Najwy ż szaizbakontrol I



Pobieranie 373.82 Kb.
Strona6/8
Data07.05.2016
Rozmiar373.82 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8

3.2.2.Prawidłowość nadzoru nad zabytkami nieruchomymi.

3.2.2.1.Wykonywanie zadań przez wojewódzkich konserwatorów zabytków.



Podkarpacki Wojewódzki Konserwator Zabytków. Żaden z 9 objętych kontrolą zabytków nie został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa podkarpackiego. Zabytki te były wpisane do rejestrów zabytków prowadzonych w dawnych województwach: rzeszowskim, przemyskim, krośnieńskim, tarnobrzeskim i tarnowskim. WKZ przystąpił do przenoszenia danych z rejestrów nie istniejących województw dopiero w październiku 2008 r., tj. po upływie prawie 10 lat od wprowadzenia reformy administracyjnej kraju. Skutkiem tego były nieaktualne dane dotyczące zabytków ujawnione w rejestrach, które nie były weryfikowane od dnia wpisu do rejestru, tj. w niektórych przypadkach nawet od 1968 r.

W latach 2004-2008 Wojewódzki Konserwator Zabytków wydał 6 pozwoleń na prowadzenie prac konserwatorsko-remontowych lub zabezpieczających przy zabytkach wchodzących w skład zespołu pałacowo-parkowego w Wiśniowej, zespołów dworsko-parkowych w Słocinie i w Końskiem. Na wniosek właścicieli lub posiadaczy kontrolowanych zabytków, WKZ wydał również 23 pozwolenia na wykonanie prac budowlanych i porządkowych w otoczeniu zabytków lub wykonanie prac pielęgnacyjnych polegających na usunięciu uszkodzonych lub bezwartościowych drzew i krzewów w parkach wchodzących w skład zabytkowych zespołów. Ponadto Wojewódzki Konserwator Zabytków pozwolił na podział działki wchodzącej w skład Zespołu dworsko-parkowego w Słocinie, sprzedaż Zespołu dworsko-parkowego w Krzemiennej oraz podział i nieodpłatne przekazanie Gminie Medyka Zespołu dworsko-parkowego w Medyce.

Decyzją z dnia 21 listopada 2007 r. Wojewódzki Konserwator Zabytków wydał zgodę na rzecz ANR Oddział Terenowy w Rzeszowie na podział działek, na których zlokalizowany jest zespół dworsko-parkowy w Medyce i nieodpłatne przekazanie Gminie Medyka części reprezentacyjnej z oficyną dworską. Pomimo braku wiedzy o stanie zachowania oficyny dworskiej WKZ nie wymagał od ANR opracowania dokumentacji określającej ten stan. W wydanym pozwoleniu nie zobowiązano również ANR do nałożenia na Gminę Medyka obowiązku przeprowadzenia w określonym terminie niezbędnych prac konserwatorskich, zgodnie z art. 26 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

WKZ nie posiadał udokumentowanej wiedzy o stanie zachowania - oprócz stanu Sędziówki i parku - pozostałych obiektów wchodzących w skład zespołu dworsko-parkowego w Medyce, w tym oficyny dworskiej.

Badane przez NIK zabytki objęte zostały 22 kontrolami WKZ. Wszystkie kontrole były kontrolami doraźnymi i dotyczyły bieżących problemów zgłoszonych przez właścicieli lub zarządców zabytków.

Spośród 9 zabytków objętych kontrolą NIK, trzech z nich WKZ nie objął kontrolą w zakresie stanu zachowania obiektów zabytkowych, tj. zespołu dworskiego w Strzegocicach, zespołu dworsko-parkowego w Krzemiennej i zespołu dworsko-parkowego w Medyce.

W wyniku kontroli zespołów dworsko-parkowych w Siedliskach-Bogusz, w Wiśniowej, w Dydni oraz zespołu pałacu myśliwskiego w Wydrze–Julin, w wyniku których stwierdzono zły, zagrażający bezpieczeństwu stan techniczny obiektów zabytkowych, nie wydano zaleceń pokontrolnych, co naruszało art. 40 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

Przeprowadzone przez WKZ kontrole były nierzetelnie dokumentowane. Z kontroli sporządzane były protokoły lub notatki służbowe. Dokumenty te były spisywane ręcznie i w wielu przypadkach były nieczytelne. Delegatura Urzędu w Rzeszowie, dokumentowała notatką służbową kontrole prowadzone w trybie art. 38 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, co naruszało art. 39 ust. 1 tej ustawy. W Urzędzie nie ustalono jednolitego sposobu dokumentowania wyników przeprowadzonych kontroli.

Wojewódzki Konserwator Zabytków pomimo posiadania informacji o zagrożeniach zniszczeniem i uszkodzeniem obiektów zabytkowych w zespole dworsko-parkowym Siedliska-Bogusz, zespole dworskim w Wiśniowej, zespole pałacu myśliwskiego Wydrze-Julin, zespole dworsko-parkowym w Dydni i zespole dworsko-parkowym w Medyce nie wydał, przewidzianych art. 49 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, decyzji nakazujących przeprowadzenie w określonym terminie prac konserwatorskich lub robót budowlanych. Decyzję taką wydano w stosunku do zespołu dworsko-parkowego w Dydni dopiero w dniu 27 lutego 2009 r.

Podlaski Wojewódzki Konserwator Zabytków - Najwyższa Izba Kontroli negatywnie oceniła sprawowanie nadzoru przez Podlaskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nad zespołami dworsko-ogrodowymi w Kamiennym Dworze i Porytem Jabłoni oraz nad dworami w Modzelach, Czaplicach i Jedwabnem, a także pałacem barokowym w Pawłowiczach. WKZ nie egzekwował od właścicieli obiektów przekazywania informacji o zmianach stanu prawnego zabytków, co było wymagane przez art. 28 pkt 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Podjęte działania weryfikacyjne i porządkujące dane ewidencyjne i rejestrowe dotyczyły zaledwie 5,2% obiektów (zaktualizowano zapisy 111 obiektów z 2.125 ujętych w rejestrze) i nie objęły żadnego z zabytków kontrolowanych przez NIK. W przypadku 5 obiektów jako właściciela lub użytkownika obiektu wskazano nieistniejące podmioty (np.: w Jedwabnem - „Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Jedwabnem” i „Miejski Dom Kultury”, w Pawłowiczach – „Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej w Achrymowce pow. Sokółka”, a w Kamiennym Dworze - „Państwowe Gospodarstwo Rolne w Kamiennym Dworze”). Nieaktualne i rozbieżne z danymi rejestrowymi były również informacje ujęte w ewidencji zabytków. Na przykład, w ewidencji jako użytkownik pałacu w Pawłowiczach figuruje nadal zlikwidowana w 2008 r. szkoła, zaś jako właściciela i użytkownika dworu w Jedwabnem wskazano Gminny Ośrodek Kultury i Gminny Komitet Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, podczas gdy obiekt użytkują - Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury i jednostka Policji.

Właścicielom 4 z 6 skontrolowanych zabytków wydano zalecenia konserwatorskie bez określenia terminu ich realizacji. W konsekwencji, mimo upływu 2-3 lat od przeprowadzenia tych kontroli, nie zrealizowano zaleconych prac w zabytkowych dworach w Jedwabnem, Czaplicach i Modzelach. Od dzierżawcy obiektów w Kamiennym Dworze nie wyegzekwowano również zaleconych prac, mimo upływu ponad 2,5 roku od wyznaczonego terminu ich realizacji, zaś wniosek dzierżawcy o wydanie pozwolenia na remont jednego z użytkowanych dworów, złożony w grudniu 2006r., zagubiono.

WKZ nie podejmował działań w celu wyegzekwowania wydanych zaleceń konserwatorskich oraz nie korzystał z możliwości wydania decyzji nakazujących przeprowadzenie prac, a w przypadku braku reakcji właścicieli obiektów - decyzji o zastępczym wykonaniu remontu. Zalecone przez WKZ zabezpieczenia obiektów w Porytem Jabłoni i Modzelach były nieskuteczne i nie zapobiegły rozkradnięciu elementów wyposażenia dworów i dalszej dewastacji obiektów.

Kontrole przestrzegania przepisów dotyczących ochrony zabytków były prowadzone nierzetelnie. W trakcie 4 kontroli pracownicy WUOZ nie odnotowali faktu wykonania przez właścicieli lub posiadaczy obiektów prac budowlano – remontowych, bez wymaganego pozwolenia WKZ.



Łódzki Wojewódzki Konserwator Zabytków - rejestr zabytków nieruchomych województwa łódzkiego zawierał nieaktualne dane. Działania weryfikacyjne i porządkujące dane rejestrowe, podjęte przez WKZ, objęły zaledwie 79 obiektów, co stanowiło to 3,5% z ogólnej liczby 2268 zabytków ujętych w rejestrach byłych województw: skierniewickiego, sieradzkiego, piotrkowskiego i Miasta Łodzi, przy czym zaktualizowane wpisy w rejestrze nie dotyczyły żadnego z zabytków skontrolowanych przez NIK.

W latach 2004-2008 WKZ przeprowadził w ramach nadzoru konserwatorskiego 486 planowych kontroli obiektów, wśród których nie było żadnego z 8 zabytków objętych niniejszą kontrolą NIK. Stwierdzono, że w stosunku do 4 obiektów: dworu w Młogoszynie, parku w Bronowie oraz zespołu dworsko – parkowego w Moszczenicy i dworu w Głupicach przeprowadzono kontrole doraźne. Ustalono, że w stosunku do 2 z wymienionych obiektów WKZ nie egzekwował wykonania zaleceń konserwatorskich. Nie zostały również wyegzekwowane zalecenia konserwatorskie dotyczące remontu dworu w Słupi, wydane dla Starostwa Powiatowego w Bełchatowie.



Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków - Przenoszenie wpisów zabytków do rejestru zabytków województwa małopolskiego z rejestrów dawnych województw krakowskiego, nowosądeckiego, tarnowskiego oraz niektórych miejscowości katowickiego i bielskiego, rozpoczęto dopiero w 2008 r. Na początku roku 2009 przeniesiono wpisy niespełna 30% obiektów. Przenoszenie danych dotyczących własności zabytków wg stanu na dzień ostatecznej decyzji o wpisie sprawiło, że rejestr zabytków nie był w pełni aktualny. Na osiem skontrolowanych przez NIK obiektów, WKZ wnioskował o ujawnienie w księdze wieczystej wpisu do rejestru zabytków Fortu 44 ,,Tonie” i zamku w Wiśniczu, zaś decyzje o wpisie pozostałych sześciu, wydane zostały jeszcze pod rządami ustawy o ochronie dóbr kultury i o muzeach, wg której (art. 15 ust. 3) obowiązek ujawniania wpisu nie dotyczył obiektów będących własnością Skarbu Państwa. WKZ nie dokonał stosownych zmian treści niektórych decyzji o wpisie do rejestru zabytków poprzez aktualizację danych dotyczących: pałacu Potockich w Krzeszowicach, dworu w Radziszowie, willi Gwiazda w Rabce oraz zespołów w Osieku, Ściborzycach i Czulicach.

Uzgadnianie projektów i zmian planów zagospodarowania przestrzennego, w trybie art. 20 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, nie przebiegało prawidłowo. Na 10 decyzji z 15 wydanych przez WKZ, gminy będące właścicielami zabytkowych obiektów oczekiwały 37-73 dni. Przyczyną niedotrzymywania trzydziestodniowego terminu była rosnąca liczba kierowanych do WUOZ spraw z 8 743 w 2004 r. do 13 734 w 2008 r., a uzgodnień miejscowych planów - z 46 do 81.

Działania WKZ po uzyskaniu informacji o niekorzystnych zdarzeniach lub zagrożeniu dla zabytków były nieskuteczne:

- na określenie w grudniu 2008 r. zakresu - powstałych podczas prac budowlanych - zniszczeń zabytkowych elementów dworu w Radziszowie, WKZ potrzebował aż 10 miesięcy. Po kolejnych siedmiu miesiącach w lipcu 2009 r. (w trakcie kontroli NIK) wystąpił do UMiG Skawina w sprawie podjęcia starań o środki na remont dworu jednocześnie nie odpowiedział na wniosek UMiG Skawina z lutego 2007 r., o opinię i wytyczne do sposobu odtworzenia gzymsu wieńczącego budynek dworu,

- dopiero podczas kontroli NIK (maj 2009 r.) WKZ sprawdził w krzeszowickim pałacu wykonanie zaleceń konserwatorskich z lutego 2006 r. oraz postęp prac objętych pozwoleniem z października 2006 r., pomimo iż powołana w lutym 2006 r. na polecenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego komisja, po stwierdzeniu ogólnej dewastacji zabytku, ryzyka niekontrolowanego wejścia do niego oraz braku wielu elementów pierwotnego wystroju i kradzieży przechowywanej tam rzeźby, zawnioskowała o pilne zabezpieczenie pałacu, prowizoryczne pokrycie dachu i konserwatorską opinię określającą stan więźby dachowej i stropów,

- Pomimo sygnalizowanego w styczniu 2006 r. złego stanu technicznego budynku dawnego dworu w Czulicach, WKZ nie podjął (prócz wydania w czerwcu 2006 r. konserwatorskiej opinii) konkretnych działań, aż do weryfikacji w czerwcu 2009 r. - podczas kontroli NIK - realizacji zaleceń sprzed 3 lat.

Pomimo upływu terminu na wykonanie pracy przy zdewastowanym budynku willi „Pod Gwiazdą” w Rabce, WKZ nie zdołał wyegzekwować od właściciela obiektu - Teatru Rabcio wykonania wszystkich przewidzianych prac. Realizację zaleceń z 2006 r. WKZ skontrolował dopiero w marcu 2008 r., a kolejny nakaz zabezpieczenia budynku pozostającego pod nadzorem kierownika delegatury WUOZ w Nowym Targu wydał w czerwcu 2008 r., tj. w rok po ustalonym terminie zakończenia wszystkich prac i 3 miesiące po negatywnych wynikach kontroli ich zaawansowania.

Niedostateczne było sprawowanie przez WKZ nadzoru konserwatorskiego, o którym mowa w art. 38 ust.1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Na osiem obiektów objętych kontrolą NIK, WKZ skontrolował w latach 2004-2008 tylko trzy: pałac w Krzeszowicach, dwór w Radziszowie oraz fort „Tonie”.



Zachodniopomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków - Na 8 badanych zabytków tylko Dwór w Sitnie wpisany był do rejestru zabytków, zaś a pozostałych 7 nie wpisano do rejestru mimo, że w latach 1975-1991 były wpisane do rejestrów zabytków nieruchomych byłych województw: gorzowskiego, koszalińskiego oraz szczecińskiego. Pomimo upływu 10 lat od wprowadzenia reformy administracyjnej kraju WKZ nie przystąpił do przenoszenia danych z rejestrów nieistniejących już województw. Karty ewidencyjne 8 zabytków nieruchomych objętych kontrolą zawierały dane wymagane przepisami, ale w kartach ewidencyjnych 5 zabytków nieruchomych w poz. 8 (właściciel) i 9 (użytkownik) znajdowały się nieaktualne dane. Np. Gmina Przybiernów właścicielem Pałacu w Łoźnicy została przed 2004 rokiem, a w karcie ewidencyjnej zapisane było, że właścicielem jest Agencja Nieruchomości Rolnych.

Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Konserwator Zabytków - Wszystkie zabytki objęte kontrolą ujęte zostały w wojewódzkiej ewidencji zabytków. Zabytki te zostały także wpisane do rejestru zabytków, jednak zakres danych w rejestrze był niezgodny z wymogami określonymi w §4 ust. 1 ww. rozporządzenia w sprawie prowadzenia rejestru zabytków:

  • we wszystkich przypadkach dane zawarte z rubryce „zakres ochrony” odbiegały od treści rozstrzygnięć zawartych w decyzjach, a ponadto we wpisach tych nie podano nazwy własnej jednostki ewidencyjnej i jej numerycznego identyfikatora w krajowym rejestrze urzędowym podziału terytorialnego kraju,

  • wpisy dotyczące 4 zabytków nie zawierały danych dotyczących nazw obrębów ewidencyjnych oraz numerów działek, na których zlokalizowane są te zabytki,

  • we wpisach dotyczących 3 obiektów nie odnotowano danych dotyczących ich właścicieli lub posiadaczy.

Wbrew obowiązkowi określonemu w art. 9 ust. 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami WKZ nie wnioskował do sądu o ujawnienie w księgach wieczystych wpisania do rejestru 6 spośród 8 ww. zabytków pomimo, iż od wydania decyzji o wpisie do rejestru upłynęło od 5 do 20 lat.

W 3 postępowaniach dotyczących pozwoleń na roboty budowlane przy zabytku lub w jego otoczeniu wpłynęły niekompletne wnioski o udzielenie pozwolenia na roboty budowlane. Nie zawierały one danych dotyczących przewidywanego terminu rozpoczęcia i zakończenia tych robót, wymaganych § 3 ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Kultury z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich, robót budowlanych, badań konserwatorskich i architektonicznych, a także innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków oraz badań archeologicznych i poszukiwań ukrytych lub porzuconych zabytków ruchomych. Pomimo tego wnioskodawca nie został wezwany do uzupełniania wniosku i w konsekwencji wydane pozwolenia nie zawierały tych danych, do czego zobowiązuje § 5 ust. 1 pkt. 5 ww. rozporządzenia. Pozwolenie na roboty budowlane przy dworze w Lichtajnach udzielone zostało natomiast na wniosek podmiotu będącego autorem dokumentacji projektowej robót budowlanych, co było niezgodne z art. 36 ust. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

Spośród zabytków objętych kontrolą NIK, w latach 2004-2008 żaden z nich nie został przez Urząd skontrolowany w ramach nadzoru konserwatorskiego. W okresie tym przeprowadzono kontrole 281 zabytków nieruchomych, zatem w ciągu 5 lat skontrolowano zaledwie 6,25 % zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru, co daje średnią 1,25% na rok.

Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków – Do rejestru zabytków województwa lubelskiego nie wpisano 3 z 8 zabytków kontrolowanych przez NIK. Dwa z nich ujęte były w rejestrach zabytków, przekazanych przez wojewódzkich konserwatorów zabytków byłych województw bialskopodlaskiego i zamojskiego, natomiast w przypadku zabytku w Jarczewie, brak było nawet odpisu rejestru byłego województwa siedleckiego. Ustalono, iż w przypadku 3 zabytków, stwierdzono braki w dokonanych wpisach zespołów: w Branicy Radzyńskiej (brak nazwy właściciela i numeru katastru); w Olesinie (brak nazwy właściciela); w Klemensowie (brak numeru księgi wieczystej). W wyniku analizy 96 (tj. 10% ogółu) wpisów w rejestrze, w 9 przypadkach (tj. 9,4% sprawdzonych), stwierdzono braki w dokonanych wpisach w tym: w 3 (tj. 3,1% sprawdzonych) nie wpisano numeru księgi wieczystej; w 2 (tj. 2,1% sprawdzonych) numeru katastru, w 8 (tj. 8,3% sprawdzonych) nazwy właściciela zabytku.

Z ośmiu zabytków objętych kontrolą NIK, WKZ dokonał w ramach nadzoru konserwatorskiego kontroli jedynie jednego zabytku (zespołu w Branicy Radzyńskiej) pod kątem stanu zabezpieczenia przeciwpożarowego i przeciwwłamaniowego. Odnośnie zabytków w Olesinie, Jarczewie, Tarnawatce, Zamieściu, Bełżycach i Siemieniu, dokonano 13 oględzin, inspekcji i wizji lokalnych.



Wielkopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków – W rejestrze zabytków nieruchomych województwa wielkopolskiego wpisany był jedynie jeden z ośmiu zabytków objętych kontrola NIK. Pozostałe obiekty były wpisane w rejestrach byłych województw: poznańskiego, leszczyńskiego i kaliskiego. WKZ nie aktualizował również wpisów dotyczących właścicieli i użytkowników zabytków nieruchomych.

Nieprawidłowości stwierdzono przy sposobie przeprowadzania przez WKZ kontroli zabytków. Dwanaście obiektów zostało skontrolowanych przez pracowników WUOZ bez stosownych upoważnień do przeprowadzenia kontroli, w 13 protokołach kontroli nie zawarto wymaganych informacji o przyczynach powstania nieprawidłowości, ich zakresie i skutkach oraz osobach za nie odpowiedzialnych.



3.2.2.2.Realizacja zadań przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Od dnia wejścia w życie ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami , tj. od dnia 17 listopada 2003 r. nie został przyjęty Krajowy Program Ochrony Zabytków i Opieki nad Zabytkami. W 2005 r. został co prawda uchwalony projekt Programu, ale ze względu na przedłużające się ustalenia międzyresortowe oraz prace nad nowelizacją obecnej ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wstrzymano prace nad Programem.

W ocenie Najwyższej Izby Kontroli brak Krajowego Programu Ochrony Zabytków i Opieki nad Zabytkami znacząco utrudniał prawidłową i długofalową politykę państwa w zakresie ochrony zabytków.

Zgodnie z art. 22 ust.1 oraz art. 90 ust. 2 pkt 4 do zadań Generalnego Konserwatora Zabytków należało prowadzenie Krajowej Ewidencji Zabytków w formie zbioru kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się w wojewódzkich ewidencjach zabytków. W okresie objętym kontrolą zadania z zakresu prowadzenia Krajowej Ewidencji Zabytków powierzone były Krajowemu Ośrodkowi Badań i Dokumentacji Zabytków (KOBiDZ – Instytucji Kultury powołanej przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego).

W toku kontroli analizie poddano karty ewidencyjne 64 zabytków objętych kontrolą NIK. W wyniku powyższej analizy stwierdzono, iż KOBiDZ nie posiadał kart ewidencyjnych 4 zabytków, zaś pozostałe karty ewidencyjne posiadały nieaktualne dane. Spośród 59 kart ewidencyjnych, jedynie 2 karty aktualizowane były w okresie ostatnich 5 lat. Najwięcej kart ewidencyjnych (42 karty) zawierało dane aktualizowane w okresie od 10 do 30 lat temu, zaś 7 kart nie aktualizowano od ponad 30 lat. Spośród 59 kart ewidencyjnych 38 kart zawierało nieaktualne dane o właścicielu zabytku, zaś 34 karty – nieaktualne dane o posiadaczu zabytku. W kilku przypadkach jako obecny posiadacz zabytku wpisane były państwowe gospodarstwa rolne zaś w jednym przypadku gminny komitet PZPR. Dyrektor KOBiDZ wyjaśnił, iż Ośrodek nie ma obowiązku aktualizacji danych Krajowej Ewidencji Zabytków a jedynie gromadzi karty ewidencyjne przesłane przez wojewódzkich konserwatorów zabytków.

W ocenie Najwyższej Izby Kontroli ustawowy obowiązek prowadzenia Krajowej Ewidencji Zabytków wymaga również podejmowania działań w celu zapewnienia rzetelności i aktualności danych w niej zawartych, w szczególności iż Generalny Konserwator Zabytków sprawuje również nadzór nad działalnością wojewódzkich konserwatorów zabytków.

W wyniku kontroli przeprowadzonych przez Najwyższą Izbę Kontroli w 8 wojewódzkich urzędach ochrony zabytków stwierdzono, iż zarówno rejestry zabytków nieruchomych jak i ewidencja zabytków nieruchomych zawiera nieaktualne dane, w szczególności w zakresie identyfikacji właścicieli i posiadaczy zabytków.

W ocenie Najwyższej Izby Kontroli brak co najmniej jednej, aktualnej bazy danych o właścicielach i posiadaczach zabytków uniemożliwia prawidłowy nadzór i kontrolę nad realizacją zadań z zakresu ochrony zabytków.

Najwyższa Izba Kontroli pozytywnie oceniła wydawanie przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzji odmawiających skreślenia z rejestru zabytków obiektów, które nie utraciły wartości artystycznych, historycznych i naukowych. W toku kontroli analizie poddano 14 takich decyzji dotyczących zabytków objętych kontrolą NIK. W wyniku tej analizy stwierdzono, iż każda z decyzji poprzedzona była wydaniem fachowej opinii o stanie zachowania walorów zabytkowych, jednakże w przypadku 4 decyzji rozstrzygnięcie zostało wydane rok lub dwa lata od wpływu wniosku, pomimo iż od dnia opinii, na której zostało oparte rozstrzygnięcie upłynęło 6 – 15 miesięcy.

W kontroli ustalono, iż Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie prowadził monitorowania realizacji zadań wojewódzkich konserwatorów zabytków, co było spowodowane podporządkowaniem wojewódzkich konserwatorów zabytków wojewodom jak również małą obsadą kadrową Departamentu Ochrony Zabytków (w okresie objętym kontrolą zatrudnienie w Departamencie wyniosło od 19,88 do 26,38 etatu).

W kontroli ustalono, iż w Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie analizował wpływu postępowań reprywatyzacyjnych na stan zachowania zabytków nieruchomych.

Najwyższa Izba Kontroli pozytywnie oceniła działania Wydziału Planowania i Rozliczania Dotacji Departamentu Ochrony Zabytków MKiDN. Wydział prawidłowo stosował procedury dotyczące przyjmowania wniosków o dofinansowanie prac przy zabytkach, dokonywał wstępnej oceny formalnej wniosków oraz przedkładał dokumentacje do oceny merytorycznej przez Zespół Sterujący.

Najwyższa Izba Kontroli negatywnie oceniła sposób dokonywania przez Zespół Sterujący oceny merytorycznej wniosków o dofinansowanie prac przy zabytkach.

W okresie objętym kontrolą merytoryczna ocena wniosków w sprawie udzielenia dotacji na prace konserwatorskie, restauratorskie i roboty budowlane przy zabytku dokonywana była przez Zespół Sterujący (liczący 6 – 8 członków). Zasady merytorycznego rozpatrywania wniosków były uregulowane decyzjami Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (wcześniej Ministra Kultury), których załącznikami były zasady finansowania programów operacyjnych w dziedzinie kultury i ochrony dziedzictwa narodowego oraz regulamin Zespołu Sterującego. Zespół Sterujący dokonywał oceny merytorycznej wniosków w ten sposób, iż każdy z członków Zespołu przyznawał punkty w skali przyjętej w zasadach finansowania danego Programu, zaś średnia arytmetyczna z tych punktów decydowała o miejscu wniosku na liście preferencji a tym samym o udzieleniu dotacji.

W kontroli ustalono, iż ocena dokonywana przez Zespół Sterujący ds. Programu Operacyjnego „Dziedzictwo kulturowe – rewaloryzacja zabytków nieruchomych i ruchomych” była dokumentowana jedynie poprzez podanie liczby punktów, jakie uzyskał wniosek przy czym nie zawierała ona uzasadnienia merytorycznego. Na podstawie 12 wniosków objętych kontrola NIK stwierdzono, iż Zespół Sterujący przyznając punkty w skali wynikającej z zasad finansowania Programu sam ustalał próg punktowy od którego zależało rekomendowanie wniosku.

W ocenie Najwyższej Izby Kontroli brak merytorycznego uzasadniania ocen wniosków narusza rzetelność postępowania. Dotacje nie są przyznawane w drodze decyzji administracyjnej lecz umowy, co uniemożliwia beneficjentom odwołanie się od niekorzystnego rozstrzygnięcia w sprawie wniosku o dotację. Tym bardziej organ udzielający dotacji jest zobowiązany umotywować i odpowiednio udokumentować przyznanie lub odmowę przyznania dotacji.

W kontroli ustalono, iż Zespół Sterujący rozpatrywał oraz rekomendował Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego wnioski, które nie spełniały wymogów formalnych, co było sprzeczne z decyzjami Ministra określającymi zasady finansowania Programów. W ocenie Najwyższej Izby Kontroli dokonywanie merytorycznej oceny wniosków nie spełniających wymogów formalnych narusza zasadę równego traktowania podmiotów ubiegających się o przyznanie dotacji.

W ocenie Najwyższej Izby Kontroli częstotliwość posiedzeń Zespołu Sterującego ds. Programu Operacyjnego „Dziedzictwo kulturowe – rewaloryzacja zabytków nieruchomych i ruchomych” nie jest dostosowana do ilości wniosków o przyznanie dotacji, co znacząco utrudnia rzetelne rozpatrzenie każdego wniosku. W okresie objętym kontrolą odbyło się 18 posiedzeń Zespołu Sterującego, na których rozpatrzono łącznie 4.275 wniosków, w tym np. w 2008 r. na posiedzeniu w dniach 11 i 21 kwietnia rozpatrzono 687 wniosków, na posiedzeniu w dniu 8 maja - 3 wnioski, na posiedzeniu w dniu 15 maja jeden wniosek zaś na posiedzeniu w dniu 21 sierpnia - 647 wniosków.



1   2   3   4   5   6   7   8


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna