnormatywne występują w około 90% badanych ujęć o średniej wartości 3.92 mg/dm3, a Mn - w powyżej 70% ujęć. Azotyny stwierdzono w kilku próbkach. Ponadnormatywne wartości amoniaku zarejestrowano w 5 studniach czwartorzędowych o wartościach NH4 0.5-1.4 mg N/dm3, średnio 1.04 mg N/dm3.

W dolinie Nidzicy, Wisły i Nidy wody poziomu czwartorzędowego zaliczono do średniej jakości ze względu na podwyższone wartości Fe, Mn oraz lokalnie do złej z uwagi na występowanie związków azotu i zanieczyszczeń bakteriologicznych. Rejony występowania wód czwartorzędowych są słabo chronione przed zanieczyszczeniami. Zagadnieniem niezmiernie ważnym jest odpowiednie zabezpieczenie potencjalnych źródeł zanieczyszczeń, ponieważ poziom czwartorzędowy stanowi tu jedyne źródło zaopatrzenia ludności w wodę.

Tereny gminy Bejsce są obszarem deficytowym w wodę. Warstwę wodonośną stanowią utwory czwartorzędowe, zalegające na iłach krakowieckich.

W obrębie gminy Bejsce można wyróżnić dwa rejony o zróżnicowanych warunkach występowania wód w strefie przypowierzchniowej.

W przepuszczalnych utworach aluwialnych, wodnolodowcowych, organogenicznych
oraz eolicznych występuje jeden ciągły poziom wód gruntowych.

W rejonach dolin, zagłębień i obniżeń wody gruntowe zalegają na głębokości 0 -1 m p.p.t. Występują tu podmokłości i zatorfienia, w okresach wiosennych roztopów jak również wzmożonych opadów często zdarza się, że zwierciadło utrzymuje się na powierzchni terenu.

Obszar zalegania wód gruntowych na głębokości 1 – 3 m p.p.t. obejmuje zarówno tereny dolin cieków powierzchniowych jak również niewielkie powierzchnie terenów przyległych zbudowanych z utworów przepuszczalnych. Przy silnie rozwiniętym systemie dolin na obszarach tych, wody opadowe utrzymują się na wysokim poziomie.

Wody gruntowe tego rejonu są zasilane głównie poprzez infiltrację opadów atmosferycznych, charakteryzują się bardzo dużą amplitudą wahań, miejscami dochodzącą do 1,0 m. Omawiany rejon ma charakter wybitnie rolniczy i właściwie pozbawiony jest większych zakładów produkcyjnych. Pojedyncze małe zakłady produkcyjno-usługowe takie, jak: POM-y i pojedyncze małe szklarnie mają niewielki wpływ na skażenie środowiska przyrodniczego i skażenie wód podziemnych.

Do najgroźniejszych ognisk, powodujących zanieczyszczenie wód powierzchniowych
i podziemnych należą ścieki sanitarne i gnojowica, które są odprowadzane bezpośrednio do rowów i rzek oraz intensywne nawożenie pól nawozami pochodzenia chemicznego i organicznego.

Istotnymi zanieczyszczeniami są także dzikie wysypiska śmieci, składowiska odpadów gospodarskich ( stare, rdzewiejące części maszyn rolniczych, zepsute lodówki, różny złom), gnojowniki, doły kłoaczne, składowiska nawozów i środków ochrony roślin.


W trakcie opadów atmosferycznych zanieczyszczenia z powierzchni terenu i odcieki
z wysypisk i gnojowników przenikają do płytkich warstw wodonośnych, z których migrują do użytkowych poziomów wodonośnych.

Gmina Bejsce nie posiada zbiorczego systemu odprowadzenia ścieków sanitarnych. Ścieki odprowadzane są do lokalnych zbiorników – tzw. „szamb". Wyjątek stanowi Dom Pomocy Społecznej w Bejscach posiadający własną oczyszczalnię ścieków. Obecnie dystrybucją ścieków zajmują się dwa podmioty gospodarcze, które wywożą ścieki do oczyszczalni zbiorczego Kazimierzy Wielkiej.

Brak zbiorczego systemu odprowadzenia i oczyszczania ścieków sanitarnych stanowi zagrożenie dla środowiska naturalnego, powoduje zanieczyszczenie wód i skażenie gleby. Rozwiązanie problemu unieszkodliwiania ścieków bytowo-gospodarczych wymaga podjęcia natychmiastowych działań.

Szamba często są nieszczelne, a ich opróżnianie odbywa się „na własną rękę” w bliżej nieokreślone miejsca.

Drugim czynnikiem powodującym degradację płytkich wód przypowierzchniowych jest rolnictwo. Stosowanie z dużą intensywnością nawozów sztucznych i środków ochrony roślin w strefach, w których zalegają nieizolowane wody na małej głębokości prowadzi do ich degradacji.

W strefie zwartych wychodni osadów słaboprzepuszczalnych panują zdecydowanie inne warunki hydrogeologiczne – brak jest tu jednego ciągłego poziomu wód przypowierzchniowych. Uwarunkowane jest to oczywiście budową geologiczną tego rejonu. Są to praktycznie tereny bezwodne w strefie przypowierzchniowej. Wody gruntowe mogą pojawiać się płytko tylko w rejonach występowania soczew osadów przepuszczalnych, przy czym są to poziomy bardzo mało zasobne, bez znaczenia gospodarczego. Lokalnie, w strefach silnego spiaszczenia od powierzchni osadów słaboprzepuszczalnych, w okresie opadów i roztopów, mogą występować płytkie wody gruntowe, które mają jedynie znaczenia dla stanu zdrowotnego szaty roślinnej oraz właściwości wilgotnościowych gleb.

Obszar gminy Bejsce znajduje się w zasięgu umiarkowanie ciepłego piętra klimatycznego, którego granicami są izotermy 6 i 80 średniej rocznej temperatury. Większa część należy do subregionu wysoczyzn i wysokich teras. Najmniej korzystny klimat posiadają dna dolin rzecznych, położonych w zasięgu inwersji temperatury i wilgotności powietrza. Zdecydowanie lepsze warunki klimatyczne posiadają wysoczyzny i skłony, szczególnie o wystawie południowej. Dzielnica rolniczo – klimatyczna częstochowsko – kielecka jest stosunkowo ciepła i niezbyt wilgotna. Długość zalegania pokrywy śnieżnej wynosi około 80 dni. Długość okresu wegetacyjnego 210 – 220 dni.

Różnice związane są między innymi z ukształtowaniem terenu – najdłuższy jest


w przypadku stoków o wystawie południowej, w partiach szczytowych wzniesień i na stokach północnych jest o 5 – 6 dni krótszy, podobnie w przypadku den dolinnych. Średnie opady roczne wynoszą około 540 mm (min. 410 mm, max 765 mm) z najwyższymi opadami w lipcu (87 mm), czerwcu (72 mm), i sierpniu (70 mm). Ogólnie rzecz biorąc warunki klimatyczne sprzyjają rozwojowi produkcji roślinnej. Do negatywnych cech obszaru należy zaliczyć położenie na głównym szlaku katastrofalnych burz gradowych.

Podstawowe znaczenie dla kształtowania się warunków topoklimatycznych, ma wymiana energii zachodząca na powierzchni granicznej między atmosferą, a podłożem. Zróżnicowanie topoklimatyczne terenu objawia się najsilniej w warunkach pogody radiacyjnej- bezchmurnej lub z małym zachmurzeniem, i bezwietrznej.

Wartości składowych bilansu cieplnego, a co za tym idzie różnorodność warunków topoklimatycznych zależą od: rzeźby terenu, rodzaju podłoża, jego pokrycia
i uwilgotnienia, odsłonięcia horyzontu, itd. Czynniki wymienione na pierwszym miejscu odgrywają najistotniejszą rolę spośród cech charakterystycznych podłoża, prowadzą do wyodrębnienia typów klimatów - form wypukłych, płaskich i wklęsłych. Znaczny udział w modyfikacji naturalnych warunków klimatycznych obszaru ma wprowadzenie nań zabudowy oraz rodzaj zagospodarowania przestrzeni. Także dominującą funkcję
w kształtowaniu klimatu przejmują duże powierzchnie leśne.

Na omawianym terenie warunki topoklimatyczne są kształtowane głównie przez czynniki:



  • obecność form dolinnych,

  • mały udział terenów z płytkimi wodami gruntowymi,

  • brak kompleksów leśnych,

  • duży udział terenów niezabudowanych, otwartych,

  • urozmaicenie rzeźby terenu,

  • mały stopień intensywności zabudowy.

Ogólnie w całym województwie świętokrzyskim odnotowywano pozytywne tendencje zmian stężeń dwutlenku siarki, dwutlenku azotu i pyłu zawieszonego.

W 2011 rok WIOŚ Kielce wykonał roczną ocenę jakości powietrza dla województwa świętokrzyskiego.

Ocena została wykonana w oparciu o następujące akty prawne:


  • ustawę z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (t.j. w Dz. U. z 2008r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.),

  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. 2012.1031),

  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 13 września 2012 r. w sprawie dokonywania oceny poziomów substancji w powietrzu (Dz. U. 2012.1032),

  • rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 10 września 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przekazywania informacji dotyczących zanieczyszczenia powietrza (Dz. U. 2012.1034),

  • dyrektywę 2004/107/WE z 15 grudnia 2004 r. w sprawie arsenu, kadmu, rtęci, niklu i wwa w otaczającym powietrzu,

  • dyrektywę 2008/50/WE, Dyrektywa CAFE w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy.

Wynikiem oceny dla wszystkich substancji podlegających ocenie, jest zaliczenie strefy do jednej z poniższych klas:

klasa A - jeżeli stężenia substancji na terenie strefy nie przekraczają odpowiednio poziomów dopuszczalnych bądź poziomów docelowych,

klasa B - jeżeli stężenia substancji na terenie strefy przekraczają poziomy dopuszczalne lecz nie przekraczają poziomów dopuszczalnych powiększonych o margines tolerancji;

klasa C- jeżeli stężenia substancji na terenie strefy przekraczają poziomy dopuszczalne powiększone o margines tolerancji, w przypadku gdy margines tolerancji nie jest określony - poziomy dopuszczalne bądź poziomy docelowe, natomiast dla parametru jakim jest poziom celu długoterminowego dla ozonu, przewidziane są:

klasa D1 - jeżeli poziom stężeń ozonu nie przekracza poziomu celu długoterminowego,

klasa D2 - jeżeli poziom stężeń ozonu przekracza poziom celu długoterminowego.

Obszar gminy Bejsce położony jest w tzw. strefie świętokrzyskiej.


Tabela 1. Wynikowe klasy stref dla poszczególnych zanieczyszczeń, uzyskane w ocenie rocznej dokonanej z uwzględnieniem kryteriów ustanowionych w celu ochrony zdrowia


Lp.

Nazwa strefy

Kod strefy

Symbol klasy wynikowej dla poszczególnych zanieczyszczeń dla obszaru całej

strefy


SO2

NO2

PM10

Pb

C6H6

CO

O3

As

Cd

Ni

BaP

PM2,5

1.

Strefa świętokrzyska

PL2602

A

A

C

A

A

A

A

A

A

A

C

C

Tabela 2. Wynikowe klasy stref dla poszczególnych zanieczyszczeń uzyskane w ocenie rocznej dokonanej z uwzględnieniem kryteriów ustanowionych w celu ochrony roślin


Lp.

Nazwa strefy

Kod strefy

Symbol klasy wynikowej dla poszczególnych zanieczyszczeń w strefie










SO2

NOx

O3

1.

Strefa świętokrzyska

PL1404

A

A

A

Stan powietrza atmosferycznego na terenie gminy Bejce można określić jak dobry, nie występują tu przekroczenia dopuszczalnych norm. W obrębie gminy brak jest istotnych, punktowych źródeł zanieczyszczeń powietrza.

Teren gminy to teren typowo rolniczy, emisja gazów i pyłów do powietrza nie przekracza wartości dopuszczalnych.

Podstawowym procesem zanieczyszczania atmosfery jest energetyczne spalanie paliw


w małych kotłowniach i piecach c.o. Drugim źródłem jest transport drogowy. Przede wszytski dotyczy to terenów piołozonych w rejonie drogi wojewódzkiej oraz w mniejszym stopniu dróg powiatowych.

Na omawianym obszarze nie prowadzono badań stanu higieny atmosfery w rejonach przyległych do głównych ciągów komunikacyjnych.

Na terenie gminy Bejsce brak jest istotnych punktowych źródeł emisji hałasu.

Największym zagrożeniem jest hałas komunikacyjny. Badania jej uciążliwego oddziaływania w zakresie emisji hałasu nie były prowadzone.

Ograniczenie emisji hałasu może nastąpić poprzez między innymi modernizację stanu nawierzchni drogi.

Źródłem tego promieniowania są wszystkie urządzenia elektryczne, stacje radiowe


i telewizyjne, stacje bazowe i odbiorniki telefonii komórkowej, radiotelefony itp.

Do najważniejszych czynników mających wpływ na oddziaływanie promieniowania elektromagnetycznego na zdrowie człowieka (tzw. parametrów pola) należą:



  • odległość od źródła promieniowania

  • natężenie pola elektromagnetycznego

  • czas ekspozycji.

Na terenie gminy działa sieć telefonii kablowej Telekomunikacji Polskiej SA oraz sieć telefonii komórkowej (ERA GSM, PLUS GSM i ORANGE). Występuje jedna stacja bazowa telefonii komórkowej w Czyżowicach.

Przez teren gminy przebiega magistrala światłowodowa relacji Kazimierza Wielka – Wielgus – Opatowiec.

Gmina Bejsce charakteryzuje się bardzo wysoką jakością gleb, nie tylko w skali województwa ale i kraju.

Znaczne obszary gminy zajmują gleby o najwyższej klasie bonitacji. Są to grunty klasy


I – III, które nie powinny być przeznaczane na cele nierolnicze.

Gleby występujące w gminie Bejsce to przede wszystkim czarnoziemy i gleby brunatne lessowe. Małe powierzchnie zajmują gleby bielicowe i brunatne wytworzone z glin, piasków naglinowych i naiłowych. Gleby wytworzone z piasków słabogliniastych na piaskach luźnych występują w kilku małych płatach. W obniżeniach występują czarne ziemie z różnych utworów - glin, piasków naglinowych i piasków. W dnach dolin występują mady, najczęściej pyłowe (pyły ilaste) gleby glejowe aluwialne oraz gleby mułowo - torfowe i torfowo - mułowe.

Na terenie gminy podstawowe znaczenie dla kształtowania struktury przyrodniczej mają doliny rzeczne oraz towarzyszące im zespoły zieleni półnaturalnej.

Lasy na terenie gminy mają marginalne znaczenie, zajmują powierzchnię 33 ha, daje do bardzo małą lesistość gminy wynoszącą 0,6%.

Ze względu na bardzo wysoką jakość gleb i korzystne warunki klimatyczne

prawie cała powierzchnia gminy Bejsce znajduje się w zasięgu upraw rolniczych. Częsta jest uprawa tytoniu oraz innych roślin o dużych wymaganiach klimatycznych i glebowych. Płaskie i wilgotne dna dolin rzecznych porastają łąki i pastwiska, na ogół dobrej jakości.

Na terenie gminy, pozbawionym lasów, roślinność wysoka występuje najczęściej w formie zadrzewień towarzyszących ciekom wodnym i drogom, a głównie zakrzewień śródpolnych. Porastają one często wysokie miedze, oddzielające pola na skłonach.

Charakterystyczny jest dla nich duży udział tarniny, często też występuje robinia. Zakrzewienia te mają duże walory biocenotyczne (m.in. stanowią ostoje ptactwa)


i estetyczno – krajobrazowe.

Zabudowie zagrodowej towarzyszą drzewa i krzewy ozdobne, pojedyncze drzewa owocowe. Najczęściej występujące gatunki drzew i krzewów ozdobnych to: Lipa drobnolistna, Brzoza brodawkowata, Dąb szypułkowy, Klon pospolity, Wiąz, Jesion wyniosły, Lilak, Dereń biały, Róża pospolita i Leszczyna. Sady najczęściej tworzą jabłonie, grusze, śliwy, wiśnie często spotykane są również Orzech włoski. Roślinność towarzysząca zabudowie mieszkaniowej na ogół jest w dobrym stanie zdrowotnym i mimo wielu zastrzeżeń odnośnie kompozycji poszczególnych zespołów roślin stanowi wartościowy element szaty roślinnej.

Na terenie całej gminy wielkie znaczenie przyrodnicze i krajobrazowotwórcze mają zadrzewienia, zakrzewienia i pojedyncze drzewa śródpolne. Rozbudowa układu drogowego, rozszerzenie stref budownictwa mieszkaniowego, tworzenie nowych obszarów usługowych wywiera zdecydowanie negatywny wpływ na krajobraz wiejski. O ile gęsta sieć zadrzewień utrudnia mechanizację prac polowych to liczne badania dowodzą o dużej ich roli w kształtowaniu równowagi biologicznej rolniczego środowiska wiejskiego jak również ich wkład w upiększanie krajobrazu.

Zadrzewienia śródpolne mogą mieć różnorodną genezę:



  • z reliktów naturalnej roślinności leśnej,

  • w wyniku spontanicznej kolonizacji dokonywanej przez drzewa i krzewy,

  • przez nasadzenia jedno lub wielogatunkowych zadrzewień.

Zespoły roślinności śródpolnej tworzą najczęściej lipy, klony, topole, olsze, wierzby, wiązy, dęby i jesiony, natomiast spośród krzewów dominują tarnina, głóg, trzmielina, bez czarny i koralowy, derenie, kalina itd.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna