Treści nauczania wraz z komentarzem metodycznym – częŚĆ II



Pobieranie 299.22 Kb.
Strona1/5
Data07.05.2016
Rozmiar299.22 Kb.
  1   2   3   4   5

TREŚCI NAUCZANIA WRAZ Z KOMENTARZEM

METODYCZNYM – CZĘŚĆ II



Do realizacji w klasach:

3-6 Ogólnokształcących Szkół Sztuk Pięknych

1-4 Liceów Plastycznych





MATERIAŁ NAUCZANIA






PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW



POZIOM R0ZSZERZONY







PRZEWIDYWANE OSIĄGNIĘCIA UCZNIA



KOMENTARZ METODYCZNY

Lekcje wstępne:

  • różne dziedziny sztuk plastycznych,

  • najważniejsze techniki artystyczne

  • pojęcie stylu na przykładach kilku wybranych dzieł z historii sztuki,

  • pojęcia: treść dzieła sztuki (tematyka i motywy ikonograficzne) oraz środki artystyczne (forma dzieła sztuki),

  • budowa dzieła sztuki: perspektywa i jej rodzaje, kolor, walor, faktura, kompozycja i jej rodzaje, dominanta kompozycyjna itp.,

  • struktura dzieł sztuki rzeźbiarskiej,

  • struktura dzieł architektury,

  • wiadomości na temat najważniejszych kolekcji dzieł sztuki w Europie i w Polsce,

  • rozpoznać techniki malarskie i graficzne z uwzględnieniem specyfiki poszczególnych technik metalowych.





Uczeń potrafi:

  • rozróżnić różne dziedziny sztuki (architektura, malarstwo, rzeźba, grafika oraz rodzaje sztuki użytkowej, zgodnie z naturalnym, historycznym rozwojem tych sztuk, jak: rzemiosło artystyczne, wzornictwo przemysłowe, architektura wnętrz, grafika użytkowa itp.).

  • rozpoznać podstawowe techniki malarskie i graficzne.

  • wymienić podstawowe gatunki (martwa natura, pejzaż i jego rodzaje, akt, portret i jego rodzaje, malarstwo religijne, historyczne, batalistyczne itp.)

  • wyjaśnić pojęcia: ikonografia i środki artystyczne,

  • wymienić i scharakteryzować podstawowe rodzaje perspektywy rozumianej jako iluzja przestrzeni,

  • zdefiniować pojęcia: kolor, walor, faktura, kompozycja, dominanta kompozycyjna itp.,

  • wymienić następujące kolekcje dzieł sztuki w Europie i w Polsce: Luwr, Museum d’Orsay, Uffizi, Muzea Watykańskie, British Museum, Galerie: National i Tate w Londynie, Muzeum Narodowe w Berlinie, Muzeum Pergamonu w Berlinie, Galeria Trietiakowska, Ermitaż, Muzea Narodowe w Warszawie, Poznaniu, Krakowie, Gdańsku, Wrocławiu, Muzeum Sztuki w Łodzi, CSW, Galerię „Zachęta”,



- ćwiczenia w rozpoznawaniu technik malarskich i graficznych z wykorzystaniem idei uczenia się we współpracy
- napisanie rozprawki na temat ikonografii wybranego przez ucznia tematu lub motywu rozwijającego się na przestrzenie wieków w sztuce

- praca w grupach polegająca na stworzeniu miniprzewodnika po wylosowanym przez grupę muzeum/galerii


- stworzyć słownik pojawiających się nowych pojęć

Sztuka ery prehistorycznej:


  • chronologia pradziejów,

  • sztuka okresu paleolitu: drobna rzeźba, malarstwo jaskiniowe,

  • sztuka okresu mezolitu i neolitu - początki osadnictwa, architektura megalityczna: menhiry, dolmeny i kromlechy, Stonehenge, jako najlepiej zachowany kromlech,

  • malarstwo jaskiniowe neolityczne, przedmioty codziennego użytku,

  • sztuka pradziejowa na ziemiach polskich,




Uczeń potrafi:

  • przedstawić przybliżoną (uśrednioną dla różnych kultur chronologię sztuki pradziejowej)

  • omówić rozwój malarstwa jaskiniowego i drobnej rzeźby mentalnej w epoce paleolitu,

  • wskazać, w jaki sposób warunki życia i wierzenia w epokach: mezolitu i neolitu wpływały na charakter sztuki pradziejowej,

  • wymienić formy architektury megalitycznej,

  • zdefiniować pojęcia: megality, menhiry, dolmeny, kromlechy,

  • omówić ogólnie sztukę pradziejową na ziemiach polskich,

  • przeprowadzić analizę dzieł sztuki prehistorycznej:

  • Wenus z Willendorfu

  • malowidła z Lascaux: Sala Byków

  • zespół Stonehenge (plan, bryła, rekonstrukcja)

  • zabudowa Biskupina

- analiza uczniowska wybranych fragmentów malowideł naskalnych wraz z stawianie hipotez dotyczących funkcji przedstawień



Sztuka starożytnego Egiptu:


  • chronologia i wpływ warunków geograficznych i społecznych na rozwój sztuki egipskiej, rola mitologii,

  • odkrycia archeologiczne na terenie Egiptu, udział polskich archeologów w odkrywaniu zabytków starożytnego Egiptu i ratowaniu ich przed zagładą,

  • architektura sepulkralna i sakralna w Egipcie w okresie Starego, Średniego i Nowego Państwa; geneza piramidy i inne formy pochówku; okręgi sepulkralne w Sakkara, Dahszur, Gizie, Dolinie Królów; typy świątyń egipskich na przykładach Chonsu w Karnaku, Hatszepsut w Deir el-Bahari, Ramzesa II w Abu Simbel oraz świątyń w Luksorze,

  • rzeźba i malarstwo: wpływ statusu społecznego na charakter przedstawienia, kompozycyjne i kolorystyczne kanony postaci ludzkiej; stosunek do natury; synteza i symbolizm w plastyce egipskiej; rewolucja religijna i kulturalna czasów Echnatona.




Uczeń potrafi:

  • wskazać, w jaki sposób na charakter sztuki egipskiej wpłynęły uwarunkowania kulturowe i religijne,

  • określić, w jaki sposób polscy archeolodzy uczestniczyli w odkrywaniu i ratowaniu przed zagładą zabytków starożytnego Egiptu,

  • przedstawić genezę i rozwój architektury sepulkralnej w starożytnym Egipcie,

  • wyjaśnić pojęcie kanonu w sztuce egipskiej,

  • zdefiniować terminy i pojęcia: mastaba, piramida, kanon, architektura sakralna, architektura sepulkralna, kolumna, filar, sfinks, pylony, dziedziniec, komora, sarkofag,

  • określić charakter sztuki egipskiej,

  • rozpoznawać dzieła sztuki egipskiej:

  • Piramida faraona Dżesera w Sakkara (bryła)

  • piramidy Cheopsa, Chefrena, Mykerinosa w Gizeh

  • Sfinks w Giza

  • Triada króla Mykerinosa

  • faraon Mykerinos z małżonką

  • Skryba z Sakkara

  • świątynia Ramzesa II w Abu Simbel (fasada)

  • polowanie na dzikie ptactwo z grobu Menny

  • malowidło Tancerka i dwie muzykantki, grobowiec Nachta w Tebach

  • złota maska Tutenhamona

  • głowa królowej Nefretete

- płaskorzeźba Echnatona z rodziną

- ćwiczenie w formie „burzy mózgów” polegające na wyszukiwaniu i określaniu cech kanonu obowiązującego w sztuce egipskiej na podstawie wybranych przykładów z różnych dziedzin



Kultura Morza Egejskiego



  • ramy czasowe, odkrycia archeologiczne,

  • sztuka kreteńska: pałac w Knossos, malarstwo freskowe, rzeźba ceramiczna,

  • sztuka mykeńska a kreteńska - inny charakter architektury, megaron, grób Agamemnona.



Uczeń potrafi:

  • określić ramy czasowe i zasięg terytorialny sztuki egejskiej,

  • przedstawić wyniki odkryć archeologicznych z kręgu Morza Egejskiego,

  • omówić sztukę kreteńską na przykładzie pałacu w Knossos, malarstwa freskowego i rzeźby ceramicznej,

  • scharakteryzować sztukę mykeńską na podstawie megaronu i grobu Agamemnona.

- przeprowadzić analizę dzieł sztuki Morza Egejskiego:

  • Paryżankamalowidło z Knossos

  • Książę wśród lilii – malowidło w Knossos

  • złota maska grobowa z Myken

  • Brama Lwów w Mykenach


- pogadanka na temat problemu konserwacji zabytków starożytnych na podstawie fragmentów książki Z. Herberta „Labirynt nad morzem”



Starożytna Grecja:


  • ramy czasowe poszczególnych okresów w sztuce greckiej,

  • warunki rozwoju sztuki greckiej, poglądy estetyczne starożytnych Greków, wpływ wierzeń na rozwój sztuki,

  • architektura grecka: geneza świątyni greckiej,

  • typy świątyń greckich, teatr grecki na przykładzie Epidauros, wygląd świątyni greckiej, budowle greckie o innym charakterze, style w sztuce greckiej, zabudowa Akropolu, rozwój miast na przykładzie Pergamonu.

  • motywy spotykane w sztuce greckiej, atrybuty najważniejszych bóstw,

  • greckie malarstwo wazowe (style geometryczny, czarnofigurowy i czerwonofigurowy).

  • rzeźba grecka: rzeźba okresu archaicznego (kanon rzeźby archaicznej, kora i kuros, przykłady zachowanych rzeźb,

  • rzeźba okresu klasycznego (obserwacja natury i idealizacja, kanony matematyczne Polikleta i Lizypa, kunszt techniczny Fidiasza),

  • geneza aktu kobiecego od techniki „mokrej szaty” do Afrodyty z Knidos Praksytelesa,

  • rzeźba okresu hellenistycznego (kompozycje wielofiguralne i układy piramidalne, pathos w rzeźbie hellenistycznej, rzeźba alegoryczna, dziecko w rzeźbie hellenistycznej,




Uczeń potrafi:

  • określić ramy czasowe poszczególnych okresów w kulturze greckiej (archaicznego, klasycznego i hellenistycznego),

  • wskazać, w jaki sposób na charakter sztuki greckiej wpłynęły uwarunkowania kulturowe i religijne,

  • omówić wygląd przykładowej świątyni greckiej,

  • omówić i rozpoznać podstawowe typy świątyń greckich,

  • wymienić i omówić architektoniczne porządki greckie,

  • zdefiniować terminy i pojęcia: kapitel, baza, trzon, półkolumna, woluta, gzyms, fryz, tryglif, metopa, architraw, fronton, tympanon,

  • wymienić i omówić budowle akropolu ateńskiego,

  • wymienić i omówić cztery style malarstwa wazowego,

  • wymienić najczęściej spotykane typy przedstawień oraz atrybuty bogów greckich,

  • przedstawić przemiany i rozwój w rzeźbie greckiej w okresach: archaicznym klasycznym i hellenistycznym,

  • rozpoznawać najważniejsze dzieła sztuki greckiej

  • przedstawić genezę aktu kobiecego.

  • rozpoznawać dzieła sztuki starożytnej Grecji:

  • schemat porządków architektonicznych, nazwy elementów porządków

  • ornament meander

  • plan Akropolu ateńskiego

  • Partenon na Akropolu ateńskim (plan, bryła)

  • Erechtejon na akropolu ateńskim (plan, bryła ogólnie i od strony ganku kariatyd)

  • świątynia Nike Apteros na Akropolu ateńskim (bryła)

  • Poliklet Młodszy – Teatr w Epidauros (plan, widok ogólny)

  • posąg kurosa (np. z Sunion)

  • kora archaiczna

  • Woźnica z Delf

  • Fidiasz – posąg Ateny Partenos (na przykładzie rzymskiej kopii), Procesja Panatenajska – płaskorzeźba z Partenonu

  • Poliklet – Doryforos

  • Nike zawiązująca sandał – płaskorzeźba

  • Myron – Dyskobol

  • Praksyteles – Hermes z małym Dionizosem, Afrodyta z Knidos, Apollo z jaszczurką

  • Skopas – Bachantka

  • Lizyp – Odpoczywający Herakles, Apoksyomenos

  • Nike z Samotraki

  • Grupa Laokoona

  • Wenus z Milo

  • Apollo Belwederski

  • Umierający Gall

  • Ołtarz Pergamoński (plan, bryła, płaskorzeźby z fryzu)

  • przykładowe wazy w stylach: geometrycznym, orientalizującym i czerwonofigurowym

  • czarnonofigurowa waza François

  • waza czarnofigurowa z przedstawieniem Achillesa i Ajaksa grających w kości

- w formie dramy przedstawić historię powstania akropolu ateńskiego


- ułożyć wierszyk – rymowankę na temat konstrukcji porządku doryckiego lub jońskiego

- przerysować porządki do zeszytu


- na podstawie 3 ilustracji ukazujących rzeźby postaci z okresu archaicznego, klasycznego i hellenistycznego przeprowadzić analizę oraz sformułować wniosek dotyczące ewolucji rzeźby w starożytnej Grecji
- na podstawie ilustracji tworzenie „żywych obrazów” - zabawa w odgadywanie przedstawianych przez uczniów rzeźb greckich


Sztuka Etrusków


  • sztuka Etrusków (architektura sakralna i sepulkralna, rzeźba, malarstwo ścienne oraz rzemiosło artystyczne),


Uczeń potrafi:

  • scharakteryzować na dowolnych przykładach sztukę Etrusków (architektura sakralna i sepulkralna, rzeźba, malarstwo ścienne oraz rzemiosło artystyczne),

  • rozpoznać najważniejsze dzieła kultury etruskiej,

  • sarkofag małżonków z Caere

  • Wilczyca kapitolińska

- porównać świątynię grecką, etruską i rzymską (wykazać różnice i podobieństwa) na podstawie ilustracji ukazujących bryły i plan



- na podstawie tekstów z opracowań historycznych, wykazać jaki wpływ miały wierzenia w życie pozagrobowe na sztukę sepulkralną

Starożytny Rzym:


  • ramy czasowe i zasięg terytorialny sztuki Rzymu,

  • zagadnienia urbanistyczne; rozwój miast rzymskich,

  • architektura rzymska: konstrukcja (łuk, kopuła), forma, materiały; budowle inżynieryjne (mosty i akwedukty), budowle użyteczności publicznej (amfiteatry, teatry, cyrki, termy); formy świątyń i grobowców rzymskich, architektura pomnikowa (łuki triumfalne i kolumny); typ domu rzymskiego bogatego patrycjusza,

  • różne rodzaje świątyń rzymskich (Panteon czas powstania i jego rola, świątynia Westy w Tivoli, świątynia w Nemeusis); grobowce (np. Mauzoleum Cecylli Metelli),

  • rzeźba rzymska (kontynuacja rzeźby greckiej, rzeźba statuaryczna, weryzm portretowy, styl kontynuacyjnej narracji w płaskorzeźbie, pomnik konny na przykładzie posągu Marka Aureliusza),

  • malarstwo ścienne (iluzjonizm w malarstwie rzymskim), portrety fajumskie, technika enkaustyczna, mozaika rzymska (Bitwa pod Issos)






Uczeń potrafi:

  • określić ramy czasowe poszczególnych okresów w kulturze rzymskiej (epoka królów, wczesna i późna republika oraz okres cesarstwa), a także określić zasięg terytorialny sztuki rzymskiej,

  • opisać, jak rozwijało się rzymskie miasto,

  • na dowolnych przykładach opisać nowe rozwiązania techniczne w sztuce rzymskiej,

  • wymienić typy budowli rzymskich ze względu na ich funkcje,

  • opisać formy świątyń i grobowców rzymskich,

  • opisać typ rzymskiej willi z wewnętrznym atrium,

  • wymienić techniki malarskie stosowane w starożytnym Rzymie,

  • scharakteryzować malarstwo ścienne i portretowe w starożytnym Rzymie,

  • omówić typy rzeźby w starożytnym Rzymie ze szczególnym uwzględnieniem portretu cesarskiego oraz płaskorzeźb przedstawiających triumfy władców,

  • zdefiniować pojęcia: enkaustyka, weryzm portretowy, styl kontynuacyjnej narracji, kolumna toskańska, kolumna kompozytowa, akwedukt, termy, perystyl, atrium, impluvium, compluvium, amfiteatr,

  • rozpoznawać najważniejsze dzieła sztuki rzymskiej.

  • świątynia Westy w Tivoli (bryła)

  • Panteon w Rzymie (plan, przekrój, fasada, wnętrze)

  • Amfiteatr Flawiuszów (Koloseum w Rzymie) (bryła, elewacja)

  • dom rzymski w Pompejach (przykładowy np. rekonstrukcja)

  • Łuk Tytusa

  • Łuk Konstantyna

  • Kolumna Trajana w Rzymie

  • akwedukt - tzw. Pont-du-Gard w Nîmes

  • Ołtarz Pokoju w Rzymie (bryła, płaskorzeźby)

  • statua Barberini

  • posąg konny Marka Aureliusza w Rzymie

  • posąg cesarza Augusta z Prima Porta

  • Flora - tzw. Primavera, fresk z domu w Stabiach

  • freski z Domu Wettiuszów w Pompejach

  • portret fajumski

- stworzyć tabelę porównawczą dotyczącą różnic formalnych między architekturą grecką i rzymską


- przeprowadzić analizę Panteonu rzymskiego
- prezentacja filmu dokumentalnego na temat Pompejów



Sztuka Wczesnochrześcijańska:

  • sztuka pierwszych chrześcijan Rzymu,

  • ideowa funkcja sztuki wczesnochrześcijańskiej,

  • rola dziedzictwa antycznego w sztuce wczesnochrześcijańskiej,

  • malarstwo katakumbowe (ikonografia i środki formalne, symbolika w malarstwie wczesnochrześcijańskim); znaczenie malarstwa wczesnochrześcijańskiego w rozwoju sztuki średniowiecznej i nowożytnej Europy,

  • rzeźba Dobry Pasterz i płaskorzeźba sarkofagowa,

  • bazylika – geneza i rozwój na wybranych przykładach (Bazylika św. Piotra); mauzolea (omówienie planu budowli i konstrukcji na wybranych przykładach, np. Mauzoleum Galii Placydii)




Uczeń potrafi:

  • przedstawić chronologię i zasięg terytorialny sztuki wczesnochrześcijańskiej,

  • opisać ideowe funkcje sztuki wczesnochrześcijańskiej,

  • dostrzegać rolę dziedzictwa antycznego w sztuce wczesnochrześcijańskiej,

  • rozpoznać podstawowe motywy ikonograficzne i przedstawienia świętych: Piotra, Pawła i Wawrzyńca

  • wyjaśnić podstawowe symbole w malarstwie wczesnochrześcijańskim (krzyż, paw, ryba, winogrona, symbole Ewangelistów, chiro),

  • wyjaśnić znaczenie malarstwa wczesnochrześcijańskiego dla rozwoju sztuki średniowiecznej i nowożytnej Europy,

  • omówić budowę bazyliki wczesnochrześcijańskiej na podstawie rekonstrukcji i planu bazyliki św. Piotra w Rzymie,

- rozpoznawać najważniejsze dzieła sztuki wczesnochrześcijańskiej.

  • rekonstrukcja i plan wczesnochrześcijańskiej bazyliki św. Piotra w Rzymie

  • mauzoleum Galli Placydii w Rawennie

  • Chrystus – Dobry Pasterz – rzeźba

  • Dobry Pasterz – mozaika z Mauzoleum Galii Placydii w Rawennie

- po wspólnym wypisaniu symboli oraz świętych najbardziej kojarzących się z chrześcijaństwem, uczniowie na podstawie słowników lub innych opracowań wyjaśniają najważniejsze wątki ikonograficzne sztuki wczesnochrześcijańskiej (klasa może być podzielna na grupy, które zbierają punkty za każde opracowane zagadnienie)

- ćwiczenie pisemne dotyczące analizy Bazyliki św. Piotra w Rzymie wraz z uzupełnieniem tekstu o bazylikach konstantyńskich pomagających zapamiętać nowe terminy architektoniczne


Sztuka bizantyjska i bizantynizująca:


  • periodyzacja i zasięg terytorialny; wpływ kościoła i dworu cesarskiego na ikonografię i formę w sztuce bizantyjskiej,

  • architektura (materiał, konstrukcja i forma na przykładach kościołów: Hagia Sophia w Konstantynopolu, San Vitale w Rawennie,

  • ikona i jej ewolucja w wiekach późniejszych,

  • najbardziej znane motywy ikonograficzne w sztuce bizantyjskiej i atrybuty niektórych świętych,

  • mozaika bizantyjska (analiza ikonograficzna i formalna na przykładzie kościołów w Rawennie),

  • wpływ sztuki bizantyjskiej na sztukę średniowieczną Europy Zachodniej,

  • cerkiew jako nowy typ świątyni w krajach bałkańskich i na Rusi,

Uczeń potrafi:

  • określić ramy czasowe i zasięg terytorialny sztuki bizantyjskiej,

  • omówić architekturę bizantyjską na przykładzie kościoła Hagia Sophia w Konstantynopolu i San Vitale w Rawennie, wymienić najpopularniejsze w historii sztuki bizantyjskiej wątki ikonograficzne, takie jak: Ukrzyżowanie, Boże Narodzenie, Deesis, Hodegetria, Pantokrator, Anastasis,

  • rozróżnić perspektywę rozumianą jako iluzję rzeczywistości od zwyczajowych w dawnych epokach konwencji widzenia (perspektywy intencjonalnej, izokefalii itp),

  • rozpoznać świętych: Jana Ewangelistę, Jana Chrzciciela i Jerzego po zwyczajowych sposobach przedstawiania i atrybutach,

  • zdefiniować terminy i pojęcia: ikonoklazm, ikonografia, ikonologia, ikonostas,

  • na dowolnych przykładach scharakteryzować malarstwo i mozaikę bizantyjską,

  • rozpoznawać najważniejsze dzieła sztuki bizantyjskiej

  • kościół San Vitale w Rawennie (plan, wnętrze, mozaiki z prezbiterium)

  • ikona Matki Boskiej Włodzimierskiej

  • Bazylika św. Marka w Wenecji (fasada)

  • Anthemios z Tralles, Izydor z Miletu – kościół Hagia Sophia w Konstantynopolu (bryła, plan, wnętrza)

  • Trójca Święta Andrieja Rublowa - ikona

- opracowanie terminów ikona, ikonoklazm, ikonostas, izokefalizm, oraz motywów ikonograficznych na podstawie fragmentów książki Świat ikony I. Jazykowej - praca w grupach z tekstem


- analiza porównawcza Trzech gracji fragmentu malarstwa ściennego z Pompejów z Trójcą Świętą A. Rublowa
- praca z tekstem źródłowym Prokopiusza z Cezarei na temat kościoła Haghia Sophia

Sztuka przedromańska w Europie Zachodniej:


  • chronologia i zasięg terytorialny,

  • sztuka romańska jako wyraz kultury chrześcijańskiej,

  • miniatura iroszkocka (ornament plecionkowy i zoomorficzny),

  • sztuka za panowania Karola Wielkiego, wpływ sztuki wczesnochrześcijańskiej i bizantyjskiej,

  • sztuka ottońska




Uczeń potrafi:

  • scharakteryzować sztukę wczesnego średniowiecza,

  • rozróżniać na ilustracjach miniatury iroszkockie i ottońskie,

  • przedstawić wpływ sztuki wczesnochrześcijańskiej i bizantyjskiej na sztukę wczesnego średniowiecza i sztukę przedromańską,

  • przeprowadzić analizę formy kaplicy Karola Wielkiego w Akwizgranie kościoła św. Michała w Hildesheim,

  • rozpoznawać najważniejsze dzieła sztuki przedromańskiej.

  • kaplica pałacowa w Akwizgranie (bryła, plan, wnętrze)

  • kościół św. Michała w Hildesheim (bryła, plan, drzwi)

- miniatura z Księgi z Kells


- na koniec zajęć, w grupach – „puzzle na czas” z wybranymi ilustracjami przedstawiającymi miniatury iroszkockie oraz opowiedzenie krótkiej „legendy” związanej z powstaniem dzieła.
- Czy Karol Wielki był WIELKI”? – uczniowie w domu przygotowują się do dyskusji , która będzie przeprowadzona na lekcji
  1   2   3   4   5


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna