Prof dr hab med. Julian Aleksandrowicz Prof dr hab med. Alfons Chodera Dr fil. Jan Dobrowolski



Pobieranie 4.07 Mb.
Strona46/68
Data07.05.2016
Rozmiar4.07 Mb.
1   ...   42   43   44   45   46   47   48   49   ...   68

GRUŹLICA KOSTNO-STAWOWA

Zasadnicze leczenie chemioterapeutykami i ortopedyczne. W leczeniu ziołowym, które jest leczeniem pomocniczym, stosuje się zioła zawierające dużo krzemionki rozpuszczalnej, jak ziele skrzypu (Herb. Equiseti), ziele rdestu ptasiego Herb. Polygoni aviculi.), ziele miodunki Herb. Pulmonariae) i poziewnika (Herb. Galeopsidis).



Rp.

Equisetum-fix I lag. I

D.S. Zawartość torebki zalać szklanką zimnej wody. Po 30 min gotować przez 15 min. Po odcedzeniu pić ciepły wywar 3 razy dziennie po szklance podczas jedzenia.

Rp.

Pulmosan lag. I

D.S. Łyżkę ziół na 2 szklanki wody, gotować przez 10 min. Pić 2 razy dziennie po szklance odwaru.

Rp.

Herb. Pulmonariae 100,0

D.S. Łyżkę ziół zalać 2 szklankami wody

504


i gotować przez 10 min. Po odcedzeniu pić 4 razy dziennie po pół szklanki.

Można łączyć ze sobą kilka ziół, np.:



Rp.

Herb. Equiseti

Herb. Pulmonariae

Herb. Polygoni avicul.

Herb. Galeopsidis aa 25,0

M.f. species

D.S. Łyżkę ziół zalać 2 szklankami zimnej wody i gotować przez 15 min. Po odcedzeniu pić podczas dnia po pół szklanki.

DYSTROFIA KOSTNA TYPU SUDECKA

W okresie pierwszym choroby stosuje się unieruchomienie i dąży się do jak najszybszego usunięcia czynnika wywołującego (leczenie ortopedyczne). Domięśniowo wstrzykuje się Nerobolil 2 razy w tygodniu po 20 mg; doustnie podaje się preparaty działające łagodnie, uspokajające, np. wyciągi z kozłka lekarskiego (Tinct. Valerianae, Intr. Valerianae) 3 razy dziennie po 20 kropli.



Rp.

Neospasmina lag. I

D.S. 3 razy dziennie po łyżeczce.

Rp.

Nervosan lag. I

D.S. Pić napar z łyżki ziół na szklankę wody 2—3 razy dziennie.

Rp.

Nervogran lag. I

D.S. 3 razy dziennie po łyżeczce i popić wodą lub sokiem owocowym.

Rp.

Nervosol lag. I

D.S. 3 razy dziennie od ½ do 1 łyżeczki w kieliszku wody.

Rp.

Cort. Salicis 40,0

Fl. Ulmariae 30,0

Fol, Ribis nigri

Gemmae Pini aa 15,0

M.f. species

D.S. Łyżką ziół zalać szklanką wody,

505


podgrzać do zagotowania, pić 3 razy dziennie po szklance.

W drugim okresie dystrofii podajemy preparaty ze sporyszu.



Rp.

Dihydroergotamini methanosulfonici lag. I

D.S. 3 razy dziennie po 5—10 kropli.

Podaje się również ampułki Bivelin domięśniowo lub dożylnie,

W ostatnim okresie choroby Sudecka stosuje się leczenie rehabilitacyjne opisane w rozdziale pt. „Zioła w rehabilitacji chorób narządu ruchu”.

NOWOTWORY KOŚCI I STAWÓW

Nowotwory leczymy zasadniczo operacyjnie lub promieniami jonizującymi. Leczenie ziołowe może być zastosowane jako leczenie dodatkowe, pobudzające łaknienie oraz dostarczające związków mineralnych i witamin.

W niektórych, nie nadających się do leczenia operacyjnego albo cytostatykami przypadkach można podawać wodny wyciąg z występującego na pniu brzozy grzyba włóknouszka u-kośnego (Inonotus obliguus, Poria obliqua — Polyporus nigricans). Wyciąg ten podaje się w dawce 5 ml domięśniowo lub dożylnie co drugi dzień z równoczesnym podawaniem doustnie 3 razy dziennie po 30—60 kropli tego wyciągu. Leczenie to powinno być łączone z podawaniem leków wzmacniających i witamin (Ożarowski).

CHOROBY GOŚĆCOWE

Za gośćcowe lub reumatyczne uważa się powszechnie wszystkie dolegliwości bólowe ze strony stawów lub mięśni nie związane z urazem lub zakażeniem znanym drobnoustrojem, a połączone z zaburzeniem funkcji i niekiedy struktury zajętych tkanek. Istnieje wiele podziałów i klasyfikacji chorób stawów, przedstawionych obszernie w „Chorobach narządu ruchu” pod red. W. Brühla.



Choroba reumatyczna (gorączka reumatyczna)

Jest to uogólniony odczyn tkanki łącznej, mający związek przyczynowy z zakażeniem paciorkowcem β-hemolizującyra grupy A i hiperergią ustroju. Występuje w postaci rzutów za-

506

palenia stawów i serca. Znany reumatolog Mathes proponuje nazwać tę chorobę „gorączką paciorkowcową”. Pierwszy rzut występuje przeważnie u dzieci lub w wieku młodzieńczym, a u dorosłych niezmiernie rzadko.



W okresie ostrego rzutu chorobę należy leczyć w sposób typowy (penicylina, salicylany, kortykosterydy). Z leków pochodzenia roślinnego stosuje się płukanie jamy ustnej i gardła roztworem azulanu, zawierającym chamazulen, lub naparem szałwii (garbniki), co przyspiesza usunięcie paciorkowca. Jako napoje można w tym okresie dawać do picia napary z ziół zawierających związki salicylowe oraz wywierających działanie napotne.

Rp.

Cort. Salicis

Fl. Ulmariae

Inflor. Tiliae aa 50,0

M.f. species

D.S. Pić 3 razy dziennie napar z łyżki ziół na szklankę wody.

Rp.

Anth. Chamomillae

Fl. Sambuci

Fol. Ribis nigri

Fol. Betulae aa 40,0

M.f. species

D.S. Napar z 2 łyżek ziół na 2 szklanki wody, pić porcjami podczas dnia.

Rp.

Pyrosan lag. I

D.S. 2 łyżki ziół na szklankę zimnej wody. Podgrzać i gotować 2 min. Po 20 min odcedzić i pić wywar w ciągu dnia.

W przypadku niedomogi krążenia po przejściu ostrego stanu można stosować preparaty naparstnicowe, np. Lanatosilum C, przestrzegając ogólnie obowiązujących zasad leczenia naparstnicą. W lekkich uszkodzeniach serca po przejściu ostrego rzutu stosuje się środki krzepiące, jak: Neocardina — w dawkach 3 razy dziennie po 20—40 kropli w niewielkiej ilości wody lub herbaty, a także Cardiol — w dawkach 20—40 kropli 2—3 razy dziennie. Intractum Crataegi, w dawkach 3 razy dziennie po 20—50 kropli, działa wzmacniająco na układ krążenia oraz lekko uspokajająco. Podobne działanie wywiera odwar z mieszanki ziołowej Cardiosan (Species Cardiacae). Zaleca się pić po szklance normalnego odwaru 3 razy dziennie lub po pół szklanki odwaru zagęszczonego. Zioła te można podawać również w postaci zmikronizowanej 3 razy dziennie po pół łyżeczki w konfiturze lub galaretce. W okresie stosowania profilaktyki penicyliną benzatynową wskazane jest podawanie

507

przez 2 tygodnie co drugi miesiąc 3 razy dziennie po 30—50 kropli soku ze świeżych, stabilizowanych korzeni łopianu (Succ. Bardanae) albo naparu z 2 łyżek korzeni łopianu (Rad. Bardanae) na 2 szklanki wody — ze wzglądu na działanie bakteriobójcze i fungistatyczne. Po ukończeniu lub przerwaniu profilaktycznego stosowania debecyliny wskazane jest podawanie wyciągów lub preparatów roślinnych o właściwościach bakteriobójczych lub bakteriostatycznych oraz wywierających niespecyficzne działanie przeciwuczuleniowe, dzięki znajdującym się w roślinach związkom flawonoidowym.



Rp.

Herb. Equiseti 40,0

Herb. Cnici benedicti

Herb. Galeopsidis aa 30,0

Rad. Taraxaci 20,0

M.f. species

D.S. Odwar z 3 łyżek ziół na 3 szklanki wody, pić podczas dnia w porcjach.

Rp.

Fol. Melissae 40,0

Herb. Cnici benedicti

Fol. Betulae aa 30,0

Rad. Ononidis 20,0

M.f. species

D.S. Odwar z 3 łyżek ziół na 3 szklanki wody, pić podczas dnia w 3 porcjach.

Rp.

Aliofi1 tabl. lag. I

D.S. 3 razy dziennie 1—2 tabletki.

Preparat ten zapobiega nieżytom górnych dróg oddechowych wskutek zawartości fitoncydów w olejku lotnym wydzielającym się przez płuca.



Rp.

Herb. Equiseti

Fol. Melissae aa 50,0

Herb. Cnici benedicti

Herb. Galeopsidis aa 25,0

M.f. species

D.S. Odwar z 3 łyżek ziół na ¾ l wody, pić podczas dnia.

Gościec przewlekły postępujący Polyarthritis chronica evolutiva

Gościec przewlekły postępujący, zwany też reumatoidalnym zapaleniem stawów (rzs), jest układową chorobą tkanki łącznej, której pierwsze zmiany umiejscawiają się w obrąbie bło-

508

ny maziowej stawu. Zapalenie błony maziowej jest pierwszym objawem choroby i powoduje obrzmienie, dużą bolesność uciskową i samoistną, sztywność ranna oraz zaburzenia czynności zajętego stawu. W początkowym okresie udaje się często zahamować dalszy postęp choroby lub zmniejszyć ostre objawy zapalne stosując napar z liści melisy lub łącząc liście melisy z zielem glistnika. Napar z liści melisy należy stosować długo, przez kilka miesięcy, a niekiedy nawet lat. Ułatwia to wygodna w użyciu postać leku w postaci torebek do zaparzania.



Rp.

Melissa-fix lag. I

D.S. Pić 3 razy dziennie po szklance naparu.

Rp.

Fol. Melissae 50,0

Herb. Chelidonii 20,0

M.f. species

D.S. Pić 3 razy dziennie po szklance naparu z łyżki stołowej ziół na szklankę wody.

Podając mieszanki zawierające ziele glistnika należy pamiętać, że nie wolno ich stosować u osób z jaskrą.

W pierwszym okresie gośćca reumatoidalnego u chorych leczonych w poradniach reumatycznych najlepsze wyniki daje zastosowanie soli złota. Podczas tego długotrwałego leczenia często występują objawy nietolerancji tego metalu ze strony nerek lub skórne objawy uczuleniowe, zmuszające do przerwania podawania preparatu. Stosowanie równoczesne ziołowej pasty Fitolizyna zapobiega powikłaniom ze strony układu moczowego. Podawanie doustnie soku stabilizowanego z korzenia mniszka zmniejsza częstość występowania objawów uczuleniowych ze strony skóry.

Rp.

Succ. Taraxaci lag. I

D.S. Pić 30—50 kropli w niewielkiej ilości wody podczas jedzenia.

Podczas leczenia złotem należy też pamiętać o możliwości uszkodzenia wątroby, czemu można zapobiec podając 1—2 tabletki 3 razy dziennie preparatu Sylimarol, będącego wyciągiem z ostropestu plamistego (Sylibum Marianum). Preparat ten chroni komórki wątroby przed szkodliwie działającymi czynnikami, stabilizuje funkcje ścian komórek i poprawia czynność wątroby.

Przy niskich wartościach odczynu opadania krwinek czerwonych (OB) i innych niskich wskaźnikach procesu zapalnego

509


wystarczy stosowanie miejscowych zabiegów na zajęte stawy. Doustnie w celu zapobiegania infekcjom wirusowym stosuje się napar z liści melisy, wykorzystując jej działanie tonizujące na układ nerwowy oraz działanie bakteriostatyczne i utrudniające wnikanie wirusów do komórki. Unikając podawania chemicznych związków działających przeciwbólowo i przeciw-zapalnie oszczędzamy przewód pokarmowy, a przede wszystkim błonę śluzową żołądka. Miejscowo w domu można stosować okłady borowinowe oraz częściowe lub całkowite kąpiele w wywarach i naparach ziołowych.

W bardziej zaawansowanych stanach chorobowych leczenie ziołowe jest stosowane obok leczenia zasadniczego jako leczenie osłaniające błonę śluzową żołądka przed szkodliwym działaniem preparatów Metindol i Brufen, salicylanów, sterydów i innych. Poza tym napary i odwary ziołowe stosowane doustnie działają przeciwbólowo i remineralizująco, działają na czynność wątroby i na układ moczowy oraz poprawiają apetyt i doprowadzają do równowagi system nerwowy. Zioła mogą być również stosowane zewnętrznie w postaci okładów, kataplazmów lub do kąpieli.

W okresie przyjmowania niesterydowych leków przeciwzapalnych, przeciwbólowych i przeciwgorączkowych, jak: ibuprofen, metindol i in., można podawać następujące wywary w celu osłony błony śluzowej żołądka.

Rp.

Herb. Marrubii 40,0

Herb. Majoranae

Herb. Millefolii

Herb. Centaurii

Rhiz. Calami

Fr. Foeniculi aa 10,0

M.f. species

D.S. Jedna łyżka ziół na szklankę wody, gotować 2—3 min, odstawić na 15 min; przyjmować po szklance na poi godziny przed śniadaniem i obiadem, a wieczorem w 2 godziny po jedzeniu.

Rp.

Inflor. Tiliae

Sem. Lini

Rad. Glycyrrhizae

Rad. Archangelicae

Rhiz. Calami

Fol. Menthae pip. aa 30,0

M.f. species

D.S. Łyżka ziół na 3 szklanki wrzącej wody. Gotować ok. 3 min, odstawić na 10 min pod przykryciem. Pić po szklance przed jedzeniem rano i w południe, wieczorem po jedzeniu przed snem.

510


Poza tym zaleca się przyjmowanie leków przeciwbólowych i przeciwreumatycznych podczas jedzenia, nigdy na pusty żołądek. Jako osłonę dla błony śluzowej żołądka można stosować maceraty z korzeni prawoślazu (Rad. Althaeae) i korzeni żywokostu (Rad. Symphyti), zawierających duże ilości śluzów.

Rp.

Rad. Althaeae

Rad. Symphyti aa 30,0

M.f. species

D.S. 2 łyżki rozdrobnionych korzeni zalać wieczorem 3 szklankami zimnej wody i postawić na noc. Rano podgrzać do zagotowania i odstawić na pół godziny. Pić po pół szklanki przed każdym posiłkiem.

U chorych podczas doustnego lub dostawowego leczenia sterydami należy dążyć do remineralizacji ustroju i równocześnie zapobiegać powikłaniom ze strony przewodu pokarmowego i układu moczowego. Również u chorych na rzs, które zaczęło się po przebyciu grypy, dobrze wpływa podanie mieszanki ziół zawierających duże ilości rozpuszczalnej krzemionki i soli mineralnych.



Rp.

Fol. Melissae

Herb. Equiseti

Herb. Galeopsidis

Herb. Polygoni avic.

Rad. Taraxaci aa 30,0

M.f. species

D.S. 3 łyżki ziół zalać wieczorem 3 szklankami zimnej wody. Rano podgrzać do zagotowania i po ostygnięciu odcedzić. Pić 3 razy dziennie po szklance.

Rp.

Fol. Melissae

Fol. Betulae

Herb. Equiseti

Herb. Galeopsidis aa 30,0

Herb. Cnici benedicti 10,0

Rad. Taraxaci 15,0

M.f. species

D.S. 3 łyżki ziół zalać wieczorem 3 szklankami zimnej wody. Rano podgrzać do zagotowania i po ostygnięciu odcedzić. Pić 3 razy dziennie po szklance.

Rp.

Fol. Melissae

Herb. Equiseti aa 50,0

511


Herb. Galeopsidis

Herb. Cnici benedicti

Herb. Adonidis vern. aa 25,0

Rad. Glycyrrhizae 20,0

M.f. species

D.S. 3 szklanki ziół zalać wieczorem 3 szklankami zimnej wody. Rano podgrzać do zagotowania i po 15 min od-cedzić. Pić 3 razy dziennie po szklance.

Można też stosować tabletki Castro, zawierające m. in. wyciąg z korzenia lukrecji (Rad. Glycyrrhizae) — zapobiegawczo

3 razy dziennie po 1 tabletce przed jedzeniem, a w razie wystąpienia polekowego owrzodzenia żołądka 3 razy dziennie po

4 tabletki po jedzeniu. W wypadku współistnienia dolegliwości ze strony dróg żółciowych podajemy Gastrochol po jednej płaskiej łyżeczce rozpuszczonej w pół szklanki wody, 2—3 razy dziennie. Podobnie działa granulat ziołowy Gastrogran, który podaje się 3 razy dziennie po łyżeczce po jedzeniu. Leczenie chemioterapeutykami przeciwzapalnymi i przeciwbólowymi dobrze jest zastąpić co kilka tygodni mieszankami ziołowymi działającymi podobnie, chociaż nieco słabiej.



Rp.

Fr. Rosae

Fr. Sambuci

Fol. Betulae aa 30,0

M.f. species

D.S. Pić 2—3 razy dziennie po szklance naparu z łyżki ziół na szklankę wody. Działa napotnie, przeciwbólowo i moczopędnie.

Rp.

Herb. Marrubii

Herb. Millefolii

Herb. Hyperici

Rhiz. Agropyri aa 40,0

Herb. Cnici benedicti 20,0

M.f. species

D.S. Odwar z 3 łyżek ziół na 3 szklanki

wody, pić porcjami podczas jedzenia.

Podawanie ziół zawierających związki saponinowe ułatwia emulgowanie tłuszczów i przyswajanie witamin, wapnia, żelaza i innych lekarstw zażywanych doustnie.

Rp.

Rhiz. Agropyri

Fl. Lamii albi

Fol. Betulae

Herb. Leonuri card. aa 30,0

M.f. species

512


D.S. Napar z 2 łyżeczek ziół na szklankę wody, pić 3 razy dziennie 15 min przed jedzeniem.

Rp.

Herb. Glechomae

Fl. Verbasci

Fl. Anthyllidis

Herb. Herniariae

Herb. Pulmonariae aa 30,0

M.f. species

D.S. Pić 3 razy dziennie przed jedzeniem po szklance odwaru z łyżeczki ziół na szklankę wody.

Rp.

Herb. Solidaginis

Rad. Pimpinellae

Rad. Ononidis

Fl. Verbasci

Fol. Salviae

Herb. Leonuri cardiacae

Stigma Maydis aa 20,0

M.f. species

D.S. Pić 3 razy dziennie po szklance odwaru z łyżki ziół na szklankę wody.

Działanie przeciwbólowe metindolu lub innych preparatów -można zastąpić podając zagęszczony odwar z owoców czarnego bzu.



Rp.

Fr. Sambuci 50,0

D.S. 4 łyżeczki owoców zalać szklanką wrzącej wody i gotować przez 20 min. Po 10 min przecedzić i pić podczas dnia łykami (podczas gotowania uzupełniać gorącą wodą do objętości 1 szklanki).

Z gotowych mieszanek ziołowych lekkie działanie przeciwbólowe ma Reumosan. Pić należy 3 razy dziennie po jedzeniu szklankę odwaru z łyżki ziół na szklankę wody. Podobny skład ma granulat ziołowy Reumogran, który należy przyjmować 3 razy dziennie po łyżeczce.

W okresach drugim i trzecim rzs zioła i otrzymane z nich preparaty mają zastosowanie w leczeniu zewnętrznym — bądź jako leki odciągające (therapia derivans), bądź jako leki działające miejscowo przegrzewające i przez zawarte w nich związki wchłaniane w pewnej ilości przez skórę.

Od dawna chorzy nacierali bolące miejsca różnymi olejkami i mazidłami. Środki te drażnią miejscowo skórę, powodując mniejsze lub większe zaczerwienienie, a czasem nawet wywołują pęcherze. W rzs na obrzęknięte stawy nie powinno się

513

stosować wcierań uszkadzających skórę ze względu na uniemożliwienie przez to zastosowanie elektroterapii i wstrzykiwań dostawowych. Wskazane jest wcieranie maści o działaniu łagodnym i tylko lekko drażniącym skórę. W przypadku nadmiernego podrażnienia należy zaprzestać stosowania tego środka.



Rp.

Ol. Hyoscyami

Chloroformu aa 40,0

M.f. solutio

D.S. Zewnętrznie.

Rp.

Spir. Archangelicae comp. 100,0

D.S. Zewnętrznie.

Większe zastosowanie na obrzmiałe i bolące stawy mają kataplazmy i okłady z wywarów ziołowych, np. okład z wywaru liści podbiału pod ceratką:



Rp.

Fol. Farfarae 30,0

D.S. 3 łyżeczki liści zalać 2 szklankami zimnej wody i gotować przez 5 min. Z wywaru sporządzić okład na chory staw — okres 2—4 h.

Po zdjęciu okładu skórę należy natłuścić maścią żywokostową (Ung. Symphyti). Można stosować też kataplazmy z nasion lnu:



Rp.

Sem. Lini 50,0

D.S. Łyżeczkę pogniecionych nasion lnu zalać połową szklanki wrzącej wody, wymieszać, zawinąć w płótno i przykładać pod ceratką na chore miejsce.

Rp.

Herb. Serpylli 100,0

D.S. Zalać szklanką wrzącej wody 5 łyżek ziela, przytrzymać pod przykryciem 10 min, a następnie umieścić gorące ziele w woreczku płóciennym i przykładać na chore miejsce.

Rp.

Fol. Rosmarini

Fol. Rubi idaei aa 50,0

M J. species

D.S. 2 łyżki ziół zalać szklanką letniej wody, następnie podgrzewać nad parą

514


przez pól godziny, przecedzić i stosować do okładu pod ceratką na okres 2 h.

W ostrych stanach zapalnych w odpowiednio przygotowanych zakładach można stosować na chore stawy okłady z ciepłej borowiny, łącznie z diatermią krótkofalową. Zabiegi te można stosować z pomyślnym wynikiem nawet przy dosyć wysokim mianie odczynu opadania krwinek.

W okresie czwartym leczenie ziołowe ma za zadanie remineralizację chorego ustroju, zastąpienie w miarę możności leków przeciwzapalnych lekami ziołowymi i poprawę krążenia przez działanie zarówno na mięsień sercowy, jak też na uszkodzone zmianami zapalnymi naczynia obwodowe. Mieszanki ziołowe podajemy dobierając ich skład zależnie od zamierzonego działania albo stosujemy preparaty ziołowe w postaci intraktów i soków.

Rp.

Intr. Crataegi

Intr. Rutae

Intr. Hippocastani

Intr. Valerianae aa 15,0

M.f. guttae

D.S. Przyjmować 3 razy dziennie po 40 kropli w niewielkiej ilości wody.

Jako mieszankę remineralizującą zaleca się:



Rp.

Herb. Equiseti 50,0

Herb. Galeopsidis

Herb. Cnici benedicti

Herb. Polygoni avicul. aa 25,0

Fol. Rutae

Fol. Melissae aa 30,0

Rad. Taraxaci 10,0

M.f. species

D.S. Pić 3 razy dziennie odwar z łyżki

stołowej na szklankę wody.

Można też przygotować odwar od razu na cały dzień z 3 łyżek ziół na 3 szklanki wody.

Succus Betulae albo Succ. Taraxaci podaje się 3 razy dziennie po 30—50 kropli. Chorym, którzy długo otrzymywali kortykosterydy, zaleca się następującą mieszankę:



Rp.

Herb. Equiseti 20,0

Herb. Marrubii

Herb. Millefolii aa 10,0

Herb. Asperulae

Herb. Leonuri card.

515


Herb. Spartii scop. aa 5,0

Poi. Melissae

Fol. Betulae

Rad. Taraxaci aa 10,0

Fr. Juniperi 5,0

M.f. species

D.S. Pić w ciągu dnia odwar z 3 łyżek na 3 szklanki wody.

Można korzystać z gotowych mieszanek, jak: Reumosan, Pulmosan, Degrosan i inne, zależnie od stanu i wieku chorego. Gotowe mieszanki ziołowe można podawać osobno lub też mieszać ich składniki razem, osiągając przez to większy zestaw ziół, co daje korzystniejsze efekty lecznicze. Ponieważ każdy chory na rzs w mniejszym lub większym stopniu ma uszkodzony mięsień sercowy, dobrze działa u tego typu chorych podawanie łagodnie krzepiącej układ krążenia mieszanki Cardiosan. Mieszankę tę dobrze jest zmieszać z mieszanką Reumosan. Odwar z łyżki tak zmieszanych ziół na szklankę wody należy pić 3 razy dziennie po szklance. U chorych z przewlekłym nieżytem żołądka można podać mieszankę Digestosan. Mieszanki tej nie należy łączyć z innymi, lecz pić świeżo przygotowany odwar z kopiastej łyżeczki ziół na pół szklanki wody, pół godziny przed jedzeniem.


1   ...   42   43   44   45   46   47   48   49   ...   68


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna