„Usługi i instytucje opieki społecznej w Wielkiej Brytanii Ekspertyza”



Pobieranie 0.61 Mb.
Strona8/13
Data07.05.2016
Rozmiar0.61 Mb.
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   13

Kluczowe Kwestie Dotyczące Pomocy Społecznej


i Instytucji Opieki

Brytyjskie Państwo Opiekuńcze: Kluczowe kwestie pomocy społecznej i instytucji opieki społecznej




Wstęp
Ta sekcja stanowi przegląd doświadczeń czterech części składowych Zjednoczonego Królestwa. Eksperci analizują i oceniają istotne cechy oraz kluczowe kwestie, a także ich znaczenie. Raport pomoże czytelnikowi zdobyć wiedzę pozwalającą na porównanie różnych systemów opieki społecznej i ich standaryzacji, szczególnie w kontekście grup opisanych w poprzedniej sekcji. Wzięto pod uwagę główne ramy europejskiej polityki społecznej, aby ująć wnioski z Sekcji 1 w szerszy europejski kontekst. W tej sekcji kwestie zasygnalizowane już wcześniej we wstępie są ponownie podjęte.

Definicja Brytyjskiego Państwa Opiekuńczego

Pierwszą kwestią wartą przeanalizowania jest koncepcja i definicja brytyjskiego państwa opiekuńczego (the UK Welfare State). Zdaniem autorów tego raportu nie powinno się próbować zamknąć Wielkiej Brytanii w ciasnych ramach wąskich typologii, które promują analitycy polityki społecznej. Najbardziej znaną klasyfikacją jest typologia stworzona przez Gosta Esping-Andersen’a, która wywołała w ostatnich latach liczne dyskusje, jak również zainspirowała powstanie innych wersji oryginalnej ideii (Esping-Andersen 1990; 1996; Rothgang i inni 2006). Krótko mówiąc, mamy do czynienia z trzema typami systemów polityki społecznej: liberalnym, konserwatywnym i socjaldemokratycznym. Typologia Esping-Andersen’a wydaje się być odważną propozycją, którą autorzy niniejszej publikacji w dużej mierze popierają; wszystko co wspomaga porównawczą analizę polityki społecznej jest mile widziane. Niemniej jednak, takie typologie w duchu Webera mogą prowadzić do generalizacji skomplikowanej rzeczywistości. Pace Walker i Naegele (2009), jak również Taylor-Gooby i inni (2004), twierdzą, że system Wielkiej Brytanii nie mieści się w pełni w typologii Esping-Andersen a także, że nie jest to liberalny system, kierowany przez rynek. Dochodziło wprawdzie do pewnych eksperymentów włączających rynki w politykę społeczną (Le Grand 2003; Taylor-Gooby i inni 2004) jednak nie na dużą skalę. Równowaga między państwem a rynkiem w kwestiach świadczenia opieki różni się w zależności od części składowej Wielkiej Brytanii. Na przykład, Anglia, próbowała poszerzyć zastosowanie zasad rynkowych w pomocy społecznej w nadziei na podwyższenie jakości i skuteczności, jak było to już omówione w sekcji 1. Jednak, Geer zauważa, że w dyskusji zmierzającej do wprowadzenia większej konkurencyjności w angielskiej służbie zdrowia (NHS), „wszystkie te odgórne inicjatywy okazały się drogie i pracochłonne. Zatem popularność tego trendu najprawdopodobniej minęła tak jak uległy ograniczeniu finanse rządowe” (Greer 2008, str. 2616). Dominujący, liberalny model systemu zorientowanego na rynek na pewno nie odpowiada sytuacji takiego kraju składowego jak np. Szkocja, gdzie to właśnie państwo ma duży wpływ na system, a świadczenie usług na wolnym rynku jest stosunkowo niewielkie (Titterton 1990; 1997; 2001). Odpowiadając na pytanie „państwo czy rynek?” (Loney 1987), trzeba przyznać, że większość elementów sektora pomocy społecznej nadal należy do państwa. Ten punkt jest omówiony w dalszej części raportu. Brytyjski system pomocy społecznej to system obejmujący uniwersalne i selektywne usługi, finansowany z powszechnych podatków i systemu ubezpieczeń społecznych, działający w ramach gospodarki rynkowej, za który jednak to państwo bierze odpowiedzialność.



Zjednoczone Królestwo i Unia Europejska

Relacje między brytyjskim państwem opiekuńczym a Unią Europejską są interesującą kwestią, wartą rozważenia (Hantrais 1996; Daly 2007). W Unii Europejskiej dyskutowano w ograniczony sposób o pomocniczości (subsydiarności) (na przykład: Morel 2007; Spicker 1991; Pinkerton 2003; Syrpis 2004), ale ogólnie rzecz biorąc idea ta nie okazała się palącą kwestią dla Zjednoczonego Królestwa i komentatorów. Istnieje pięć powodów dla takiego obrotu sprawy. Po pierwsze, UE odchodzi powoli od idei harmonizacji polityki w krajach członkowskich, na rzecz podejścia otwartej metody koordynacji (Aust i inni 2001). Po drugie, na wielu frontach związanych z polityką społeczną, otwartych przez UE, powoli dochodzi się do coraz większego porozumienia, albo raczej można mówić o mniejszej ilości nieporozumień, niż się obawiano. Ostatnio głośniej wyraża się obawy skupiające się na zmianach konstytucyjnych w następstwie wprowadzenia Traktatu Lizbońskiego (stąd negatywny wynik referendum w Irlandii), niż obawy o narzucenie dyktatu Brukseli lub Strasburga w kwestii polityki społecznej.

Kolejnym powodem jest teraz coraz bardziej znaczące przekazywanie władzy poszczególnym częściom składowym Zjednoczonego Królestwa (dewolucja UK). Można mówić o długiej tradycji zróżnicowania politycznego w ramach Wielkiej Brytanii, jak wynika z poniższej dyskusji. Innymi słowy, już teraz w UK można mówić o wysokim poziomie subsydiarności, aczkolwiek subsydiarność ta jest uważana za oczywistość lub w ogóle nie podejmowana przez krytyków. Czwartym powodem może być bardziej wyrozumiałe podejście wobec Europy promowane przez rządy Partii Pracy i wyparcie poprzedniego, konserwatywnego podejścia popularnego za czasów walecznej premier Thatcher. Mimo tego zbliżenia, między Unią a UK zawsze istniał dystans, symbolicznie wyrażony przez geograficzne oddalenie Wysp Brytyjskich od reszty kontynentu. Zawsze istniały też partie polityczne przeciwne dalszej integracji. Ustępstwa wymuszone na UE w dziedzinie rynku usług społecznych w ciągu ostatnich lat pozwoliły załagodzić nieporozumienia.

Dwa Europejskie trendy wymagają podkreślenia. Jeden odzwierciedla przejście w państwach opiekuńczych w całej Europie – od roli bezpośredniego dostawcy usług pomocy społecznej na rzecz ułatwień (enablement) i nadzoru (regulation). Chodzi o wzrost zainteresowania standaryzacją usług, w tym usług pomocy społecznej, i możliwością tworzenia standardów jakości, które mogą być rozwijane i wprowadzane w życie.

Drugi trend wynika z przyjęcia Dyrektywy Bolkestein’a, jak zwykło się nazywać Dyrektywę w sprawie usług na rynku wewnętrznym, przez Komisję Europejską w 2006 r. Jest ona związana z jednym z aspektów Strategii Lizbońskiej – promocją otwartego rynku wewnętrznego w Unii Europejskiej; a także Traktatem Lizbońskim (European Union 2007 [Unia Europejska 2007]), który wszedł w życie w 2010 r. Konsekwencje dyrektywy dla indywidualnych usług opieki społecznej są nadal przedmiotem debaty i nadal pojawiają się trudności w kwestiach definicji (Wolf i Edgar 2007). Z jednej strony państwa członkowskie UE pragną uprawnień i elastyczności w odpowiedzi na lokalne potrzeby i priorytety; z drugiej jednak strony coraz częściej na europejskich forach pojawiają się głosy za standaryzacją, za istnieniem wspólnych standardów jakości i oceny pracy społecznej jak również innych usług pomocy społecznej (Adams i inni 2001; European Social Network 2004; Social Platform Europe; CEN- European Standardisation Committee [Europejska Sieć Społeczna 2004; Społeczna Platforma – Europa; CEN – Europejski Komitet Normalizacyjny]). Tę kwestię podjęto podczas Europejskiej Konferencji Poświęconej Pomocy społecznej [European Social Services Conference] w Pradze, w czerwcu 2009 r.; Czy w coraz to bardziej mobilnej Europie powinniśmy decydować się na wspólne standardy i zasady? Podjęto pewne kroki, aby przeanalizować wprowadzenie wspólnych zasad dotyczących jakości; poprzez np. program Komisji Europejskiej PROGRESS. Rozwija się też programy ponadnarodowe i testuje się różne narzędzia jakości np. Europejskie Ramy Jakości [European Quality Framework (EQUASS)] w takich dziedzinach jak np. usługi dla niepełnosprawnych czy ostatnio dobro dziecka, opieka długoterminowa czy usługi dla bezdomnych. W 2009 roku CEN wprowadził “umowę warsztatową” (workshop agreement), aby sprawdzić czy jest możliwe stworzenie europejskich standardów jakości, które byłyby jednak dobrowolne i niewiążące.

Analiza funkcjonowania Brytyjskiego Państwa Opiekuńczego

Jak bardzo udane jest Brytyjskie Państwo Opiekuńcze i czy skutecznie służyło społeczeństwu? To kluczowe pytania, które wymagają głębszej analizy, na którą niestety nie ma miejsca w niniejszej publikacji. W rzeczywistości, kwestionuje się samą definicję „państwa opiekuńczego”. To stwierdzenie wymaga jednak kilku uwag. Mimo sprzecznych opinii, państwo opiekuńcze Wielkiej Brytanii nie przechodziło żadnych poważnych kryzysów od czasów zakończenia drugiej wojny światowej i może pochwalić się wieloma sukcesami (George i Wilding 1984; Judge 1981; Wilding 1986). Można do nich zaliczyć wpływ na dystrybucję i redystrybucję (Hills 1990; George i Wilding 1984). Titmuss (1968) zwrócił uwagę na rolę systemu opieki społecznej w promowaniu społecznej spójności i integrowania się jednostek (inkluzji). Jak już wspomniano w tym raporcie, brytyjski system opieki społecznej odniósł sukces w zapewnieniu sobie powszechnego wsparcia. System ten umocnił również długoterminowy, polityczny konsensus, który oparł się nawet neokonserwatyzmowi rządów premier Thatcher. Publiczna służba zdrowia (National Health Service – NHS) nadal pozostaje popularną i cenioną wartością. Mimo utrzymujących się obaw dotyczących nierówności w dostępie do służby zdrowia (Mitchell i inni 2000; Strategic Review Of Health Inequalities in England post-2010 [Strategiczny Przegląd Nierówności w Dostępie do Służby Zdrowia w Anglii po 2010 r.] (2010); Eikemo i inni 2008), ubóstwa dzieci, ciąż wśród nastolatków, można zwrócić uwagę na wiele osiągnięć np. w dziedzinie podwyższenia średniej długości życia, wzrostu jakości opieki zdrowotnej i społecznej dla dzieci i rodzin, osób starszych oraz innych grup podwyższonego ryzyka w Zjednoczonym Królestwie.

Jednym z nowych, głównych wyzwań dla państwa opiekuńczego jest globalizacja (George i Wilding 2002; Van Vliet i Kaeding 2007), szczególnie paląca kwestia w kontekście aktualnych problemów finansowych nękających zachodnie gospodarki. Kryzys euro, spowodowany przez niebezpieczną sytuację gospodarczą Grecji, wywołuje niepokój w wielu europejskich państwach opiekuńczych, ale do tej pory nie dotknął Zjednoczonego Królestwa, gdyż nie należy ono do strefy euro. Niemniej jednak, gdyby doszło do upadku tzw. Gospodarek PIGS, czyli gospodarek państw basenu Morza Śródziemnego – Portugalii, Włoch, Grecji i Hiszpanii (z j. ang. Portugal, Italy, Greece i Spain), potencjalne konsekwencje dla Wielkiej Brytanii i jej możliwości utrzymania systemu opieki społecznej mogłyby być bardzo poważne.

Pluralizm pomocy społecznej (The welfare mix)

Idea pluralizmu pomocy społecznej tzw. „the welfare mix” w Zjednoczonym Królestwie jest kwestią wymagającą głębszej analizy. Elementy składowe pluralistycznego systemu pomocy społecznej różnią się w zależności od czterech krajów Wielkiej Bryt., jak zaznaczono już w dyskusji w Sekcji 1. Wspomniano już wcześniej, że w przeciwieństwie do Anglii, w której liczba prywatnych usługodawców stanowi istotną część rynku, w Szkocji stosunkowo niski udział usług realizuje się na rynku prywatnym. Z kolei, szkocki sektor wolontariatu jest bardzo istotny w dostarczaniu opieki zdrowotnej i promocji zdrowia (Titterton i inni 2000). Jednak, zgodnie z raportem Griffiths’a i Białą Księgą poświęconą kwestiom opieki [the Caring For People White Paper], oczekiwana rola wolnego rynku w ocenie jakości tak na prawdę nigdy się nie zmaterializowała, podczas gdy ze strony zarządzania rola ta sprowadzała się głównie do świadczenia usług (Maxwell i Titterton 1996). W kontekście aktualnej recesji, wiele organizacji charytatywnych i wolontariatu próbuje utrzymać się na powierzchni w obliczu kurczących się funduszy. Trudno jest aktualnie wyobrazić sobie tzw. trzeci sektor215 przyjmujący kluczową rolę w społecznym i gospodarczym odradzaniu się systemu, rolę zaproponowaną dla niego przez ostatni rząd (Ministerstwo Finansów Jej Królewskiej Mości i Urząd Rady Ministrów 2006 [HM Treasury & Cabinet Office 2006]) i ujętą już w aktualnej retoryce rządu koalicyjnego, szczególnie w kontekście zastąpienia państwowych form pomocy społecznej pomocą świadczoną poprzez trzeci sektor.

Pluralizm w systemie pomocy społecznej proponowany przez jego prekursorów nigdy nie spełnił swoich wcześniejszych obietnic (Hadley i Hatch 1981; Beresford i Croft 1984). Pluralizm stanowił od początku krytykę państwowego systemu pomocy społecznej i miał być zachętą dla graczy z niezależnego sektora (Hadley i Hatch 1980). Jednak, głęboko zróżnicowana gospodarka opieki społecznej, tak wychwalana w raporcie Griffiths’a, od początku napotykała trudności i stąd nie mogła być w pełni realizowana, przynajmniej nie w takiej formie jakiej oczekiwano (Titterton 1989; 1990) Jak zaznaczono w sekcji 1. w dyskusji poświęconej opiece nad dziećmi w Anglii; osoby, które zlecają usługę (osoby indywidualne lub władze lokalne) nie działają jak klienci w innych branżach na wolnym rynku, gdyż nie mają one wystarczająco dużo informacji/ lub są tak mocno związane ze świadczeniem danej usługi, iż motywacja, aby wydawać “racjonalnie” jest ograniczona. Prowadzono eksperymenty np. w Kent w Anglii, które miały na celu przetestowanie różnych form świadczenia usług, jak również przeprowadzenie prób włączenia “quasi-rynków” do sektora pomocy społecznej w Anglii (Bartlett i LeGrand 1993). W krajach takich jak Irlandia Pn. mamy do czynienia z dodatkowymi utrudnieniami spowodowanymi politycznym antagonizmem lokalnych społeczności, tam wysiłki społeczników pozostają w cieniu politycznych konfliktów. Zależność od nieformalnej opieki jest również godna uwagi; to rodziny nadal zapewniają największą opiekę w Wielkiej Brytanii (Titterton 1990; 1997), tuż za nimi plasuje się państwowa opieka i dopiero potem niezależny sektor. Jednakże, w ostatnich latach państwo stało się bardziej wrażliwe na potrzeby nieformalnych opiekunów; jednym z przykładów jest przyjęta w Szkocji w 1995 r. Ustawa o Opiekunach [Carers’ Act].

Rozbieżności i cechy wspólne w systemach opieki społecznej w Wielkiej Brytanii

Kolejna kwestia dotyczy charakterystycznego systemu politycznego Zjednoczonego Królestwa, które składa się z czterech części składowych: Anglii, Walii, Szkocji i Irlandii Pn. W analizie porównawczej trendów dotyczących publicznego sektora w czterech krajach Królestwa, szczególnie w związku z opieką w lokalnej społeczności i strategią opieki społecznej, Titterton (1997; 2001; 2005) zauważył, że pomimo zastanawiających rozbieżności istnieją pewne cechy wspólne (patrz też: Hunter i Wistow 1987). Sugeruje się, że mimo, iż Zjednoczone Królestwo stanowi jedną całość, w jego ramach istnieje różnorodność i w niektórych ciekawych przypadkach można mówić o znaczących różnicach w strategii i praktyce w samej Wielkiej Brytanii

Jak wynika z oddzielnych prezentacji czterech części składowych Zjednoczonego Królestwa w Sekcji 1, istnieją różnice w polityce, administracji i organizacji pomocy społecznej, niektóre mają charakter prawny. W konsekwencji intensywnych debat ostatnich dziesięcioleci, Zjednoczone Królestwo charakteryzuje się szczególnym poziomem decentralizacji władzy, dzięki zabiegom rządu “Nowej Partii Pracy” z Tony’m Blair’em na czele od 1997. Chociaż wysoki poziom zróżnicowania między częściami składowymi Królestwa istniał w okresie poprzedzającym dewolucję (patrz np. Hunter i Wistow 1987; Titterton 1997), jest jasne, że od 1997 roku mamy do czynienia z jeszcze większymi różnicami w polityce i praktyce w Wielkiej Bryt. (Adams i Schmueler 2005).

Anglia nie ma oddzielnego parlamentu lokalnego; prawo tworzone przez parlament Zjednoczonego Królestwa obowiązuje dla obszaru Anglii, podczas gdy inne części składowe Królestwa dzielą część praw z Anglią (np. tych dotyczących zasiłków i emerytur) ale także tworzą niezależnie przepisy w różnych innych sektorach (jak omówiono w sekcji 1). Sposób, w jaki władza w brytyjskim parlamencie oscyluje między lewicą i prawicą sprawia, że podejmowane w debacie kwestie dotyczące zdrowia i pomocy społecznej są bardziej różnorodne niż w innych częściach Królestwa, jak np. Szkocji, której parlament skłania się ku poglądom lewicowym. Geer zauważa, że:

‘W Anglii, w przeciwieństwie do innych części Królestwa, kluczowe polityczne podziały występują między lewicą i prawicą, częściej niż lewicą i bardziej radykalną lewicą. To skutkuje coraz częstszym podawaniem w wątpliwość podstawowych struktur i celów publicznej służby zdrowia (NHS), podejście laburzystów jest nastawione na zademonstrowanie wartości i skuteczności publicznej służby zdrowia elektoratowi, który niejednokrotnie wolałby Konserwatystów i cięcia w podatkach niż Partię Pracy i publiczną służbę zdrowia.” (Greer 2008, str. 337)

Szkocja odzyskała swój parlament po 300 latach i ma teraz duże możliwości zróżnicowania swojej polityki w stosunku do reszty Królestwa. Mając charakterystyczne prawne i społeczne tradycje polityczne, Szkocja i jej parlament, któremu dano nowe życie w 1999 r., mają duże możliwości wprowadzania innowacji. Poza tym można mówić o wysokim poziomie konsensusu w kwestiach celów polityki społecznej (Titterton 2001), dużo wyższym niż w przypadku Anglii. W kontekście podejmowanych kroków ustawodawczych w dziedzinie pracy społecznej i opieki społecznej Szkocja wprowadziła regulacje takie jak np.: Ustawa o dorosłych z niepełnosprawnością (the Adults With Incapacity Act 2000), Ustawa o zdrowiu psychicznym, opiece i leczeniu (Mental Health Care and Treatmen Act), Ustawa o wsparciu i ochronie dorosłych (the Adult Support and Protection Act 2007). Szkocja ma możliwość różnicowania propozycji ustaw jak w przypadku projektu Ustawy o ochronie zagrożonych dorosłych. Te działania wyraźnie kontrastują z wcześniejszą polityką bierności i zastoju w dziedzinie opieki w lokalnej społeczności w latach 70-tych i 80-tych, po okresie zmian w latach 60tych, które wywołały krytykę komentatorów takich jak Titterton (1989). Titterton mówił o „brakującym wymiarze pomocy społecznej” w Szkocji.


Jak gdyby próbując nadrobić okres względnego braku aktywności, rząd Szkocji zaczął działać na rzecz wprowadzania całego szeregu regulacji dotyczących zdrowia i opieki społecznej, jak również promując programy skupiające się na społecznej sprawiedliwości i integracji społecznej zainicjowane w czasie administracji „Nowej Partii Pracy” (Titterton 2001). Ten “wyścig na przepisy”, jak niektórzy komentatorzy nazywają tego typu działania, charakteryzujące się wprowadzaniem w krótkim czasie szeregu coraz to nowych inicjatyw, może doprowadzić do sytuacji niepokoju i chaosu w sektorach opieki zdrowotnej, pomocy społecznej i edukacji. Kolejną konsekwencją jest uczucie zagubienia wśród lokalnych kierowników i głównych pracowników sektora opieki spowodowanego ciągłymi zmianami i reorganizacją. To zjawisko dotyczy wszystkich części składowych Królestwa i będzie miało nadal miejsce jeśli różne zmiany proponowane przez administrację Cameron’a ujrzą światło dzienne.
Walia posiada zgromadzenie ustawodawcze, które jednak ma mniejsze kompetencje niż parlament Szkocji, niemniej jednak ma możliwość wprowadzania w życie przepisów o szczególnym walijskim charakterze. Wcześniej to Walia przewodniczyła w reformie strategii i usług dotyczących upośledzeń umysłowych, wprowadzając tzw. Strategie dla całej Walii (All-Wales Strategies) w latach 80-tych i 90-tych (Titterton 1997). Irlandia Pn. od dawna była szczególnym przypadkiem w historii Zjednoczonego Królestwa, w dużej mierze przez jej burzliwe polityczne przejścia. Historia Irlandii Pn. jest fascynująca aczkolwiek tragiczna, niestety w tym raporcie nie ma miejsca, aby ją w całości odtwarzać. Wystarczy powiedzieć, iż okres niepokojów w Irlandii Północnej, który dotyczył konfliktów i spięć między dominującą, protestancką większością a katolicką mniejszością, pozostawił po sobie bolesną spuściznę. Wymaga ona szczególnej delikatności i wyczucia, którego rządom z Westminsteru wielokrotnie brakowało. Niefortunne połączenie rządów bezpośrednich i polityki nieingerencji w stosunku do Stormontu, wraz z czystym nieprzejednaniem i uporem charakteryzującym zarówno protestanckich jak i katolickich przywódców politycznych doprowadziły do impasu, często nawet paraliżu administracji w tym regionie. Niemniej jednak, pojawienie się administracji Nowej Partii Pracy pozwoliło na rozmowy pokojowe, a ugoda z 1998 r. przyniosła nadzieję Irlandii Północnej i jej dręczonej kłopotami społeczności. Wpływ tego okresu na system opieki społecznej jest nadal poddawany analizie i wydaje się, że minie jeszcze dużo czasu zanim negatywne konsekwencje przeszłych problemów, szczególnie w kontekście młodych ludzi zupełnie przeminą (Campbell 2005; Carmichael 2005; Ditch i Morrissey 1992; McWilliams 1997).
Rok 1998 to także rok, który zapowiadał powstanie Ustawy o prawach człowieka [the Human Rights Act] w Wielkiej Brytanii, opartej na Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Stała się ona częścią prawa brytyjskiego, a w Szkocji wyraźnie reguluje kompetencje nowego szkockiego parlamentu i organów wykonawczych. Zatem, EKPC i Karta Praw Dziecka Narodów Zjednoczonych stanowią podstawę dla rozwoju polityki społecznej i systemu pomocy społecznej w Zjednoczonym Królestwie. Podobnie jak w innych krajach Unii Europejskiej w Wielkiej Bryt. cały czas dyskutuje się nad potencjalnymi efektami ustawodawstwa dotyczącego praw człowieka. Jednak przyszłość Ustawy o prawach człowieka zależy od efektów dyskusji rządowej, w której biorą udział też konsekwentni krytycy tej legislacji.
Sześć głównych punktów spornych w dziedzinie usług pomocy społecznej dla osób w grupie ryzyka
Zgodnie z poglądami Titterton’a i Hunter’a (2010), praca społeczna i opieka społeczna w Wielkiej Brytanii charakteryzuje się sześcioma punktami spornymi, które aktualnie są podstawowymi kwestiami w dyskusjach na temat najlepszej opieki nad „osobami z grup podwyższonego ryzyka” i „osobami szczególnie zagrożonymi”. Oto punkty sporne:
1. program nadzoru kontra program praw
2. personalizacja usług kontra personalizacja ryzyka
3. większa elastyczność i swoboda odbiorcy usług kontra wymogi ochrony przed różnymi formami nadużyć

4. ograniczenia prawa publicznego kontra zakres sfery prywatnej


5. standaryzacja usług kontra lokalne inicjatywy i prawo do samo-decydowania
6. profesjonalna ocena ryzyka kontra indywidualna interpretacja i wybór
Wyżej wspomniane problemy są obecne w Wielkiej Brytanii jak i innych państwach członkowskich UE, reszcie Europy, jak również w Ameryce Północnej, Australii i Azji, dlatego też kwestie te powinny być szczególnie ważne dla analityków polityki społecznej i innych. To te problemy powinny być w centrum zainteresowania, gdyż kształtują one i wpływają na debaty nad postrzeganiem kwestii związanych z regulacją, standaryzacją i usługami pomocy społecznej dla osób najbardziej zagrożonych i pochodzących z grup ryzyka.
To właśnie na tych kwestiach powinni skupić się decydenci, praktycy i badacze; nie będzie łatwo rozwiązać tych problemów za pomocą zwiększenia ilości przepisów i poprzez standaryzację. W rzeczywistości, jak sugerują Titterton i Hunter (2010) i Titterton (2005), zwiększenie odgórnych przepisów i mnożenie regulacji prowadzi do poważniejszych kłopotów. Takie trendy podważają ocenę sytuacji przez pracownika i możliwości samo-decydowania, a przede wszystkim pozbawiają możliwości manewru samych pracowników pomocy społecznej i odbiorców pomocy.
Kwestia “standaryzacji” usług z jednej strony a potrzeba lokalnych inicjatyw oraz decyzji z drugiej, może stać się źródłem ewentualnych konfliktów, szczególnie między centrum a poszczególnymi społecznościami. Spięcia pojawiają się, gdy równocześnie zaistnieje scentralizowany zamiar wyrównywania sposobów świadczenia usług i potrzeba respektowania lokalnego procesu decyzyjnego. Ten problem, będący kwestią sporną w rozwoju lokalnych usług pomocy społecznej, istniał już od dawna w relacjach między centrum a lokalnymi społecznościami na całym terenie Zjednoczonego Królestwa (Titterton 1988; 1989). Biorąc pod uwagę różnorodność Zjednoczonego Królestwa, poczynając od obszaru Wewnętrznego Londynu a kończąc na Hebrydach Zewnętrznych, “standaryzacja” usług mogłaby wydawać się propozycją nie tylko niepożądaną ale nawet nierealistyczną, w kontekście wysokiego zróżnicowania potrzeb lokalnych społeczności i istniejących opcji. Te różnice dotyczą struktury lokalnych, pluralistycznych systemów opieki społecznej, które znacząco różnią się między sobą np. gospodarka usług społecznych w Kent w południowo-wschodniej Anglii jest bardzo pluralistyczna, podczas gdy system Lerwick na Wyspach Szetlandzkich jest bardziej zdominowany przez usługi publiczne w ramach prawa ustawowego.
Poniżej autorzy raportu rozważają pojawienie się trzech wzajemnie-zależnych programów skupiających się na powyższych sześciu problemach; mają one do czynienia z regulacją, ryzykiem, personalizacją i wyborem.
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   13


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna