Leśna Solidarność



Pobieranie 27.64 Kb.
Data07.05.2016
Rozmiar27.64 Kb.
Leśna Solidarność
Prawie 40 % powierzchni Podkarpacia w tym Ziemi Przemyskiej to obszary leśne, gdzie gospodarują leśnicy.

Ta grupa zawodowa jest reprezentowana w każdej miejscowości, lecz wszędzie występuje w mniejszości.

Znakomita większość społeczności pozytywnie ocenia działalność leśników, chociaż zakres pracy leśnika w społeczności lokalnej jest mało znany.

Jest to piękny zawód, który daje wiele satysfakcji pod warunkiem, że decydenci leśni znają jego specyfikę i nie przeszkadzają w jego wykonywaniu.



  • Zanim leśnicy zarejestrowali Leśną Solidarność.

Leśnicy rozpoczęli pracę na tych terenach w roku 1944, niemal natychmiast po przejściu frontu.

Były to czasy walk z UPA, w lasach przez trzy lata trwała jeszcze wojna.

Emerytowany leśnik, dziś opowiada o tych czasach: „…Było nas w leśnictwie pięciu: leśniczy i czterech gajowych. Leśniczy uratował się, gdyż go aresztowało UB, jednego gajowego odnaleźliśmy w lesie, gdyż go zbyt płytko zakopano i lisy go odgrzebały, drugiego znaleźliśmy podczas czyszczenia studni przy gajówce, o trzecim do dzisiaj nikt nic nie wie. Ja uratowałem się jedynie, dlatego, że znałem język ukraiński i nauczyłem się odmawiać „Zdrowaś Mario” po ukraińsku. Uznano mnie za Ukraińca i pozostawiono przy życiu…”

Po Akcji Wisła leśnicy jako pionierzy zagospodarowywali opuszczone tereny. Zalesiono tysiące hektarów gruntów porolnych, budowano drogi, osiedla, szkoły, sklepy. Życie było naprawdę pionierskie.

Leśnicy osiągali znaczące sukcesy w swej pracy zawodowej. Dla potrzeb leśnictwa w Krasiczynie uruchomiono Technikum Leśne, które kształciło dobrych fachowców.

W połowie lat sześćdziesiątych tereny tutejszych lasów upodobali sobie ówcześni „decydenci” jako doskonałe łowiska.

Od leśników zaczęto żądać przede wszystkim dużo zwierzyny o medalowym trofeum myśliwskim.

Leśnik, który zajmował się lasem był leśnikiem drugiej kategorii, gorzej wynagradzany, niedoceniany.

Na początku lat siedemdziesiątych powstał Rządowy Ośrodek Hodowli Zwierzyny Łownej w Arłamowie, potem kolejny Ośrodek Łowiecki w Mucznem, następnie poszczególni „sekretarze” zapragnęli mieć również swoje ośrodki zwierzyny łownej na Podkarpaciu.

Nastąpiło załamanie równowagi biologicznej w układzie zwierzyna – las. Las był dosłownie zjadany przez zwierzynę.

W efekcie w krótkim czasie została zmarnowana ponad kilkudziesięcioletnia praca leśników.

Tak mniej więcej wyglądała sytuacja tutejszych leśników w sierpniu 1980r.



  • Powstanie NSZZ Solidarność w Lasach Państwowych

Niemal natychmiast po podpisaniu w Gdańsku Porozumienia Sierpniowego, leśnicy przystąpili do negocjacji z Komisją Rządową.

Fundamentem były Porozumienia Międzyzakładowych Komitetów Strajkowych i Komisji Rządowych: w Szczecinie – 30 sierpnia 1980r., w Gdańsku – 31sierpnia 1980r., w Jastrzębiu – 3 września 1980r.
Leśnicy już 2 września 1980r. w Szczecinie uzgodnili tekst porozumienia z Komisją Rządową, której przewodniczył Wiceminister Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego dr Józef Kadryś.

Poruszono w nim takie problemy jak:



  • podkreślenia rangi zawodu leśnika w społeczeństwie w aspekcie rosnących pozaprodukcyjnych funkcji lasów,

  • prowadzenia działań organizacyjnych dla usprawnienia funkcjonowania gospodarki leśnej i handlu drewnem,

  • wprowadzenia etapów regulacji płac w leśnictwie,

  • podwyższenia nagród jubileuszowych,

  • obniżenia kosztów transportu administracyjnego przez wprowadzenie ryczałtów za używanie własnych samochodów do celów służbowych.

Negocjacje umożliwiły przeprowadzenie w dn. 30 października 1980r. we Wrocławiu założycielskiego zebrania przedstawicieli „Komitetów Założycielskich” i utworzenie Krajowej Komisji Porozumiewawczej Pracowników Leśnictwa.

Leśnicy podkarpaccy zarejestrowali Komitet Założycielski Regionalnej Komisji Koordynacyjnej NSZZ „Solidarność” Pracowników Leśnictwa przy OZLP w Krośnie, dnia 29 listopada 1980r. W skład Prezydium weszli:



  1. Krystyna Wilusz - Przewodniczący,

  2. Barbara Mazuryk – Zastępca Przewodniczącego,

  3. Leon Misygar – Zastępca Przewodniczącego,

  4. Elżbieta Winiarska – Sekretarz,

  5. Krystyna Kociołek – Skarbnik,

  6. Wojciech Czekaj – Członek,

  7. Halina Opacka - Członek

Delegaci międzyzakładowych struktur związku „Solidarność” na spotkaniu w Wielisławiu (17 i 18 grudnia 1980r.) przekształcili KKPPL w Krajową Komisję Koordynacyjną pracowników Leśnictwa, a także ustalili strategię negocjacyjną związku oraz listę postulatów i spraw do załatwienia. (79 postulatów, w tym postulat 45-godzinnego tygodnia pracy i wszystkich wolnych sobót).

Postulaty te były bazą Porozumienia z dnia 11 marca 1981r. zawartego pomiędzy Ministrem Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego a Krajową Komisją Koordynacyjną Pracowników Leśnictwa.


Dokumentem najwyższej rangi było Porozumienie Sękocińskie,

zawarte 11 marca 1981 roku.

Porozumienie to w sposób najbardziej dojrzały i kompetentny nakreśliło kierunki zmian w gospodarce leśnej i w stosunkach pracy w jednostkach zgrupowanych w resorcie leśnictwa.

Ze strony resortowej porozumienie podpisali: Roman Filipowicz – Podsekretarz Stanu, Adam Idzikowski, Andrzej Stępniakowski, Andrzej Nowakowski –Naczelny Dyrektor Lasów Państwowych.

Ze strony związkowej: Kazimierz Lipiński, Bogusław Mozga, Irena Wolska, Lechosław Sulwiński, Roman Kot, Krzysztof Wolfram, Grzegorz Banach, Zdzisław Brandys, Ryszard Brodecki, Włodzimierz Cichocki, Jerzy Firer, Bolesław Gawędzki, Władysław Giemza, Augustyn Kołaziński, Janusz Kurc, Marek Krasowski, Ludwik Makuch, Barbara Mazuryk, Irena Michniewska, Michał Morawski, Jan Podmaski, Stanisław Sochacki, Karol Sznajder, Konrad Tomaszewski, Zbigniew Wyrębelski, Janusz Krzyżanowski, Andrzej Błaszczyk.
Porozumienie zawierało 58 punktów uporządkowanych w pięciu działach tematycznych. Pierwsze dwa działy dotyczyły: organizacji i zarządzania oraz gospodarki leśnej. Pozostałe trzy działy dotyczyły BHP, płac i spraw pracowniczych.
Dziś nie pamięta się o tym, że Porozumienie:

  • było początkiem reformy leśnictwa mającej na celu dostosowanie gospodarki leśnej do potrzeb lasu.

  • wprowadziło rewolucyjne przemiany w zakresie warunków pracy i płacy pracowników leśnictwa.

  • ustaliło zasadę rozwiązywania konfliktów poprzez dialog i negocjacje oraz umożliwiło powstanie niezależnych związków zawodowych w leśnictwie.

W dniach 3 i 24 maja 1981r. w Jedlni odbył się Walny Zjazd Delegatów oraz wybór władz statutowych związku.

Na Podkarpaciu rozpoczęła się „likwidacja” rządowych i partyjnych Ośrodków Hodowli Zwierzyny Łownej. Leśnicy przejmowali tereny leśne, leśniczówki i Hotele do ponownego leśnego zagospodarowania. Opracowywano Nowe Programy Leśne.

Realizację porozumień przerwało wprowadzenie stanu wojennego w Polsce.

Represje stanu wojennego w jednostkach Lasów Państwowych zlikwidowały ruch związkowy część leśników przeszło do działania w konspiracji.

Wielu bardzo dobrych leśników wyrzucono z pracy nie pozwalając ich zatrudniać nawet w systemie dorywczym. Wiele tragedii ludzkich nie naprawiono do dnia dzisiejszego. Na terenie Podkarpacia część nadleśniczych stała się bardziej gorliwa od komuny w zwalczaniu Solidarności.

Dziś w Lasach Podkarpacia pracują tylko nieliczni założyciele NSZZ „Solidarność” z lat osiemdziesiątych.

Po ustaleniach „okrągłego stołu”, szybko reaktywowano działalność związku „Solidarność” w Lasach Państwowych.

Poszerzone posiedzenia Prezydium KKKPL, które odbyło się 29 maja 1989r., przygotowało programowo i organizacyjnie II Walny Zjazd Delegatów w Jedlni w dn. 26-28 października 1989r. Na tym Zjeździe zmieniono nazwę struktury branżowej na Krajową Sekcję Pracowników Leśnictwa NSZZ „Solidarność”. Powstały leśne branżowe struktury NSZZ „Solidarność”. Komisje Zakładowe przy nadleśnictwach i zakładach LP przystępowały do Międzyzakładowych Komisji Koordynacyjnych przy Okręgowych Zarządach Lasów Państwowych i Krajowej Sekcji Pracowników Leśnictwa NSZZ „Solidarność” na szczeblu Naczelnego Zarządu Lasów Państwowych.

W wyniku porozumień wprowadzono konkursy na stanowiska kierownicze w Lasach Państwowych.

Wprowadzono próbę wyceny stanowisk pracy w Lasach Państwowych.

Wrócono do realizacji Porozumień Sękocińskich

Były one zalążkiem ustrojowej reformy leśnictwa, wprowadzonej ustawą z dnia 28 września 1991r o lasach.

Rozwiązania prawne zawarte w ustawie, bezpiecznie przeprowadziły Lasy Państwowe przez transformację ustrojową Państwa.

Na mocy Ustawy powstało Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe – jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej powołana do zarządu nad lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa.

W jej skład weszły: Generalna Dyrekcja Lasów Państwowych, 17 dyrekcji regionalnych Lasów Państwowych i 450 Nadleśnictw. Naczelny Zarząd Lasów Państwowych przestał być zjednoczeniem przedsiębiorstw okręgowych (OZLP), Okręgowe Zarządy Lasów Państwowych przestały być przedsiębiorstwami wielozakładowymi.

Nadleśnictwa zostały uprawnione do samodzielnego prowadzenia gospodarki leśnej.

Rewolucyjnym rozwiązaniem było stworzenie Funduszu Leśnego – będącego mechanizmem wyrównywania niedoborów w jednostkach, które z racji specyficznych warunków prowadzenia gospodarki leśnej nie są wstanie pokryć kosztów własnymi przychodami. Dzięki temu Lasy Państwowe są samodzielne finansowo i nie korzystają ze środków Budżetu Państwa. Rozwiązania prawne zawarte w ustawie o lasach są przedmiotem dążeń leśników wszystkich państw Europy Wschodniej oraz przedmiotem uznania Państw Europy Zachodniej.

Autorami ustawy byli założyciele Związku Zawodowego NSZZ „Solidarność” w Lasach Państwowych.

W roku 1992 zarejestrowano w Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność” Krajowy Sekretariat Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa w skład, którego weszła KSPL.


Od roku 1993 Lasy Państwowe rozpoczęły „prywatyzację prac leśnych”, leśna Solidarność przy MKK Krosno wynegocjowała i podpisała – „10 punktowy pakiet prywatyzacyjny”, który pozwalał robotnikom leśnym bezpiecznie przejść do pracy w Zakładach Usług Leśnych, zaś nowo powstałym ZUL rozpocząć działalność w warunkach w miarę znormalizowanych.

W roku 1998 Solidarność Leśna opracowała projekt Ponadzakładowego Układu Zbiorowego Pracy Pracowników Leśnictwa, który po podpisaniu przez strony Układu do dnia dzisiejszego funkcjonuje w Państwowym Gospodarstwie Leśnym Lasy Państwowe.


W latach 2002-2004 kierownictwo Lasów Państwowych przystąpiło do kolejnych: reorganizacji, restrukturyzacji i redukcji zatrudnienia. Redukcji zatrudnienia dokonano bez uwzględnienia stanowiska Związków Zawodowych w tej sprawie. W przeciągu trzech lat zatrudnienie w Lasach Państwowych spadło z 32,3 tys. osób w 2001r do 25 tys. osób w 2004r. W tej sytuacji działalność NSZZ „Solidarność” nie ma osiągnięć tak spektakularnych jak w początkowych latach dziewięćdziesiątych. Do osiągnięć związku w tym okresie należy zaliczyć wynegocjowanie odpraw dla osób odchodzących z Lasów Państwowych w związku z restrukturyzacją i redukcją zatrudnienia. Leśnicy związkowcy NSZZ „Solidarność” na wszystkich stanowiskach pracy odczuli boleśnie swoją przynależność związkową.

W okresie 25 lat swojej działalności NSZZ „Solidarność” Pracowników Leśnictwa zapewniła, że w dniu dzisiejszym Państwowe Gospodarstwo Leśne - Lasy Państwowe działa na solidnych podstawach prawnych i jest gospodarczo niezależne od budżetu Państwa, pełniąc jednocześnie służebną rolę wobec społeczeństwa rozwijając i udostępniając społeczności wielorakie pozaprodukcyjne funkcje lasu.


Grażyna Zagrobelna


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna