Adrian Tyrakowski



Pobieranie 21.21 Kb.
Data02.05.2016
Rozmiar21.21 Kb.
BUDOWA I FUNKCJE KART GRAFICZNYCH



Adrian Tyrakowski


Karta Graficzna - Karta rozszerzeń, umiejscawiana na płycie głównej poprzez gniazdo PCI lub AGP, która odpowiada w komputerze za obraz wyświetlany przez monitor. Karty graficzne różnią się między sobą szybkością pracy, wielkością pamięci RAM, wyświetlaną rozdzielczością obrazu, liczbą dostępnych kolorów oraz częstotliwością odświeżania obrazu.

Każda karta graficzna składa się z czterech podstawowych elementów: płytki drukowanej, głównego procesora, pamięci wideo i układu RAMDAC (który często jest zintegrowany z procesorem w jednej obudowie).


PROCESOR

Procesor na karcie graficznej wspomaga setki różnych funkcji, z trójwymiarowymi włącznie. Układy takie pomagają procesorowi komputera rysować linie, trójkąty, prostokąty, potrafią wygenerować obraz trójwymiarowy, pokryć go odpowiednią tzw. teksturą (powierzchnią), stworzyć efekt mgły itd. Procesor karty graficznej komunikuje się z pamięcią wysyłając i pobierając z niej informacje o obrazie w tzw. paczkach, przy czym wielkość tych paczek zależy od procesora karty. Procesory 64-bitowe wysyłają paczki 64-bitowe (8-bajtowe), za 128-bitowe paczki 16 bajtowe. To czy procesor jest 64-bitowy czy 128-bitowy, praktycznie nie powoduje dwukrotnej różnicy prędkości na korzyść układów 128-bitowych. przewaga zaczyna być widoczna przy pracy w wyższych rozdzielczościach.




UKŁAD RAMDAC


Układ RAMDAC pobiera dane o obrazie wygenerowanym przez procesor karty graficznej. Dane te są w postaci zbioru różnokolorowych punktów. Następnie RAMDAC zamienia je na sygnały analogowe i wysyła do monitora. Im szybszy RAMDAC, tym więcej potrafi wysłać informacji w ciągu sekundy co ma bezpośredni wpływ na częstotliwość odświeżania (jest to liczba pojedynczych obrazów, jakie wyświetla monitor w ciągu sekundy. Częstotliwość 60Hz oznacza, że w ciągu sekundy na ekranie monitora rysowanych jest 60 pełnych obrazów. Oko ludzkie przestaje odróżniać "skoki" między obrazami już przy szybkości ok. 25 obrazów na sekundę, więc częstotliwość 60 Hz wydawałaby się aż za duża. Jak się okazuje w praktyce, przy 60Hz prawie nie widać migotania obrazu, ale nasze oczy się męczą. Dlatego do pracy przy komputerze powinniśmy ustawiać częstotliwość co najmniej 75Hz, zaś im więcej tym lepiej. Warto przy tym wiedzieć, że ustawienie częstotliwości większej niż 85Hz nie ma już wpływu na nasz wzrok.

PAMIĘĆ WIDEO

Każda karta graficzna ma własną pamięć RAM, w której przechowuje potrzebne informacje o obrazie. Obecnie wielkość tej pamięci to średnio 8 MB (jeszcze do niedawna przeciętna pamięć wynosiła 512 Kb), a coraz częściej 16 lub 32 Mb. W pamięci tej przechowywane są dane o każdym punkcie obrazu, a także tekstury (w postaci map bitowych) oraz dane o głębi (z pamięci jest w tym celu wydzielany tzw. bufor Z).

Czynnikiem mającym wpływ na prędkość karty graficznej jest również typ magistrali, z jaką komunikuje się ona z komputerem.




  • ISA - 16- bitowa magistrala danych, jest już obecnie definitywnie zabytkiem

  • PCI - 64 -bitowa, max. transfer do 138Mb/s

  • AGP - gniazdo rozszerzeń zaprojektowane przez firmę Intel przeznaczone specjalnie do szybkiego przesyłania danych pomiędzy karta graficzna a procesorem. Max. transfer AGP8X to 4 GB/s.

  • PCI Express - nowa technologia umożliwiająca transfer z prędkością 8GB/s która obecnie wypiera AGP


Do najważniejszych funkcji kart graficznych zaliczamy :




  • Filtrowanie anizotropowe to technika wyostrzania tekstur w grafice trójwymiarowej, które znajdują się w dalszej odległości od kamery (lub postaci sterowanej przez gracza). Technika ta jest bardziej zaawansowana niż filtrowanie trójliniowe. Uśredniane punkty nie układają się w kwadrat ze środkiem w punkcie, dla którego właśnie ustalany jest kolor, lecz w kształt uzależniony od położenia na ekranie teksturowanego przedmiotu. Dzięki takiej technice likwidowane są zniekształcenia tekstur na przedmiotach położonych ukośnie względem płaszczyzny ekranu.




  • Mapowanie wypukłości (ang. bump mapping) – w grafice 3D technika teksturowania, która symuluje niewielkie wypukłości powierzchni, bez ingerencji w geometrię obiektu trójwymiarowego.Technika polega na użyciu tekstury, która nie jest jednak bezpośrednio wyświetlana, ale powoduje lokalne zakłócenia (obrót) wektora normalnego. Ponieważ każdy model oświetlenia (np. oświetlenie Phonga) w jakiś sposób wiąże kąt pomiędzy promieniem światła, a wektorem normalnym, to rezultatem zakłóceń jest pojawienie się na obrazie złudzenia nierówności powierzchni. Efekt jest bardzo przekonujący, większość ludzi nie zwraca uwagi na fakt, że brzegi obiektu pozostały "niezakłócone". 2D bump mapping (także fake bump mapping) - uproszczona technika mapowania wypukłości, cechą charakterystyczną jest względnie małe obciążenie procesora i możliwość generowania efektu w czasie rzeczywistym nawet na słabszych maszynach. Wyznaczenie piksela w obrazku wynikowym polega na przepisaniu piksela z bitmapy źródła światła (najczęściej jakiś rodzaj flary, ciekawe wizualnie efekty daje także zastosowanie tekstury) spod współrzędnych wyznaczonych na podstawie różnicy wartości pikseli sąsiadujących z obliczanym i przesunięcia środka źródła światła względem bitmapy wejściowej. Modyfikacja tej techniki znalazła także zastosowanie w akceleratorach graficznych GeForce 2.




  • Systemy cząsteczek to elementy generujące roje cząsteczek, które podlegają animacji. Służą do symulacji zjawisk atmosferycznych (opady śniegu, deszczu ) oraz procesów z udziałem dużej ilości elementów rozproszonych (dym, pył), ale dzięki systemom cząsteczkowym można uzyskać także efekt ognia.




  • Full Scene Anti-Aliasing (w skrócie FSAA) - to pełnoekranowe wygładzanie krawędzi w aplikacjach 3D. Efekty zastosowania FSAA sa szczególnie łatwe do zaobserwowania w nowszych grach komputerowych wykorzystujących grafikę trójwymiarową




  • HDR rendering (rendering z użyciem szerokiego zakresu dynamicznego, ang. High Dynamic Range Rendering) - technologia generowania sceny w grafice trójwymiarowej, której efektem jest renderowanie świata z realistycznym oświetleniem, przy użyciu szerszego niż normalnie zakresu jasności oświetlenia. Największa różnica dostrzegana jest w bardzo ciemnych lub bardzo jasnych fragmentach sceny, gdzie symulowane jest natężenie światła wykraczające poza zakres możliwy do osiągnięcia na ekranie monitora (np. efekt oślepienia po spojrzeniu na słońce). Technika ta pozwala oddać bardzo duże, oraz bardzo małe (mniejsze niż 1/256) natężenie światła oraz koloru. Wymaga ona jednak większej mocy obliczeniowej, a przez to do jej wykorzystania w czasie rzeczywistym (czyli np. w grach komputerowych) potrzebne są silne procesory graficzne. Stąd, nie jest ona realizowalna na starszych kartach graficznych.




  • Shader - krótki program komputerowy, często napisany w specjalnym języku (shader language), który w grafice trójwymiarowej odpowiada za cieniowanie obiektów.Pozwala na dużo bardziej skomplikowane modelowanie oświetlenia i materiału na obiekcie niż standardowe modele oświetlenia i teksturowanie. Jest jednak dużo bardziej wymagający obliczeniowo i dlatego dopiero od kilku lat sprzętowa obsługa shaderów jest obecna w kartach graficznych dla komputerów domowych. Wcześniej shadery stosowane były w niektórych fotorealistycznych rendererach (np. Renderman), gdzie grafika nie jest generowana w czasie rzeczywistym. Pixel Shader jest programowalną jednostką odpowiadającą za wyliczanie koloru pikseli. Vertex Shader jest jednostką odpowiadającą za wyliczanie położenia wierzchołków wielokątów w przestrzeni. Jednostka Vertex Shader zastąpiła stosowaną wcześniej jednostkę T&L.



Budowa większości współczesnych kart graficznych



  • Procesor graficzny (GPU) - odpowiedzialny za generowanie obrazu w pamięci obrazu

  • Pamięć obrazu - VideoRAM, bufor ramki (ang. framebuffer) - przechowuje cyfrowe dane o obrazie

  • Pamięć ROM - pamięć przechowująca dane (np. dane generatora znaków) lub firmware karty graficznej, obecnie realizowana jako pamięć flash EEPROM

  • DAC (ang. Digital-to-Analog Converter) przetwornik cyfrowo-analogowy - odpowiedzialny za przekształcenie cyfrowych danych z pamięci obrazu na sygnał sterujący dla monitora analogowego; w przypadku kart wyłącznie z wyjściem cyfrowym DAC nie stosuje się

  • Interfejs do systemu komputerowego - umożliwia wymianę danych i sterowanie kartą graficzną - zazwyczaj PCI, AGP, PCI-Express

  • Interfejs na slocie karty graficznej - zazwyczaj P&D, DFP, VGA, DVI, HDMI, DisplayPort

  • Framegrabber - układ zamieniający zewnętrzny, analogowy sygnał wideo na postać cyfrową

  • Procesor wideo - układ wspomagający dekodowanie i przetwarzanie strumieniowych danych wideo; w najnowszych konstrukcjach zintegrowany z procesorem graficznym.

Złącza kart graficznych
D-Sub (HD15)

D-Sub (zwany także HD15) to 15-bolcowe gniazdo żeńskie, które służy do podłączenia monitora analogowego (kineskopowego, CRT – wszystkie nazwy określają "zwykły monitor"). Tańsze monitory LCD również podłącza się do złącza D-Sub.



DVI-I

Gniazdo DVI-I to wyjście dla monitorów cyfrowych (ciekłokrystalicznych, LCD, TFT – to określenia tego samego urządzenia). Umożliwia także podłączenie monitora analogowego (kineskopowego) – trzeba wówczas zastosować specjalną przejściówkę, z DVI na D-Sub.


HDMI



W ostatnim czasie to coraz popularniejszy typ gniazda dla monitorów i telewizorów. HDMI to interfejs umożliwiający transmisję cyfrowego obrazu i dźwięku (oba rodzaje danych przesyłane są za pomocą pojedynczego kabla). Gniazdo HDMI ma dwa rodzaje wtyków: typ A, z 19 pinami oraz typ B, z 29 pinami. Drugie złącze umożliwia przesyłanie sygnału dual-link, o podwojonej częstotliwości transmisji. W rzeczywistości nie ma żadnej różnicy w jakości obrazu pomiędzy HDMI a DVI - pierwszy z nich pozwala jedynie dodatkowo przesyłać dźwięk - dlatego niektórzy producenci dołączają do swoich produktów przejściówkę z DVI na HDMI.




©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna