Rady Miejskiej w Środzie Wlkp w sprawie przyjęcia gminnego programu opieki nad zabytkami



Pobieranie 0.69 Mb.
Strona1/6
Data02.05.2016
Rozmiar0.69 Mb.
  1   2   3   4   5   6

Uchwała Nr

Rady Miejskiej w Środzie Wlkp.

w sprawie przyjęcia gminnego programu

opieki nad zabytkami
GMINNY

PROGRAM OPIEKI NAD ZABYTKAMI

DLA GMINY ŚRODA WLKP.

na lata 2008 – 2011

2008 r.
1.Wstęp. str.1

    1. Postanowienia ogólne str.1

    2. Cel opracowania gminnego programu opieki nad zabytkami str.1

    3. Podstawa prawna opracowania gminnego programu opieki nad zabytkami str.2


2. Uwarunkowania zewnętrzne ochrony zasobów dziedzictwa kulturowego str.3

2.1. Relacje gminnego programu opieki nad zabytkami z opracowaniami wykonanymi na poziomie województwa str.3



      1. Strategia rozwoju województwa wielkopolskiego str.3

      2. Planem zagospodarowania przestrzennego województwa wielkopolskiego str.4


3. Zasoby dziedzictwa i krajobrazu kulturowego gminy str.5

3.1. Obiekty zabytkowe nieruchome wpisane do rejestru zabytków str.8

3.2. Obiekty zabytkowe nieruchome wskazane przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Poznaniu do ujęcia w gminnej ewidencji zabytków – wykaz (pozycje podkreślone oznaczają własność gminy) str.11

3.3. Obiekty ruchome z terenu gminy wpisane do rejestru zabytków str.43

3.4. Krajobraz kulturowy (obszarowe wpisy do rejestru zabytków, parki kulturowe, parki krajobrazowe – wykaz) str.43

3.5. Stanowiska archeologiczne str.44



3.5.1. Wykaz stanowisk archeologicznych wpisanych do rejestru zabytków str.44

3.5.2. Wykaz stanowisk o własnej formie krajobrazowej str.44

3.5.3. Zestawienie liczbowe zewidencjonowanych stanowisk archeologicznych łącznie z ich funkcją oraz krótką analizą chronologiczną (opis koncentracji stanowisk archeologicznych – uwarunkowania fizjograficzne) str.45
4. Uwarunkowania wewnętrzne ochrony zasobów dziedzictwa i krajobrazu kulturowego str.46

4.1. Stan zachowania zabytków str.46



4.1.1. Stan zachowania zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków str.46

4.1.2. Stan zachowania zabytków ruchomych wpisanych do rejestru zabytków str.50

4.1.3. Stan zachowania stanowisk archeologicznych str.51

4.2. Obszary największego zagrożenia dla zabytków str.51



4.2.1. Obszary największego zagrożenia dla zabytków nieruchomych str.51

4.2.2 Istotne zagrożenia dla zabytków archeologicznych str.52

4.2.3 Obszary największego zagrożenia dla zabytków archeologicznych str.52

4.3. Uwarunkowania wynikające ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy str.53

4.4. Uwarunkowania wynikające z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gminy str.56

4.5. Uwarunkowania wynikające z ochrony przyrody i równowagi ekologicznej str.60

4.6. Uwarunkowania wewnętrzne ochrony zabytków archeologicznych str.62
5. Cele gminnego programu opieki nad zabytkami str.62
6. Kierunki działań dla realizacji gminnego programu opieki nad zabytkami str.62

6.1. Gminna ewidencja zabytków str.62



6.1.1. Sporządzenie gminnej ewidencji zabytków str.63

6.1.2. Sporządzenie gminnej ewidencji zabytków archeologicznych str.63

6.2. Edukacja i popularyzacja w zakresie ochrony dziedzictwa kulturowego str.63



6.3 Udostępnianie zabytków str.65
7. Podział na obszary, projekty, zadania str.65
8. Instrumentarium realizacji gminnego programu opieki nad zabytkami określone przez gminę str.68

9. Monitoring działania gminnego programu opieki nad zabytkami – forma organizacyjno-instytucjonalna określona przez gminę str.69

10. Niektóre zewnętrzne źródła finansowania gminnego programu opieki nad zabytkami określone przez gminę str.69

1. WSTĘP





    1. Postanowienia ogólne


Ilekroć w niniejszym programie jest mowa o:


  1. ustawie – rozumie się przez to ustawę z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U.Nr 162, poz. 1568 z późn. zmianami),

  2. gminnym programie – rozumie się przez to Gminny Program Opieki nad Zabytkami Gminy Środa Wielkopolska na lata 2008 – 2011

  3. gminie – rozumie się przez to Gminę Środa Wielkopolska

  4. Konserwatorze – rozumie się przez to Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Poznaniu

  5. Planie Zagospodarowania – rozumie się przez to Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Wielkopolskiego z 2001 r.

  6. Plan Rozwoju – rozumie się przez to Plan Rozwoju Lokalnego Powiatu Średzkiego 2008-2015

  7. Strategii – rozumie się przez to Strategię Rozwoju Województwa Wielkopolskiego do roku 2020 z października 2005 r.

  8. Studium – rozumie się przez to studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Środa Wielkopolska


1.2. Cel opracowania gminnego programu opieki nad zabytkami
Celem opracowania gminnego programu opieki nad zabytkami jest poprawa stanu zachowania gminnego środowiska kulturowego oraz uświadamianie potrzeb i zasad ochrony tegoż środowiska wśród mieszkańców gminy. Środkiem realizacji tych założeń jest ustalenie w programie uwarunkowań, dotyczących zasad organizacji działań ochronnych w stosunku do zabytków z terenu gminy a szerzej do środowiska kulturowego oraz działań edukacyjnych i wychowawczych wobec społeczności gminy, w szczególności poprzez:

  1. włączenie problemów ochrony zabytków do systemu zadań strategicznych, wynikających z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gminy,

  2. uwzględnianie uwarunkowań ochrony zabytków, w tym krajobrazu kulturowego 
    i dziedzictwa archeologicznego, łącznie z uwarunkowaniami ochrony przyrody i równowagi ekologicznej,

  3. zahamowanie procesów degradacji zabytków i doprowadzenie do poprawy stanu ich zachowania,

  4. wyeksponowanie poszczególnych zabytków oraz walorów krajobrazu kulturowego
    i podejmowanie działań zwiększających atrakcyjność zabytków dla potrzeb społecznych, turystycznych i edukacyjnych oraz wspieranie inicjatyw sprzyjających wzrostowi środków finansowych na opiekę nad zabytkami,

  5. określenie warunków współpracy z właścicielami zabytków, eliminujących sytuacje konfliktowe związane z wykorzystaniem tych zabytków,

  6. inicjowanie i wspieranie działań edukacyjnych, informacyjnych, turystycznych i innych mających na celu propagowanie znajomości zabytków i opieki nad zabytkami.

  7. zapoznanie z zasobami dziedzictwa kulturowego, historią i zabytkami gminy Środa Wlkp., w tym także rozróżnienie obiektów wpisanych do rejestru zabytków województwa wielkopolskiego i figurujących w ewidencji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków

1.3. Podstawa prawa opracowania gminnego programu opieki nad zabytkami
W tezach do krajowego programu ochrony zabytków i opieki nad zabytkami, zapowiadane jest tworzenie warunków prawnych do odpowiedzialnego kreowania i realizowania ochrony dziedzictwa kulturowego przez samorządy terytorialne jak również podjęcie inicjatywy legislacyjnej dla uwzględnienia interesów ochrony zabytków w całym ustawodawstwie (w tym stworzenia warunków prawnych do nowego systemu finansowania ochrony i opieki nad zabytkami).


Konstytucja R.P. z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., Nr 78,poz.483)

Zgodnie z art. 5: „Rzeczpospolita Polska strzeże (…) dziedzictwa narodowego”. Rozumiejąc zabytki jako wspólne dobro narodowe, art. 82 konstytucji mówi: „obowiązkiem obywatela (…) jest troska o dobro wspólne”.



Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz.1591 z późn. zmianami).

Zgodnie z art. 7 ust.1 pkt 9 ustawy, do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty. W szczególności zadania własne obejmują sprawy m.in. ładu przestrzennego, kultury (w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury) oraz ochrony zabytków i opieki nad zabytkami.



Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U.Nr 162, poz. 1568 z późn. zmianami).

Ustawa, w zakresie ochrony zabytków, nakłada na gminę następujące obowiązki i uprawnienia:



  1. prawo utworzenia (po uprzednim zasięgnięciu opinii Konserwatora) parku kulturowego w celu ochrony krajobrazu kulturowego oraz zachowania wyróżniających się krajobrazowo terenów z zabytkami nieruchomymi charakterystycznymi dla miejscowej tradycji (art.16 ust.1)

  2. obowiązek uwzględniania w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego ochrony zabytków nieruchomych i ich otoczenia oraz ustaleń programu. Studium i plany miejscowe wymagają odpowiednio zaopiniowania lub uzgodnienia przez Konserwatora (art.18, art.19 i art.20)

  3. obowiązek prowadzenia gminnej ewidencji zabytków w formie zbioru kart adresowych zabytków z terenu gminy, objętych wojewódzką ewidencją zabytków (art.22 ust.4)

  4. przyjmowanie zawiadomień o znalezieniu w trakcie prowadzenia robót budowlanych lub ziemnych przedmiotu, co do którego istnieje przypuszczenie, że jest on zabytkiem i zawiadamianie o tym fakcie właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków (art.32 ust.1 pkt 3 i ust.2)

  5. przyjmowanie zawiadomień o przypadkowym znalezieniu przedmiotu, co do którego istnieje przypuszczenie, że jest on zabytkiem archeologicznym i zawiadamianie o tym fakcie właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków (art.33 ust.1 i ust.2)

  6. sprawowanie opieki nad zabytkami, w tym finansowanie prac konserwatorskich i budowlanych przy zabytku, do którego tytuł prawny posiada osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna (art.71 ust.1 i 2)

  7. prawo udzielania przez organ stanowiący gminy, w trybie określonym przepisami odrębnymi, dotacji na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków (art.81)

  8. sporządzanie przez Burmistrza Miasta i przyjmowanie przez Radę Miejską na okres 4 lat gminnego programu opieki nad zabytkami (art.87 ust.1, ust.2 ust.3 i ust.4). Co dwa lata Burmistrz Miasta sporządza i przedstawia Radzie Miejskiej sprawozdanie z realizacji programu (art.87 ust.5).

  9. gminny program opieki nad zabytkami przyjmuje Rada Miejska po uzyskaniu opinii wojewódzkiego konserwatora zabytków

  10. gminny program opieki nad zabytkami ogłaszany jest w wojewódzkim dzienniku Urzędowym (art.87)



Strategia rozwoju województwa wielkopolskiego do 2020 roku.

Strategia rozwoju województwa wielkopolskiego zakłada, że przestrzeń województwa jest jednym z głównych czynników kształtujących konkurencyjność Wielkopolski. Zasadnicze znaczenie mają dwie kwestie: stan wyposażenia przestrzeni oraz panujący w niej ład.

Biorąc pod uwagę uwzględnianie w gminnym programie krajobraz kulturowy  i dziedzictwo archeologiczne, łącznie z uwarunkowaniami ochrony przyrody i równowagi ekologicznej, warto zauważyć, że troską o tożsamość regionalną jest również pielęgnowanie więzi emocjonalnych z regionem oraz podnoszenie poziomu wiedzy mieszkańców, zwłaszcza młodego pokolenia, o przeszłości i teraźniejszości regionu – czego elementem jest również troska o dobry stan obiektów na terenie gminy wpisanych do rejestru zabytków.

Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego w części „Uwarunkowania rozwoju gminy wynikające z wartości kulturowych” stworzone przez zespół autorski: Krzysztof Wiza, Anna Zielińska, Małgorzata Czerniak, Lidia Modrzyńska, Janina Łyszczak, Zenon Sprada, Halina Juszczak-Kościelska w 2001 roku.


  1. UWARUNKOWANIA ZEWNĘTRZNE OCHRONY ZASOBÓW DZIEDZICTWA KULTURALNEGO


2.1. Relacje gminnego programu opieki nad zabytkami z opracowaniami wykonanymi na poziomie województwa:
2.1.1. Strategia rozwoju województwa wielkopolskiego.
„Strategia rozwoju województwa wielkopolskiego do roku 2020” została opracowana przez Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego, i przyjęta przez Sejmik Województwa Wielkopolskiego w dniu 19 grudnia 2005 r.

Strategia określa uwarunkowania, cele i kierunki rozwoju województwa wielkopolskiego i stanowi podstawę do sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego województwa wielkopolskiego, przez co ma bezpośredni wpływ na zachowanie i poprawę krajobrazu kulturowego.

Celem głównym „Strategii rozwoju województwa wielkopolskiego” jest:


  1. Wzrost znaczenia i zachowania dziedzictwa kulturowego - „dziedzictwo kulturowe w rozwoju Wielkopolski pełni kilka funkcji. Jest ono czynnikiem integracji społecznej, stanowi instrument promocji regionu oraz przyczynia się do rozwoju gospodarczego, gdyż może być bazą dla turystyki i usług kulturalnych. Szczególnie ważnym elementem tego dziedzictwa jest wielkopolska kultura przedsiębiorczości.

  2. Poprawa jakości przestrzeni województwa, systemu edukacji, rynku pracy, gospodarki oraz sfery społecznej skutkująca wzrostem poziomu życia mieszkańców - ma być on realizowany przy pomocy celów strategicznych i operacyjnych. Największe znaczenie dla dziedzictwa kulturowego ma cel strategiczny,

  3. Dostosowanie przestrzeni do wyzwań XXI wieku, który osiągnięty będzie przez realizację celów operacyjnych, w tym celu operacyjnego,

Cel ten realizowany będzie przede wszystkim poprzez:

- ochronę dorobku kulturowego

- inwestycje w instytucje kultury

- wsparcie działań powiększających dorobek kulturalny regionu

- promocje aktywności kulturalnej mieszkańców.”



2.1.2. Plan zagospodarowania przestrzennego województwa wielkopolskiego.
Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Wielkopolskiego uchwalony przez Sejmik Województwa Wielkopolskiego uchwałą Nr XLII/628/2001 w dniu 26 listopada 2001r.

Nie ma rangi prawa miejscowego, jest jednak wiążący, ponieważ:



  • jego ustalenia muszą być uwzględnione w uchwalanych przez organy samorządu terytorialnego studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, z którymi z kolei musi być spójny każdy opracowany miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego,

  • w planie zapisane zostają wszystkie zadania rządowe i samorządu województwa służące realizacji ponadlokalnych celów publicznych ze wskazaniem obszarów, na których przewiduje się realizację tych zadań.

Podstawowym celem planu jest harmonijny i zrównoważony rozwój obszaru całego województwa. Pojęcie „zrównoważony rozwój” łączy w sobie: ład społeczny, ład ekonomiczny, ład ekologiczny oraz najbardziej podkreślony ład przestrzenny wyrażający się dążeniem do harmonijności, uporządkowania i proporcjonalności wszystkich elementów środowiska człowieka.

Plan uznaje, że podstawową zasadą pozwalająca na zachowanie dóbr kultury dla przyszłych pokoleń jest bezwzględne przestrzeganie obowiązującego w tym zakresie prawa. Ochrona dziedzictwa kulturowego powinna być realizowana poprzez właściwe zapisy w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego oraz w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin. Ochrona dóbr kultury materialnej i niematerialnej jest celem polityki przestrzennej. Plan podkreśla, że elementy naturalne i kulturowe w krajobrazie mogą pozytywnie stymulować inne dziedziny życia jednakże pod warunkiem m.in. właściwego wykorzystania zasobów dziedzictwa kulturowego poprzez dostosowanie funkcji obiektów dla turystyki, przez dbałość o stan techniczny i estetykę zabytków i otoczenia.

W Planie Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Wielkopolskiego przyjęto, że:


  • należy przestrzegać wytycznych konserwatorskich w zakresie nie tylko poszczególnych obiektów objętych ochroną, ale również zasad zagospodarowania zabytkowych układów urbanistycznych;

  • ścisłej ochronie konserwatorskiej powinny podlegać tereny, na których zachowały się zespoły przestrzenne wpisane do rejestru zabytków. Celem takich działań jest zachowanie ich historycznego charakteru oraz zapewnienie ochrony i rewaloryzacji;

  • należy chronić historyczne układy ruralistyczne oraz zespoły sakralne, pałacowo – parkowe, folwarki, zabytkowe budynki mieszkalne, gospodarcze, szkoły, wiatraki, młyny, gorzelnie i inne elementy specyficzne dla architektury wiejskiej np.: krzyże, kapliczki;

  • należy „odkryć” lokalną architekturę wiejską i zapewnić możliwość wprowadzenia tradycyjnych gabarytów, form dachów, detali i rozwiązań materiałowych do obiektów o współczesnych standardach;

  • chronić krajobraz, a w rejonach o najwyższych walorach przyrodniczych i kulturowych wykluczyć realizacje obiektów, które charakterem kolidują z otoczeniem;

  • szanować kształtowaną tradycyjnie różnorodność form osadnictwa wiejskiego;

  • wydobyć w układzie przestrzennym elementy kompozycji urbanistycznej: dominant przestrzennych, osi widokowych, ekspozycji, dolin, skarp, charakterystycznych form terenowych, grup zieleni, alei.


  1. ZASOBY DZIEDZICTWA I KRAJOBRAZU KULTUROWEGO GMINY ŚRODA WIELKOPOLSKA

  1   2   3   4   5   6


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna