Adam Przybysz pwsz im. S. Pigonia w Krośnie Działalność Szkolnego Związku Sportowego



Pobieranie 242.06 Kb.
Strona1/5
Data03.05.2016
Rozmiar242.06 Kb.
  1   2   3   4   5
Adam Przybysz

PWSZ im. S. Pigonia

w Krośnie
1. Działalność Szkolnego Związku Sportowego

Początki szkolnego ruchu sportowego w Polsce sięgają jeszcze okresu sprzed II wojny światowej, lecz o jego dynamicznym rozwoju i zorganizowanej działalności możemy mówić dopiero na początku lat 50. XX wieku1. Powołane w końcu lutego 1953 roku na mocy decyzji Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Centralnego Urzędu Szkolnictwa Zawodowego (w porozumieniu z Zarządem Głównym Związku Młodzieży Polskiej) Zrzeszenie Sportowe (dalej: ZS) Szkolnictwa Zawodowego „Zryw” było pierwszym ogniwem kierującym wszelkimi sprawami związanymi z organizacją szkolnych zawodów sportowych dla uczniów szkół zawodowych2.

Również w 1953 roku w Rzeszowie przy Dyrekcji Okręgowej Szkolnictwa Zawodowego (dalej: DOSZ) została utworzona Rada Okręgowa ZS „Zryw”, a na jej czele stanął z urzędu dyrektor (DOSZ) Kazimierz Mróz. Już w pierwszym okresie działalności tej organizacji można było zauważyć społeczną pracę oddanych nauczycieli. Wśród wielu zaangażowanych pedagogów z całego województwa rzeszowskiego, Krosno reprezentował Zygmunt Habrat – nauczyciel wychowania fizycznego w Zasadniczej Szkole Zawodowej, później w Technikum Pedagogicznym3.

W 1953 roku także i w Krośnie rozpoczęło działalność Koło Sportowe „Zryw”, ale trzeba również nadmienić, że już w pierwszych latach po II wojnie światowej przy Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącym w Krośnie działało Szkolne Koło Sportowe, w którym m.in. uprawiano lekkoatletykę, piłkę nożną, później szermierkę. W 1947 roku uczniowie wspomnianej placówki wzięli udział w lekkoatletycznych zawodach o mistrzostwo szkół średnich województwa rzeszowskiego, które odbyły się w Rzeszowie, gdzie najlepiej spisał się Andrzej Woźniak, który zwyciężył w biegu na 100 m i w skoku w dal4. ZS „Zryw” poza nadzorem rywalizacji sportowej szkół propagowało również wśród młodzieży zdobywanie odznak sportowych oraz zachęcało uczniów do uczestniczenia w zawodach masowych. Imprezami o szerokim odbiorze społecznym były m.in. marsze patrolowe i biegi narodowe czy też wyścigi kolarskie. Wydaje się, że w Krośnie akcje w tym kierunku były prowadzone z dużym rozmachem, bowiem swoim zasięgiem obejmowały one nie tylko uczniów miejscowych szkół, ale także okolicznych miejscowości. Już u schyłku 1951 roku prowadzone w tym kierunku działania zostały zauważone przez władze województwa rzeszowskiego, a świadczy o tym fakt, że podczas posiedzenia Prezydium Wojewódzkiego Komitetu Kultury Fizycznej, Krosno zostało wyróżnione jako jeden z najlepszych powiatów, jeśli chodzi o zasięg i liczbę uczestników w marszach narodowych5.

W 1952 roku w całym województwie wyjątkowo dużą uwagę przywiązywano do działań dotyczących organizacji Wyścigu Pokoju i Biegów Narodowych6. Warto również dodać, że młodzież uczestniczyła także w zawodach okolicznościowych. Dla przykładu w 1954 roku uczniowie z Krosna wzięli udział w narciarskich biegach patrolowych dla uczczenia II zjazdu PZPR. W zawodach tych, nazywanych „Zimowym Świętem Kultury Fizycznej”, w ogólnej klasyfikacji wojewódzkiej 7. miejsce zajęła drużyna Zasadniczej Szkoły Elektrycznej Krosno – Turaszówka. W całym województwie łącznie wzięło udział 760 patroli, co dawało liczbę 2584 uczestników7. W tym okresie normy na odznakę Sprawny do Pracy i Obrony (SPO) mogły być zdobywane przez uczniów szkół podstawowych. Jednak nauczyciele krośnieńskich placówek (w 1956 roku było 5 szkół podstawowych) niezbyt chętnie przykładali się do wyznaczonych w tym zakresie obowiązków8.
W dniach 26 i 27 października 1957 roku odbył się II Ogólnopolski Zjazd ZS „Zryw”. W drugim dniu obrad podjęto decyzję o jego przekształceniu w „Szkolny Związek Sportowy” (dalej: SZS). Od tego czasu, jak się później miało okazać, nowo utworzona organizacja w przeciągu ponad pół wieku odegrała istotną rolę na niwie propagowania przede wszystkim sportu powszechnego, ale także w zakresie realizowania działań w ramach sportu kwalifikowanego dzieci i młodzieży9. Niewątpliwie za ogniwo, które odegrało niemałe znaczenie w rozwoju sportu szkolnego, zwłaszcza w pierwszych latach funkcjonowania SZS, należy uznać działalność Międzyszkolnych Klubów Sportowych (dalej: MKS). W 1957 roku został założony w Krośnie MKS „Orlęta”10. Godzi się podkreślić, że klub ten był jednym z niewielu w województwie, które były zrzeszone w Okręgowym Szkolnym Związku Sportowym w Rzeszowie, a jego zawodnicy w latach 60. minionego wieku, w takich dyscyplinach, jak: piłka nożna, narciarstwo i szermierka należeli do najlepszych nie tylko w województwie,
ale także niejednokrotnie zaliczani byli do najlepszych w kraju11.

W 1959 roku w Przemyślu odbyły się Wojewódzkie Narciarskie Mistrzostwa Juniorów pionu Szkolnych Kół Sportowych, w których uczniowie Zasadniczej Szkoły Elektrycznej w Krośnie drużynowo zajęli 6. miejsce, zaś indywidualnie najlepiej spisali się w konkurencjach klasycznych Tadeusz Penar oraz Stanisław Żywicki, którzy uplasowali się na 2. miejscach12. Warto także nadmienić, że pod koniec 1957 roku w celu popularyzacji sportu powszechnego wśród dzieci i młodzieży przy powiatowych i miejskich Komitetach Kultury Fizycznej powstały Ośrodki Wychowania Fizycznego (OWF). Swoim zasięgiem ośrodki te miały objąć jak najszerszą liczbę uczestników, zachęcić ich do systematycznego uprawiania aktywności fizycznej. W ramach pracy OWF organizowane były imprezy masowe,


m.in. prowadzono rozgrywki i turnieje w takich dyscyplinach jak: siatkówka, tenis, szachy, lekkoatletyka, w których brali udział nie tylko członkowie ośrodka. Jednym z takich przedsięwzięć były prowadzone zajęcia w ramach czwartków lekkoatletycznych (w Krośnie były to poniedziałki), w których udział brała młodzież szkolna. Oprócz stałego szkolenia prowadzone były także różnorakie akcje masowe, jak chociażby nauka jazdy na nartach i łyżwach oraz nauka pływania. W tej ostatniej dyscyplinie instruktorzy ośrodka w Krośnie prowadzili też zajęcia dla uczestników kolonii i obozów letnich13. Również w latach 60. Powiatowy Komitet Kultury Fizycznej i Turystyki (dalej: PKKFiT) w Krośnie był organizatorem wielu imprez, w których udział brali uczniowie. W 1964 roku wspólnie z OZPN Podokręg Krosno dla uczczenia 20. rocznicy wyzwolenia ziemi krośnieńskiej zorganizował zawody międzyszkolnej ligi w piłce nożnej dla uczniów szkół średnich. Jednak do najbardziej popularnych zawodów organizowanych przez PKKFiT należały Powiatowe Spartakiady Sportowe, w których startowała młodzież szkół średnich. Pierwsza taka spartakiada odbyła się w Krośnie w dniu 6 czerwca 1960 roku. We współzawodnictwie spartakiadowym (łącznie w sportach letnich i zimowych) w latach 1960–1963 Krosno zajęło 12. miejsce w województwie14.

Wojewódzki SZS w Rzeszowie od początku istnienia aktywnie włączał się w organizację wielu imprez i akcji w kierunku propagowania sportu powszechnego. W 1964 roku w ramach obchodów XX-lecia PRL na terenie województwa rzeszowskiego odbywało


się dziesiątki zawodów w sportach letnich i zimowych, m.in. w piłce siatkowej, koszykówce, tenisie ziemnym, w lekkiej atletyce15. W ogóle trzeba nadmienić, że jednak jednym z podstawowych osiągnięć SZS było stworzenie w drugiej połowie lat 60. systemu rywalizacji w ramach Ogólnopolskich Igrzysk Młodzieży Szkolnej w sportach letnich i zimowych. W eliminacjach szkolnych, gminnych, powiatowych i finałach wojewódzkich startowało dziesiątki tysięcy uczniów, stąd też pod względem masowości była to największa impreza w kraju16.

Omawiając wartościowe wyniki uzyskane na szczeblu województwa należy wspomnieć, że w 1968 roku uczniowie Technikum Elektrycznego spisali się dobrze podczas IV Wojewódzkich Igrzysk Młodzieży Szkolnej, mianowicie w kategorii juniora starszego drużynowo zajęli I miejsce w lekkiej atletyce, zaś w koszykówce uplasowali się na 2. pozycji17.


Z kolei w 1973 roku podczas VII Wojewódzkich Igrzysk Młodzieży Szkolnej, udanie zaprezentowali się w szermierce, uczniowie SP nr 6 w Krośnie, którzy w kategorii chłopców zwyciężyli w punktacji szkół, a indywidualnie we florecie wszystkie miejsca na podium także zajęli krośnianie: P. Nowak przed Markiem Muchą oraz Piotrem Pietraszkiem18. W tym samym roku podczas zawodów lekkoatletycznych pod patronatem redakcji „Prometeja”, które odbyły się na stadionie „Resovii” w Rzeszowie, w punktacji drużynowej dziewczęta z Krosna zajęły 3. miejsce, natomiast chłopcy uplasowali się na 6. pozycji19.

Do wzrostu upowszechniania sportu oraz coraz lepszych wyników uzyskiwanych przez młodzież szkolną (zwłaszcza szkół ponadpodstawowych) przyczyniła się także organizacja od 1969 roku Ogólnopolskich Spartakiad Młodzieży (OSM) w sportach letnich (od 1978 roku także w dyscyplinach zimowych)20. W 1972 roku w tej kategorii zawodów podczas III Wojewódzkiej Spartakiady Młodzieży (dalej: WSM) dobrze zaprezentowali się krośnieńscy piłkarze, którzy zajęli 3. miejsce. Sukcesami mogli pochwalić się także lekkoatleci – w biegu na 100 m zwyciężył Andrzej Radwański (czas 11,7 s), zaś w skoku w dal i trójskoku pierwszy był Bogdan Frączek21. Z kolei dwa lata później podczas IV WSM dobrze spisali się młodzi krośnieńscy tenisiści stołowi, którzy dopiero w finałowym meczu o złoty medal przegrali 5:3 z reprezentacją Tarnobrzega. W końcowej klasyfikacji tej spartakiady na 20 miast, Krosno zajęło 9. miejsce22.

Niewątpliwie w pierwszych dwóch dziesięcioleciach od zakończenia II wojny światowej, obok bazy materialnej, jedną z głównych przeszkód na drodze uzyskiwania dobrych wyników w sporcie szkolnym były duże braki w kadrze nauczycielskiej. W 1964 roku w szkołach podstawowych województwa rzeszowskiego pracowało tylko 580 nauczycieli, którzy mieli przygotowanie do prowadzenia zajęć z wychowania fizycznego23. W obliczu wspomnianych problemów za pozytywny aspekt w latach 60. trzeba uznać dobrze układającą się współpracę klubu KKS „Karpaty” ze szkołami. Jednym z przejawów właściwej relacji był fakt, że wszystkie obiekty sportowe, jak i sprzęt klubowy były udostępniane młodzieży szkolnej24.

Rok 1975 (reforma administracyjna kraju) przyniósł także zmiany w strukturach organizacyjnych Szkolnego Związku Sportowego; wówczas to obok oddziałów wojewódzkich zostały utworzone miejskie i gminne Zarządy SZS. W Krośnie w dniu 10 września tego roku odbyło się spotkanie organizacyjne, podczas którego grupa nauczycieli wychowania fizycznego krośnieńskich szkół podjęła decyzję o powołaniu Miejskiego Szkolnego Związku Sportowego (dalej MSZS)25. W czasie zebrania został wybrany pierwszy zarząd w składzie: Franciszek Syrek – przewodniczący, Henryka Zajdel – wiceprzewodnicząca, Zygmunt Habrat –sekretarz, Włodzimierz Zdunek – skarbnik oraz Ludwik Prugar i Grzegorz Wajs – jako członkowie. Powołana został także komisja rewizyjna, w której funkcję przewodniczącej objęła Luiza Górska, a członkami zostali: Janina Pieniążek oraz Danuta Zientarska. Po roku, w dniu 6 października 1976 roku w składzie zarządu nastąpiły zmiany, które były wynikiem m.in. odejścia z pracy lub zmiany zawodu przez niektóre osoby. Z powodu przejścia na roczny urlop zdrowotny dotychczasowego przewodniczącego jego funkcję objął Henryk Boryczko, a zastępcą została Maria Frączek, skarbnikiem wybrano Annę Pelczar, sekretarzem pozostał Zygmunt Habrat, zaś w sześcioosobowej grupie członków znaleźli się: Jan Baran, Julian Kawa, Jan Leśniak, Ludwig Prugar, Tadeusz Sarapuk, Danuta Zientarska. Zmiany personalne dotknęły także komisji rewizyjnej. Stanowisko przewodniczącej zachowała Luiza Górska, zaś na jej członków wybrano: Janinę Smyk oraz Stanisława Nawrockiego. 15 listopada 1976 roku MSZS w Krośnie został wpisany pod numerem 5 do rejestru stowarzyszeń w Urzędzie Miejskim w Krośnie26.

W ciągu ponad piętnastu lat funkcjonowania MSZS w Krośnie, systematycznie,
co cztery lata odbywały się walne zebrania sprawozdawczo-wyborcze, podczas których dokonywano wyboru nowego zarządu. Jego szeroki skład tworzyli zazwyczaj nauczyciele wychowania fizycznego krośnieńskich szkół. Wśród wielu osób na szczególną uwagę zasługują: Zygmunt Habrat, który przez wszystkie lata pełnił funkcję sekretarza, Luiza Górska, która od 27 listopada 1980 roku, nieprzerwanie przez ponad 10 lat (do końca funkcjonowania tego związku) była jego przewodniczącą (oboje pracowali w I Liceum Ogólnokształcącym) oraz Anna Pelczar (była zatrudniona w SP nr 3), która praktycznie przez cały okres pełniła funkcję skarbnika27.

Działalność programową MSZS w Krośnie prowadził w oparciu o własny program uchwalony zgodnie z wytycznymi Zarządu Głównego SZS, Zarządu Wojewódzkiego i Kuratorium Oświaty i Wychowania (dalej: KOiW) w Krośnie. Zgodnie z opracowanym statutem głównym celem Związku było krzewienie kultury fizycznej wśród młodzieży szkolnej, podnoszenie jej sprawności fizycznej oraz rozwijanie zainteresowań sportowych. MSZS w Krośnie realizując swoje statutowe zadania, współpracował także ze Związkiem Harcerstwa Polskiego, Miejskim Ośrodkiem Sportu i Rekreacji, władzami samorządowymi28.

Od 1973 roku podstawowym ogniwem funkcjonowania SZS w skali ogólnokrajowej stały się Szkolne Kluby Sportowe (dalej: SKS)29. Działalność SKS w Krośnie była wyjątkowo ożywiona w końcu lat 70. i przez całe lata 80. XX w. Kluby te poprzez organizację zajęć pozalekcyjnych oraz prowadzenie obowiązkowego systemu współzawodnictwa międzyklasowego i międzyszkolnego w ramach Szkolnych Igrzysk Sportowych (dalej: SIS) propagowały sport powszechny. Z kolei skupiając uczniów w sekcjach specjalistycznych były nośnikiem sportu kwalifikowanego dla najbardziej uzdolnionej ruchowo młodzieży. Ponadto w wielokierunkowej działalności SKS należy wymienić: szkolenie Młodzieżowych Organizatorów Sportu, realizację obowiązkowego kalendarza imprez sportowych opracowanych i wprowadzonych przez Wojewódzki Zarząd Szkolnego Związku Sportowego, a także prowadzenie badań w zakresie sprawności fizycznej całej młodzieży szkolnej czy też współpracę z innymi klubami sportowymi w Krośnie30.

Na początku 1980 roku wszystkie dziesięć krośnieńskich szkół podstawowych posiadało SKS. Zajęcia były prowadzone w sześciu sekcjach lekkoatletycznych, czterech piłki nożnej i ręcznej, dwóch sekcjach koszykówki, piłki siatkowej i tenisa stołowego oraz jednej szermierczej. Łącznie w ciągu tygodnia na szkolenie 676 uczniów (w tym 270 dziewcząt) było przeznaczane 122 godz. Również przy wszystkich dziewięciu szkołach ponadpodstawowych działały kluby sportowe. Wśród SKS-ów były nimi:

a) „Witriol” przy Zasadniczej Szkole Zawodowej Krośnieńskich Hut Szkła z sekcjami piłki nożnej i ręcznej oraz lekkiej atletyki;

b) „Iskra” przy Zespole Szkół Elektrycznych z sekcjami piłki siatkowej i nożnej oraz koszykówki,

c) „Metal” przy Zespole Szkół Mechanicznych, z sekcjami piłki nożnej i ręcznej, a także gimnastyki i kartingu31;

d) „Zryw” przy Zespole Szkół Zawodowych, z trzema sekcją piłki ręcznej;

e) „Włókniarz” przy Zespole Szkół Zawodowych nr 1, z sekcjami piłki ręcznej i siatkowej;

f) „Orlęta” przy Liceum Ogólnokształcącym, z dwiema sekcjami piłki siatkowej i koszykówki;

g) „Budowlani” przy Zasadniczej Szkole Budowlanej, z sekcjami tenisa stołowego i akrobatyki sportowej32.

Ponadto przy Zespole Szkół Zasadniczych Ministerstwa Górnictwa i Energetyki, działał Międzyszkolny Górniczy Klub Sportowy (MGKS) „Nafta” z sekcjami: biathlonu, narciarstwa, lekkiej atletyki, piłki nożnej, siatkowej, ręcznej oraz koszykówki. Z kolei przy Zasadniczej Szkole Rolniczej funkcjonował Ludowy Zespół Sportowy (LZS), w którym uprawiano lekką atletykę i piłkę ręczną33. Łącznie we wszystkich przyszkolnych klubach szkół ponadpodstawowych działało pięć sekcji z piłką ręczną, cztery z piłką nożną i siatkową, trzy, w których trenowano koszykówkę oraz lekkoatletykę, zaś po jednej sekcji posiadały takie dyscypliny, jak: biathlon, narciarstwo, tenis stołowy, karting oraz gimnastyka i akrobatyka sportowa. Ten szeroki wachlarz sekcji sportowych zrzeszał ponad 860 uczniów (w tym ok. 180 dziewcząt). Na zajęcia wszystkich wspomnianych sekcji przeznaczanych było 168 godzin tygodniowo34.

O prężnej działalności Zarządu Miejskiego SZS w Krośnie świadczyć może również fakt, że średnio co roku odbywało się od sześciu do ośmiu zebrań, podczas których poddawana była ocenie bieżąca jego działalność, z uwzględnieniem dyskusji i wniosków mających na celu ulepszenie dotychczasowych form działania35. Nadrzędnym celem działalności ZM SZS w Krośnie w latach 1977–1980 była ogólnopolska akcja pt. „Sztafeta Olimpijska – Moskwa 80”, w której udział brali uczniowie wszystkich krośnieńskich szkół. Realizacji wielu podjętych działań, które odbywały się w czterech etapach (jeden w ciągu roku szkolnego), przyświecały takie hasła: I etap – „Wzmacniamy słabe ogniwa” oraz „Historia Igrzysk Olimpijskich” , II etap – „Bieg po zdrowie” i „Kultura – Sport”, III etap – „Bijemy życiowe rekordy”, „Zdobywamy klasy sportowe” oraz IV etap – „Moskwa – Stolica Igrzysk”.

We wspomnianym okresie zrealizowano wiele przedsięwzięć mających na celu upowszechnianie aktywności fizycznej, wśród który należy wymienić m.in.36:

W kategorii szkół podstawowych:

– zdobycie 80 oznak sprawności „Już pływam”,

– wywalczenie 3993 odznak sprawności harcerskiej,

– przyznanie 1317 kart sprawności biegowych.

W czasie akcji wybudowano obiekty i urządzenia sportowe, m.in. 6 zielonych sal gimnastycznych (SP nr 3, 4, 5, 6, 8, 9).

W kategorii szkół ponadpodstawowych:

– 1098 uczniów zdobyło Powszechną Oznakę Sprawności Biegowej, w tym: Zespół Szkół Elektrycznych – 368, Zespół Szkół Ministerstwa Górnictwa – 275, Zasadnicza Szkoła Rolnicza – 300, LO – 125 oraz Zespół Szkół Mechanicznych – 30;

– 815 uczniów uzyskało Powszechną Oznakę Sportową (PSO) (w tym ZSE – 396, LO – 223, ZSM – 196);

– przeszkolono 337 Młodzieżowych Organizatorów Sportu;

– uzyskano 119 Młodzieżowych Klas Sportowych oraz jedną klasę I, dwie klasy II (36 Klas Młodzieżowych oraz I i II wywalczyli uczniowie Zespołu Szkół Ministerstwa Górnictwa);

– zdobyto 65 narciarskich odznak sprawności biegowej;

– zmodernizowano boiska do piłki ręcznej, siatkowej, skocznie do skoku w dal i wzwyż oraz bieżnię lekkoatletyczną;

– uczniowie wszystkich szkół ponadpodstawowych pracowali społecznie na rzecz konserwacji boisk i urządzeń sportowych37.

Ponadto szkoły ponadpodstawowe były organizatorem „Tygodnia Sportu”. Przeprowadzane były konkursy i wystawy o tematyce olimpijskiej. Odbywały się także spotkania


ze znanymi ludźmi sportu, m.in. ZSM Górnictwa odwiedzili: popularny sprawozdawca sportowy – Jan Ciszewski oraz uczestnik zimowych igrzysk olimpijskich – Stanisław Marusarz38.

Uzyskanie czy zdobycie klas, odznak czy kart wiązało się nierozerwalnie z udziałem uczniów w wielu imprezach i zawodach sportowych w ramach rywalizacji szkół, SKS-ów i MKS-ów, począwszy od szczebla szkoły, poprzez rejony do zawodów wojewódzkich, międzywojewódzkich i Ogólnopolskich Igrzysk Młodzieży Szkolnej.

W 1979 roku w kategorii szkół podstawowych odbyło się łącznie 42 imprez sportowych o zasięgu międzyszkolnym, nadzorowanych przez Zarząd MSZS w Krośnie, w których udział wzięło 5241 uczniów (w tym 1650 dziewcząt) z 10 szkół. Z kolei w szkołach ponadpodstawowych zostało przeprowadzonych 26 imprez o zasięgu międzyszkolnym, w których z 9 szkół łącznie wystartowało 5470 uczniów (w tym 2075 dziewcząt)39. Ponadto na szczeblu wojewódzkim w szkołach podstawowych odbyło się 7 imprez, w których startowało 170 uczniów (w tym 51 dziewcząt), zaś w kategorii szkół średnich Krosno było organizatorem pięciu zawodów sportowych, które w sumie zgromadziły 150 uczniów (w tym 54 dziewcząt). We wspomnianym roku zostało przeszkolonych ogółem 151 organizatorów sportu (w tym 23 dziewcząt)40.W tym czasie wciąż aktualne były takie przedsięwzięcia jak: „Bieg ku słońcu”, „Bieg zwycięstwa z okazji 9 maja”, „Zamieniamy boiska na lodowiska”, „Sportowa Zima” i „Sportowe Wakacje”41

W latach 1975–1980 w ocenie za działalność sportowo-organizacyjną w kategorii szkół podstawowych na wyróżnienie zasługiwały szkoły nr 10, 3, 6, 8, gdyż przejawiały one największe zaangażowanie i legitymowały się najlepszymi wynikami sportowymi. Z kolei wśród szkół ponadpodstawowych na czele znajdował się Zespół Szkół Zawodowych Ministerstwa Górnictwa przed Liceum Ogólnokształcącym (LO), Zespołem Szkół Elektrycznych i Zespołem Szkół Mechanicznych. Już w roku szkolnym 1975/76 ta pierwsza placówka okazała się najbardziej usportowioną w województwie krośnieńskim, a złożyło się na to wiele sukcesów, m.in. I miejsca chłopców w piłce nożnej, siatkowej, w sztafetowych biegach przełajowych i biegach narciarskich oraz zwycięstwo dziewcząt w piłce ręcznej42. W tym samym roku szkolnym, 3. miejsce w klasyfikacji sportowej na szczeblu województwa zajęło LO, a najcenniejszymi sukcesami były: I miejsce w koszykówce chłopców oraz 2. miejsce dziewcząt i chłopców w piłce siatkowej.

Niewątpliwie do wzrostu zainteresowania czynnym uprawianiem sportu, a tym samym do podniesienia poziomu sportowego wśród uczniów krośnieńskich szkół podstawowych, przyczyniły się działające od 1977 roku klasy o rozszerzonym programie wychowania fizycznego, które funkcjonowały przy szkołach podstawowych nr 1 z sekcją piłki nożnej chłopców, nr 3 – sekcją szermierki chłopców i dziewcząt, nr 6 – sekcją piłki siatkowej dziewcząt i nr 10 – sekcją piłki siatkowej chłopców. Dzięki temu efekty pracy w tych szkołach były bardzo widoczne, bowiem chłopcy ze SP nr 10 w piłce siatkowej należeli do najlepszych w województwie, drużyna chłopców w piłce nożnej z SP nr 1 bez problemów wygrywała zawody
na szczeblu miejskim, z kolei młodzież ze SP nr 3 uprawiająca szermierkę zaczęła startować w zawodach ogólnopolskich43.W 1981 roku, A. Zajdel, uczennica tej ostatniej placówki zajęła 2. miejsce w konkurencji floret podczas zawodów międzywojewódzkich, które zostały rozegrane w Rzeszowie44. Jedną z większych przeszkód w realizacji zaplanowanych działań przez MSZS w Krośnie w latach 1976–1980 był niedostateczny stan bazy sportowej. Występowały poważne braki w postaci złego stanu sprzętu sportowego i boisk sportowych. Najgorzej sytuacja wyglądała w zakresie posiadania sal gimnastycznych.

W 1980 roku na 19 szkół (10 podstawowych i 9 ponadpodstawowych) w Krośnie, tylko dwie placówki szkolne (SP nr 10 i Liceum Ogólnokształcące) posiadały pełnowymiarowe sale o wymiarach 24 x 12 m. Natomiast przy sześciu szkołach były sale, w których mogły odbywać się jedynie zawody w piłce siatkowej. Uczniowie pozostałych placówek korzystali jedynie z pomieszczeń zastępczych, których jakość i wielkość budziły wątpliwości w kwestii ich przydatności i przeznaczenia, bowiem niejednokrotnie z uwagi przede wszystkim na dużą liczebność klas, prawidłowe przeprowadzenie zajęć było w nich bardzo często wręcz niemożliwe.

Również ubogo przedstawiała się baza w zakresie boisk sportowych. Stadion sportowy pozwalający na uprawianie lekkiej atletyki posiadała w mieście tylko jedna szkoła – Zespół Szkół Elektrycznych. Przy pięciu szkołach znajdowały się bieżnie (60–80 m), zaś przy sześciu placówkach były boiska do koszykówki, dwie szkoły miały boiska do piłki nożnej. Warto dodać, że prawie zupełny brak bazy sportowej do prowadzenia zajęć na wolnym powietrzu występował przy SP nr 1, Zasadniczej Szkole Budowlanej, Zespole Szkół Zawodowych nr 1, Liceum Ogólnokształcącym, Zasadniczej Szkole Zawodowej45.

Warto podkreślić to, że potrzebę inwestowania w rozwój szkolnej bazy sportowej dostrzegali dyrektorzy szkół oraz popierał Wydział Oświaty w Krośnie. Znamiennym tego przykładem jest fakt, że w strategii rozwoju większości szkół w latach 1980–1985 zostało ujętych wiele zadań na rzecz modernizacji czy budowy obiektów sportowych. Między innymi przy Zasadniczej Szkole Budowlanej oraz szkołach podstawowych nr 3, 7, 8, 9, 12 miały powstać pełnowymiarowe sale gimnastyczne. Planowano także budowę nowej szkoły (wraz z salą gimnastyczną), która miała być o profilu sportowym. Niestety, spośród zakładanych inwestycji, w 1982 roku oddano do użytku jedynie budynek wraz z salą gimnastyczną, w którym rozpoczęła działalność SP nr 14, zaś dopiero w drugiej połowie lat 90. XX w. ukończono budowę sal gimnastycznej przy SP nr 9 i 12. Natomiast realizacja budowy sal gimnastycznych przy pozostałych szkołach z powodu braku środków finansowych musiała pozostać w sferze niespełnionych obietnic i deklaracji.

Przez wszystkie lata wiele podjętych działań przez MZSZ nie miałoby miejsca, gdyby nie społeczna praca i zaangażowanie jego członków oraz sympatyków sportu szkolnego, w szeregach, których największą liczbę stanowili nauczyciele wychowania fizycznego. W 1980 roku członkami w szeregach Miejskiego SZS było prawie 50 nauczycieli, którzy prowadzili zajęcia z wychowania fizycznego na terenie miasta Krosna. Na koniec tego roku w dziesięciu szkołach podstawowych pracowały 22 osoby, wśród których 5 osób posiadało wyższe studia magisterskie, 3 osoby – wyższe zawodowe, 9 osób miało ukończone Studium Nauczycielskie (jako główny lub dodatkowy kierunek WF), zaś 4 nauczycieli uczyło nie mając wymaganych kwalifikacji (z czego jedna osoba posiadała ukończony kurs trenerski piłki nożnej i ręcznej). Największe zapotrzebowanie w zakresie zatrudniania wykwalifikowanej kadry występowało w szkołach podstawowych nr 1, 3, 5, 6, 7, 1246. Również w związku z zakładaniem kolejnych klas sportowych pilne potrzeby występowały w kwestii uzupełniania przygotowania trenerskiego do prowadzenia zajęć z szermierki, piłki nożnej czy siatkowej47. Znacznie lepiej przygotowanie kadry nauczycielskiej do prowadzenia wychowania fizycznego wyglądało w szkołach ponadpodstawowych; otóż na 27 osób zatrudnionych w dziewięciu placówkach, wyższe studia magisterskie miało ukończone 22 nauczycieli, 2 osoby posiadały wyższe studia zawodowe, a 3 nauczycieli było po Studium Nauczycielskim o kierunku wychowanie fizyczne. Zatrudnieni nauczyciele w zupełności zaspokajali potrzeby szkolnictwa ponadpodstawowego48.

W latach 1976–1980 wśród wyróżniających się nauczycieli szkół podstawowych, którzy wnieśli największy wkład w rozwój bazy sportowej, a także przyczynili się do osiąganych wyników sportowych przez uczniów należy wymienić: Bernarda Półtoraka, Juliana Kawę, Annę Pelczar, Henrykę Zajdel. Z kolei w kategorii szkół ponadpodstawowych Jana Barana, Wandę i Zygmunta Habrata, Andrzeja Mosonia, Ludwika Prugara, Stanisława Nawrockiego. W latach 80. XX w. nadal była prowadzona sportowa rywalizacja w obu kategoriach szkół. Opracowany system współzawodnictwa pomagał w ocenie poziomu sportowego szkół, SKS-sów, MKS-ów. Zmieniała się jednak liczba dyscyplin, w których były rozgrywane zawody objęte kalendarzem Wojewódzkiego Szkolnego Związku Sportowego. W roku szkolnym 1980/1981 uczniowie szkół podstawowych rywalizowali w 16 dyscyplinach, zaś szkół ponadpodstawowych w 12 dyscyplinach. Rywalizacja odbywała się w sportach letnich, zimowych i halowych.

W drugiej połowie lat 80. kilka rozgrywanych zawodów przeszło do historii.
W kategorii szkół podstawowych m.in. zaprzestano rozgrywać lekkoatletyczny czwórbój przyjaźni o Puchar Redakcji „Świata Młodych”, lekkoatletyczne wieloboje specjalistyczne o Puchar Redakcji „Sztandaru Młodych”. W zamian pojawiły się nowe konkurencje „Wielobój sprawnościowy” czy „Sprawni jak żołnierze”49. Podobnie, jak we wcześniejszym okresie MSZS w Krośnie nadal nadzorował działalność Szkolnych Klubów Sportowych. Poza tym wśród wielu realizowanych przedsięwzięć propagujących sport powszechny należy wymienić upowszechnianie kart sprawności biegowej, godziny sportu, szkolenie organizatorów sportu, organizację Dni Kultury Fizycznej i Sportu, zdobywanie klas sportowych i brązowej odznaki sportowej „Sport dla każdego”50.

Obok zawodów objętych kalendarzem WSZS, gdzie do najbardziej popularnych dyscyplin należały gry zespołowe, tenis stołowy, biegi przełajowe, warto zwrócić uwagę na imprezy rozgrywane poza kalendarzem SIS, były to szkolna liga w piłce siatkowej


i koszykówce dziewcząt i chłopców szkół podstawowych, halowy turniej w piłkę nożną, turniej singlowy w piłce siatkowej, odbywał się także turniej w koszykówce dla chłopców klas VII. Również na podkreślenie zasługuje fakt, iż dla uczniów klas I–V dodatkowo organizowano gry i zabawy51.

W lat 80. XX w., jak i również w późniejszym okresie w rywalizacji na szczeblu województwa uczniowie krośnieńskich szkół podstawowych zdobyli wiele medali. W roku szkolnym 1984/1985 dziewięć razy stawali na podium, zdobywając po trzy medale każdego koloru. Dwa lata później było to już 17 medali (w tym 9 złotych oraz po 4 srebrne i brązowe),



Pobieranie 242.06 Kb.

  1   2   3   4   5




©absta.pl 2020
wyślij wiadomość

    Strona główna