Ukd w opracowaniu rzeczowym zbiorów Biblioteki Głównej Akademii Ekonomicznej w Katowicach



Pobieranie 27.31 Kb.
Data01.05.2016
Rozmiar27.31 Kb.

UKD w opracowaniu rzeczowym zbiorów Biblioteki Głównej Akademii Ekonomicznej w Katowicach


Nasza Uczelnia rozpoczęła działalność w roku 1937 jako prywatne Wyższe Studium Nauk Społeczno-Gospodarczych. Rozwój Uczelni przerwał wybuch wojny. Po wojnie reaktywowano szkołę już jako państwową Wyższą Szkołę Ekonomiczną. W 1972 roku przekształcono ją w Akademię Ekonomiczną i nadano imię Karola Adamieckiego, wybitnego ekonomisty, jednego z twórców nauki organizacji i kierownictwa. Obecnie trwają starania o nadanie Akademii statusu Uniwersytetu Ekonomicznego.

Biblioteka Główna Akademii Ekonomicznej w Katowicach w obecnej formie funkcjonuje od 1950 roku, chociaż jej początki sięgają okresu przedwojennego. Na system biblioteczno-informacyjny Uczelni składa się obecnie 8 bibliotek katedralnych oraz dwie biblioteki ośrodków zamiejscowych: BOND (Bielski Ośrodek Naukowo-Dydaktyczny) i ROND (Rybnicki Ośrodek Naukowo-Dydaktyczny).

Biblioteka AE posiada największy na Górnym Śląsku księgozbiór z zakresu nauk społeczno-ekonomicznych, w tym z ekonomii, polityki gospodarczej, polityki społecznej, zarządzania, marketingu, transportu, logistyki, ekonometrii, statystyki, finansów, rachunkowości, bankowości, historii i geografii gospodarczej, międzynarodowych stosunków ekonomicznych, ekologii, organizacji przedsiębiorstwa, socjologii, etyki i filozofii.

Obecnie księgozbiór liczy około 400 tys. vol. wyd. zwartych i ciągłych (uwzględniając BG, biblioteki katedralne i ośrodki zamiejscowe) oraz ponad 300 tytułów prenumerowanych czasopism polskich i zagranicznych (189 polskich i 130 zagranicznych). Oprócz tego dostępne są w Oddziale Informacji Naukowej BG zbiory elektroniczne, w tym bazy danych on-line i CD-ROM – bibliograficzne, abstraktowe i pełnotekstowe oraz serwisy czasopism elektronicznych.

Od 1994 roku w BG AE funkcjonuje zintegrowany system biblioteczny PROLIB. Jako pierwszy zainstalowano moduł opracowania wydawnictw zwartych, a w latach następnych uzupełniano system o kolejne moduły. Obecnie opracowaniem komputerowym w Bibliotece objęte są wszystkie gromadzone wydawnictwa. Baza KATALOG zawiera zbiory od roku 1990 r. i liczy ok. 55 000 rekordów. Użytkowana przez nas wersja PROLIBA nie posiada formatu MARC. Instalacja tego formatu nastąpi w najbliższym czasie. Baza ma charakter katalogu centralnego, ponieważ obejmuje zbiory BG i bibliotek katedralnych a także bibliotek ośrodków zamiejscowych.

Wraz z wprowadzeniem systemu PROLIB nastąpiły zmiany w opracowaniu rzeczowym zbiorów. Oprócz używanego dotąd UKD zaczęto stosować język swobodnych słów kluczowych. Zrezygnowano natomiast z klasyfikacji systematycznej, wzorowanej na układzie stosowanym dawniej w Przewodniku Bibliograficznym. Uniwersalna Klasyfikacja Dziesiętna jest dobrym narzędziem służącym do organizacji i wyszukiwania informacji w skomputeryzowanym katalogu bibliotecznym, ponieważ baza może być przeszukiwana za pomocą zarówno symboli cyfrowych jak i określeń słownych. Badanie ankietowe przeprowadzone w 2006 roku wykazało, że około 30% użytkowników wykorzystuje UKD szukając literatury na dany temat. Nasi czytelnicy byli szkoleni w posługiwaniu się UKD. O nowych tablicach UKD P058 i zmianach w klasyfikacji z zakresu nauk ekonomicznych, a zwłaszcza zarządzania informowano za pośrednictwem biuletynu Akademii Ekonomicznej w Katowicach „AE Forum”.


Według UKD klasyfikujemy wydawnictwa zwarte, wydawnictwa ciągłe w tym czasopisma, prace naukowo–badawcze i prace doktorskie. Do klasyfikacji zbiorów wykorzystujemy tablice UKD z roku 2006. Charakteryzując rzeczowo dany dokument używamy symboli prostych, złożonych lub rozwiniętych i określeń słownych. Określenia słowne do symboli pisane są w jednym wierszu i oddzielane od siebie średnikiem.
Wraz z klasyfikacją kolejnych pozycji tworzy się zbiór symboli nazwany indeksem UKD. Zbiór ten liczy około 12 000 symboli.

Np.:


657 rachunkowość, księgowość,

657(075.8) rachunkowość, księgowość; podręcznik akademicki, 657.371:346.52](438)(083.1) inwentaryzacja; rachunkowość podmiotów gospodarczych; Polska; poradnik


W 2007 roku dokonaliśmy reklasyfikacji zbiorów uwzględniając m.in. istotny dla nas dział Zarządzanie 005. Nauka o zarządzaniu w ostatnich latach dynamicznie się rozwinęła, powstało też wiele nowych uczelni z wydziałami i kierunkami „Zarządzanie”. Dla potrzeb tych uczelni gromadzi się więc odpowiednią literaturę, która reprezentuje szereg nowych, popularnych zagadnień takich jak:

przedsiębiorczość, globalizacja, logistyka, zachowania organizacyjne, kultura organizacyjna, zarządzanie jakością, zarządzanie wiedzą, zarządzanie projektem, zarządzanie zmianą, mentoring, coaching.

W poprzednich, skróconych tablicach UKD wymienione wyżej zagadnienia nie miały swojej egzemplifikacji w symbolach UKD. Wprowadzenie działu 005 pozwoliło na bardziej precyzyjne sklasyfikowanie różnorodnych zagadnień i aspektów zarządzania. Dla porównania, w tablicach UKD z 1997 roku było tylko kilkanaście symboli, którymi można było sklasyfikować dokumenty z zakresu zarządzania, natomiast w nowych z roku 2006 w dziale 005 jest około 70 symboli.
W tablicach pomocniczych P058 pojawiły się nowe symbole poddziałów wspólnych z kreską zero: -02 własności oraz -04 relacje, procesy, działania. Nie znajdują one u nas szerokiego zastosowania. Stosujemy te symbole, które są podane jako przykłady w tablicach: 32-027.21 teoria polityki, 640-027.551 prywatne gospodarstwo domowe, 314-047.72 prognozy demograficzne, ale bardzo ostrożnie budujemy sami nowe symbole.
Biorąc pod uwagę -02 najczęściej wykorzystujemy :

-027.21 teoretyczny, teoria, ponieważ zastępuje on .001 teoretyczny punkt widzenia, np.: 304-027.21 teoria polityki społecznej, 327-027.21 teoria polityki zagranicznej i stosunków międzynarodowych.


-027.5 właściwości organizacyjne

zastosowaliśmy w symbolu 329-027.5, w książce Janusza Zawadzkiego pt. Organizacja i zarządzanie w polityce : strukturalno-funkcjonalny aspekt państwa i partii politycznych jako organizacji. Wcześniej ta książka była sklasyfikowana za pomocą symbolu 329.008, po reklasyfikacji poddział wspólny .008 został wymieniony na -027.5. Może należałoby użyć w tym przypadku symbolu złożonego z 005.72 struktura organizacyjna lub z 005.7 zarządzanie organizacyjne. Czy .008 ze starych tablic można wprost zastąpić -027.5?


-022.5 właściwości, cechy rozmiaru

stosujemy najczęściej w odniesieniu do określenia wielkości przedsiębiorstw, 658.11-022.51-022.55 oznaczamy sektor małych i średnich przedsiębiorstw. W jednym przypadku użyliśmy symbolu -022.53 mikro, nie ma go w tablicach skróconych, w odniesieniu do przedsiębiorstwa i planujemy przegląd bazy, żeby ewentualnie na szerszą skalę zastosować ten poddział


-045.43 projekt, rysunek

zastosowaliśmy na określenie projektów inwestycyjnych, ale nie jesteśmy pewni, czy słusznie 330.322-045.43. Może w tym przypadku należy zastosować złożenie z 005.8 zarządzanie projektem?


-047.72 przewidywanie, prognozowanie, prognozy

występuje u nas w 331.5-047.72 prognozowanie rynku pracy i zatrudnienia. Prognozowanie oznaczone jest również symbolem 005.521. Czy poddziałem -047.72 można zastępować stary symbol .001.18 prognozy?, czy raczej budować złożenie z 005.521?


Oprócz dylematów związanych z poddziałami wspólnymi z kreską zero, mamy je również przy stosowaniu symboli z tablic głównych.

Tak jest w przypadku literatury dotyczącej zarządzania personelem. Zagadnienia teoretyczne klasyfikujemy symbolem 005.95/.96 natomiast te dotyczące personelu w przedsiębiorstwie 658.310.8, chociaż mamy w swojej bazie książki sklasyfikowane za pomocą obydwu symboli jednocześnie.

Z kolei jeśli chodzi o zarządzanie finansami przedsiębiorstwa jest w tablicach symbol 658.15 i ten stosujemy. Natomiast zauważyliśmy, że PB stosuje złożony symbol 658.14/.17:005.5. Czy konieczne jest stosowanie symbolu złożonego w przypadku gdy jest prosty, precyzyjnie określający dane zagadnienie?

Przykład : Zarządzanie finansami przedsiębiorstwa Witolda Bienia z 2008 r.

Sprawozdania finansowe klasyfikujemy symbolem 657.3 (tak sugerowali nam pracownicy naukowi), w tablicach ten temat jest uwzględniony w symbolu 657.6.

Doradztwo biznesowe klasyfikujemy symbolem przejętym z MRF (Master Reference File) 659.235 doradztwo w zakresie zarządzania i przedsiębiorczości, a nie złożonym 005.942:334.7 jak jest w nowych tablicach.


Nawiązując do punktu 8. ankiety „Stosowanie UKD w katalogach bibliotek” otrzymanej z Biblioteki Narodowej chciałam przedstawić propozycje symboli, których nie ma w tablicach skróconych do uwzględnienia w kolejnym wydaniu tablic:
005.332.3 zmiana, zarządzanie zmianą

005.336.6 reputacja, wizerunek firmy

005.963.2 mentoring

330.131.7 ryzyko gospodarcze

332.021.8 regionalne reformy gospodarcze

339.138.021 badania marketingowe

364.662 ubóstwo

519.22 statystyka matematyczna

519.23 analiza statystyczna

519.246.8 analiza szeregów czasowych

658.624 nowy produkt

658.81 organizacja sprzedaży

658.89 klient, potencjalny klient, orientacja na klienta, CRM (Customer Relations Management)

659.126 marka handlowa, logo firmy

659.235 doradztwo w zakresie zarządzania i przedsiębiorczości
Tak wyglądała nasza praktyka stosowania UKD do dzisiaj. W chwili obecnej stoimy przed ogromnymi zmianami związanymi z przekształceniem naszej Biblioteki i jej połączeniem z Biblioteką Główną Uniwersytetu Śląskiego. W wyniku połączenia ma powstać Centrum Informacji Naukowej i Biblioteka Akademicka.

W 2008 roku obie uczelnie zawiązały konsorcjum i złożyły projekt o dofinansowanie budowy w ramach Regionalnego Programu Województwa Śląskiego na lata 2007-2013. Liderem projektu został Uniwersytet Śląski a partnerem Akademia Ekonomiczna.


W nowym gmachu bibliotecznym udostępniane będą wszystkie typy dokumentów niezależnie od nośnika na jakim się znajdują: książki, czasopisma, bazy danych, teksty elektroniczne, materiały audiowizualne, multimedialne oraz zbiory dostosowane do specjalnych grup użytkowników. Projekt przewiduje m.in. wydzielenie miejsca na książki w wolnym dostępie dla czytelników. Na początek wyeksponuje się 200 tys. vol. z księgozbioru BG UŚ i 100 tys. vol. z księgozbioru BG AE. Książki obu bibliotek będą stanowiły jeden zbiór, połączone zostaną także katalogi komputerowe aby ułatwić czytelnikowi korzystanie z zasobów CINiBA. Baza zostanie ujednolicona, tzn. zdublowane opisy bibliograficzne zostaną usunięte po wcześniejszym „przepięciu” numerów inwentarzowych, nasze słowa kluczowe zostaną zastąpione hasłami przedmiotowymi KABA.

Książki przeznaczone do wolnego udostępniania będą ustawione według stworzonego przez BG UŚ schematu opartego na UKD. Na półkach będą stały w jednym ciągu wydawnictwa zwarte i czasopisma oraz wydawnictwa encyklopedyczne i słownikowe. Jedynie podręczniki będą stały w odrębnym miejscu też ułożone według schematu UKD.

Projekt schematu uwzględnia około 1300 symboli UKD. Nasz udział w opracowaniu schematu polega na wniesieniu propozycji odnoszących się do literatury ekonomicznej, która co oczywiste jest u nas szerzej reprezentowana niż w Bibliotece Głównej Uniwersytetu Śląskiego. Po analizie naszej bazy dokonaliśmy wyboru symboli do schematu kierując się ilością tytułów reprezentującą dany temat oraz jego popularnością.

BG AE zaproponowała dodatkowo ok. 120 symboli. Są to głównie symbole z działów:


zarządzanie, socjologia, praca, gospodarka, handel, prawo gospodarcze, ubezpieczenia, matematyka, rachunkowość, zarządzanie biznesem, planowanie przestrzenne.
Schemat z założenia uwzględnia raczej symbole główne proste, ale w niektórych przypadkach konieczne jest użycie symbolu rozwiniętego lub złożonego, np.:
656.1/.3(1-21) komunikacja miejska

658.11-022.51-022.55 sektor małych i średnich przedsiębiorstw

311.3:33 statystyka ekonomiczna

911.3:33 geografia ekonomiczna

334.72:657.92 wycena przedsiębiorstw

336.71:004.738.5 bankowość internetowa, bankowość elektroniczna 338.4:004.7 gospodarka elektroniczna

519.86:336 matematyka finansowa (BG UŚ proponuje tu symbol 51-7) 658.1/.5::339.1 organizacja przedsiębiorstwa handlowego.
Problemem jest dla nas umiejscowienie w schemacie zagadnień dotyczących zarządzania w przedsiębiorstwie. BG UŚ pominęła tę kwestię, uwzględniając tylko 005 zarządzanie i 658.1/.5 organizacja przedsiębiorstwa. W naszej bazie jest bardzo dużo symboli złożonych typu 658.1/.5:005. Są dwie możliwości. Albo zastosować odsyłacz, wtedy zarządzanie będzie rozbite na części albo wszystkie aspekty zarządzania, w tym zarządzanie przedsiębiorstwem umieścić w 005. To z kolei będzie się wiązało w naszym przypadku z koniecznością reklasyfikacji bazy. U nas występują: 005; 005:658.1/.5; 658.1/.5:005. Podobnie jest w przypadku 658.310.8 zarządzanie personelem w przedsiębiorstwie oraz 005.95/.96 zarządzanie personelem, zarządzanie zasobami ludzkimi.

Jeśli chodzi o stosowanie poddziałów wspólnych w schemacie to ograniczone jest ono do :

- formy

bibliografie (01)



encyklopedie, słowniki encyklopedyczne, wydawnictwa informacyjne (03) wydawnictwa ciągłe, czasopisma (05)

opracowania historyczne (091)

- miejsca (1/9)

- osoby -05



- A/Z
Prace nad schematem nie zostały jeszcze zakończone i ostateczna wersja będzie ustalona po konsultacjach w najbliższym czasie.





: download -> document
document -> Wykaz haseł zmodyfikowanych w kartotece haseł wzorcowych przedmiotowych biblioteki narodowej 18-24. 02. 2010
document -> Biuletyn jhp bn nr 15/2005
document -> Bibliografia stare druki – wersja 18. 12. 2009 Skrót Tytuł pozycji
document -> Wykaz haseł usuniętych z kartoteki haseł wzorcowych przedmiotowych biblioteki narodowej 12-17. 02. 2010
document -> Uniwersalna Klasyfikacja Dziesiętna w systemach informacyjno-wyszukiwawczych Biblioteki awf kraków
document -> IV. Hasło osobowe
document -> Wykaz haseł zmodyfikowanych w kartotece haseł wzorcowych przedmiotowych biblioteki narodowej
document -> Rekordy usunięte 21-27. 05. 2010
document -> Rekordy modyfikowane 04-10. 03. 2010
document -> Po promocja Czytelnictwa Priorytet 3 – Rozwój czasopism kulturalnych Nabór II – czerwiec 2008 Lista wniosków rozpatrzonych pozytywnie




©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna