Historia literatury polskiej: oświecenie Lista lektur dla studentów studiów polonistycznych pierwszego stopnia Lektury obowiązkowe: Feliks Bernatowicz



Pobieranie 42.63 Kb.
Data08.05.2016
Rozmiar42.63 Kb.


Historia literatury polskiej: oświecenie

Lista lektur dla studentów studiów polonistycznych pierwszego stopnia

Lektury obowiązkowe:

Feliks Bernatowicz: Nierozsądne śluby, [w:] Polski romans sentymentalny, oprac. A. Witkowska, Wrocław 1971.

Franciszek Bohomolec: Małżeństwo z kalendarza, [w:] Komedie, oprac. i Wstęp J. Kott, t. 1-2, Warszawa 1959-1960.

Alojzy Feliński: Barbara Radziwiłłówna [w:] Polska tragedianeoklasycystyczna, Wstęp i oprac. D. Ratajczakowa, Wrocław 1989;Hymn (Boże, coś Polskę...)

Cyprian Godebski: Grenadier-filozof. Powieść prawdziwa wyjęta z dziennika podróży1799, wyd. 2 zmien., oprac. i Wstęp Z. Kubikowski, Wrocław 1953.

Jakub Jasiński: Do Boga, Do narodu, Kwestarz, Wiersz w czasie obchodzonej żałoby przez dwór polski po Ludwiku XVI, Do świętoszka.

Franciszek Salezy Jezierski: pięć wybranych haseł z:Niektóre wyrazy porządkiem abecadła zebrane, [w:] F. S. Jezierski,Wybór pism, oprac. Z. Skwarczyński, wstęp J. Ziomek, Warszawa 1952.

Franciszek Karpiński: Do Justyny. Tęskność na wiosnę, Pieśń poranna, Pieśń dziada sokalskiego w kordonie cesarskim, Pieśń o Narodzeniu Pańskim, Pieśń wieczorna, Duma Lukierdy, czyli Luidgardy, Powrót z Warszawy na wieś, Przeciwko deistom,Żale Sarmaty nad grobem Zygmunta Augusta.

Franciszek Dionizy Kniaźnin: Sarneczka,Do wąsów,Do Boga [Jak samotny na ugorze…],Do Piotra Borzęckiego [W świecie, daleki od świata...],Do Ignacego Bykowskiego, Dwie gałązki, Do Kachny dworki Bartosz sielanin, Do Puław, Do lutni, Próżny usiłek.

Kajetan Koźmian: Oda na pokój w roku 1809, List odpowiedź Franciszkowi Morawskiemu na jego list o klasykach i romantykach.

Michał Dymitr Krajewski: Podolanka wychowana w stanie natury życie i przypadki swoje opisująca, Wstęp i oprac. I. Łossowska, Warszawa 1992.

Ignacy Krasicki: satyry: I cykl satyr;bajki:Bajki i przypowieści:Do dzieci, Wstęp do bajek, Abuzei i Tair, Potok i rzeka, Orzeł i jastrząb, Bryła lodu i kryształ, Stary pies i stary sługa, Syn i ojciec, Atłas i kitaj, Dobroczynność, Podróżny i kaleka; Bajki nowe: Alegoria;wiersze różne: Do księdza Marcina, Do księdza plebana, Gdyrania starego Bartłomieja;listy poetyckie: Do Pawła, Do Adama Naruszewicza koadiutora smoleńskiego;wiersze z prozą: Podróż z Warszawy do Biłgoraja. Do księcia Stanisława Poniatowskiego;poemat heroikomiczny: Myszeida;powiastka: Azem.

Wskazane powyżej teksty Krasickiego należy przeczytać, korzystając z następujących edycji: I. Krasicki, Dzieła wybrane, Warszawa 1989 lub Utwory wybrane, Warszawa 1980, t. II.



Powieść:Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki, oprac. M. Klimowicz, Wrocław 1973;

Wojciech Albert Mier: Moja filozofia,Naprędce z okazji balu danego w ogrodzie Jabłonowskiego w sierpniu w południe.Epigramma I, Do Pana Cześnika Koronnego, Odpis na wiersz Pana Pisarza Potockiego ofiarowany mi na ś. Wojciecha, Do pewnej damy, która chciała widzieć upiora,Kraska młoda i sroka stara,Skoropisdo Wojciecha Miera.

Adam Naruszewicz: Filiżanka,Szczur na pustyni, Wiek zepsuty,Chudy literat, Reduty, Głupstwo, Małżeństwo,Na dzień zaślubienia Wincentego Potockiego... z Urszulą Zamoyską, Balon,Hymn do słońca,Do bizuna.

Julian Ursyn Niemcewicz: Głupiada, Pieśń 1-2, [w:] I. Chrzanowski, Z dziejów satyry polskiej XVIIIwieku lub: Wiersze polityczne czasu konfederacji targowickiej i sejmu grodzieńskiego1793 roku, oprac. M. Maksimowicz, Gdańsk 2008.

Jan Potocki: Rękopis znaleziony w Saragossie, oprac. L. Kukulski, wyd. 3, Warszawa 1965 lub wyd. 4, Warszawa 1976.

Fryderyk Skarbek: Życie i przypadki Faustyna Feliksa na Dodoszach Dodosińskiego, Warszawa 1959.

Stanisław Trembecki: poezje:Oda nie do druku, Epitalame Dorantowi i Klimenie, Portret Kiopka, szpica faworytnego, Do jenerałowej Wittowej, Lew i mucha, Koń i wilk;poemat opisowy: Sofijówka, oprac. J. Snopek, Warszawa 2000.

Tomasz Kajetan Węgierski: poezje:Do Ogińskiego,Jędrzejowi Zamoyskiemu, Myśl moja do J. W. Bielińskiego,O pożytku niemienia,Ostatni wtorek,Portrety pięciu Elżbiet,Złe czasy, nie ja;poemat heroikomiczny: Organy, poema heroikomiczne, oprac. i Wstęp A. Norkowska, Warszawa 2007.

Jan Paweł Woronicz: Hymn do Boga.

Józef Wybicki:Mazurek Dąbrowskiego.

Franciszek Zabłocki: poezje:Ksiądz Spirydion kapucyn, penitencjonarz delikwentów warszawskich, Do …Jezierskiego, odgrażającego palem na rękę piszącego paszkwile; komedia:Król w kraju rozkoszy,[w:] Teatr FranciszkaZabłockiego, oprac. J. Pawłowiczowa, t. I-IV, Wrocław 1994-1996.

Lektury uzupełniające (Należy przeczytać dwawybrane teksty):

Wojciech Bogusławski: Cud albo Krakowiaki i Górale, oprac. M. Klimowicz, Wrocław 2005.

Klementyna z Tańskich Hoffmanowa: Listy Elżbiety Rzeczyckiej, [w:] Listy Elżbiety Rzeczyckiej oraz Nocleg w Kromołowie, oprac. I. Kotowa, Kraków 1927.

Franciszek Karpiński: Historia mego wieku i ludzi, z którymi żyłem, oprac. R. Sobol, Warszawa 1987.

Ignacy Krasicki: poemat heroikomiczny: Monachomachia,[w:] Dzieła wybrane, Warszawa 1989 lub Utwory wybrane, Warszawa 1980, t. II; epos:Wojna chocimska, [w:] Utwory Wybrane, oprac. Z. Goliński, Warszawa 1980, t. I;powieść edukacyjna: Pan Podstoli, Wstęp i oprac. K. Stasiewicz, Olsztyn 1994. (Tu: Trzy wybrane dyskursy).

Julian Ursyn Niemcewicz:Pamiętniki czasów moich, oprac. J. Dihm, t. 1-2, Warszawa 1957;Śpiewy historyczne, oprac. Z. Libera, Warszawa 1948 lub: Warszawa 1986;Lejbe i Siora, czyli listy dwóch kochanków, Kraków 2004.

Stanisław Kostka Potocki: Podróż do Ciemnogrodu, [w:] Podróż do Ciemnogrodu i Świstek krytyczny, oprac. Emil Kipa, Wrocław 1955.

MariaWirtemberska: Malwina czyli Domyślność serca, Wstęp W. Billip, Warszawa 1978.

Franciszek Zabłocki:Sarmatyzm, [w:] Teatr FranciszkaZabłockiego, oprac. J. Pawłowiczowa, t. I-IV, Wrocław 1994-1996.

Konteksty: literatura europejska

(Należy przeczytać dwa wybrane utwory)

Jane Austen: Duma i uprzedzenie, przeł. A. Przedpełska-Trzeciakowska, Warszawa 1996.

Giacomo Girolamo Casanova: Pamiętniki, przeł. T. Evert, Warszawa 1972 (lub inne wydanie).

Denis Diderot: Zakonnica, przeł. W. Rogowicz, Warszawa 1988;Kubuś Fatalista i jego pan, przeł. T. Żeleński-Boy, Wstęp i oprac. M. Cieński, Wrocław 1997.

Johann WolfgangGoethe: Cierpienia młodego Wertera, przeł. L. Staff, oprac. O. Dobijanka-Witczakowa, Wrocław 2000.

Pierre Choderlos de Laclos: Niebezpieczne związki, przekł. i Wstęp T. Żeleński-Boy, Szczecin 1988.


Alain-Rene Lesage: Diabeł kulawy, przeł. T. Żeleński-Boy, Warszawa 1988.

Matthew Gregory Lewis: Mnich, przekł. i Wstęp Z. Sinko, Wrocław 1964.

Charles Louis Monteskiusz: Listy perskie, przeł. T. Żeleński-Boy, Warszawa 1979.

Alexander Pope: Pukiel porwany. Poema heroikomiczne, przeł. L. Kamiński, [w:] Pope, Poematy. Wybór, Kraków 2002.

Antoine Prevost: Historia Manon Lescaut i kawalera de Grieux, przeł. T. Żeleński-Boy, Warszawa 1958.

Jean-Jacques Rousseau: Emil czyli o wychowaniu, przeł. E. Zieliński, Wrocław 1955;Nowa Heloiza (Wybór), przeł. E. Rzadkowska, Warszawa 1995;Wyznania, przeł. T. Żeleński-Boy, Wrocław 1978.

Laurence Sterne: Życie i myśli JWPana Tristrama Shandy, przeł. K. Tarnowska, Warszawa 1995;Podróż sentymentalna przez Francję i Włochy, przeł. A. Glinczanka, Wrocław 1973.

Jonathan Swift: Podróże do wielu odległych narodów świata, przeł. M. Słomczyński. (Przekład Słomczyńskiego to pełny tekst oryginału) lub: Podróże Gulliwera, przekład anonimowy z 1784 roku, Warszawa 1971.

Wolter: Kandyd, [w:] Powiastki filozoficzne, przeł. T. Boy-Żeleński, Warszawa 1985.

Wskazane w spisie lektur utwory poetyckie należy przeczytać, korzystającz następujących antologii:

J. Jasiński,Wiersze i poematy. Wybór, Kraków 2002; I. Krasicki:Dzieła wybrane, oprac. Z. Goliński, Warszawa 1989, t. 1-2;Utwory wybrane, oprac. Z. Goliński, Warszawa 1980;Satyry i listy, Wstęp J. T. Pokrzywniak, oprac. Z. Goliński, Wrocław 1988; F. Karpiński, Wiersze wybrane, wyd. 2, Wstęp i oprac. T. Chachulski, Wrocław 1997; F. D, Kniaźnin, Wiersze wybrane, oprac. i Wstęp A. K. Guzek, Warszawa 1981; W. A. Mier, Poezje zebrane, zebrał i oprac. E. Rabowicz, uzupełniła i przygotowała do druku E. Aleksandrowska, Wrocław 1991; A. Naruszewicz, Liryki wybrane, oprac. J. W. Gomulicki, Warszawa 1964; A. Naruszewicz:Poezje zebrane, oprac. B. Wolska, Warszawa 2005, t. I;Satyry, oprac. S. Grzeszczuk, Wrocław 1962; Satyry, Wstępi oprac. B. Wolska, Kraków 2002; T. K. Węgierski, Wiersze wybrane, Kraków 2002.

J. Kott, Poezja polskiego oświecenia. Antologia, Warszawa 1956; Z. Libera, Poezja polska w wieku XVIII, Warszawa 1976; Z. Libera,Poezja polska 1800-1830, Warszawa 1984; Polska poezjarokokowa. Antologia, oprac. R. Dąbrowski, Kraków 2003; Świat poprawiać - zuchwałe rzemiosło. Antologia poezji polskiego Oświecenia, oprac. T. Kostkiewiczowa i Z. Goliński, Warszawa 1981 (i wyd. nast.).

Opracowania(obowiązkowe):

T. Kostkiewiczowa, Klasycyzm, sentymentalizm, rokoko. Szkice o prądach literackich polskiego Oświecenia, Warszawa 1975 (i wyd. nast.)

T. Kostkiewiczowa, Polski wiek świateł. Obszary swoistości, Wrocław 2002.

Pisarze polskiego oświecenia, red. Z. Goliński, T. Kostkiewiczowa, Warszawa 1992-1996. Należy przeczytać następujące biogramy:

t. I: Stanisław Konarski, Józef Andrzej Załuski, Józef Baka, Franciszek Bohomolec, Adam Naruszewicz, Stanisław August Poniatowski, Adam Kazimierz Czartoryski, Ignacy Krasicki, Grzegorz Piramowicz, Stanisław Trembecki, Franciszek Dionizy Kniaźnin, Franciszek Karpiński, Józef Szymanowski, Tomasz Kajetan Węgierski, Franciszek Zabłocki, Wojciech Mier.

t. II: Józef Wybicki, Wojciech Bogusławski, Franciszek Ksawery Dmochowski, Michał Dymitr Krajewski, Julian Ursyn Niemcewicz, Jan Potocki, Hugo Kołłątaj, Stanisław Staszic, Franciszek Salezy Jezierski, Jakub Jasiński.

t. III: Jan Paweł Woronicz, Adam Jerzy Czartorycki, Cyprian Godebski, Stanisław Kostka Potocki, Kajetan Koźmian, Jan Śniadecki, Franciszek Morawski, Anna Mostowska, Izabela Czartoryska, Maria Wirtemberska.



Słownik literatury polskiego Oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1977 (i wyd. nast.). Należy przeczytać następujące hasła:

Bajka, Biblioteki i czytelnictwo, Czasopiśmiennictwo, Drama, Duma, Encyklopedie, Epos, Fizjokratyzm, Gotycyzm, Libertynizm, Kalendarze, Kawiarnie, Klasycyzm, Klasycyzm postanisławowski, KEN, Komedia, Kuźnica Kołłątajowska, Libertynizm, List poetycki, „Monitor”, Obiady czwartkowe, Oda, Ogrody, Osjanizm, Pamflet, Panegiryk, Poemat heroikomiczny, Poemat opisowy, Powiastka, Powieść, Przekład – adaptacja, Publicystyka, Puławy, Rokoko, Romans, Russoizm, Salony literackie, Satyra, Sarmatyzm, Sentymentalizm, Sternizm, Teatr Narodowy, Teatr – zagadnienia sztuki scenicznej, TPN, Tragedia, Utopia, Youngizm TPN, Utopia, Youngizm, „Zabawy Przyjemne i Pożyteczne”.



Z. Drozdowicz, Filozofia wieku oświecenia, Warszawa 2006.

J. Snopek, Objawienie i Oświecenie. Z dziejów libertynizmu w Polsce, Wrocław 1986.

Filozofia francuskiego oświecenia, wybór i Wstęp B. Baczko, Warszawa 1961.

W. Pusz, „Zimny rzezaniec” czy „przestrzegacz sztuki”. Starcie Franciszka Morawskiego zKajetanem Koźmianem w 1826 roku, „Prace Polonistyczne” r. 56: 2001.

A. Witkowska, Wstęp [do:] Polski romans sentymentalny, Wrocław 1971.

T. Chachulski, Wstęp [do:] Franciszek Karpiński, Wiersze wybrane, Wrocław 1997.

R. Przybylski:Idzie nam o wszystko, Rozpacz libertyna, Testament zamordowanego Królestwa, [w:] Klasycyzm czyli prawdziwy koniec Królestwa Polskiego, Warszawa 1983 i nast.

J. Kleiner, Bajki i przypowieści, [w:] O Krasickim i Fredrze. Dziesięć rozpraw, Wrocław 1956.

T. Kostkiewiczowa, Studia o Krasickim, Warszawa 1997. (Należy przeczytać analizy dotyczące utworów wskazanych w spisie lektur).

J. Krzyżanowski, Wstęp [do:] „Pan Podstoli”, Kraków 1927.

R. Magryś, Determinizm i indukcja w Mikołaja Doświadczyńskiego przypadkach, „Zeszyty Naukowe WSP w Rzeszowie”, Seria Filologiczna (Historia Literatury), nr 34, 1999.

J. T. Pokrzywniak, Między kpiną a powagą. Co Krasicki chciał powiedzieć w „Myszeidzie”, [w:] Eklektyzmy, synkretyzmy, uniwersa, red. A. Ziołowicz, R. Doktór, Kraków 2014.

J. T. Pokrzywniak, Wstęp [do:] Ignacy Krasicki, Satyry i listy, oprac. Z. Goliński, Wrocław 1988.

Czytanie Naruszewicza. Interpretacje, red. T. Chachulski, Wrocław 2000. (Należy przeczytać artykuły dotyczące utworów wskazanych w spisie lektur).

K. Bartoszyński, O budowie i znaczeniu „Rękopisu znalezionego w Saragossie”, „Pamiętnik Literacki” 1989, z. 2.

W. Piotrowski, „Rękopis znaleziony w Saragossie” Jana Potockiego – dyskurs z Oświeceniem, [w:] Współczesna dydaktyka miejscem dialogu i dyskursu, Piotrków Trybunalski 2009.

M. Żurowski, Artyzm i sens „Rękopisu znalezionego w Saragossie, „Przegląd Humanistyczny” 1972, z. 6.

R. Kaleta, Oda nie do druku, [w:] Oświeceni i sentymentalni, studia nad literatura i życiem w Polsce w okresie trzech rozbiorów, Wrocław 1971.


A. Śniegucka,Wśród oświeconych. Studia i eseje o literaturze wieku rozumu, Warszawa 2011. (Należy przeczytać analizy dotyczące utworów wskazanych w spisie lektur).

B. Wolska,Pan i pies – król i poeta. O „wierszach w materiach politycznych” StanisławaTrembeckiego z lat 1793 – 1798, „Napis”, seria 6: 2000.

W. Billip,Wstęp [do:] M. Wirtemberska, Malwina czyli Domyślność serca, Warszawa 1978.

R. Kaleta, Stary Dąbrowskiego Mazurek, [w:] Oświeceni i sentymentalni, Wrocław 1971.

Dramaty Franciszka Zabłockiego – interpretacje, red. M. Cieński, T. Kostkiewiczowa, Wrocław 2000. (Należy przeczytać analizy dotyczące utworów wskazanych w spisie lektur).

J. Pawłowiczowa, Wstęp [do:] Król w kraju rozkoszy, Wrocław 1973.

Opracowania uzupełniające (dla zainteresowanych):

Syntezy i prace zbiorowe:M. Klimowicz, Oświecenie, wyd. 9,Warszawa 2006.

Religia, filozofia, światopogląd:B. Baczko, Hiob, mój przyjaciel. Obietnice szczęścia i nieuchronność zła, Warszawa 2002;U. im Hof, Europa Oświecenia, przeł. M. Łukasiewicz, Warszawa 1995;Motywy religijne w twórczości pisarzy polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Lublin 1995.

Historia:A. F. Grabski, Myśl historyczna polskiego oświecenia, Warszawa 1976;T. Srogosz, Napoleon – mit zbawcy a postawy społeczeństwa polskiego w latach 1806-1807, [w:] Historia – Pamięć – tożsamość. Postaci upamiętniane przez współczesnych mieszkańców różnych części Europy, red. M. Kujawska , B. Jewsiewicki, Poznań 2006.

Kultura:A.Berdecka, I. Turnau, Życie codzienne w Warszawie okresu Oświecenia, Warszawa 1969;Codzienność i niecodzienność Oświeconych, cz. 1: Przyjemności, pasje i upodobania, red. B. Mazurkowa, Katowice 2013;Codzienność i niecodzienność Oświeconych, cz. 2: W rezydencji, w podróży i na scenie publicznej, red. B. Mazurkowa, Katowice 2013;D. Kowalewska, Małżeństwa z kalendarza. Astrologia wróżebna w Oświeceniu, [w:] Poezja i astronomia, red. B. Burdziej, G. Halkiewicz-Sojak, Toruń 2006;D. Rolnik, Obraz cudzoziemców i cudzoziemszczyzny w polskim społeczeństwie szlacheckim czasów Stanisława Augusta (1764-1795). O uwarunkowaniach kształtowania się stereotypowych wyobrażeń obcych w Rzeczypospolitej, [w:] Staropolski ogląd świata, red. B. Rok, F. Wolański, Wrocław 2004. Wyd. 2005;J. Ryba, Uwodzicielskie oblicza oświecenia. Szkice obyczajowe II, Katowice 2002.

Pisarze:

Wojciech Bogusławski: R. Wierzbowski, O „Cudzie , czyli Krakowiakach i Góralach” WojciechaBogusławskiego. Studia Historycznoliterackie, „Acta Universitatis Lodzensis. Folia Litteraria”, Łódź 1984.

Alojzy Feliński: B. Zakrzewski, „Boże coś Polskę…” Alojzego Felińskiego, Wrocław 1983.

Franciszek Karpiński: J. Krzyżanowski, Moc truchleje... Kilka słów o kolędzie F. Karpińskiego, [w:] Paralele, Warszawa 1935.

Franciszek Dionizy Kniaźnin:Czytanie poetów polskiego oświecenia. Franciszek Dionizy Kniaźnin, red. B. Mazurkowa, T. Chachulski, Warszawa – Katowice 2010; B. Mazurkowa, Na ziemskich i niebieskich szlakach. Studia o poezji Franciszka DionizegoKniaźnina, Katowice 2008; T. Mikulski, Nad tekstami Kniaźnina, [w:] W kręgu oświeconych, Warszawa 1960.

Ignacy Krasicki:Czytanie poetów polskiego oświecenia. Ignacy Krasicki, oprac. i Wstęp, R. Doktór, T. Kostkiewiczowa, Katowice – Warszawa – Lublin, 2013; R. Dąbrowski, O „literackości” osiemnastowiecznej epopei: „Wojna chocimska”, [w:]Czytanie Krasickiego, red. T. Kostkiewiczowa, R. Doktór, B. Mazurkowa, Warszawa 2014; J. Kleiner, Pierwszy cykl satyr Krasickiego, Drugi cykl satyr Krasickiego, [w:] O Krasickim i Fredrze. Dziesięć Rozpraw, Wrocław 1956; T. Kostkiewiczowa, Ignacego Krasickiego „Wiersze z prozą”, „Wiek Oświecenia”, t. 18, 2002; Ignacy Krasicki. Nowe spojrzenie, red. Z. Goliński, T. Kostkiewiczowa, K. Stasiewicz, Warszawa 2001; R. Magryś, O artyzmie „Podróży z Warszawy do Biłgoraja” Ignacego Krasickiego, „Zeszyty Naukowe WSP w Rzeszowie”, Seria Filologiczna, Historia Literatury 7, Rzeszów 2000; J. T. Pokrzywniak, Zlekceważone świadectwo, czyli kilka uwag o genezie i znaczeniu „Monachomachii” Ignacego Krasickiego, [w:] Zbiorowe wartości i trwanie, red. E. Wiegandtaz, Poznań 2003; K. Stasiewicz, Wstęp [do:] Ignacy Krasicki, Satyry, Poznań 2014.

Adam Naruszewicz:Czytanie poetów polskiego oświecenia. Adam Naruszewicz, edycja B. Wolska, red. B. Wolska, B. Mazurkowa, Warszawa 2014; S. Grzeszczuk, Wstęp [do:] A. Naruszewicz, Satyry, Wrocław 1962.

Julian Ursyn Niemcewicz: Julian Ursyn Niemcewicz. Pisarz, historyk, świadek epoki, red. J. Wójcicki, Warszawa 2002.

Jan Potocki: G. Zając, Rękopis znaleziony w Saragossie przykładem fabuły „wariacyjnej”, [w:] Intersemiotyczność. Literatura wobec innych sztuk (i odwrotnie), red. S. Balbus, Kraków 2004.

Maria Wirtemberska:A. Aleksandrowicz, To także powieść z kluczem. Malwina Marii z ks. Czartoryskich Wirtemberskiej, [w:] Kobieta epok dawnych w literaturze, kulturze i społeczeństwie, red. I. Maciejewska, K. Stasiewicz, Olsztyn 2008.



©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna