Pl bruksela, 18 kwietnia 2012 r. Sprawozdanie



Pobieranie 102.16 Kb.
Data09.05.2016
Rozmiar102.16 Kb.



PL

Bruksela, 18 kwietnia 2012 r.


SPRAWOZDANIE
z 22. posiedzenia
Grupy Łącznikowej
z europejskimi organizacjami i sieciami społeczeństwa obywatelskiego
które odbyło się w Brukseli, w siedzibie Komitetu,
20 kwietnia 2012 r.

_____________

22. posiedzenie Grupy Łącznikowej z europejskimi organizacjami i sieciami społeczeństwa obywatelskiego odbyło się w Brukseli w dniu 20 kwietnia 2012 r. Obradami kierowali dwaj współprzewodniczący: Staffan NILSSON, przewodniczący EKES-u, i Jean-Marc ROIRANT, przewodniczący Europejskiego Forum Obywatelskiego (FCE). Posiedzenie rozpoczęło się o godz. 9.30 i trwało do godz. 13.00.

LISTA OBECNOŚCI


  • Członkowie Grupy Łącznikowej obecni na posiedzeniu


Przedstawiciele EKES-u


Staffan NILSSON

Edgardo IOZIA


Luca JAHIER

Jorge PEGADO LIZ

Joost VAN IERSEL


przewodniczący EKES-u

przewodniczący Centrum Monitorowania Jednolitego Rynku (CMJR)

przewodniczący Grupy Innych Podmiotów

przewodniczący CCMI



przewodniczący Komitetu Sterującego ds. strategii „Europa 2020”


Przedstawiciele europejskich organizacji i sieci społeczeństwa obywatelskiego


  • Członkowie




Diogo PINTO

sekretarz generalny Międzynarodowego Ruchu Europejskiego (MEI)

Conny REUTER

przewodniczący Platformy europejskich organizacji pozarządowych sektora socjalnego

Jean-Marc ROIRANT

przewodniczący Europejskiego Forum Obywatelskiego (FCE)

Jan Robert SUESSER

wiceprzewodniczący Europejskiego Forum Obywatelskiego (FCE)

  • Zastępcy członków




Serap ALTINISIK

policy officer Europejskiego Lobby Kobiet

Patrice COLLIGNON

dyrektor Międzynarodowego Stowarzyszenia RED („Wieś – Środowisko – Rozwój”)

Emmanuelle FAURE

senior officer odpowiedzialna za sprawy europejskie, Europejskie Centrum Fundacji (EFC)

Alexandrina NAJMOWICZ

koordynatorka Europejskiego Forum Obywatelskiego (FCE)







  • Inni uczestnicy




Marie BAZIN

Europejskie Stowarzyszenie Obrony Praw Człowieka (AEDH)

Andris GOBIŅŠ

członek EKES-u, sprawozdawca opinii Komitetu w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiego Roku Obywateli

Mogens KIKERBY

przewodniczący Międzynarodowego Stowarzyszenia na rzecz Sportu i Kultury (ISCA)

Heidi PEKKOLA

policy and communication officer, Europejska Organizacja Pozarządowa ds. Sportu (ENGSO)

Julia POUPLY

policy assistant w organizacji Culture Action Europe

Noé VIEDMA

policy officer Europejskiej Platformy Społeczeństwa Obywatelskiego na rzecz Edukacji i Kształcenia przez całe życie (EUCIS-LLL)




  • Członkowie Grupy Łącznikowej nieobecni na posiedzeniu


Przedstawiciele EKES-u


Sandy BOYLE (usprawiedliwiony)

Stéphane BUFFETAUT

Mario CAMPLI

Brian CASSIDY

Georgios DASSIS (usprawiedliwiony)

Leila KURKI (usprawiedliwiona)

Henri MALOSSE (usprawiedliwiony)

Krzysztof PATER (usprawiedliwiony)


Michael SMYTH (usprawiedliwiony)

Hans-Joachim WILMS (usprawiedliwiony)



przewodniczący Sekcji REX

przewodniczący Sekcji TEN

przewodniczący Sekcji NAT

przewodniczący Sekcji INT

przewodniczący Grupy II

przewodnicząca Sekcji SOC

przewodniczący Grupy I

przewodniczący Centrum Monitorowania Rynku Pracy (CMRP)

przewodniczący Sekcji ECO

przewodniczący Centrum Monitorowania Rozwoju Zrównoważonego (CMRZ)




Przedstawiciele europejskich organizacji i sieci społeczeństwa obywatelskiego


  • Członkowie




Pierre BARGE (usprawiedliwiony)

przewodniczący Europejskiego Stowarzyszenia Praw Człowieka (AEDH)

Luca BERGAMO

sekretarz generalny Culture Action Europe

Olivier CONSOLO

dyrektor Europejskiej Konfederacji Organizacji Pozarządowych na rzecz Pomocy w Sytuacjach Kryzysowych i Rozwoju (CONCORD)

Arielle GARCIA (usprawiedliwiona)

zastępczyni dyrektora Krajowej Federacji Francuskich Towarzystw Ubezpieczeń Wzajemnych (FNMF)

Cécile GRÉBOVAL

sekretarz generalny Europejskiego Lobby Kobiet (LEF)

Monique GOYENS

dyrektor generalny Europejskiej Organizacji Konsumentów (BEUC)

Christopher HARRISON

były przewodniczący Europejskiego Stowarzyszenia Kierowników instytucji oświatowych (ESHA)

Monika KOSIŃSKA

sekretarz generalny Europejskiego Sojuszu na rzecz Zdrowia Publicznego (EPHA)

Maciej KUCHARCZYK

dyrektor generalny Europejskiej Platformy Osób Starszych (AGE)

Gérard PELTRE

przewodniczący Międzynarodowego Stowarzyszenia RED („Wieś – Środowisko – Rozwój”)

Étienne PFLIMLIN (usprawiedliwiony)

współprzewodniczący ruchu spółdzielczego „Coopératives Europe”

Giuseppe PORCARO

sekretarz generalny Europejskiego Forum Młodzieży (YFJ)

Conny REUTER

przewodniczący Platformy europejskich organizacji pozarządowych sektora socjalnego

Gerry SALOLE

dyrektor generalny Europejskiego Centrum Fundacji (EFC)

Luk ZELDERLOO

sekretarz generalny Europejskiego Stowarzyszenia Dostawców Usług dla Niepełnosprawnych (EASPD)







  • Zastępcy członków




Valentina ABITA

kierownik projektów w Europejskim Komitecie Stowarzyszeń Pożytku Publicznego (CEDAG)

Carlotta BESOZZI (usprawiedliwiona)

dyrektor Europejskiego Forum Osób Niepełnosprawnych (FEPH)

Julien DIJOL

koordynator polityczny w Europejskim Komitecie Koordynacji Mieszkalnictwa Socjalnego (CECODHAS)

Sabine FRANK

sekretarz generalny Platformy na rzecz Europy Międzykulturowej

Audrey FRITH (usprawiedliwiona)

koordynatorka Europejskiej Platformy Społeczeństwa Obywatelskiego na rzecz Edukacji i Kształcenia przez całe życie (EUCIS-LLL)

Jana HAINSWORTH

sekretarz generalny EUROCHILD

Dirk JARRÉ

international cooperation officer, Europejska Federacja Osób Starszych (EURAG)

Rita KESSLER

kierownik projektów w Międzynarodowym Stowarzyszeniu Ubezpieczeń Wzajemnych (AIM)

Gérard LESEUL

zastępca przedstawiciela generalnego Komitetu Koordynacyjnego Europejskich Stowarzyszeń Przedsiębiorstw Spółdzielczych (CCACE)

Peter MATJAŠIČ

sekretarz generalny Europejskiego Forum Młodzieży (YFJ)

Ursula PACHL

wicedyrektor generalny Europejskiej Organizacji Konsumentów (BEUC)

Christian WENNING

sekretarz generalny Unii Europejskich Federalistów (UEF)







  • Sekretariat EKES-u




Rolf ERIKSSON

kierownik Gabinetu przewodniczącego EKES-u

Martin WESTLAKE

sekretarz generalny

Nicolas ALEXOPULOS

zastępca sekretarza generalnego

Maria ECHEVARRIA

dyrektor Dyrekcji Spraw Ogólnych

Patrick FÈVE

kierownik Działu Stosunków z Organizacjami Społeczeństwa Obywatelskiego i Kwestii Konstytucyjnych

Christian WEGER

urzędnik w Dziale Stosunków z Organizacjami Społeczeństwa Obywatelskiego i Kwestii Konstytucyjnych

Coralia CATANA

pracownik Gabinetu Przewodniczącego EKES-u

Barbara WALENTYNOWICZ

urzędniczka, Sekcja Zatrudnienia, Spraw Społecznych i Obywatelstwa

*
* *



1.Przyjęcie projektu porządku obrad (R/CESE 735/2012)

Przyjęto projekt porządku obrad.



2.Zatwierdzenie protokołu 21. posiedzenia z dnia 21 listopada 2011 r. (R/CESE 734/2011)

Protokół został zatwierdzony.



3.Poszerzenie Grupy Łącznikowej o sektor sportu



Jean-Marc ROIRANT ogłosił, że dwie nowopowstałe europejskie organizacje społeczeństwa obywatelskiego zwróciły się do niego i do przewodniczącego Komitetu o przyjęcie do Grupy Łącznikowej, w której reprezentowałyby sektor sportu. Są to: Międzynarodowe Stowarzyszenie na rzecz Sportu i Kultury (ISCA Europe) i Europejska Organizacja Pozarządowa ds. Sportu (ENGSO).
Przypomniał, że zgodnie z regulaminem wewnętrznym Grupy Łącznikowej wszelkie wnioski o poszerzenie Grupy o przedstawicieli niereprezentowanych dotąd sektorów europejskiego zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego przedstawiane są w formie wspólnego wniosku przewodniczącego EKES-u i współprzewodniczącego Grupy przedkładanego do przyjęcia wszystkim członkom.

Zwrócił się do Heidi PEKKOLI, odpowiedzialnej za strategie polityczne i komunikację w ENGSO i do Mogensa KIKERBY'EGO, przewodniczącego ISCA, by krótko przedstawili swoje organizacje.


Po zakończeniu prezentacji Jean-Marc ROIRANT wyjaśnił, że obydwie organizacje spełniają wszystkie kryteria reprezentatywności ujęte w regulaminie Grupy Łącznikowej, które muszą spełniać europejskie organizacje lub sieci jako reprezentanci danego sektora społeczeństwa obywatelskiego.
Obaj współprzewodniczący przedłożyli następnie obie kandydatury członkom Grupy Łącznikowej, którzy zatwierdzili je jednogłośnie.
Decyzje o podziale między obiema organizacjami funkcji członka i zastępcy członka zostaną zakomunikowane członkom Grupy Łącznikowej w późniejszym terminie.
Jean-Marc ROIRANT zakończył swoją wypowiedź mówiąc, że w Grupie Łącznikowej reprezentowanych jest już 21 sektorów europejskiego zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego.

4.Oświadczenia przewodniczącego EKES-u Staffana Nilssona i współprzewodniczącego Grupy Łącznikowej Jeana-Marca Roiranta



Staffan NILSSON poinformował członków grupy o ważnych działaniach, w których brał ostatnio udział. Jako pierwszą wymienił wspólną konferencję zorganizowaną przez EKES i Komitet Regionów na temat europejskiej inicjatywy obywatelskiej, która miała miejsce 30 marca. Konferencja była okazją do debaty nad pojęciem demokracji uczestniczącej i potencjałem drzemiącym w inicjatywie obywatelskiej, a udział w niej wzięli przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego oraz lokalne i regionalne władze publiczne. Przewodniczący podkreślił, że w tym kontekście ważną kwestią jest ustanowienie punktu kontaktowego (helpdesk), niezależnego od unijnych instytucji i organów i zarządzanego przez organizacje społeczeństwa obywatelskiego. Komitet ma zamiar pogłębić refleksję na ten temat.
Następnie Staffan NILSSON poinformował o swoim udziale w konferencji TEDx na temat przedsiębiorczości społecznej, która odbyła się 17 kwietnia na Uniwersytecie w Utrechcie (Niderlandy). Podkreślił, że na konferencji, zorganizowanej przez ludzi młodych w wieku od 20 do 30 lat, zebrali się przedsiębiorcy społeczni, eksperci i wykładowcy, a ich celem było podzielenie się pomysłami i wymiana doświadczeń w zakresie przedsiębiorczości społecznej i sposobu, w jaki przedsiębiorstwa społeczne mogą stanowić kluczowy element w strategiach wychodzenia z kryzysu.
Przewodniczący EKES-u opowiedział następnie o konferencji zorganizowanej 18 kwietnia przez irlandzką sekcję Ruchu Europejskiego i organizację Public Affairs Ireland. Jej tematem były wyzwania i priorytety prezydencji irlandzkiej w pierwszym semestrze 2013 r., a udział w niej wzięła także minister spraw europejskich Lucinda Creighton. Staffan NILSSON wyraził zamiar zapoznania irlandzkiej minister z priorytetami Komitetu i ewentualnymi możliwościami współpracy w pierwszym semestrze 2013 r. Zachęcił członków Grupy Łącznikowej do wyrażenia swojej opinii na ten temat.

Kończąc swoje wystąpienie, Staffan NILSSON krótko przypomniał o programie Dnia Społeczeństwa Obywatelskiego, który odbędzie się 8 maja pod hasłem: „Demokracja w Europie – obecna sytuacja. Punkt widzenia społeczeństwa obywatelskiego”.


Głos zabrał Jean-Marc ROIRANT, który przedstawił kolejne punkty porządku dnia i podkreślił, że doskonale wpisują się one w misję Grupy Łącznikowej, a zwłaszcza w zakres funkcji przypisanych należącym do niej europejskim organizacjom i sieciom.
Przypomniał także wszystkim – a zwłaszcza nowym członkom Grupy Łącznikowej – że europejskie organizacje i sieci społeczeństwa obywatelskiego są zaangażowane w EKES-sie na trzech poziomach. Pierwszy z nich obejmuje prace własne EKES-u, zwłaszcza opracowywanie opinii w ramach struktur roboczych Komitetu, w zależności od ich specjalizacji. Podał świeży przykład wkładu europejskich organizacji i sieci w prace Komitetu związane z przygotowaniami do konferencji Rio+20.
Poziom drugi dotyczy wspólnej organizacji wydarzeń związanych z kwestiami ważnymi zarówno dla Komitetu, jak i dla należących do Grupy europejskich organizacji i sieci, np. Dzień Społeczeństwa Obywatelskiego z 2009, 2010 i 2012 r. (zaplanowany na 8 maja).
Trzeci poziom obejmuje niezależne działania europejskich organizacji i sieci, możliwe dzięki oficjalnej współpracy z Komitetem, a które obejmują pewne kwestie horyzontalne, takie jak strukturalne ramy dialogu obywatelskiego lub przymierza powstałe wokół statutu stowarzyszenia europejskiego bądź też Europejskiego Roku Obywateli 2013. Podkreślił, że te niezależne działania umożliwiły nawiązanie ścisłych stosunków pomiędzy europejskimi organizacjami i sieciami, a nie tylko pomiędzy członkami Grupy Łącznikowej, którzy z kolei ułatwiają przystępowanie innych organizacji do bardziej zorganizowanego dialogu horyzontalnego pomiędzy organizacjami i sieciami.
Następnie Jean-Marc ROIRANT zaproponował przejście do kolejnego punktu porządku dnia.

5.Wymiana poglądów z Luką JAHIEREM, sprawozdawcą opinii EKES-u z inicjatywy własnej w sprawie zasad, procedur i działań służących wdrażaniu artykułu 11 ust. 1 i 2 traktatu lizbońskiego



Jean-Marc ROIRANT poprosił Lukę JAHIERA o rozpoczęcie dyskusji.
Luca JAHIER poinformował najpierw Grupę Łącznikową o kalendarium prac nad opinią. Odbyły się już dwa posiedzenia grupy analitycznej, a trzecie jest zaplanowane na czerwiec br. Sekcja SOC przyjmie opinię w lipcu, a jej przyjęcie na sesji plenarnej przewiduje się na wrzesień lub październik.
Sprawozdawca wyjaśnił, że jego opinia wpisuje się w proces refleksji, a jednym z najważniejszych jego etapów było zorganizowanie przez Grupę III seminarium na temat perspektyw demokracji uczestniczącej w Europie, które odbyło się 22 marca 2011 r. Przedstawiono na nim kompendium, w którym zawarte są najważniejsze prace Komitetu w tej sprawie, przeprowadzone w ciągu ostatnich dwunastu lat. Choć kwestia demokracji uczestniczącej nie należy do nowych tematów, od piętnastu lat budzi wciąż rosnące zainteresowanie. Okres ten można podzielić na trzy etapy.
Pierwszy z nich, który Luca JAHIER nazwał „okresem kreatywnym”, obejmuje okres od końca lat dziewięćdziesiątych do początku XXI wieku. W tym czasie w Europie poszerzona została przestrzeń demokratyczna. W okresie tym odbyły się trzy ważne spotkania: 1) październik 1999 r.: pierwsza konwencja zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego na poziomie europejskim pod egidą Komitetu; 2) lipiec 2001 r.: publikacja Białej księgi Komisji Europejskiej na temat sprawowania rządów w Europie; i 3) luty 2002 r.: rozpoczęcie prac Konwentu Europejskiego, który do lipca 2003 r. pracował nad projektem traktatu konstytucyjnego. Ten bardzo krótki etap umożliwił sformalizowanie niektórych pojęć, które zostały następnie rozwinięte i które dzisiaj są ogromnie aktualne. Luca JAHIER podkreślił, że następstwem Białej księgi z 2002 r. był wspólny dla Komisji i Parlamentu Europejskiego rejestr służący przejrzystości, który powstał w czerwcu 2011 r. i za pomocą którego rejestruje się i kontroluje organizacje i osoby uczestniczące w opracowywaniu i wdrażaniu unijnych strategii politycznych.
Drugi etap zdaniem Luki JAHIERA rozpoczął się w październiku 2004 r., w chwili podpisania w Rzymie projektu traktatu konstytucyjnego i zakończył 1 grudnia 2009 r., w dniu wejścia w życie traktatu z Lizbony. Sprawozdawca opisał go jako okres zastoju w zakresie poszerzania europejskiego obszaru demokratycznego.
W trzecim etapie, którego jesteśmy świadkami, stopniowo wdraża się założenia traktatu z Lizbony, zwłaszcza wiążące się z nim znaczne zmiany, takie jak stała prezydencja Rady Europejskiej i Europejska Służba Działań Zewnętrznych. Jeśli chodzi o art. 11 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) – dawny art. 8B traktatu z Lizbony – jedynie prawo do inicjatywy obywatelskiej zawarte w ust. 4 jest w pełni stosowane od 1 kwietnia 2012 r. Mało dzieje się jednak niestety w kwestii ust. 1 (horyzontalny dialog obywatelski) i ust. 2 (wertykalny dialog obywatelski). Zdaniem Luki JAHIERA ma to miejsce z trzech przyczyn.
Po pierwsze, żadna z trzech instytucji – ani Komisja, ani Parlament Europejski ani Rada – nie podchodzi ze zbytnim entuzjazmem do stwarzania obszarów dialogu z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego. Zwłaszcza Komisja zadeklarowała już kilkakrotnie i bardzo jasno, że nie zamierza podejmować inicjatyw dotyczących art. 11 ust. 1 i art. 11 ust. 2, przy czym Komitet zwracał się do niej co najmniej dwukrotnie, wnosząc o przedstawienie Zielonej księgi na temat konkretnego wdrażania tych dwóch przepisów.
Zdaniem Luki JAHIERA jest to oczywiście kwestia złożona, zwłaszcza jeśli chodzi o kryteria reprezentatywności, jakie muszą spełniać stowarzyszenia pragnące uczestniczyć w dialogu obywatelskim. Komisja uważa jednak, że jej rola ogranicza się do art. 11 ust. 3, w którym zobowiązuje się ją do zasięgania opinii wszystkich podmiotów pragnących wyrazić swoje stanowisko. Z tego punktu widzenia jej zadaniem byłoby jedynie określenie jasnych i przejrzystych zasad, by wszystkie zainteresowane strony mogły brać udział w organizowanych przez nią konsultacjach publicznych.

Jeśli chodzi o Parlament Europejski, od 2005 r. – od powstania inicjatywy „Agora obywatelska” – przeprowadzono jedynie jej trzy edycje, a sama inicjatywa jest sprawą kontrowersyjną w tej instytucji. Niestety, dobrze znana jest również sytuacja w Radzie.


Sprawozdawca powiedział także, że wielokrotnie w ciągu ostatnich lat próbowano tworzyć obszary europejskiego dialogu obywatelskiego. Próby te nie zostały uwieńczone sukcesem. Luca JAHIER wspomniał w tym kontekście o „Dniach obywatelskich”, które mają za zadanie organizować ze wsparciem Komisji Europejskiej wszystkie państwa członkowskie sprawujące półroczną prezydencję w Radzie UE. Pierwsza edycja „Dni obywatelskich” miała miejsce podczas prezydencji francuskiej we wrześniu 2008 r. „Dni obywatelskie” spotkały się z umiarkowanym zainteresowaniem, przynajmniej ze strony instytucji europejskich.
Zdaniem sprawozdawcy również kryzys finansowy, gospodarczy i społeczny, któremu Unia Europejska stawia obecnie czoła, negatywnie wpływa na procesy demokratyczne, zwłaszcza na sposób realizacji demokracji przedstawicielskiej, co wynika ze skupienia się na negocjacjach międzyrządowych mających na celu znalezienie rozwiązań kryzysu. W konsekwencji zwiększa się dystans pomiędzy obywatelami a instytucjami europejskimi, a także panujące między nimi niezrozumienie. To fakt bardzo niepokojący z uwagi na zbliżające się wybory do Parlamentu Europejskiego w 2014 r. Można spodziewać się zwłaszcza dwóch tendencji: rekordowo niskiej frekwencji wyborczej i wzmocnionej pozycji ruchów antyeuropejskich i nacjonalistycznych.
Dlatego ogromne znaczenie ma wykorzystanie przepisów zawartych w art. 11 ust. 1 i 2, by stworzyć atmosferę sprzyjającą wzmocnieniu europejskiego życia demokratycznego poprzez utworzenie obszarów zorganizowanego dialogu z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego w ramach tworzenia silnego przymierza dwóch uzupełniających się filarów demokracji: demokracji przedstawicielskiej i demokracji uczestniczącej, które razem wzmocnią legitymację demokratyczną Unii Europejskiej.
Po przedstawieniu kontekstu, Luca JAHIER powiedział, że teza opracowywanej przez niego opinii opiera się na podwójnym postulacie.
Pierwszym z nich jest potwierdzenie charakteru nakazowego i normatywnego art. 11 ust. 1 i art. 11 ust. 2, a więc przeciwstawienie się rozmyślnej, czysto opisowej interpretacji tych artykułów, która mogłaby przeważyć w niektórych kręgach w instytucjach unijnych. Dla Komisji na przykład artykuły te są po prostu stwierdzeniami, z którymi nie łączy się obowiązek działania.
Drugim postulatem, wynikającym z pierwszego, jest konieczność utworzenia nowej atmosfery i znalezienia konkretnych bodźców, które umożliwiłyby zapoczątkowanie nowego etapu prowadzącego do zorganizowanego uczestnictwa organizacji społeczeństwa obywatelskiego w procesie integracji europejskiej.
W tym celu sprawozdawca ma zamiar przedstawić strategię opartą na czterech filarach. Pierwszy z nich to zwrócenie uwagi Komisji na fakt, że osiągnięto już wiele w zakresie zorganizowanego dialogu zapoczątkowanego w wyniku jej konsultacji. Luca JAHIER podał trzy przykłady: Europejskie forum integracji, obejmujące tematykę polityki integracyjnej w stosunku do imigrantów, umowa z Kotonu, formalizująca udział podmiotów niepublicznych w debacie na temat wykorzystania funduszy przeznaczonych dla każdego kraju lub regionu AKP oraz zorganizowany dialog z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego, prowadzony przez Dyrekcję Generalną ds. Handlu Komisji Europejskiej.
Luca JAHIER uważa, że zamiast opracowywania Zielonej księgi należałoby zwrócić się do Komisji o przygotowanie ogólnego podsumowania. Zbadano by w nim działania przeprowadzone w ciągu 10 lat, które minęły od publikacji Białej księgi na temat sprawowania rządów w zakresie dialogu ze zorganizowanym społeczeństwem obywatelskim, oraz oceniono by prowadzone działania. Umożliwiłoby to określenie wytycznych i innych konkretnych środków, niezbędnych dla rozwoju zorganizowanego dialogu obywatelskiego w rozumieniu art. 11 TUE.
Ponadto badanie takie mogłoby być użyteczne dla samej Komisji, ponieważ mogłaby ona udowodnić partnerom zewnętrznym, że osiągnęła poziom otwartości i przejrzystości praktycznie niespotykany w innych miejscach Europy.
Pozostałe trzy filary dotyczą bardziej bezpośrednio roli Komitetu, który szczególnie w ciągu ostatnich dziesięciu lat wdrożył wiele inicjatyw i przeprowadził liczne działania mające na celu jak największe włączenie organizacji społeczeństwa obywatelskiego do swoich prac. W tym kontekście Komitet mógłby propagować utworzenie w ramach własnych struktur centralnej bazy danych, dostępnej dla wszystkich, w której zostałyby usystematyzowane różne rodzaje powiązań, jakie EKES ma z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego z punktu widzenia dialogu i konsultacji. Zebrane dane mogłyby posłużyć za punkt wyjścia do oceny, jakie nowe projekty umocniłyby system relacji pomiędzy Komitetem a zorganizowanym społeczeństwem obywatelskim.
Luca JAHIER podkreślił także fakt, że nowy protokół o współpracy z Komisją, podpisany 22 lutego br. wzmacnia rolę Komitetu jako uprzywilejowanego pośrednika pomiędzy zorganizowanym społeczeństwem obywatelskim a instytucjami europejskimi. W protokole przyznaje się także Komitetowi nowe zadania związane z wdrażaniem art. 11. EKES ma więc do odegrania konkretną rolę: stabilnych i zorganizowanych ram umożliwiających rozwój dialogu obywatelskiego, zarówno horyzontalnego, jak i wertykalnego.
Ostatni element, przytoczony ze względu na fakt, że należy pilnie zapobiec zanikaniu demokratycznego poparcia dla europejskiej integracji, to zamiar przygotowania – przed wyborami europejskimi – fundamentów zorganizowanej przestrzeni publicznej na rzecz europejskiego dialogu obywatelskiego. Mogłaby ona przyjąć formę dorocznego wydarzenia, w trakcie którego miałaby miejsce wielopoziomowa debata wszystkich stron społeczeństwa obywatelskiego, niezależnie od tego, czy są to podmioty krajowe czy europejskie, by przyczynić się do ogólnej debaty na temat najważniejszych celów Europy. Kończąc swoje wystąpienie Luca JAHIER podkreślił, że jest to projekt bardzo ambitny, organizowane jest już jednak wydarzenie, które może okazać się jego inspiracją – OPEN DAYS Komitetu Regionów. EKES mógłby stać się bazą operacyjną ułatwiającą proces dialogu.
Jean-Marc ROIRANT podziękował Luce JAHIEROWI za jego wystąpienie i podkreślił swoje poparcie dla jego wypowiedzi. Stwierdził także, jak ważne jest by nie mieszać pojęć demokracji przedstawicielskiej i uczestniczącej. Uznał zatem za szczególnie istotne, by ponownie podkreślić ogromne znaczenie, jakie demokracja przedstawicielska ma dla organizacji społeczeństwa obywatelskiego, przy czym demokracja uczestnicząca w żadnym wypadku nie może być dla niej alternatywą ani jej substytutem. Aby uniknąć nieporozumień lub pomieszania pojęć, zastanawiał się, czy nie należałoby mówić raczej o procesach uczestnictwa lub współdecydowania wzbogacających demokrację przedstawicielską, niż o demokracji uczestniczącej.
Jean-Marc ROIRANT otworzył następnie dyskusję ogólną.
Głos zabrał Edgardo IOZIA, który wyraził swoje poparcie dla ogólnych kwestii poruszonych przez Lukę JAHIERA. Następnie powiedział, że sprzyjające okoliczności, jakie powstały w wyniku prac Konwentu europejskiego i opracowanego przez niego projektu traktatu konstytucyjnego, który miał umożliwić obywatelom pełny udział w procesie integracji europejskiej; zostały zaprzepaszczone. Świadczą o tym sondaże, z których wynika, że odległość dzieląca obywateli od unijnych instytucji jest coraz większa. Wynika to z pewnością z postawy rządów krajowych, lecz nie tylko. Świadczy także o braku działań europejskich instytucji i braku woli politycznej do pełnego wdrożenia przepisów zawartych w traktatach.
W tym kontekście Edgardo IOZIA przypomniał o dyskusji, jaka miała miejsce na poprzednim posiedzeniu Grupy Łącznikowej. Dotyczyła ona wniosku w sprawie decyzji Komisji dotyczącej Europejskiego Roku Obywateli (2013). Został on skrytykowany przez wszystkich, którzy wzięli udział w dyskusji za ograniczoną wizję obywatelstwa i niewystarczającą ilość środków w budżecie przewidzianych na Rok Obywateli, które zostały ponadto przeznaczone głównie na działania komunikacyjne. Jego zdaniem świadczy to o jasnym i przemyślanym wyborze Komisji, którą w mniejszym lub większym stopniu popierają państwa członkowskie, nieadekwatnym wobec znaczenia przywrócenia miejsca społeczeństwa obywatelskiego w europejskiej integracji. Dlatego Komitet i społeczeństwo obywatelskie muszą w pełni zaangażować się w działania na rzecz utrzymania debaty na temat dialogu obywatelskiego i realizacji art. 11.
Jeśli chodzi o osiągnięcia w dziedzinie zorganizowanego dialogu, stwierdził, że kolejnym znaczącym przykładem, który można by przywołać w opinii jest dialog, jaki Komitet utrzymuje ze swoimi partnerami gospodarczymi i społecznymi z krajów położonych na południowym wybrzeżu Morza Śródziemnego, w ramach dialogu eurośródziemnomorskiego. Przypomniał, że w deklaracji barcelońskiej z 1995 r. zachęcano EKES do nawiązania kontaktów z odpowiadającymi mu instytucjami regionu eurośródziemnomorskiego, by rozwinąć stosunki z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i wspierać wzmacnianie ich roli konsultacyjnej, by intensywniej angażowały się w partnerstwo eurośródziemnomorskie.

Podkreślił, że osiągnięto pewne sukcesy w tej dziedzinie, ponieważ Komitet przyczynił się do powstania rady społeczno-gospodarczej w Maroku i pracował nad wzmocnieniem takich rad w Libanie, Palestynie lub Izraelu. Wciąż brak jednak poparcia ze strony instytucji europejskich. Symptomatyczny jest fakt, że w deklaracji z okazji założenia Unii dla Śródziemnomorza opublikowanej w lipcu 2008 r., i której utworzenie miało ożywić proces barceloński, nie ma żadnej wzmianki o Komitecie i jego działaniach w tym zakresie. Komisja uznała to za niedopatrzenie i zachęciła EKES do kontynuacji działań.


Na koniec swojego wystąpienia Edgardo IOZIA wyraził zdziwienie faktem, że w przedstawionym dokumencie nie ma mowy o wkładzie krajowych rad społeczno-gospodarczych w organizację dialogu ze społeczeństwem obywatelskim. Jego zdaniem kwestią o dużym znaczeniu jest zawarcie przez EKES szerokiego przymierza z krajowymi radami społeczno-gospodarczymi, by zwiększyć nacisk wywierany na instytucje europejskie na rzecz skutecznego wdrożenia art. 11 ust. 1 i 11 ust. 2 TUE. Jest to wyzwanie zarazem polityczne i kulturowe.
W dyskusji zabrał głos Diogo PINTO, który podziękował Luce JAHIEROWI za prezentację i powiedział, że zgadza się z przedstawionym stanowiskiem. Uznał za ważne przypomnienie kontekstu debaty, by dobrze zrozumieć zasady dyskusji i łączące się z nią wyzwania. Dodał, że zwrócił się do zarządu Międzynarodowego Ruchu Europejskiego o skomentowanie opracowanego dokumentu. Wszyscy członkowie Grupy Łącznikowej mieli już okazję zapoznać się z tymi komentarzami, dlatego Diogo Pinto stwierdził, że nie trzeba szczegółowo ich omawiać lecz tylko przedstawić niektóre elementy z odpowiednim komentarzem.


  • Międzynarodowy Ruch Europejski z zadowoleniem przyjmuje decyzję Komitetu opracowania opinii w sprawie realizacji art. 11 ust. 1 i 2 TUE ponieważ oznacza to, że ma on wolę podjęcia swoich obowiązków w zakresie rozwoju dialogu obywatelskiego na poziomie europejskim.




  • Choć ważne jest uznanie obowiązujących praktyk, jak ma to miejsce w przedstawionym dokumencie, i choć istnieją także odpowiednie przykłady świadczące o tym, że przejście ze zwykłej konsultacji do dialogu jest możliwe, należy jednak położyć szczególny nacisk na fakt, że konsultacje nie mogą zastępować dialogu. Komitet musi jasno wypowiedzieć się w tej sprawie.




  • W opinii należałoby podkreślić, że Rada nie może nie brać pod uwagę zobowiązań wynikających z art. 11 i z przepisów tego artykułu, zgodnie z którymi powinna podjąć działania. Pierwszym krokiem w tym kierunku byłoby zainicjowanie konsultacji przez Radę.




  • Międzynarodowy Ruch Europejski z zadowoleniem przyjął propozycję przeprowadzenia badania dotyczącego dialogu, Ruch wniósł jednak o to, by Komitet zobowiązał się do przeprowadzania tego badania we własnym zakresie. Zdaniem Diogo PINTO Komisja prawdopodobnie nie zajmie się tym projektem. Przeprowadzanie tego badania nie mogłoby jednak być dodatkową wymówką dla Komisji do nie wykazywania inicjatywy w kwestii realizacji art. 11 ust. 1 i 2.




  • Międzynarodowy Ruch Europejski popiera także propozycję strategii utworzenia zorganizowanej przestrzeni publicznej na rzecz europejskiego dialogu obywatelskiego. Diogo PINTO podkreślił jednak, że jest to proces polegający nie tyle na określaniu strategii, co na tworzeniu publicznego obszaru dialogu. Niektóre organizacje spotykają się na dyskusjach organizowanych pod egidą Komisji, która decyduje o porządku obrad, udostępnia sale zebrań a czasami nawet zwraca koszty podróży. Nie jest to jednak zorganizowany obszar dialogu. Jak Komitet już podkreślał, do odpowiedniego przeprowadzenia zorganizowanego dialogu niezbędne są odpowiednie warunki. Jest to jednak przede wszystkim kwestia rozwijającego się procesu, w którym Komitet powinien odgrywać rolę napędową. Należy jednak zdawać sobie sprawę z tego, że zorganizowany dialog nie powiedzie się bez zaangażowania, oprócz organizacji społeczeństwa obywatelskiego, także Komisji, Rady i Parlamentu Europejskiego.




  • Jeśli chodzi o rolę samego Komitetu w całym procesie, propozycje zawarte w przedstawionym Międzynarodowemu Ruchowi Europejskiemu dokumencie zostały przyjęte z zadowoleniem. EKES stoi w obliczu pewnych problemów strukturalnych, których nie można przemilczeć, jeżeli Komitet ma być prawdziwym czynnikiem zmiany. Problemy te wiążą się ze składem Komitetu i z zasadami mianowania członków. To prawda, że Grupa Łącznikowa została utworzona, by zaradzić częściowej tylko reprezentacji w EKES-ie różnorodności zorganizowanego społeczeństwa europejskiego. Choć utworzenie Grupy zaradziło tej sytuacji, trudno, by stanowiła ona ostateczne rozwiązanie problemu. Podobnie jak w przypadku wsparcia, jakie Międzynarodowy Ruch Europejski udzielił utworzeniu transnarodowej listy na wybory do Parlamentu Europejskiego, Ruch przychylnie odnosi się do tego, by reprezentanci europejskich organizacji i sieci również zasiadali w Komitecie. Powodem do niepokoju jest również proces wyznaczania członków EKES-u. Znajduje się on całkowicie w gestii państw członkowskich i w niektórych z nich nie można mówić o pełnej przejrzystości. W konsekwencji mamy do czynienia z brakami z punktu widzenia reprezentowania różnorodności zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego państw członkowskich. Użyteczne byłoby zatem uwzględnienie tej kwestii w opinii, ponieważ wspólnym celem nadal jest wzmocnienie europejskiej demokracji przy zagwarantowaniu, że obywatele i reprezentujące ich organizacje mogą wyrazić swoją opinię i działać na rzecz zmniejszenia wciąż rosnącej przepaści między obywatelami i instytucjami, zagrażającej całemu projektowi europejskiemu.


Jan Robert SUESSER również podziękował Luce JAHIEROWI za jego wystąpienie i wyraził zadowolenie z przywrócenia tej problematyce wymiaru historycznego. Z zadowoleniem przyjął także czerpanie z doświadczeń realnych postępów, których dokonano podczas ostatnich piętnastu lat w kwestii dialogu ze społeczeństwem obywatelskim, nawet jeżeli można poddać krytyce ograniczony zakres tych postępów. Dlatego ważne jest by w opinii Komitetu uwzględniono te postępy, nawet jeżeli są one niedoskonałe.
Jan Robert SUESSER zastanawiał się także nad tym, czy koncepcja dialogu ze społeczeństwem obywatelskim w rozumieniu art. 11 może rzeczywiście wyjść naprzeciw oczekiwaniom obywateli. Uważa on, że panujący obecnie w Europie kryzys ma tak poważne konsekwencje dla niektórych państw członkowskich, że prowadzi do podważenia celów i wartości leżących u podwalin europejskiej integracji, szczególnie w takich kwestiach jak włączenie społeczne, solidarność oraz poszanowanie praw gospodarczych i społecznych wynikających z obywatelstwa. Gdy w obecnej sytuacji znaczna część ludności Europy zastanawia się nad podstawami demokracji, jego zdaniem europejskie instytucje nie stanęły na wysokości zadania i zareagowały w sposób czysto techniczny.
Dlatego w tym kontekście narzuca się aktualizacja refleksji nad pojęciem dialogu obywatelskiego i jego rodzajami, w ramach definiowania i wdrażania europejskich strategii politycznych. Najważniejszym wyzwaniem jest bowiem to, by obywatelom zależało na demokracji, a działania podjęte w kwestii zorganizowanego dialogu będą w tym kontekście determinujące.
Jan Robert SUESSER powiedział, że jeśli chodzi o Komitet, to dzięki roli przyznanej mu przez traktaty i dzięki kontaktom w państwach członkowskich, EKES może rzeczywiście przyczynić się do skutecznego wkładu społeczeństwa obywatelskiego w proces integracji europejskiej. Dlatego wyraził swoje poparcie dla propozycji OPEN DAYS przedstawionej przez Lukę JAHIERA, która jego zdaniem pomoże zorganizowanemu społeczeństwu obywatelskiemu uzyskać pełne uczestnictwo w procesach kształtowania polityki europejskiej.
Kończąc swoją wypowiedź Jan Robert SUESSER zastanawiał się nad przesłaniem punktu 5.6 omawianego dokumentu, w którym proponuje się otwarcie Grupy Łącznikowej dla wszystkich sektorów społeczeństwa obywatelskiego. Podkreślił, że skład Grupy Łącznikowej był już stopniowo powiększany, co pozwoliło jej na coraz szersze reprezentowanie zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego w Europie. Jednak jego zdaniem rozszerzenie Grupy na organizacje pracodawców i pracowników nie powinno mieć miejsca, mimo że organizacje te są oczywiście jednym z elementów zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego. W samym Komitecie prowadzony jest już przekrojowy dialog reprezentantów stowarzyszeń oraz reprezentantów pracodawców i pracowników. Należy utrzymać szczególny charakter Grupy Łącznikowej, zarówno z punktu widzenia składu, jak i jej wkładu do prac EKES-u.
Po zakończeniu dyskusji ogólnej Jean-Marc ROIRANT poprosił Lukę JAHIERA o ustosunkowanie się do usłyszanych wypowiedzi.
Luca JAHIER podziękował osobom, które zabrały głos w dyskusji oraz Międzynarodowemu Ruchowi Europejskiemu za jego pismo.
W odpowiedzi na komentarze podkreślił przede wszystkim, że w dyskusji nad dialogiem obywatelskim często zaczyna się analizować 20 lat jego historii. Nie należy jednak tracić czasu na szukanie definicji – choć jest ona niezbędna – ponieważ mogłoby to doprowadzić do braku działania. Ważne jest oczywiście zdefiniowanie dialogu obywatelskiego i jego podmiotów, a także kryteriów reprezentatywności uprawniających do udziału w tym dialogu. To pojęcia mające wymiar jednocześnie teoretyczny, prawny i polityczny i kiedyś będzie należało je ostatecznie wyjaśnić. Jednak podejmowanie takich wysiłków w chwili obecnej nie byłoby odpowiednim punktem wyjścia, ponieważ z jednej strony trudno jest wyobrazić sobie szybko zawarty kompromis – istnieje więc ryzyko zablokowania rozmów – z drugiej zaś strony sposoby, na jakie społeczeństwo obywatelskie organizuje się i rozwija szybko się zmieniają i jeżeli chce się podążać za bieżącymi potrzebami w zakresie demokracji, nie można czekać, aż ten proces ewolucji dobiegnie końca.
Luca JAHIER powiedział także, że to być może kwestia definicji sprawia, że Komisja nie robi postępów we wdrażaniu art. 11 ust. 1 i 2 i dlatego pozostaje ona na terenie bardziej dla siebie bezpiecznym – konsultacji ze społeczeństwem obywatelskim, w których wszystkie strony działają na równych zasadach. Dlatego on sam woli przyjmować podejście bardziej praktyczne i pragmatyczne, opierając się na konkretach umożliwiających poczynienie postępów.
Jeśli chodzi o realizację art. 11 ust. 1 i art. 11 ust. 2 przez Radę, jest ona omówiona w punkcie 4.10 wstępnego projektu opinii. Sądząc po wypowiedziach przewodniczącego Rady Europejskiej można było spodziewać się od Rady większej otwartości wobec społeczeństwa obywatelskiego. Nadzieje te okazały się jednak płonne ze względu na kryzys i pilne podejmowanie związanych z nim decyzji.
Odnosząc się do idei badania, Luca JAHIER powiedział, że również jego zdaniem w przypadku braku działań ze strony Komisji Komitet powinien przeprowadzić je samodzielnie. Istnieją jednak także inne sposoby na jego realizację, np. współpraca z ośrodkiem analitycznym. Należałoby włączyć w jego opracowanie także organizacje społeczeństwa obywatelskiego. Jednak jeżeli Komisja nie zaangażowałaby się w opracowanie badania, zdaniem Luki JAHIERA nie można mówić o jego rzeczywistej celowości.
Jeśli chodzi o skład Komitetu, sprawozdawca powiedział, że stanowi on przedmiot odwiecznej debaty i przypomniał, że nad kwestią tą dyskutowano już w czasach Konwentu Europejskiego. Wtedy Komitet przedstawił dwa pomysły – po pierwsze, umożliwienie zasiadania w Komitecie około trzydziestu przedstawicielom europejskich organizacji i po drugie utworzenie czwartej grupy, która gwarantowałaby reprezentowanie sektora kulturalnego. Luca JAHIER jest wciąż zwolennikiem tych dwóch idei choć ich realizacja nie powiodła się, a obecnie szanse na ich powodzenie nie zwiększyły się. Przypomniał, że debata nie toczy się na temat art. 300 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej – a więc składu Komitetu – lecz art. 11 ust. 1 i 2 Traktatu o Unii Europejskiej.
Jeśli chodzi o sposoby, na jakie Komitet może pomóc zorganizowanemu społeczeństwu obywatelskiemu brać udział w europejskim procesie integracji, zdaniem Luki JAHIERA jest ich wiele i można przywołać ich przykłady zwłaszcza z ostatnich dziesięciu lat. Oprócz sposobów już wspomnianych wymienił także wspólne komitety konsultacyjne z krajami przystępującymi, których zadaniem jest zwłaszcza wspomaganie organizowania społeczeństwa obywatelskiego w tych państwach, stosunki, jakie EKES utrzymuje ze społeczeństwem obywatelskim w Ameryce Łacińskiej (z Mercosurem, Wspólnotą Andyjską, Chile i Brazylią, lub też poprzez spotkania zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego Europa – Ameryka Łacińska – Karaiby), nie wspominając o licznych organizowanych przez Komitet wysłuchaniach i konferencjach. Komitet wpisuje się w ten sposób w proces umożliwiania zorganizowanemu społeczeństwu obywatelskiemu udziału w procesie integracji europejskiej.
Natomiast jeśli chodzi o przyszłość Grupy Łącznikowej, Luca JAHIER zadeklarował, że jego intencją przy redagowaniu opinii było jasne i zdecydowane przesłanie polityczne dotyczące restrukturyzacji Grupy i ponowne zdefiniowanie jej roli. Dlatego niezbędne jest jego zdaniem rozszerzenie Grupy Łącznikowej na ogół sektorów europejskiego zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego, by możliwe było reprezentowanie nie tylko sektora stowarzyszeń w wąskim tego słowa znaczeniu, lecz całego spektrum społeczeństwa obywatelskiego.
Tylko w ten sposób Komitet mógłby starać się o status platformy dostępnej dla wszystkich członków zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego i umożliwiać europejski horyzontalny dialog obywatelski, w ramach którego mogłyby powstać warunki umożliwiające organizacjom społeczeństwa obywatelskiego rzeczywisty udział w europejskiej debacie.
Luca JAHIER zakończył swoją wypowiedź mówiąc, że taka reforma strukturalna zakłada oczywiście głęboką refleksję, jednak Grupa Łącznikowa musi stać się wspólnym dziedzictwem Komitetu – nie tylko jednej z jego grup – i europejskiego zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego – a nie tylko jednej jego części.
Jean-Marc ROIRANT zakończył dyskusję i podziękował raz jeszcze Luce JAHIEROWI, a także wyraził swoją gotowość – oraz wszystkich europejskich organizacji i sieci należących do Grupy Łącznikowej – do dalszej debaty na temat przyszłości Grupy. Następnie zaproponował przejście do następnego punktu porządku dnia.

6.Wymiana poglądów z Andrisem GOBIŅŠEM, sprawozdawcą EKES-u w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady ustanawiającego program „Europa dla obywateli” na lata 2014–2020 (COM(2011) 884 final)



Jean-Marc ROIRANT rozpoczął od powinszowania Andrisowi GOBIŅŠOWI za jego opinię w sprawie Europejskiego Roku Obywateli (2013), a zwłaszcza za dbałość o to, by Grupa Łącznikowa była we wzorowy sposób w pełni włączona w jej opracowywanie. Wyraził życzenie, by omawiana opinia stanowiła w przyszłości wzór do naśladowania. Następnie zaprosił sprawozdawcę do rozpoczęcia debaty.
Andris GOBIŅŠ poprosił obecnych przedstawicieli europejskich organizacji i sieci zaznajomionych z programem „Europa dla obywateli” o to, by podzielili się z nim swoim doświadczeniem i by przekazali mu propozycje ulepszenia programu. Ponieważ przygotowywany przez niego projekt opinii znajduje się jeszcze na etapie wstępnym, zadeklarował swoją otwartość na ewentualne sugestie.
W kwestii kalendarium przygotowywania opinii, poinformował, że zaplanowano dwa posiedzenia grupy roboczej: na 3 maja i 19 czerwca. Andris GOBIŅŠ zaprosił członków Grupy na wysłuchanie, które odbędzie się 3 maja. Projekt opinii zostanie następnie wpisany do porządku obrad sekcji SOC w dniu 27 czerwca, a Komitet przyjmie ostateczną wersję opinii na sesji plenarnej w dniach 11–12 lipca. Sprawozdawca poinformował również członków Grupy Łącznikowej o postępie negocjacji pomiędzy Radą, Parlamentem Europejskim i Komisją, a także o opiniach wyrażonych w Parlamencie.

Następnie Andris GOBIŅŠ omówił propozycje Komisji i krótko przedstawił myśli przewodnie przygotowywanego przez niego projektu opinii. Proponowany program składa się z dwóch części: w pierwszej z nich porusza się kwestie pamięci, wartości i historii Unii Europejskiej, a w drugiej możliwości ułatwienia zaangażowania demokratycznego i udziału społeczeństwa obywatelskiego. Proponowane finansowanie jest prawie identyczne z obecnie dostępnymi funduszami, nie zmienia się też rodzaj planowanych działań w stosunku do aktualnego programu.


Andris GOBIŅŠ przedstawił następnie kluczowe elementy programu omawiane w swojej opinii i podkreślił raz jeszcze, że jest otwarty na inne sugestie. Powiedział, że z ogólnego punktu widzenia należałoby jasno stwierdzić, że w programie tym mogą uczestniczyć nie tylko organizacje społeczeństwa obywatelskiego, ale także inne podmioty na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym. Następnie podkreślił znaczenie wpisania programu w bardziej ogólny kontekst wdrażania art. 11 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), nawet jeżeli do tego aspektu nawiązuje się w uzasadnieniu Komisji. Należałoby także w większym stopniu uwzględnić znaczenie dialogu horyzontalnego – pomiędzy organizacjami społeczeństwa obywatelskiego – Komisja natomiast kładzie szczególny nacisk na dialog wertykalny pomiędzy tymi organizacjami a instytucjami UE. Zdaniem Andrisa GOBIŅŠA powiązania z innymi obszarami polityki Unii, zwłaszcza z europejską polityką sąsiedztwa i polityką rozwojową, a także odpowiednie programy, mają braki i należałoby bardziej je rozwinąć.
Jeśli chodzi o część programu dotyczącą pamięci, został on skrytykowany za nacisk położony na nazizm i stalinizm, choć w późniejszych latach pojawiły się też inne systemy totalitarne. Ponieważ należy pamiętać o wszystkich ofiarach, ta część tekstu powinna zostać poszerzona i objąć wszystkie formy totalitaryzmu. Komisja, jak się zdaje, wyrazi na to zgodę.
Jeśli chodzi o roczne programy robocze, poprzez które program będzie wdrażany, Andris GOBIŅŠ zastanawiał się, do kogo należała będzie decyzja o ich treści. Stwierdził, że w każdym przypadku EKES, KR i organizacje biorące udział w dialogu zorganizowanym z Komisją na temat aktywności obywatelskiej powinny być w pełni włączone do procesu decyzyjnego. Wypowiadając się na temat budżetu, stwierdził, że obecnie finansuje się tylko jeden na dwadzieścia projektów. Jego zdaniem oznacza to potrzebę zwiększenia środków budżetowych przyznanych programowi. Dlatego Andris GOBIŅŠ jest zdania, że niewykorzystane fundusze pochodzące z innych programów można by przekazać na program „Europa dla obywateli”. Zaproponował także, by oceniać projekty w dwóch etapach: z jednej strony na etapie ich powstawania i z drugiej w chwili, kiedy ostateczna wersja projektu zostanie przekazana Komisji.
Andris GOBIŅŠ zwrócił też uwagę na kwestię minimalnej kwoty przydzielonej wybranym projektom – wynoszącej średnio 80 tys. EUR – przy czym zainteresowane organizacje muszą wnieść tę samą kwotę w ramach współfinansowania. Ta wysoka suma nie stanowi szczególnego problemu dla dużych europejskich organizacji i sieci, które dysponują znacznymi środkami. Może jednak sprawić kłopoty mniejszym organizacjom dysponującym ograniczonym dostępem do źródeł współfinansowania i niewystarczającą ilością personelu do administrowania tych sum. Jest to kwestia do rozważenia, zwłaszcza jeżeli własne projekty miałyby przedstawiać organizacje krajowe.

Kolejną kwestią do przemyślenia jest zarządzanie administracyjne małymi projektami. Gdyby zarządzanie takie sprawiało kłopoty Komisji, być może należałoby przenieść je na poziom przedstawicielstw w państwach członkowskich, jak ma to już miejsce w przypadku innych programów.


Jeśli chodzi o koszty zarządzania programem, stanowiące 11% całkowitego przyznanego na ten cel budżetu, są one zbyt wysokie i należy poddać je racjonalizacji.
Jean-Marc ROIRANT podziękował Andrisowi GOBIŅŠOWI za jego prezentację i za zaproszenie członków Grupy Łącznikowej do udziału w wysłuchaniu zaplanowanym na 3 maja. Następnie wywiązała się dyskusja ogólna.
Joost VAN IERSEL zauważył, że Europa stoi przed trudnym choć pasjonującym zadaniem „stworzenia” europejskich obywateli i poczucia wspólnoty. Europejska historia i kultura odgrywają dużą rolę w tym kontekście, choć nie należy bagatelizować trudności porozumienia się na temat wspólnej pamięci, o czym świadczy chociażby brak jednego podręcznika do europejskiej historii. Jego zdaniem należałoby podkreślić ten aspekt w opinii.
Alexandrina NAJMOWICZ powiedziała, że od 2009 r. Europejskie Forum Obywatelskie jest beneficjentem dotacji operacyjnej z tytułu programu „Europa dla obywateli”. Podobnie jak inni członkowie Grupy Łącznikowej Europejskie Forum Obywatelskie należy także do powołanej przez Komisję grupy dialogu zorganizowanego na rzecz aktywnego obywatelstwa. Początkowym celem grupy było zajęcie się kwestiami związanymi z programem i jego realizacją, jednak w miarę upływu czasu w ramach grupy zaczęły się również odbywać dyskusje organizacji i sieci na tematy związane z przyszłością Unii i udziałem społeczeństwa obywatelskiego w projekcie integracji europejskiej.
Podczas przeprowadzonych przez Komisję konsultacji na temat nowej generacji programu członkowie Europejskiego Forum Obywatelskiego zastanawiali się nad wizją polityczną, która wspierałaby sam program oraz nad jej praktycznym wdrożeniem w zakresie wyboru projektów otrzymujących finansowanie. Dlatego Alexandrina NAJMOWICZ wyraziła zadowolenie, że złożona propozycja świadczy o tym, że Komisja woli projekty bardziej związane z europejskim harmonogramem politycznym.
Alexandrina NAJMOWICZ przeszła następnie do kwestii związanych z wykorzystaniem wyników projektów, w której to dziedzinie dzięki propozycji Komisji można spodziewać się poprawy. Organizacje społeczeństwa obywatelskiego wniosły o to, by przepisy miały na celu lepsze wykorzystanie wyników ważnych projektów i by nadano im większą widoczność, zwłaszcza poprzez umożliwienie inicjatorom projektów zaprezentowania osiągniętych wyników w odpowiednim kontekście. Wydaje się niestety, że Komisja planuje zlecanie wykorzystania projektów podmiotom zewnętrznym i nie podaje dodatkowych informacji na ten temat.
Alexandrina NAJMOWICZ wyraziła także niepokój w związku ze zbyt bliskim powiązaniem we wniosku Komisji art. 11 ust.1 i 2 Traktatu o Unii Europejskiej z celami programu. Program „Europa dla obywateli” z pewnością odgrywa pewną rolę w kontekście dialogu horyzontalnego w organizacjach i sieciach społeczeństwa obywatelskiego przewidzianych w art. 11 ust. 1. Nie może jednak, ani nie powinien zastępować ustanowienia skutecznego i trwałego dialogu obywatelskiego pomiędzy tymi organizacjami i sieciami a instytucjami europejskimi, zwłaszcza Komisją. Ze względu na ryzyko nieporozumienia należy uwypuklić tę kwestię w opinii Komitetu.
Kończąc swoją wypowiedź Alexandrina NAJMOWICZ wyraziła ubolewanie z powodu niewystarczających środków budżetowych zaproponowanych przez Komisję w stosunku do ambicji programu.
Diogo PINTO odniósł się przede wszystkim pozytywnie do wypowiedzi Joosta VAN IERSELA, podkreślił jednak, że podniesiona przez niego kwestia mogłaby z pewnością zostać pogłębiona gdyby program nadal podlegał Dyrekcji Generalnej ds. Edukacji i Kultury, a nie jak obecnie od DG ds. Komunikacji.
Także jego zdaniem przedstawiony budżet jest zupełnie niewystarczający. Obawia się jednak, że ze względu na środki oszczędnościowe Rada jeszcze bardziej go zmniejszy. Dlatego zachęcił do przyjęcia realistycznego podejścia i dostosowania celów programu do rzeczywistych możliwości budżetu. Oznacza to ograniczenie ambicji, i co za tym idzie działania oparte na wybranych celach politycznych i priorytetach działań. W tym kontekście krytycznie ocenił podejście i odpowiedzialność państw członkowskich. Skrytykował również działania Komisji niewynikające z żadnych zapisanych zasad. W ich wyniku organizacja otrzymująca administracyjną finansową dotację operacyjną nie jest już uważana za priorytetową podczas selekcji projektów do finansowania w ramach danego programu.
Edgardo IOZIA zasugerował, by w opinii Komitetu zdecydowanie nawiązano do nadziei pokładanych w programie. Wymienił jednak również najważniejsze priorytety proponowanego programu w świetle ograniczeń budżetowych, o których wspomniał Diogo Pinto.
Serap ALTINISIK zgodziła się z Andrisem GOBIŅŠEM co do trudności, jakie napotykają niewielkie organizacje by zebrać 80 tys. EUR niezbędne do współfinansowania projektu. Podkreśliła jednak, że nie jest to problem jedynie organizacji krajowych ponieważ problemy takie mają także sieci europejskie. Poparła również wypowiedź Diogo PINTO w kwestii odpowiedzialności państw członkowskich za przeprowadzane cięcia budżetowe, które zwłaszcza w przypadku tych programów mają bezpośredni wpływ na działania organizacji społeczeństwa obywatelskiego.
Andris GOBIŅŠ podziękował członkom Grupy Łącznikowej za ich wystąpienia i za wszystkie ewentualne komentarze, które mogą przekazać mu na piśmie w terminie późniejszym. Powiedział, że w następstwie dyskusji dogłębniej zajmie się kwestią priorytetów programu i jego kluczowych obszarów działania. Poparł koncepcję silniejszego związku z programem politycznym Unii. Zaproponował także przeprowadzenie bardziej dogłębnej dyskusji na temat powiązań proponowanego programu i wdrażania art. 11 ust. 1 i 2, a także kwestii zaangażowania poziomu krajowego podczas wysłuchania 3 maja.
Jean-Marc ROIRANT zakończył dyskusję, podziękował Andrisowi GOBIŅŠOWI i zaproponował przejście do następnego punktu porządku dnia.

7.Stan przygotowań do Dnia Społeczeństwa Obywatelskiego, którego obchody zaplanowano na 8 maja 2012 r.



Jean-Marc ROIRANT pokrótce poinformował członków Grupy Łącznikowej o stanie przygotowań do Dnia Społeczeństwa Obywatelskiego 2012, który będzie okazją do przeglądu europejskiej demokracji w świetle obecnego kryzysu. Przedstawił następnie najważniejsze wytyczne projektu programu oraz plan dnia.
Zaprosił członków Grupy Łącznikowej do licznego uczestnictwa w Dniu Społeczeństwa Obywatelskiego.

8.Termin kolejnego posiedzenia

Data następnego posiedzenia zostanie podana członkom Grupy Łącznikowej w późniejszym terminie.


Staffan NILSSON zakończył posiedzenie, podziękował za udział wszystkim uczestnikom i przypomniał im o spotkaniu zaplanowanym na 8 maja.
_____________

R/CESE 1517/2012 FR – AL(TW)/mw


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna