Historia Niemiec



Pobieranie 202.5 Kb.
Strona1/11
Data07.05.2016
Rozmiar202.5 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11
Historia Niemiec

Niemcy IX – XI w.

  1. Uzasadnienie ram chronologicznych: od upadku Karolingów

  2. Literatura i źródła:

Kroniki Thietmara z Merdeburga

  1. Podział na poszczególne elementy:

    1. wstęp; główne zagadnienia rzeczowe lub czasowe

    2. wychwycić elementy rozbieżne u różnych autorów

    3. innowacje

    4. ramy prawne, gospodarcze, polityczne, militarne

    5. obraz codziennego życia społecznego – życie codzienne, gospodarcze i religijne.

Były 2 czynniki które łączyły w jedność plemiona germańskie:



      • zagrożenie najazdami przez wrogów

      • religia

Goci zachodni Wizygoci – w drodze na Konstantynopol rozbijają armię rzymską, (Adrianopol 378 r.) cesarz Walens w niewoli– Alaryk, 410 łupi Rzym,

Goci wschodni Ostrogoci.

Wandalowie wypierani przez Hunów z plemionami sojuszniczymi jak Alanowie, Kwadowie, Swebowie docierają do Hiszpanii. Przez Cieśninę Gibraltarską podbijają Afrykańską prowincję.

Burgundowie osiedlają się w granicach rzeki Rodan.

Osłabienie plemion w Hiszpanii po opuszczeniu ich przez Wandalów wykorzystali Wizygoci.

Frankowie byli w płn-zach Galii i należeli do sprzymierzeńców cesarstwa. Dzięki nim właśnie w 451 r na Polach Katalaunickich Aecjuszowi udał się pokonać Attylę.

Niebawem Attyla umiera a efemeryczne państwo Hunów rozpada się.

Wykorzystują to niedawno jeszcze ujarzmieni przez Hunów Gepidzi i Ostrogoci rozpoczynając podboje Italii.



476 – detronizacja cesarza Romulusa., Odokar królem.

Ostrogoci z Teoderykiem pokonują Odoakera, podstępnie zamordowany.

Justyniana – zwolennik przywrócenia imperium rzymskiego. Wódz Belizariusz pokonuje Wandalów.

552 - Ostrogoci, król Totyla w Italii kapitulują przed wodzem Narzesem.

Niebawem Italię zalewają Longobardowie.

Nad dolnym Dunajem pojawiają się Awarowie ze stepów środkowej Azji.

Część Sasów, Anglów i Jutów podbija Brytanię tworząc szereg państewek by w IX w utworzyć jedno państwo anglosaskie.

Państwo Franków.

Odegrali najpoważniejszą rolę w procesie tworzenia się nowej Europy. Tworzyli 2 odłamy:


      • Frankowie saliccy

      • Frankowie rypuarscy

Choć bliskie sobie plemiona rozwijały się osobno.

Do chwili istnienia cesarstwa Frankowie jako jedyni byli lojalnymi poddanymi i sprzymierzeńcami.

482 – władzę przejął Choldwig z rodu Merowingów. Jednoczy Franków i okoliczne plemiona. Pokonuje Burgundów i Wizygotów. Wyrosło potężne państwo Franków.
Feudalizacja stosunków społecznych.

Prawo salickie – zróżnicowane klasowo prawo zwyczajowe z V w. Np. wysokość kary za zabójstwo zależna od pozycji społecznej i materialnej poszkodowanego. Spisane za Chlodwiga ustalało zasady dziedziczności spadku tj. podziału ziemi na potomków co przy podziale państwa Franków prowadziło do licznych wojen.

Marka – organizacja społeczna, wspólnota terytorialna (już nie plemienna oparta na pokrewieństwie) których łączyła teraz ziemia. Rozwinięta z ustroju rodowego. Mieszkańców marki łączyła sąsiedzka pomoc, obowiązek zbiorowej pomocy, solidarność w ściganiu sprawcy przestępstw dokonanych wobec wspólnoty oraz współodpowiedzialność za przewinienia własnych członków. W początkowym okresie cechą podstawową była wspólna własność ziemi. Później wyodrębnia się własność prywatna, ale lasy, łąki, wody i pastwiska długo pozostają jeszcze wspólne.

Na plan pierwszy wysuwają się wielkie dobra świeckie, gł. królewskie i duchowne.

Beneficja – nadawanie ziemi funkcjonariuszom królewskim, początkowo tymczasowo mogły być w każdej chwili odebrane przez króla, z czasem przekształcone we własność dziedziczną.

Wielka własność ziemska: świecka i duchowna przez wchłanianie drobnej własności ziemskiej, darowizny, konfiskaty, uzależnienia wobec pożyczki (do czasu spłaty chłop uzależniony od pana).

Poza przymusem ekonomicznym dużą rolę odgrywało poczucie bezpieczeństwa, chłop musiał szukać patronatu u osób, którzy dysponowali władzą polityczną i wojskowa. Protektor żądał w zamian uznania swej zwierzchności i wyrzeczenia się prawa do ziemi, którą będzie mógł tylko użytkować.

Precaria – w obrębie własności kościelnej forma uzależniania chłopów i pozbawiania ich praw do ziemi

W zamian za czynsz i pańszczyznę, początkowo na określony czas, dożywotnio i dziedzicznie.

Istniało także zawłaszczenie siłą.

Feudalizacja po wschodniej stronie Renu przebiegała wolniej bo w X w.

Chłopi wolni, półwolni – przypisani do ziemi i nie mogli jej opuścić, spoczywały na nich ciężary mniejsze niż na niewolnych.

Organizacja państwowa

Król kierował państwem, które traktował jako własność osobistą.

Dochody czerpał z własnych domen, danin, posług zwyczajowych, podatków pośrednich z cła i myta.

Stanowił największą władzę sądowniczą.

Wyroki zapadały na wiecach sądowych pod przewodnictwem wybieranych przez ogół setników. Setnicy podlegali urzędnikom królewskim komesom, którzy stali na czele jednostek terytorialnych – hrabstw, w których w imieniu króla sprawowali władzę sądową, wojskową i skarbową.

W skutek feudalizacji liczba wolnych chłopów malała, stanowili oni kiedyś główne źródło obrony, teraz nie stać ich byłoby wskutek świadczeń na wyposażenie wojskowe.

Komendacja, w ustroju feudalnym nawiązujący do tradycji germańskich akt oddawania się tzw. wolnych pod opiekę króla lub innych możnych zwanych seniorami i zobowiązania się wobec nich pod przysięgą do wiernej, dożywotniej służby jako wasale.

Powszechność tego zjawiska wynikała z poczucia braku bezpieczeństwa, którego nie zapewniało państwo, i z konieczności szukania przez jednostkę oparcia u osób możniejszych.



Beneficjum, we wczesnym średniowieczu - nadanie ziemi wasalom lub urzędnikom przez seniora w czasowe użytkowanie jako wynagrodzenie za świadczenie usługi na rzecz seniora. W IX-X w. stało się dziedziczne, przeobrażając się w lenno. W związku z feudalizacją stosunków kościelnych terminem tym oznaczano również urząd kościelny z przywiązanymi doń dochodami.

Lenno, pierwotnie ziemia nadawana przez seniora w użytkowanie wasalowi (lennikowi), później całokształt stosunków między seniorem i wasalem. W szerokim znaczeniu było to prawo, na mocy którego w epoce feudalnej nadawano komuś (wasalowi) określone dobra (ziemię, pieniądze) w zamian za obowiązek wierności, służby wojskowej i pewnych świadczeń na rzecz nadającego (seniora).

Senior mógł mieć kilku lub kilkunastu wasali, którzy stanowili tzw. grupę lenną, oni sami mogli z kolei być seniorami dla innych. Zawiązanie umowy następowało przez zawarcie układu lennego lub nadanie lenna. Wasal składał przysięgę wierności lennej, a pan lenny - suzeren wręczał mu rękawicę, laskę lub kopię, stanowiącą symbol oddania mu lenna, była to tzw. inwestytura.

Początkowo umowa wygasała wraz ze śmiercią jednej ze stron. Jeśli spadkobiercy chcieli utrzymać stosunki lenne, musieli odnowić umowę. Z czasem przejmowanie lenna po ojcu stało się regułą. W stosunkach wewnętrznych państwa polskiego lenno było zjawiskiem rzadkim, występowało głównie na Śląsku, Pomorzu Zachodnim, Rusi i Mazowszu.

W polityce zewnętrznej królowie polscy sprawowali często zwierzchnictwo lenne nad innymi ziemiami, które były związane z Polską czasowo i na luźnych warunkach. Przykładem mogą być ziemie hospodarów wołoskich w XV w. lub Mazowsze, które od 1351 do wygaśnięcia linii Piastów mazowieckich w 1526 stanowiło lenno Korony, a także lenno pruskie po pokoju toruńskim w 1466 i lenno kurlandzkie po poddaniu się Inflant Zygmuntowi Augustowi w 1561.

Senior mógł odebrać nadaną wasalowi ziemię gdy ten nie wywiązywał się z powinności.

Inwestytura, w prawie średniowiecznym przekazanie wasalowi dóbr lennych lub urzędu przez seniora, który po złożeniu hołdu i przysięgi wierności przez wasala wręczał mu symbol danego lenna (grudkę ziemi, włócznię, chorągiew). Stosunek lenny wygasał po śmierci jednej ze stron.

Immunitety – nadania immunitetów przez królów (od Chlodara II 614 r.) przyczyniło się do wzrostu potęgi feudałów duchowych i świeckich. Polegały na przekazaniu praw jakie należały się tylko królowi. Dobra wolne były od danin i posług na rzecz państwa oraz sądy. Feudałowie stali się jedynymi przedstawicielami władzy.

Upadek Merowingów

Po śmierci Chlodwiga 511 podział na 4 synów. Chlotar I jednoczy państwo, sam jednak dzieli państwo na 2 synów Chlotara i Chilperyka, zacięte wojny. Żony Brunhilda i Fredegunda. Znowu jednoczy Chlotar II dzięki poparciu feudałów okupione ustępstwami na ich korzyść. Chlotar II ustanawia odrębnych urzędników państwowych – majordomów mających szerokie uprawnienia władzy. Pepin z Heristalu pokonuje wszystkich majordomów 687 i kładzie kres rozbiciu dzielnicowemu. Jego syn z nieprawego łoża - Karol Młot staje faktycznie na czele państwa, władza króla stała się nominalna. 732 – umacnia swoją pozycję przez zwycięstwo z Arabami pod Poitiers dzięki reformie armii w której na plan 1 wysunęła się kawaleria lekka i ciężka. Do służby konnej przeznaczył rycerstwo wyposażając ją w ziemie jako lenno. Wobec braku ziemi konfiskuje ziemie kościelne.

Syn Pepin Krótki na zjeździe feudałów detronizuje Chilperyka III i przyjmuje tytuł króla Franków. Legalność potwierdza pp Zachariasz w obawie przed Longobardami – folgowało to brak reakcji na konfiskatę dóbr kościelnych. Stefan II uznaje królem Pepina. W 754 wypiera Longobardów z okolic Rawenny a ziemie oddaje pp. Wypiera Arabów ostatecznie z Galii. Dzieli państwo na 2 synów: Karola i Karolmana. Do śmierci Karolmana 771 panował pokój, dopiero po śmierci wdowa z 2 synami szukała poparcia u Longobardów, król Dezyderiusz. Podchodzi pod sam Rzym z wojskiem. Odnowienie sojuszu na linii pp-ces. W 773 karol gromi L i przyłącza ich ziemie do ces. Wojna toczyła się w tym czasie na 2 fronty, 2 to Sasi m Renem a Łabą, próba nawrócenia ich na chrz. Sasi tworzyli zwarty milit i etn, gdzie feudalizm dopiero docierał a chłopi stanowili dominującą rolę, inaczej zachowywała się arystokracja saska, która przeszła na stronę Franków. Wojna ok. 30 lat. Deportacje miejscowej ludności, kolonizacja i nadania ziem m wasal król. Pomogła chrystianizacja, w IX w było już 5 biskupstw.

Przyłącza Bawarię utraconą przez Pepina Krótkiego w 787. Próba powstania Sasów na czele z nieślubnym synem Pepinem. W 796 pod dowództwem jego 2 syna Pepina i plemion słowiańskich rozbija Awarów.

W 777 ponosi klęskę w Hiszpanii. W 795 do 811 wykorzystał napięcie m kalifatem bagdadzkim a emirem Kordoby.

Stosunki Franków ze Słowianami.

W walce z Sasami Pepinowi pomagają Słowianie 748 r. – wzmianka, wcześniej brak danych.

W czasie walk karola z Sasami staja Obodryci. Natomiast Wieleci staja po stronie Sasów widząc własne zagrożenie, ujarzmieni wkrótce muszą płacić trybut.

805/806 Karol pokonuje Serbów i Czechów.

Wznowienie cesarstwa

W wyniku spisku uwięziony Leon III pp ucieka na dwóe Karola, ten zmuszony do interwencji w Rzymie, w zamian 25XII koronowany na ces. Duże znaczenie polit-ideol dla kościoła i ces.

Cesarstwo upatrywało – władza Karola pochodzi od Boga i na nim spoczywa odpowiedzialność za losy kościoła i pp. Cesarz winien bronić mieczem, a pp wspierać modlitwą.

Papiestwo – akt koronacji ces to zwierzchnictwo nad władcami świeckimi i prawo do dysponowania koroną.

Koronacji nie uznało Bizancjum, za co Karol rozpoczął akcję zbrojną przeciw resztkom posiadłości Biz w Italii. W 812 ces wsch Michał uznaje równorzędną godność karola.

  1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna