Instytut humanistyczny



Pobieranie 1.88 Mb.
Strona7/45
Data07.05.2016
Rozmiar1.88 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   45

Sylabus modułu kształcenia/ przedmiotu: teoria języka (ćp)





Nr pola



Nazwa pola


Opis

1

Jednostka

Instytut Humanistyczny – Zakład Filologii Polskiej

2

Kierunek studiów – profil

filologia polska, studia II stopnia – profil praktyczny, tryb stacjonarny

3

Nazwa modułu kształcenia/ przedmiotu

teoria języka

4

Kod modułu kształcenia/przedmiotu




5

Kod Erasmusa


08.0

6

Punkty ECTS

4 (2+2)

7

Rodzaj modułu





8

Rok studiów


I

9

Semestr


1 i 2

10

Typ zajęć


Ćwiczenia praktyczne

11

Liczba godzin


60 (30+30)

12

Koordynator


prof. UJ dr hab. Z. Cygal-Krupa

13

Prowadzący





14

Język wykładowy


Polski

15

Zakres nauk podstawowych





16

Zajęcia ogólnouczelniane/ na innym kierunku




17

Wymagania wstępne

Ukończone studia na szczeblu licencjackim

18

Efekty kształcenia

Wiedza:

Student ma uporządkowaną podstawową wiedzę o zakresie, miejscu i znaczeniu lingwistyki w obszarze nauk humanistycznych.

Zna i rozumie rolę refleksji językoznawczej w kształtowaniu kultury.

Student zna na poziomie rozszerzonym terminologię z zakresu językoznawstwa.

Ma uporządkowaną pogłębioną wiedzę ogólną, obejmującą teorie, metodologie, główne nurty i kierunki lingwistyczne.

Ma uporządkowaną, pogłębioną wiedzę szczegółową z zakresu teorii języka.

Ma uporządkowaną poszerzoną wiedzę o głównych kierunkach rozwoju, ośrodkach i szkołach w zakresie badań językowych.

Zna i rozumie zaawansowane metody analizy i interpretacji różnych wytworów kultury, właściwe dla wybranych tradycji lub szkół badawczych w obrębie językoznawstwa.

Umiejętności:

Student analizuje naukowe teksty z tej dziedziny, dostrzega podobieństwa i różnice w teoriach lingwistycznych, stosuje terminologię i narzędzia metodologiczne językoznawstwa teoretycznego.

Potrafi samodzielnie gromadzić materiał teoretyczny i praktyczny niezbędny do opracowania i rozwiązania złożonego problemu badawczego z zakresu językoznawstwa

Umie samodzielnie zdobywać wiedzę i poszerzać umiejętności badawcze oraz podejmować autonomiczne działania zmierzające do rozwijania zdolności i kierowania własną karierą zawodową.

Umie merytorycznie argumentować z wykorzystaniem własnych poglądów oraz poglądów innych autorów, formułować wnioski oraz tworzyć syntetyczne podsumowania.

Potrafi krytycznie oceniać teksty i propozycje językoznawcze.

Kompetencje:

Student akceptuje i krytycznie ocenia zdobytą wiedzę w tej dziedzinie, tzn. posiada zdolność jej wykorzystania do własnych badań i kształtowania własnej postawy poznawczej.

Efektywnie organizuje własny proces uczenia się.

Ma świadomość znaczenia refleksji humanistycznej w procesie kształtowania więzi społecznych.



19

Stosowane metody dydaktyczne

Metody podające: objaśnianie, wyjaśnianie.

Metody aktywizujące: metoda przypadku

Metody praktyczne: metoda tekstu przewodniego, dyskusja (wyrażanie i uzasadnianie opinii), metoda projektów (prezentacja wyników badań).


20

Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia

Obecność na ćwiczeniach i aktywne w nich uczestnictwo – ocenianie ciągłe. Prezentacja wybranego zagadnienia.

21

Forma i warunki zaliczenia

Zaliczenie z oceną po semestrze 1 i 2. Ocenianie ciągłe.

22

Treści kształcenia (skrócony opis)

Student zapoznaje się z najważniejszymi osiągnięciami myśli językoznawczej.

Podczas ćwiczeń studenci czytają naukowe teksty z tej dziedziny, poznają terminologię i metodologie badawcze. Analizują, komentują i oceniają naukowe teksty językoznawcze.



23

Treści kształcenia (pełny opis)

1.Starożytny spór o nazwę: physei i thesei, analogiści i animaliści, spór naturalistów i konwencjonalistów, stanowisko Arystotelesa. Różnice między językoznawstwem greckim a hinduskim.

2.Szkoła Port Royal i zagadnienia uniwersaliów języka (semantyki uniwersalne – Leibniz i Wierzbicka).

3.Językoznawstwo XIX w. Metodologia hist.-porów. Młodogramatycy: psychologizm (Humboltd, Wundt); szkoła kazańska (Baudoin de Courtenay – młodogramatyk i prekursor strukturalizmu).

4.Strukturalizm europejski (F. de Saussure – langue, parole, synchronia, diachronia, relacje syntagmatyczne, paradygmatyczne, szkoła praska, Jacobson i jego funkcjonalizm, szkoła londyńska, szkoła genewska, szkoła kopenhaska, K. Buhler – aksjomaty językowe, ujęcie pragmatyczno-komunikacyjne języka).

5.Stylistyka (Bally).

6.Strukturalizm amerykański (Bloomfield, Harris).

7. Generatywizm. Filozoficzne i lingwistyczne podstawy generatywizmu. Chomsky i jego „kompetencja językowa”, idealny użytkownik, struktura głęboka i powierzchniowa, wizja gramatyki uniwersalnej, składnia generatywna w wersji standard.

8.Strukturalizm w polskiej myśli językoznawczej (Kuryłowicz, Doroszewski, Milewski, Polański).

9.Semiotyka i semantyka: klasyfikacja znaków Ch.S.Peirce, wymiary znaku E.Benveniste; trókąt semiotyczny (C.K. Ogdena i I.A. Richarda).

10.Semantyka strukturalna (pole pojęciowe i leksykalne), struktura znaczenia wg A.J.Greimasa i B.Pottiera – semantyka składnikowa; analiza semantyczna A.Wierzbickiej.

11.Językoznawstwo kognitywne (konceptualizacja, konotacja, metafora, metonimia – procedury pojęciotwórcze, prototyp jako podstawa kategoryzacji, Langacker, Lakoff).

12.Pragmalingwistyka – badanie języka w użyciu, w komunikacji (akty mowy Austina, klasyfikacja Searle'a, Grice'a; koncepcja aktu mowy i genrów mowy (Bachtina i A. Wierzbickiej).

13. Pojecie presupozycji i implikatur, komunikacja językowa a inferencje; pojęcie relewancji w pragmatyce (teoria D.Sperber i D.Wilson).

14. Antropolingwistyka amerykańska (Boas, Sapir, Whorf).

15.Lingwistyka kulturowa i JOS.


24

Literatura podstawowa i uzupełniająca

Literatura podstawowa:

1.Encyklopedia językoznawstwa ogólnego, pod red. K. Polańskiego, Wrocław 1993.

2.Encyklopedia języka polskiego, pod red. S. Urbańczyka, Wrocław 1991.

3.Słownik terminologii językoznawczej, red. Z.Gołąb, A. Heinz, K. Polański, Warszawa 1968.

4.Awdiejew A., Pragmatyczne podstawy interpretacji wypowiedzeń, Kraków 1987.

5.Bobrowski I., Zaproszenie do językoznawstwa, Kraków 1998 (cz.IV: Generatywne modele języka, s.85-116).

6.Chomsky N., Zagadnienia teorii składni, Warszawa 1982 (rozdz.I: Wstępne założnia metodologiczne, s. 14-88).

7.de Saussure F., Kurs językoznawstwa ogólnego, Warszawa 1991 (rozdziały obowiązkowe: ze wstępu: rozdz. III: „Przedmiot językoznawstwa” [s.35-45]; z części I: rozdz. I: „Istota znaku językowego” [s.89–93]; rozdz. II: „Niezmienność i zmienność znaku” [s.95–98]; rozdz. III: „Językoznawstwo statystyczne i językoznawstwo ewolucyjne” [&1.s.103–105]; z części II: rozdz. IV: „Wartość językowa” [&2.s.138–141]; rozdz. V: „Związki syntagmatyczne i asocjacyjne” [s.147–152]).

8.Fisiak J., Wstęp do współczesnych teorii lingwistycznych, Warszawa 1975.

9.Grice P., Logika a konwersacja [w:] Język w świetle nauki, Warszawa, 1980, s. 91–114.

10.Grzegorczykowa R., Wprowadzenie do semantyki językoznawczej, Warszawa 1990 (szczególnie rozdz. IV: Problemy modalności; rozdz. VI: Informacje niejawne przekazywane systemowo (problem presupozycji).

11.Heinz A, Dzieje językoznawstwa w zarysie, Warszawa 1978. (wybrane fragmenty)

12.Jacobson R, W poszukiwaniu istoty języka, Warszawa 1989, (szczególnie artykuły: W poszukiwaniu istoty języka, t. I s. 115-135, Dwa aspekty języka i dwa typy zakłóceń afatycznych t. I s. 150–175 oraz Metajęzyk jako problem językoznawczy t. I s.382–390).

13.Językowy obraz świata, red. J. Bartmiński, Lublin 1999.

14.Milewski T., Językoznawstwo, Warszawa 1965.

15.Tabakowska E., Gramatyka i obrazowanie. Wprowadzenie do językoznawstwa kognitywnego, Seria "Nauka dla wszystkich" nr 474, PAN Kraków 1995.

16.Wierzbicka A., Genry mowy, [w:] Tekst i zdanie, red. T. Dobrzyńska, E. Janus, Wrocław 1983.

17.Wierzbicka A., Znaczenie nazw kolorów i uniwersalia widzenia [w:] Język–umysł–kultura, wybór prac pod red. Jerzego Bartmińskiego, PWN, 1999, s. 405–450 (rzecz dotyczy problemu ludzkiej konceptualizacji widzenia).


Literatura uzupełniająca:

Aitchison J., Ziarna mowy, Warszawa 2002, rodz. 1, 5, 6.



Akty i gatunki mowy, pod red. Bartmiński i inni w serii, Lublin 2004.

Awdiejew A., Klasyfikacja funkcji pragmatycznych, “Polonica” 1983, IX, s.53–87.

Bühler K., Teoria języka. O językowej funkcji przedstawiania, Kraków 2004, s. 82-146.

Evan T., Leksykon językoznawstwa kognitywnego, Kraków 2007.

Gawroński A., Dlaczego Platon wykluczył poetów z Państwa, Warszawa 1984 (szczególnie rozdział poświęcony strukturalizmowi Ferdynada de Saussure’a i relatywizmowi poznawczemu – Whorf–Sapir).

Guiraud P., Semantyka, seria „Omaga”, warszawa 1976.

Heinz A., Językoznawstwo ogólne, seria „Nauka dla wszystkich” nr 98, Kraków 1969.

Ivić M., Kierunki w lingwistyce, Wrocław 1975.



Język i społeczeństwo, red. M. Głowiński, Warszawa 1980.

Językoznawstwo strukturalne. Wybór tekstów, pod red. H. Kurkowskiej i A. Weinsberg, Warszawa 1979.

Lakoff G., Johnson M., Metafory w naszym zyciu, Warszawa 1988.

Langacker R.W., Wstęp do gramatyki kognitywnej [w:] Językoznawstwo kognitywne. Wybór tekstów pod red. Wojciecha Kubińskiego, Romana Kalisza i Ewy Modrzejewskiej, Gdańsk 1998, s.28-79.

Lyons J, Chomsky, Warszawa 1996.

Lyons J., Semantyka t.I i II, Warszawa 1984.

Majewicz A., Języki świata i ich klasyfikowanie, Warszawa 1989.

Malmberg B., Nowe drogi w językoznawstwie. Przegląd szkół i metod, Warszawa 1969.

Sapir E., Kultura, język, osobowość. Wybrane eseje, Warszawa 1978 (wybrany esej: „Język”, s. 33-68).

Searle J.R., Umysł, język, społeczeństwo. Filozofia i rzeczywistość, Warszawa 1999 (szczególnie rozdz. VI: Mowa jako działanie s.215–253).

Tabakowska E., Kognitywne podstawy języka i językoznawstwa, Kraków 2001.

Taylor J. R., Kategoryzacja w języku. Prototypy w teorii językoznawczej, Kraków 2001.

Whorf B.L., Język, myśl, rzeczywistość, PWN 1982 (rozdz. Model „Uniwersum” Indian, s. 98-107).



Wierzbicka A., O języku dla wszystkich, Warszawa 1965.

25

Przyporządkowanie modułu kształcenia/ przedmiotu do obszaru/ obszarów kształcenia




26

Sposób określenia liczby punktów ECTS




27

Liczba punktów ECTS – zajęcia wymagające bezpośredniego udziału nauczyciela akademickiego




28

Liczba punktów ECTS – zajęcia o charakterze praktycznym





1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   45


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna