Streszczenie Raport o Rozwoju Społecznym 2006



Pobieranie 333.5 Kb.
Strona1/7
Data06.05.2016
Rozmiar333.5 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7


Streszczenie

Raport o Rozwoju

Społecznym 2006
Więcej niż niedobór:

Władza, ubóstwo

i globalny kryzys wodny


Okładka raportu symbolizuje miliony ludzi, którzy nie mają dostępu do wody pitnej nie z powodu jej braku, ale z powodu tego, że są zamknięci w kręgu ubóstwa, nierówności i złej polityki rządu. Rozwiązanie tych problemów stanowi klucz do przezwyciężenia kryzysu wodnego.

Woda zdatna do spożycia oraz właściwe warunki sanitarne mają kluczowe znaczenie dla rozwoju społecznego. Kiedy ludzie są tego pozbawieni, mają mniejsze możliwości samorealizacji. Woda niezdatna do spożycia oraz niewłaściwe warunki higieniczne to jedna z głównych przyczyn nierówności na świecie. Przyczyniają się one do śmierci milionów ludzi, utraty źródła utrzymania oraz zmniejszają szanse na wzrost gospodarczy. To ludzie ubodzy, a zwłaszcza kobiety i dzieci, płacą najwyższą cenę.

Świat u progu XXI wieku przeżywa okres niespotykanego dotąd dobrobytu. A jednak codziennie umiera prawie 2 miliony dzieci z powodu braku czystej wody i dostępu do toalet. Ponad miliard ludzi nie ma dostępu do wody zdatnej do spożycia, a 2,6 miliarda ludzi żyje w niewłaściwych warunkach sanitarnych. Z powodu nierównego dostępu do wody, jako surowca wykorzystywanego w produkcji, miliony ludzi są skazane na życie w ubóstwie oraz w poczuciu zagrożenia. Raport wskazuje na systematyczne łamanie prawa do dostępu do wody, określa rzeczywiste przyczyny kryzysu oraz przedstawia postulaty zmian.



Raport o Rozwoju Społecznym 2006

Więcej niż niedobór:

Władza, ubóstwo i globalny kryzys wodny
STRESZCZENIE

Opublikowano na zlecenie Programu Narodów Zjednoczonych do spraw Rozwoju (UNDP). Tłumaczenie na język polski sfinansował Departament Współpracy Rozwojowej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP.




Zespół przygotowujący Raport 2006
Kierownik projektu oraz redaktor naukowy

Kevin Watkins


Opracowanie naukowe

Liliana Carvajal, Daniel Coppard, Ricardo

Fuentes, Arunabha Ghosh, Chiara

Giamberardini, Claes Johansson

(koordynator badań statystycznych),

Papa Seck, Cecilia Ugaz (doradca metodyczny)

oraz Shahin Yaqub
Konsultant ds. statystyki: Tom Griffin

Koordynacja: Carlotta Aiello oraz

Marta Jaksona



Redakcja: Bruce Ross-Larson, Meta de

Coquereaumont oraz Christopher Trott



Projekt okładki oraz projekt graficzny: Peter Grundy and

Tilly Northedge



Opracowanie kartograficzne: Philippe Rekacewicz

Biuro ds. Raportu o Rozwoju Społecznym (HDRO)
Raport o Rozwoju Społecznym jest efektem pracy zespołowej. Członkowie Zespołu Krajowych Raportów o Rozwoju Społecznym (NHDR) służą swoją wiedzą oraz udzielają konsultacji na etapie badawczym. Budują także łączność między raportem, a globalną siecią Raportów o Rozwoju społecznym w krajach rozwijających się.

W skład zespołu NHDR pod kierownictwem Sarah Burd-Sharps (zastępca dyrektora), wchodzą: Amie Gaye, Sharmila, Kurukulasuriya, Hanna Schmitt oraz Timothy Scott. W skład zespołu HDRO do spraw administracyjnych kierującego pracami biura wchodzą: Oscar Bernal, Mamaye Gebretsadik, Melissa Hernandez, Fe Juarez oraz Mary Ann Mwangi. Za działania operacyjne odpowiada Sarantuya Mend. Koordynatorem programu promocji działań HDRO jest Marisol Sanjines.




Przedmowa
Rozwój społeczny oznacza przede wszystkim możliwość życia wedle własnego wyboru oraz możliwość samorealizacji. Ramy normatywne rozwoju społecznego zostały zawarte w Milenijnych Celach Rozwoju, które zostały przyjęte przez międzynarodową społeczność w celu zmniejszenia skrajnego ubóstwa, promowania równości płci oraz podniesienia jakości edukacji i zdrowia. Postęp w osiągnięciu tych celów stanowi punkt odniesienia dla oceny zaangażowania społeczności międzynarodowej w realizację tych założeń w praktyce. Co więcej, jest to warunek konieczny do zapewnienia powszechnego dobrobytu i stabilizacji w świecie, w którym społeczeństwa są coraz bardziej od siebie zależne.
Tegoroczny Raport o Rozwoju Społecznym jest poświęcony zagadnieniu, które ma duży wpływ na realizację potencjału ludzkiego oraz na osiągnięcie Milenijnych Celów Rozwoju. W ciągu całej ludzkiej historii rozwój społeczny zależał od dostępu do czystej wody oraz od umiejętności wykorzystania potencjału wody, jako surowca produkcyjnego. Woda niezbędna do życia wykorzystywana dla użytku domowego oraz woda jako źródło utrzymania wykorzystywana w produkcji to dwa podstawowe warunki rozwoju społecznego. Jednak dla wielu ludzi są one nieosiągalne.

Słowo kryzys bywa nadużywane w kontekście rozwoju. W przypadku wody uznaje się jednak coraz częściej, że świat stoi w obliczu kryzysu. Jeżeli nie zostaną podjęte działania zapobiegawcze, nastąpi opóźnienie w realizacji Milenijnych Celów Rozwoju oraz w rozwoju społecznym. Globalny kryzys wodny bywa definiowany jako całkowity brak zasobów wodnych. Raport odrzuca takie podejście. Wskazuje natomiast na ubóstwo, nierówności społeczne, nierówny podział władzy oraz na niewłaściwą politykę gospodarowania zasobami wodnymi, jako na przyczynę niedoboru wody.

Dostęp do wody niezbędnej do życia jest podstawową ludzką potrzebą oraz fundamentalnym prawem człowieka. Mimo wzrostu dobrobytu, ponad miliard ludzi nie ma dostępu do czystej wody, a 2,6 miliarda ludzi żyje w złych warunkach sanitarnych. Powyższe liczby ukazują jedynie jeden wymiar problemu.

Co roku 1,8 miliona dzieci umiera na biegunkę oraz inne choroby wywołane spożyciem zanieczyszczonej wody oraz z powodu niewłaściwych warunków sanitarnych. U progu XXI wieku brudna woda jest drugą najczęstszą przyczyną śmierci dzieci. Codziennie miliony kobiet oraz dziewcząt wędrują po wodę dla swoich rodzin. Ten zwyczaj przyczynia się do umocnienia nierównego dostępu kobiet do zatrudnienia oraz edukacji. Jednocześnie problemy zdrowotne związane z deficytem wody oraz niewłaściwymi warunkami sanitarnymi, przyczyniają się do zmniejszenia wydajności oraz spowolnienia wzrostu gospodarczego. Tym samym powoduje to pogłębianie się nierówności społecznych, które charakteryzują współczesną globalizację oraz zamknięcie rodzin w kręgu ubóstwa.

Jak wskazuje Raport, problem ten ma różne przyczyny w zależności od kraju, ale można wyróżnić kilka punktów wspólnych. Po pierwsze, niewiele krajów traktuje wodę oraz warunki sanitarne priorytetowo ze względu na ograniczenia budżetowe. Po drugie, najubożsi mieszkańcy płacą najwyższe ceny za użytkowanie wody, co wskazuje na niski poziom usług komunalnych w slumsach oraz na terenach, gdzie rodziny mieszkają w prowizorycznych warunkach. Po trzecie, społeczność międzynarodowa nie uczyniła w dostatecznym stopniu wody oraz warunków sanitarnych priorytetem w budowaniu partnerstwa dla rozwoju w ramach realizacji Milenijnych Celów Rozwoju. W dodatku ludzie, których kryzys wodny dotyka najbardziej, a więc biedni, a zwłaszcza kobiety, nie są reprezentowani na forum politycznym i nie mogą się upomnieć o swoje prawo do dostępu do wody.

Powyższe problemy obok innych zagadnień zostały dokładnie omówione w Raporcie.

Trudności opisane w Raporcie wydają się nie do pokonania. Jednak autorzy raportu nie zachęcają do czarnowidztwa. Istnieją dowody, świadczące o tym, że tę walkę możemy jeszcze wygrać. Wiele krajów poczyniło ogromne postępy w zapewnieniu swoim obywatelom czystej wody oraz urządzeń sanitarnych. W krajach rozwijających się, to mieszkańcy slumsów i małych wiosek okazują się prawdziwymi przywódcami poprzez swoją inwencję, aktywność oraz umiejętność wykorzystania dostępnych środków. U progu XXI wieku posiadamy wystarczające środki finansowe, rozwiązania technologiczne oraz możliwości zażegnania kryzysu wodnego i sanitarnego, tak jak się to udało w bogatych krajach. Przeszkodą jest brak determinacji by zapewnić wodę oraz urządzenia sanitarne poprzez takie działania jak: opracowanie narodowych planów rozwoju z pokryciem finansowym oraz stworzenie globalnego planu działania w celu mobilizacji społeczności międzynarodowej i wygospodarowania odpowiednich środków.

Woda stosowana w produkcji stawia innego rodzaju wyzwania. Problemem jest nie to, że wody zaczyna brakować, ale to, że miliony ludzi zamieszkują obszary z nasilającym się niedoborem wody. Około 1,4 miliarda ludzi żyje w rejonie dorzeczy, gdzie poziom zużycia wody jest wyższy niż tempo regeneracji ekosystemu. Przejawy nadmiernego zużycia wody są widoczne na co dzień. Wysychają rzeki, obniża się poziom wód podziemnych, a ekosystemy wodne ulegają degradacji. Mówiąc krótko, świat traci jeden z najcenniejszych surowców naturalnych oraz zaciąga dług wobec środowiska, który będą musiały spłacać przyszłe pokolenia.

Należy podjąć bardziej intensywne działania w obliczu zagrożenia jakim są zmiany klimatyczne. Raport podkreśla, że nie jest to wyłącznie zagrożenie, które dotyczy przyszłych pokoleń. Globalne ocieplenie już ma miejsce i w wielu krajach może przekreślić osiągnięcia poprzednich pokoleń. Powodem do niepokoju są ograniczone zasoby wodne w miejscach, gdzie już obserwuje się chroniczny niedobór wody, ekstremalne warunki pogodowe oraz topnienie lodowców. Wielowymiarowe działania mające na celu zminimalizowanie następstw zmian klimatycznych poprzez redukcję dwutlenku węgla, to pierwszy krok do opracowania strategii rozwiązania problemu. Kolejnym krokiem powinno być położenie większego nacisku na rozwój strategii adaptacyjnych.

Nie ma wątpliwości, że w następnych dekadach konkurencja o wodę będzie się zaostrzać. Wzrost zaludnienia, urbanizacja, uprzemysłowienie oraz potrzeby rolnictwa wymuszają zwiększony popyt na ten deficytowy surowiec. Jednocześnie coraz więcej ludzi jest świadomych, że należy brać pod uwagę także potrzeby środowiska. Rysują się przed nami dwa zagrożenia. Po pierwsze, wraz ze wzrostem konkurencji o wodę, osoby, których prawa są słabiej chronione, a zwłaszcza drobni rolnicy oraz kobiety, będą przegrywać z silniejszymi użytkownikami. Po drugie, woda jest surowcem, którego nie da się zamknąć w obrębie granic. Przekracza ona granice poprzez rzeki, jeziora oraz warstwy wodonośne. W rejonach przygranicznych, gdzie występuje niedobór wodny, może z tego powodu dochodzić do konfliktów. Oba te zagrożenia mogą zostać zażegnane poprzez opracowanie odpowiednich strategii oraz poprzez współpracę międzynarodową.

Raport ten jest owocem badań i analiz międzynarodowych ekspertów i współpracowników ONZ. Stanowi on zachętę do debaty i dialogu, wokół kwestii, które będą miały kluczowy wpływ na realizację Milenijnych Celów Rozwoju oraz na rozwój społeczny.

Kemal Derviş

Administrator Programu

Narodów Zjednoczonych

ds. Rozwoju

Analiza oraz zalecenia zawarte w raporcie mogą różnić się od stanowiska Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju, Rady Wykonawczej oraz państw członkowskich. Raport stanowi niezależną publikację zleconą przez UNDP. Jest to owoc wspólnej pracy wybitnych konsultantów i doradców oraz zespołu ds. Raportu o Rozwoju Społecznym, pod przewodnictwem Kevina Watkinsa, Dyrektora Biura ds. Raportu o Rozwoju Społecznym.
Spis treści Raportu o Rozwoju Społecznym 2006
Więcej niż niedobór: Władza, ubóstwo i globalny kryzys wodny

Przegląd najważniejszych zagadnień

Osiem powodów dla których świat powinien działać w sprawie wody oraz warunków sanitarnych – powiązania między tym problemem a Milenijnymi Celami Rozwoju



Rozdział 1 Przezwyciężenie kryzysu wodnego oraz sanitarnego

Czego uczy nas historia

Dzisiejszy globalny kryzys wodny i sanitarny

Konsekwencje kryzysu dla rozwoju społecznego

Kryzys dotyka przede wszystkim biednych

Powrót do realizacji Milenijnych Celów Rozwoju

W jaki sposób osiągnąć rzeczywiste postępy

Rozdział 2 Woda pitna

Dlaczego biedni płacą więcej, a otrzymują mniej wody

Stworzenie podstaw wydajności oraz sprawiedliwości

Strategie działania a rezultaty



Rozdział 3 Powszechny deficyt sanitarny

2,6 miliarda osób bez dostępu do urządzeń sanitarnych

Skąd takie braki w zapewnieniu urządzeń sanitarnych w stosunku do wody?

Dobre warunki sanitarne dla wszystkich

Działania na przyszłość

Rozdział 4 Niedobór wody i związane z nim zagrożenia

Zmiana podejścia do niedoboru w świecie

Jak ograniczyć ryzyko i zagrożenia

Działania na przyszłość



Rozdział 5 Konkurencja o wodę w rolnictwie

Związki miedzy rozwojem społecznym i wodą

Konkurencja, prawa i walka o wodę

Lepsze zarządzanie systemami irygacyjnymi

Większa wydajność pozyskiwania wody dla biednych

Działania na przyszłość



Rozdział 6 Zarządzanie wodami transgranicznymi

Współzależność hydrologiczna

Konsekwencje braku współpracy

Co przemawia za współpracą

Współpraca w dorzeczach rzek na rzecz rozwoju społecznego
Wskaźniki rozwoju społecznego

Stan rozwoju społecznego

Wskazówki dla czytelników oraz przypisy do tabeli

Tabele wskaźników


Więcej niż niedobór:

Władza, ubóstwo i globalny kryzys wodny


PRZEGLĄD NAJWAŻNIEJSZYCH ZAGADNIEŃ
Woda w tym stawie jest niedobra. Czerpiemy ją stąd, bo to jedyne nasze źródło. Zarówno zwierzęta jak i cała społeczność pije wodę ze stawu. Ale przez tę wodę cierpimy na różne choroby.

Zenebech Jemel, Chobare Meno, Etiopia


Oczywiście że chciałbym chodzić do szkoły. Chciałbym nauczyć się czytać i pisać. Ale to niemożliwe. Muszę chodzić po wodę dla mamy.

Yeni Bazan, lat 10, El Alto, Boliwia


Panują tu straszne warunki. Wszędzie są ścieki. Zanieczyszczają wodę. Większość ludzi korzysta z plastikowych worków albo wiader zamiast toalet. Dzieci dostają biegunki i innych chorób z powodu brudu.

Mary Akinyi, Kibera, Nairobi, Kenia


Fabryki zużywają tyle wody, a nam nie starcza na nasze podstawowe potrzeby, a co dopiero na nawodnienie pól.

Gopal Gujur, rolnik, Rajasthan, Indie

Cztery osoby z czterech różnych krajów wołają jednym głosem: ,,mamy ograniczony dostęp do wody!” To ograniczenie można oszacować za pomocą metod statystycznych, jednak za liczbami kryją się ludzie. To miliony ludzi pozbawionych możliwości samorealizacji. W centrum kryzysu, który dotknął miliony najbardziej narażonych ludzi, jest woda jako źródło życia i fundamentalne prawo człowieka. Kryzys ten zagraża życiu i egzystencji ludzi na niespotykaną skalę.

W przeciwieństwie do wojen czy katastrof naturalnych, kryzys wodny nie trafia na pierwsze strony gazet. Nie mobilizuje też społeczności międzynarodowej do podjęcia energicznych działań. Brak wody, podobnie jak głód, to dramat rozgrywający się w milczeniu. Dotyka on najuboższych, a jest tolerowany przez tych, którzy posiadają dostateczne środki, zaplecze technologiczne oraz władzę, aby mu zaradzić. Jednocześnie kryzys wodny hamuje rozwój społeczny, skazując dużą część ludzkości na życie w poczuciu zagrożenia i niepewności do przyszłości. Na choroby związane z ograniczonym dostępem do wody umiera więcej ludzi niż od broni na wojnie. Pogłębiają się także nierówności pomiędzy bogatymi a biednymi. W świecie, w którym panuje coraz większy dobrobyt, oraz w którym społeczeństwa są ze sobą coraz ściślej powiązane, ludzi dzieli stopień zamożności, płeć oraz inne niekorzystne czynniki.

Przezwyciężenie kryzysu wodnego i sanitarnego to jedno z największych wyzwań jakie stoją przed ludzkością u progu XXI wieku. Skuteczne rozwiązanie problemu poprzez wspólny wysiłek na poziomie narodowym i międzynarodowym stanowiłoby bodziec do poprawy opieki zdrowotnej i edukacji, zmniejszenia ubóstwa oraz przyczyniłoby się do ożywienia gospodarki. Byłby to także sygnał dla społeczności międzynarodowej, że nadszedł czas realizacji Milenijnych Celów Rozwoju, przyjętych przez rządy w ramach globalnego partnerstwa na rzecz zmniejszenia ubóstwa. Niepodjęcie działań będzie oznaczało tolerowanie ludzkiego cierpienia oraz marnowanie potencjału ludzkiego, co powinno być postrzegane jako sprzeczne z etyką marnotrawstwo.

Woda źródłem życia, woda źródłem utrzymania

,, Dzięki wodzie” mówi Koran ,,wszystko nabiera życia”. Ta prosta nauka kryje w sobie głębokie przesłanie. Woda jest ludziom tak samo potrzebna jak tlen. Bez niej nie byłoby życia. Ale woda to także życie w szerszym kontekście. Ludzie potrzebują wody oraz urządzeń sanitarnych, żeby zachować zdrowie oraz godność. Poza tym że woda jest niezbędna w gospodarstwie domowym, to umożliwia ona także utrzymanie ekosystemów oraz jest stosowana w procesie produkcji, która zapewnia ludziom utrzymanie.

W rozwoju społecznym chodzi o realizację ludzkiego potencjału, o to co ludzie mogą zrobić i kim mogą się stać, o ich możliwości i wolność dokonywania wyborów życiowych. Woda przenika wszystkie obszary rozwoju społecznego. Kiedy ludzie są pozbawieni dostępu do wody w gospodarstwie domowym lub w produkcji, ich wolność jest ograniczona przez zły stan zdrowia, ubóstwo oraz niepewną przyszłość. Woda daje życie, ożywia też rozwój społeczny oraz ludzką wolność. W tegorocznym Raporcie o Rozwoju Społecznym omówione zostały dwa oddzielne aspekty kryzysu wodnego. Pierwszy z nich, omówiony w rozdziałach 1-3 to woda niezbędna do życia. Dostarczanie czystej wody, usuwanie ścieków i zapewnienie urządzeń sanitarnych to podstawy rozwoju społecznego. Raport pokazuje, jakie koszty wiążą się z nieprzestrzeganiem tychże praw oraz jakie strategie powinno się przyjąć w celu zapewnienia powszechnego dostępu do wody oraz urządzeń sanitarnych. Drugi aspekt, woda stosowana w produkcji, został omówiony w rozdziałach 4-6. Woda jest traktowana jako surowiec produkcyjny, będący ponad granicami politycznymi oraz jako wyzwanie dla rządów, by gospodarowały wodą skutecznie i sprawiedliwie.

Niektórzy komentatorzy wiążą kryzys wodny z problemem niedoboru surowców. Uczestnicy debat na temat wody coraz częściej odwołują się do poglądów Thomasa Malthusa, który w XIX wieku przewidywał wystąpienie niedoborów żywności. Wraz ze wzrostem zaludnienia i popytu na wodę, uczestnicy publicznej debaty uciekają się do formułowania ponurych prognoz braków ilościowych tego surowca. Raport odrzuca takie podejście. Dostępność wody rzeczywiście stanowi problem dla niektórych krajów, ale niedobór wody uwarunkowany jest ubóstwem, nierównością społeczną, niesprawiedliwym podziałem władzy, a nie niewystarczającą ilością zasobów.




Jest to najbardziej widoczne w przypadku wody niezbędnej do życia. Ponad 1,1 miliarda ludzi w krajach rozwijających się nie ma wystarczającego dostępu do wody oraz urządzeń sanitarnych (rys. 1). Ten podwójny deficyt wynika z podejmowanych decyzji politycznych, a nie dostępności wody. Zużycie wody w gospodarstwach domowych stanowi zaledwie 5 % ogólnego zużycia wody. Jednocześnie występują ogromne różnice w dostępie gospodarstw domowych do czystej wody i urządzeń sanitarnych. Na obszarach o wysokich dochodach w Azji, Ameryce Łacińskiej oraz na obszarach Afryki Subsaharyjskiej mieszkańcy korzystają z kilkuset litrów wody dostarczanych za niską cenę przez przedsiębiorstwa komunalne. Tymczasem mieszkańcom slumsów oraz terenów wiejskich na zaspokojenie podstawowych potrzeb musi wystarczyć około dwudziestu litrów wody na osobę. Na kobiety spada podwójny ciężar, jako że to one muszą poświęcać swój czas oraz muszą zrezygnować z wykształcenia, na rzecz obowiązku przynoszenia wody.

Tak samo jest w przypadku wody stosowanej w produkcji. Rolnictwo oraz przemysł zmaga się z coraz trudniejszymi warunkami hydrologicznymi. Niedobór wody jest częstym problemem, ale nie dotyczy on wszystkich. W tych częściach Indii, które dotyka problem braku dostępu do wody, pompy nawadniające pompują przez całą dobę wodę z warstw wodonośnych do gospodarstw bogatych rolników, natomiast drobni rolnicy są uzależnieni od zmiennych opadów. I tutaj powodem niedoboru wody w większości przypadków jest nie brak ilościowy surowca, ale błędna polityka władz i instytucji. W wielu krajach niedobór jest konsekwencją polityki państwa, które poprzez stosowanie dopłat oraz zaniżanie cen doprowadziło do nadmiernego zużywania wody.

Zasoby wody na świecie są wystarczające, aby zaspokoić potrzeby gospodarstw domowych, rolnictwa oraz przemysłu. Problem polega na tym, że niektórzy ludzie, a zwłaszcza biedni, są trwale pozbawieni dostępu do wody, z powodu ograniczonych praw oraz stosowanej przez państwo polityki ograniczania dostępu do infrastruktury sanitarnej i wodnej. Podsumowując, niedobór wynika z działań politycznych dyskryminujących osoby ubogie. Bardzo często osoby żyjące w ubóstwie otrzymują mniej wody, płacą za nią więcej i w ten sposób ponoszą koszty związane z jej niedoborem.
Bezpieczeństwo, prawa obywatelskie oraz sprawiedliwość społeczna

Dopiero w zeszłej dekadzie Raport o Rozwoju Społecznym 1994 poddał dyskusji koncepcję bezpieczeństwa społecznego w kontekście problematyki rozwojowej. Bezpieczeństwo jest tutaj rozumiane szerzej niż bezpieczeństwo narodowe, które oznacza reakcje na zagrożenie militarne oraz ochronę celów politycznych rządu. Jest to bezpieczeństwo, które jest zakorzenione w życiu obywateli.

Bezpieczeństwo wodne stanowi integralną część koncepcji bezpieczeństwa społecznego. Polega ono na tym, że każdy człowiek ma dostęp do zdatnej do spożycia wody po przystępnej cenie, co pozwala mu prowadzić zdrowe, godne i twórcze życie, a jednocześnie zachowana zostaje równowaga ekosystemu wodnego.

Niespełnienie tych warunków naraża ludzi na ryzyko utraty zdrowia oraz źródła utrzymania.

U progu XXI wieku bezpieczeństwo narodowe zależy od sytuacji światowej. Przemoc, zagrożenie terroryzmem, rozprzestrzenianie się broni masowego rażenia oraz przemytu broni i narkotyków to zagrożenia, które często przysłaniają nam inne niebezpieczeństwa, w tym ograniczenie dostępu do wody. 1,8 miliona zgonów dzieci każdego roku z powodu brudnej wody oraz złych warunków sanitarnych, przewyższa liczbę ofiar wojen. Akty terrorystyczne nie powodują takiej dewastacji gospodarki, jak kryzys wodny i sanitarny. A jednak kwestia ta rzadko jest poruszana na forum międzynarodowym i to nie tylko w stosunku do kwestii bezpieczeństwa narodowego.

Działania zapobiegawcze wobec rozprzestrzeniania się HIV/AIDS zostały włączone w program działań Grupy G8. Wobec zagrożenia epidemią ptasiej grupy, świat jest w stanie szybko się zmobilizować i opracować plan działania, tymczasem w odpowiedzi na kryzys wodny i sanitarny nie zostały podjęte działania zakrojone na szeroką skalę. Dlaczego tak się dzieje? Prawdopodobnie dlatego że w przeciwieństwie do ptasiej grypy oraz HIV/AIDS, kryzys wodny oraz sanitarny dotyka przede wszystkim osoby ubogie w krajach biednych, a więc podmioty, których głos nie liczy się w krajowych oraz międzynarodowych debatach na temat bezpieczeństwa społecznego.

Zagrożenie niedoborem wody ma nie tylko destrukcyjny wpływ na ludzkie życie, ale jest także naruszeniem podstawowych zasad sprawiedliwości społecznej. Są to:
równe prawa obywatelskie. Każda osoba posiada równe prawa obywatelskie, polityczne oraz społeczne, a także prawo do ich realizowania. Zagrożenie niedoborem wody jest naruszeniem tych praw. Kobieta, która spędza długie godziny w drodze po wodę lub cierpi z powodu chorób wywołanych spożyciem brudnej wody, ma mniejsze możliwości udziału w życiu społecznym, nawet jeżeli ma prawo głosu.

minimum socjalne. Wszyscy obywatele powinni posiadać środki zaspakajające ich podstawowe potrzeby oraz umożliwiające godne życie. Czysta woda jest częścią minimum socjalnego. Każdy człowiek potrzebuje minimum 20 litrów wody dziennie.

równość szans. Równość szans to podstawowy wymóg sprawiedliwości społecznej, który zostaje naruszony poprzez brak bezpieczeństwa wodnego. Większość ludzi uważa, że edukacja jest nieodłączną częścią równości szans. Są na przykład dzieci, które nie mogą chodzić regularnie do szkoły, ponieważ chorują na choroby wywołane spożyciem zanieczyszczonej wody. Nie mogą one realizować swojego prawa do wykształcenia.

sprawiedliwy podział dóbr Wszystkie społeczeństwa wyznaczają granicę dopuszczalnej nierówności. Znaczne nierówności w dostępie do czystej wody w domu oraz do wody stosowanej w produkcji nie spełniają kryterium sprawiedliwego podziału dóbr, szczególnie że wiążą się one z wysokim odsetkiem zgonów dzieci lub ubóstwem, któremu można by zapobiec.

Idea wody jako prawa człowieka odzwierciedla realizację tych zasad. Wedle słów Sekretarza Generalnego ONZ, ”Dostęp do czystej wody jest podstawową ludzką potrzebą oraz fundamentalnym prawem człowieka”. Przestrzeganie prawa do wody jest samo w sobie odzwierciedleniem oraz realizacją praw zapisanych w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, w tym prawa do życia, wykształcenia, życia w zdrowiu oraz w godnych warunkach mieszkalnych. Zapewnienie każdej osobie przynajmniej 20 litrów wody dziennie, w celu zaspokojenia podstawowych potrzeb, to warunek przestrzegania praw człowieka oraz minimalny cel do jakiego powinny dążyć rządy.

Prawa człowieka nie są jakimś dodatkiem ani dobrowolnie przyjętym zaleceniem. Nie mogą zostać przyjęte bądź odrzucone w zależności od kaprysów rządów. Są to wiążące zobowiązania, które odzwierciedlają wartości uniwersalne oraz nakładają na rząd określone obowiązki. A jednak prawo do wody jest bezkarnie łamane na szeroką skalę. To prawa najbiedniejszych są łamane najczęściej.

  1   2   3   4   5   6   7


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna