Wydawnictwo Centrum Szkolenia Policji w Legionowie Druk: Wyższa Szkoła Policji w Szczytnie. Nakład 500 egz



Pobieranie 0.84 Mb.
Strona13/20
Data28.04.2016
Rozmiar0.84 Mb.
1   ...   9   10   11   12   13   14   15   16   ...   20

ROLA AGENCJI BEZPIECZEēSTWA WEWNĉTRZNEGO W PRZECIWDZIAàANIU I ZWALCZANIU KORUPCJI




O autorze


kpt. Andrzej Gradowski — urodzony w 1972 roku, ZastĊpca Dyrektora Departamentu PostĊpowaĔ Karnych Agencji BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego, realizującego zadania związane z prowadzeniem postĊpowaĔ karnych; sprawuje nadzór nad postĊpowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez delegatury ABW na terenie kraju.

Agencja BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego jest instytucją, która jako jedna z kilku sáuĪb jest uprawniona do prowadzenia dziaáaĔ w obszarze przeciwdziaáania i zwalczania korupcji. Na wstĊpie zasadne jest wskazanie podstawy prawnej, która przyznaje Agencji umocowanie do prowadzenia czynnoĞci zarówno operacyjnych, jak i procesowych w tym obszarze. Uprawnienie to wynika z Ustawy o Agencji BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2010 roku Nr 29, poz. 154), gdzie w art. 5 ust. 1 pkt. 2 lit. c ustawodawca wskazaá, Īe do zadaĔ Agencji naleĪy rozpoznawanie, zapobieganie i wykrywanie przestĊpstw korupcji osób peániących funkcje publiczne, o których mowa w art. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o ograniczeniu prowadzenia dziaáalnoĞci gospodarczej przez osoby peániące funkcje publiczne (Dz. U. z 2006 roku Nr 216, poz. 1584, z 2008 roku Nr 223, poz. 1458 oraz z 2009 roku Nr 178, poz. 1375), jeĞli moĪe to godziü w bezpieczeĔstwo paĔstwa.

Konstrukcja przywoáanego przepisu jest o tyle waĪna, gdyĪ daje uprawnienie do prowadzenia dziaáaĔ zmierzających do rozpoznania i Ğcigania sprawców przestĊpstw o charakterze korupcyjnym, co takĪe wprowadza istotne ograniczenia dla dziaáaĔ podejmowanych przez ABW. Przede wszystkim podkreĞlenia wymagają przesáanki, zgodnie z którymi nasza sáuĪba jest wáaĞciwa rzeczowo do Ğcigania sprawców przestĊpstw korupcyjnych, tj. — osób peániących funkcje publiczne, z tym Īe nie wszystkie osoby, ale tylko te, które mieszczą siĊ w katalogu okreĞlonym w art. 1 i 2 ustawy o ograniczeniu prowadzenia dziaáalnoĞci gospodarczej przez osoby peániące funkcje publiczne. Poza wskazany krąg osób dziaáania Agencji nie powinny wykraczaü. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 lit c wskazuje takĪe na kolejną wymaganą przesáankĊ, tj. „jeĪeli moĪe to godziü w bezpieczeĔstwo


80


paĔstwa”. JeĪeli pierwsza z przesáanek ma charakter konkretny i stanowi enumeratywnie wyliczony katalog, to druga przesáanka ma charakter zdecydowanie ocenny. Co do zasady ABW stoi na stanowisku, Īe korupcja osób zatrudnionych w urzĊdach paĔstwowych lub zajmujących kierownicze stanowiska paĔstwowe moĪe zagraĪaü bezpieczeĔstwu paĔstwa, przede wszystkim w aspekcie zapewnienia prawidáowego funkcjonowania instytucji paĔstwowych.

Wypeánienie ustawowych przesáanek i dokonanie prawidáowej oceny zgromadzonych materiaáów jest elementem pracy, któremu poĞwiĊca siĊ w Agencji szczególną uwagĊ. Jest to istotna kwestia, gdyĪ w przypadku zamiaru skorzystania z uprawnieĔ okreĞlonych w art. 27 albo art. 29 Ustawy o ABW oraz AW, tj. kontroli operacyjnej i kontrolowanego wrĊczenia korzyĞci majątkowej, element wáaĞciwoĞci rzeczowej ABW jest poddawany ocenie przez Prokuratora Generalnego, który to w trybie okreĞlonym w ustawie wyraĪa zgodĊ na przeprowadzenie tego rodzaju dziaáaĔ. Ponadto wáaĞciwoĞü rzeczowa ABW w odniesieniu do wykrywania sprawców przestĊpstw korupcyjnych jest brana pod uwagĊ w przypadku powierzenia pionowi postĊpowaĔ karnych ABW przez ProkuraturĊ do prowadzenia postĊpowaĔ przygotowawczych.

PowyĪsze informacje w zakresie konstrukcji art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. c Ustawy o ABW oraz AW, mają na celu zasygnalizowanie, Īe byü moĪe wbrew powszechnemu wyobraĪeniu, Agencja BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego nie posiada uprawnieĔ do wykrywania i Ğcigania wszystkich zachowaĔ korupcyjnych wypeániających znamiona czynów zabronionych okreĞlonych w kodeksie karnym. Przedstawione przesáanki, okreĞlają takĪe róĪnicĊ w zakresie uprawnieĔ pomiĊdzy ABW a Centralnym Biurem Antykorupcyjnym oraz Policją. Uznaü naleĪy, Īe zapisy ustaw o CBA i Policji, takich ograniczeĔ nie zawierają. Przekáada to siĊ takĪe na wyniki statystyczne Agencji BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego, które nie osiągną takich rozmiarów, jak wyniki CBA i Policji.

Agencja BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego w obszarze przeciwdziaáania korupcji aktywnie uczestniczy w programie „tarcza antykorupcyjna”, w nastĊpujących obszarach:



  1. Podmioty, których prywatyzacja bĊdzie miaáa/ma znaczenie dla interesów i bezpieczeĔstwa paĔstwa.

  2. Spóáki Skarbu PaĔstwa o najwiĊkszym znaczeniu dla prywatyzacji.

  3. Zamówienia publiczne o szacunkowej wartoĞci powyĪej 20 mln záotych.

  4. PostĊpowania o udzielenie zamówienia publicznego realizowane w poszczególnych resortach.

Poszczególne czynnoĞci w ramach wskazanych obszarów sprowadzają siĊ do:

  1. Monitorowania zamówieĔ publicznych oraz postĊpowaĔ prywatyzacyjnych.

  2. Prowadzenia postĊpowaĔ karnych, których przedmiot dotyczy prywatyzacji podmiotów i nieprawidáowoĞci w przetargach publicznych.

  3. Prowadzenia specjalistycznych szkoleĔ dla urzĊdników i peánomocników ochrony w instytucjach paĔstwowych.

  4. Przedstawianie odbiorcom zewnĊtrznym informacji na temat zagroĪeĔ dla prywatyzacji.

CzynnoĞci związane z prowadzeniem specjalistycznych szkoleĔ oraz przedstawianie informacji w zakresie zagroĪeĔ dla prywatyzacji mają charakter dziaáaĔ prewencyjnych. Tym samym zaangaĪowanie ABW w przeciwdziaáanie korupcji wykracza poza — utoĪsamiane z naszą sáuĪbą — dziaáania operacyjne i Ğledcze. Celem Agencji BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego jest takĪe dzielenie siĊ swoją wiedzą i doĞwiadczeniem, pozostajemy otwarci na wymianĊ informacji oraz wspóápracĊ.

Agencja BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego w zakresie zwalczania korupcji podejmuje czynnoĞci operacyjno-rozpoznawcze i dochodzeniowo-Ğledcze. OdnoĞnie pierwszych z wymienionych dziaáaĔ moĪna w tym miejscu jedynie zaznaczyü, Īe są prowadzone. Natomiast czynnoĞci dochodzeniowo-Ğledcze obrazują poniĪsze dane statystyczne:


Liczba spraw prowadzonych w latach 2005–2009 z uwzglĊdnieniem spraw korupcyjnych



600


500

400


300

200


100

0



2005 r. 2006 r. 2007 r. 2008 r. 2009 r.


81

frame81


82
Liczba podejrzanych o korupcjĊ w latach 2005–2009
Liczba podejrzanych o korupcjĊ
400
300
200
100
0

2005 r. 2006 r. 2007 r. 2008 r. 2009 r.


PostĊpowania przygotowawcze dotyczące przestĊpstw korupcyjnych stanowią mniejszą czĊĞü spoĞród wszystkich postĊpowaĔ prowadzonych przez pion postĊpowaĔ karnych ABW. W obszarze korupcji Ğledztwa prowadzone w ABW naleĪą do spraw záoĪonych i skomplikowanych, co wynika z mechanizmu korupcyjnego, który zasadniczo odbiega od prostego schematu sprowadzającego siĊ do sytuacji, w której osoba zainteresowana wrĊcza pieniĊĪną „áapówkĊ” drugiej osobie w zamian za okreĞlone zachowanie. KorzyĞü, majątkowa lub osobista, ma charakter „ukryty” i znajduje odzwierciedlenie w fakturach, prowizjach lub opáacaniu okreĞlonych przedsiĊwziĊü. W wielu sprawach przestĊpstwa korupcyjne pozostają w związku z innymi czynami zabronionymi, a ich ujawnienie nastĊpuje w miarĊ gromadzenia materiaáu dowodowego w postĊpowaniu. W 2010 roku za szczególnie waĪne realizacje procesowe przeprowadzone przez ABW w obszarze zwalczania korupcji naleĪy uznaü zatrzymania osób i przedstawienie zarzutów udziaáu w zmowie przetargowej w związku z przetargami organizowanymi przez Generalną DyrekcjĊ Dróg Krajowych i Autostrad na wykonanie inwestycji drogowych oraz zatrzymania i zarzuty korupcyjne w związku z postĊpowaniami przetargowymi w sektorze kopalĔ wĊgla kamiennego.

Zakres zaangaĪowania funkcjonariuszy Agencji BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego w realizacjĊ czynnoĞci w obszarze przeciwdziaáania i zwalczania korupcji pozwala na stwierdzenie, Īe ABW jest istotnym ogniwem w systemie paĔstwa mającym na celu zapobieganie tego rodzaju patologii. Rola Agencji BezpieczeĔstwa WewnĊtrznego znajduje odzwierciedlenie zarówno na páaszczyĨnie przeciwdziaáania korupcji, jak i Ğcigania sprawców przestĊpstw. W tym teĪ zakresie widzimy koniecznoĞü zapewnienia bieĪącej wspóápracy oraz wymiany informacji, począwszy od organów Ğcigania, instytucji pozarządowych, podmiotów prowadzących dziaáalnoĞü gospodarczą do obywateli naszego kraju.


83
Katarzyna Gierak


1   ...   9   10   11   12   13   14   15   16   ...   20


©absta.pl 2016
wyślij wiadomość

    Strona główna