Człowiek – najlepsza inwestycja Projekt „Wykwalifikowane kadry Caritas Opole.”



Pobieranie 75.49 Kb.
Data06.05.2016
Rozmiar75.49 Kb.









Człowiek – najlepsza inwestycja

Projekt „Wykwalifikowane kadry Caritas Opole.”



współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego




Załącznik nr 2 – szczegółowe treści kształcenia
MODUŁ III PROBLEMY ZDROWOTNE, PSYCHOLOGICZNE I SPOŁECZNE OSÓB UPOŚLEDZONYCH UMYSŁOWO
1. Charakterystyka niepełnosprawności umysłowej:

  1. klasyfikacja upośledzeń umysłowych,

      • klasyfikacja Wechslera – charakterystyka standaryzowanych testów inteligencji Wechslera

      • stopnie upośledzenia umysłowego wg skali Wechslera

  • rozwój prawidłowy, przeciętny (jako punkt odniesienia)

  • pogranicze upośledzenia

  • niedorozwój umysłowy lekkiego stopnia

  • niedorozwój umysłowy umiarkowanego stopnia

  • znaczny niedorozwój umysłowy

  • głęboki niedorozwój umysłowy

  • klasyfikacja tradycyjna (stopień upośledzenia w oparciu o iloraz inteligencji)

  • ociężałość umysłowa

  • debilizm

  • imbecylizm

  • idiotyzm

  • klasyfikacja psychiatryczna (z wyodrębnićeniem niektórych szczegółowych postaci upośledzenia umysłowego)

  • małogłowie,

  • wodogłowie,

  • mongoloidzie,

  • matołectwo,

  • niedorozwój fenylo-pirogronowy,

  • inne - na podstawie swoistych syndromów dotyczących zarówno cech psychicznych, jak i fizycznych, a także na podstawie specyficznej etiologii (nie zawsze jasno określonej).

  • inne skale klasyfikacyjne stosowane w Polsce: Skala Brunet-Lezine , Skala Dojrzałości Społecznej Edgara A. Dolla , Skala Integracji Termane-Merrill , Międzynarodowa Wykonaniowa Skala Leitera , Skala Dojrzałości Umysłowej Columbia (dla dzieci z porażeniem mózgowym)




  1. zaburzenia rozwoju osobniczego i funkcji psychofizycznych u osób z upośledzeniem umysłowym:

  • wady rozwojowe układów i narządów

  • źródła wad rozwojowych – embriopatie i fetopatie

  • upośledzenie funkcji narządu ruchu,

        • zależność upośledzenia fizycznego od stopnia upośledzenia umysłowego,

        • zaburzenia mikroruchów rąk,

        • zaburzenia ruchów tułowia i ich koordynacji z ruchami kończyn,

        • globalne opóźnienie rozwoju ruchowego (lżejsze i głębsze),

        • debilizm ruchowy (paratonia i synkinezja),

        • wyrównywanie lżejszych opóźnień rozwoju ruchowego a oddziaływania rehabilitacyjne i wychowawcze,

  • wady wzroku i słuchu,

        • korelacja upośledzenia umysłowego z funkcjonowaniem analizatorów

        • nieprawidłowy odbiór informacji przez analizator wzrokowy i słuchowy,

        • częstość występowania defektów słuchowych i wzrokowych wśród upośledzonych umysłowo,

        • zaburzone różnicowanie odległości między dwoma punktami – charakterystyka,

        • zaburzenia ostrości wzroku i słuchu,

        • głuchota wśród osób upośledzonych umysłowo (trudności w określaniu stopnia upośledzenia u osób głuchych)

        • techniki badania słuchu u niemowląt i osób z głębokim upośledzeniem umysłowym

        • zastosowanie aparatów słuchowych w celu skorygowania defektów słuchu (Tizard, 1981)

  • wady wrodzone narządów wewnętrznych,

        • wady serca (np. towarzyszące zespołowi Downa),

        • wady układu pokarmowego (niedrożności, przetoki, niedoczynność narządowa),

        • wady układu moczowo-płciowego (w szczególności wady rozwojowe nerek),

        • zapadalność na wirusowe i bakteryjne choroby zakaźne u osób z upośledzeniem umysłowym – epidemiologia,

        • szczególne środki ostrożności wynikające z obniżonej odporności immunologicznej osób z upośledzeniem umysłowym

  • funkcje orientacyjno-poznawcze osób upośledzonych,

  • charakterystyka niedorozwoju czynności orientacyjno – poznawczych u osób upośledzonych umysłowo

        • pamięć,

        • myślenie,

        • uwaga,

        • spostrzeżenia

        • wyobrażenia

  • utrudnienia wynikające z deficytów czynności orientacyjno-poznawczych (samoobsługa, wyobrażenia dotyczące własnego ciała, pamięć mechaniczna przy braku pamięci logicznej, zaburzenia koncentracji)



  • komunikowanie i rozwój mowy,

  • zaburzenia mowy

        • brak mówienia i rozumienia;

        • zaburzenia artykulacyjne: seplenienie, rynolalia, reranie (rotacyzm), wymowa bezdźwięczna, nieprawidłowa wymowa t, d, k, g - substytucje i deformacje;

        • zaburzenia głosu: chrypka, zanik głosu, dysfonia;

        • zaburzenia płynności mówienia: jąkanie, giełkot, bradylalia, tachylalia.

  • zakres zaburzeń w komunikacji werbalnej

        • nieznaczne zakłócenia – wypowiedź na ogół zrozumiała,

        • zakłócenia znacznego stopnia – wypowiedź zrozumiała jedynie dla osób przebywających w stałym kontakcie,

        • zakłócenia w wysokiego stopnia – wypowiedź zupełnie nie zrozumiała (nawet dla najbliższych)

  • nadpobudliwość ruchowa,

  • przejawy nadpobudliwości ruchowej (brak równowagi, arytmia ruchowa),

  • zaburzony kontakt z otoczeniem jako źródło nadpobudliwości,

  • koncentracja uwagi a nadpobudliwość ruchowa u osób upośledzonych umysłowo,

  • trudności wizualno-motoryczne na tle nadpobudliwości i ich skutki,

  • postępowanie z dzieckiem (lub osobą dorosłą) z nadpobudliwością ruchową

  • zaburzenia neurologiczne,

  • neuropatie ruchowe i czuciowe,

  • nerwobóle,

  • miopatie

  • zespół otępienny

  • epilepsja,

  • charakterystyka ujednoliconej klasyfikacji napadów padaczkowych (pochodzenie i charakter napadów; obraz kliniczny) - WHO

        • napady padaczkowe częściowe:

  • proste - bez zaburzeń świadomości

  • złożone,

  • wtórnie uogólnione.

  • napady padaczkowe uogólnione:

  • napady nieświadomości,

  • napady miokloniczne,

  • napady kloniczne,

  • napady toniczne,

  • napady toniczno-kloniczne,

  • napady atoniczne,

  • napady padaczkowe niesklasyfikowane;

  • objawy padaczki, różnicowanie, postępowanie w czasie ataku

  • zwiastuny (objawy prodromalne)

  • występowanie aury,

  • nagłe wystąpienie objawów wegetatywnych,

  • duży napad padaczkowy – charakterystyka kolejnych zdarzeń

  • postępowanie doraźne

  • ochrona przed dodatkowymi urazami,

  • ułożenie w pozycji leżącej na boku;

  • ochrona przed przygryzieniem języka oraz przed zachłyśnięciem;

  • farmakoterapia stosowana u osób cierpiących na epilepsję – charakterystyka działania podstawowego i działań ubocznych najczęściej stosowanych leków

  • barbiturany i pochodne – fenobarbital (luminal), prymidon (mizodin)

  • pochodne hydantoiny – fenytoina (phenytoinum, epanutin)

  • pochodne oksazolidyny –trymetadion (tridione)

  • pochodne imidu kwasu bursztynowego – etosuksymid (petinimid, ronton)

  • pochodne benzodiazepiny – diazepam (relanium), klonazepam (antelepsin)

  • pochodne karboksamidu – karbamazepina (amizepin, tegretol)

  • pochodne kwasów tłuszczowych - kwas walproinowy (apilepsin, convulex, depakine), tiagabina (gabitril), wigabatryna (sabril)   

  • interakcje środków przeciwpadaczkowych z innymi lekami (w szczególności psychotropowymi) – przykłady

  • zespoły zaburzeń wegetatywnych współistniejących z upośledzeniem umysłowym,

  • zaburzenia naczyniowe i termoregulacyjne,

  • zaburzenia wynikające z dysfunkcji narządowych – ślinotok, śluzotok,

  • tachykardia,

  • okresowe zaburzenia oddychania i bezdech

  • przebieg dojrzewania płciowego osób upośledzonych umysłowo,

  • specyfika zmian w psychice wynikających z dojrzewania płciowego u osób z upośledzeniem umysłowym,

  • charakterystyka popędu seksualnego osób upośledzonych umysłowo

  • problem edukacji seksualnej osób upośledzonych umysłowo

  • edukacja bierna,

  • edukacja systematyczna,

  • edukacja inwazyjna.




  1. agresja i autoagresja – uwarunkowania, zapobieganie, środki przymusu bezpośredniego – warunki i zasady stosowania;

  • wieloaspektowa definicja agresji i autoagresji,

  • najczęstsze przejawy agresji i autoagresji osób upośledzonych umysłowo,

  • przyczyny agresji i autoagresji u osób upośledzonych umysłowo

  • czynniki środowiskowe – warunkowanie sprawcze => agresywne zachowania wyuczone

  • czynniki związane z biologią organizmu przyczyniającą się do zachowań agresywnych, (np. choroba, stan deprywacji, dyskomfortu, alergie, ból itp.)

  • działania terapeutyczne i zapobiegawcze

  • analiza zachowań, identyfikowanie czynników, które poprzedzają i wywołują zachowania agresywne (np. występowanie zachowań agresywnych lub autoagresyjnych w miejscu bardzo zaludnionym - unikanie sytuacji tłoku, przeludnienia)

  • identyfikowanie wzmocnień dostarczających bodźców do zachowań agresywnych lub autoagresyjnych (w postępowaniu terapeutycznym nauka zachowań, które będą przynosiły takie same wzmocnienia)

  • wzmacnianie okresów bez agresji

  • przymus bezpośredni jako ostateczny środek reagowania,

  • uregulowania prawne dotyczące warunków i zasad stosowania przymusu bezpośredniego – Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej w sprawie stosowania przymusu bezpośredniego (Dz.U.95. 103. poz. 514),

  • zadania i obowiązki pielęgniarki w sytuacji zastosowania przymusu bezpośredniego

  • decyzja o zastosowaniu przymusu bezpośredniego (w zastępstwie lekarza),

  • kontrola stanu fizycznego osoby unieruchomionej lub izolowanej,

  • ocena prawidłowości unieruchomienia,

  • zasady krótkotrwałego uwolnienia pacjenta od unieruchomienia w celu zmiany pozycji lub zaspokojenia potrzeb fizjologicznych i higienicznych

  • dokumentacja dotycząca pacjenta wobec którego zastosowano przymus bezpośredni

  • dokumentowanie informacji o zastosowaniu przymusu bezpośredniego w dokumentach pielęgniarskich,

  • karta zastosowania unieruchomienia lub izolacji,

  • karta obserwacyjna reakcji pacjenta,

  • zawiadomienie o zastosowaniu przymusu bezpośredniego.



MODUŁ IV PROBLEMY ZDROWOTNE, PSYCHOLOGICZNE I SPOŁECZNE OSÓB Z ZABURZENIAMI PSYCHICZNYMI


    1. Pielęgnowanie chorych w wybranych jednostkach klinicznych:

              1. patogeneza zaburzeń psychicznych i nerwic:

  • obszary czynników patogennych:

  • czynniki psychologiczno- społeczne: cechy osobowości człowieka, postawy, droga życiowa, środowisko rodzinne, zawodowe, szkolne, niepowodzenia życiowe, sytuacje traumatyzujące, stres psychologiczny, uraz psychiczny,

  • czynniki biologiczne: podłoże somatyczne, biochemiczne, psychofizjologiczne człowieka,

  • czynniki endogenne: uwarunkowania dziedziczno – konstytucjonalne,

  • wpływ urazów psychicznych na zaburzenia psychiczne i nerwice:

  • uraz w aspekcie utraty,

  • uraz jako niepowodzenie,

  • uraz – deficyt,

  • uraz – zagrożenie,

    • objaw (symptom) i zespół (syndrom) w różnicowaniu psychiatrycznym:

  • objawy jakościowe – np. omamy i urojenia,

  • objawy ilościowe – np. spowolnienie lub przyspieszenie myślenia,

  • objawy osiowe – np. w schizofrenii,

  • zespół poronny lub maskowany,

    • zaburzenia spostrzegania:

  • złudzenia (iluzje),

  • omamy (halucynacje): wzrokowe, słuchowe, węchowe, smakowe, dotykowe, omamy czucia ustrojowego,

  • omamy imperatywne,

  • pseudohalucynacje,

  • halucynoidy,

  • zmiany schematu ciała,

    • zaburzenia myślenia:

  • zaburzenia treści myślenia:

    • urojenia – prześladowcze, odnoszące (ksobne), oddziaływania, owładnięcia, wielkościowe, grzeszności i winy, nihilistyczne, hipochondryczne, zniekształcenia ciała, zazdrości,

    • natręctwa myślowe,

    • idee nadwartościowe,

  • zaburzenia toku myślenia:

  • rozkojarzenie myślowe: schizofazja, werbigeracja, perseweracja,

  • przyspieszenie toku myślenia; gonitwa myśli,

  • zwolnienie toku myślenia; zahamowanie myślenia,

  • zatamowanie myślenia,

  • inkoherencja myślenia (splątanie),

  • lepkość myślenia,

  • rozwlekłość myślenia,

  • myślenie autystyczne,

  • ambiwalencja intelektualna, ambisentencja,

  • depersonalizacja, derealizacja,

    • zaburzenia pamięci i uwagi: niepamięć śródczesna, wsteczna, następcza, konfabulacje, mała trwałość oraz nadmierna przerzutnośc uwagi,

    • zaburzenia procesów emocjonalnych:

  • zaburzenia nastroju , np. euforia, dysforia,

  • zaburzenia wzruszenia – afekt patologiczny,

  • zobojętnienie uczuciowe, otępienie uczuciowe,

  • chwiejność i ambiwalencja emocjonalna,

    • zaburzenia aktywności:

  • spowolnienie i zahamowanie ruchowe,

  • osłupienie katatoniczne,

  • osłupienie efektoryczne (sztywne),

  • osłupienie receptoryczne (wiotkie),

  • pobudzenie ruchowe,

    • zaburzenia czynności popędowych:

  • bulimia i jadłowstręt psychiczny,

  • tendencje samobójcze,

  • zaburzenia popędu płciowego,

    • rodzaje zaburzeń psychicznych;

  • na podłożu zmian naczyniowych,

  • w okresie inwolucji,

  • okresu przedstarczego i starczego,

  • pourazowe,

  • spowodowane alkoholem,

  • w przebiegu chorób somatycznych, np. nowotworów,




              1. obserwacja, ocena i monitorowanie objawów chorobowych w wybranych schorzeniach: schizofrenia, choroby afektywne (depresja, mania, agresja), psychozy reaktywne (depresja reaktywna, paranoja, zespół paranoidalny, histeria), zaburzenia osobowości, nerwice:

    • schizofrenia:

  • objawy osiowe:

  • autyzm

  • zmiana w sferze uczuć

  • rozszczepienie osobowości

  • objawy dodatkowe:

  • zaburzenia spostrzegania – omamy, urojenia,

  • zaburzenia pamięci – iluzje, luki pamięciowe, nadczynność pamięci,

  • depersonalizacja i apersonizacja,

  • przypisywanie otoczeniu własnych przeżyć psychotycznych,

  • zaburzenia mowy, pisma i ekspresji plastycznej,

  • zaburzenia równowagi wegetatywnej i somatyczne,

  • rodzaje schizofrenii – przebieg kliniczny:

  • schizofrenia prosta,

  • paranoidalna,

  • hebefreniczna,

  • katatoniczna (hiperkinetyczna i hipokinetyczna),

  • schizofrenia resztkowa,

  • ocena i monitorowanie stanu chorego w schizofrenii:

  • skoncentrowanie się chorego na własnych przeżyciach wewnętrznych – zamknięcie w sobie (autyzm),

  • uczucia wyrażane przez chorego mogą być niezrozumiałe, nieadekwatne do sytuacji,

  • negatywizm czynny lub bierny,

  • brak kontaktu z chorym werbalnego (chory może nie mówić),

  • zaburzenia aktywności(bezruch, pobudzenie, agresja),

  • obojętność chorego wobec własnych wobec potrzeb fizjologicznych,

  • dziwaczność zachowania, zmanierowanie, stereotypowość,

    • choroby afektywne (depresja, mania, agresja):

DEPRESJA:

  • choroby afektywne jedno- i dwubiegunowe – istota, różnicowanie, epidemiologia,

  • depresja endogenna:

  • objawy pierwotne (osiowe): obniżenie nastroju, zahamowanie psychoruchowe, objawy somatyczne i zaburzenie rytmów biologicznych, lęk,

  • motywacyjno-behawioralne symptomy depresji wg A. T. Becka:

  • wzrost zależności,

  • niemożność podejmowania decyzji,

  • paraliż woli, pesymizm, beznadziejność,

  • myśli i tendencje samobójcze,

  • objawy wtórne depresji endogennej: urojenia wtórne, myśli i czynności natrętne, zaburzenia funkcjonowania w grupie, koncentracja na dolegliwościach wegetatywnych, zaburzenia napędu psychoruchowego – spowolnienie, osłupienie,

  • subdepresja endogenna – epidemiologia, objawy kliniczne,

  • tendencje samobójcze w depresji – oznaki:

  • rozważania o bezsensie życia, problematyce śmierci, sposobach popełniania samobójstwa,

  • wizyta u osób bliskich, lekarza, jeśli wcześniej tego chory unikał,

  • nagłe izolowanie się od otoczenia,

  • nagła „poprawa” stanu klinicznego, uspokojenie, poprawa nastroju – podjęcie decyzji o samobójstwie,

  • ocena stanu chorego w depresji:

  • obserwacja, rozpoznanie i ocena objawów osiowych depresji,

  • ocena objawów wtórnych depresji,

  • zróżnicowanie przebiegu klinicznego u osób młodych (łagodniejszy przebieg), w okresie inwolucji i w wieku podeszłym,

  • ocena wyglądu zewnętrznego chorego – wyraz twarzy, oczu, całej postaci,

  • obserwacja i ocena aktywności psychicznej i fizycznej chorego – apatia, abulia,

  • ocena procesów myślowych i zapamiętywania,

  • ocena sposobu mówienia,

  • rozpoznanie i ocena rzeczywistych dolegliwości wegetatywnych i somatycznych,

  • ocena popędu psychoruchowego chorego w depresji,

MANIA:

  • objawy podstawowe w manii: nastrój maniakalny, zaburzenia napędu psychoruchowego (podniecenie maniakalne), zaburzenia procesów fizjologicznych, metabolicznych i rytmów biologicznych, zaburzenia emocji (dysforia),

  • objawy wtórne zespołu maniakalnego: bezkrytyczna ocena własnych możliwości, bagatelizowanie trudności i przeszkód, podejmowanie wielorakich działań, których nie realizują do końca, rozdrażnienie, agresja słowna, czasem fizyczna, zaniedbanie higieny, nadużywanie alkoholu, nieregularne odżywianie się,

  • hipomania, szał maniakalny, mania gwałtowna, mania ostra,

  • ocena stanu chorego w manii:

  • ocena aktywności i nastroju chorego (wzmożone samopoczucie),

  • obserwacja o ocena toku myślenia (gonitwa myśli, powierzchowność procesów myślowych, słowotok),

  • ocena uwagi chorego (duża przerzutność i męczliwość uwagi, brak koncentracji),

  • ocena zachowania chorego (zanik poczucia taktu, dystansu, umiaru),

  • ocena stanu emocjonalnego (nastrój labilny, dysforia, euforia), zaborczość, wyniosłość, zaczepność, wścibstwo, drażliwość, niepokój,

  • ocena popędu psychoruchowego (agresja, autoagresja, nadmierne pobudzenie seksualne),

  • uciążliwość kontaktu z chorym z zespołem maniakalnym dla innych chorych,

AGRESJA:


  • rodzaje agresji: bierna i czynna, słowna, fizyczna (z przemieszczeniem i bez), autoagresja,

  • stany psychiatryczne przebiegające z agresją (przyczyny) - alkohol, nadużywanie leków, zaburzenia osobowości, psychozy, zespoły organiczne, ból i frustracja,

  • objawy agresji: bladość lub zaczerwienienie, silne napięcie mięśni, drżenie, głośne wypowiedzi, nieskładne, niepokój ruchowy, podniesiony dobitny głos, wypowiedzi i zapowiedzi agresywne,

  • atak szału – obserwacja chorego, zapewnienie bezpieczeństwa innym chorym, sobie, obezwładnienie chorego, zasady stosowania przymusu bezpośredniego, kontakt personelu pielęgniarskiego z chorym (podchodzenie, chwytanie, kontakt werbalny),

  • przymus bezpośredni.

    • psychozy reaktywne (depresja reaktywna, paranoja, zespół paranoidalny, histeria):

  • klasyfikacja zaburzeń reaktywnych wg A. Bilikiewicza i M. Jarosza:

  • epizodyczne stany reaktywne,

  • psychozy reaktywne właściwe,

  • histeryczne zespoły psychotyczne,

  • zespoły sytuacyjne,

  • depresja reaktywna – objawy: dysforia dominująca nad poczuciem smutku, zrzędliwość, niezadowolenie, poczucie krzywdy, zaburzenia snu – trudność zasypiania,

  • paranoja – urojenia prześladowcze, pieniacze, zazdrości,

  • zespół paranoidalny – istota i przebieg kliniczny, przyczyny,

  • histeria – stupor z elementami katalepsji sztywnej lub woskowej, zamroczenie histeryczne, demonstracyjność zachowania chorego, podatność na sugestie,

  • związek zaburzeń reaktywnych z przeżyciem stresu społecznego,

    • zaburzenia osobowości – obserwacja i monitorowanie objawów:

  • osobowość antyspołeczna,

  • osobowość paranoiczna,

  • osobowość schizotypowa,

  • osobowość schizoidalna,

  • osobowość pograniczna,

  • osobowość cykloidalna,

  • osobowość psychasteniczna,

  • osobowość nerwicowa,

  • osobowość epileptoidalna,

  • osobowość anankastyczna,

  • osobowość bierno – agresywna,

  • osobowość narcystyczna,

  • mitomania,

    • nerwice:

  • epidemiologia nerwic w Polsce,

  • uwarunkowania i istota nerwic,

  • rodzina jako czynnik patogenny w nerwicach,

  • rodzaje zespołów nerwicowych – różnicowanie kliniczne:

    • nerwica lękowa – napięcie , niepokój, napady lęku (przebieg kliniczny), depersonalizacja, drażliwość, męczliwość,

    • nerwica depresyjna – smutek, osamotnienie, niepokój, bezradność, pesymizm, chwiejność nastroju, trudności w zasypianiu, dolegliwości wegetatywne,

    • nerwica fobii – fobia prosta i utrwalona, różnicowanie fobii,

    • nerwica natręctw – natrętne myśli, impulsy, wyobrażenia, niechciane czynności (kompulsje), lęk przy próbach przeciwstawienia się, obsesje pojedyncze lub ich ciągi,

    • zespół hipochondryczny – nieuzasadnićone głębokie poczucie choroby lub uszkodzenia, domaganie się leczenia, liczne skargi na dolegliwości,

    • histeria – psychodynamiczny model reakcji konwersyjnej, cechy dużego napadu histerycznego (różnicowanie z padaczką),

  • zespół neurasteniczny – uczucie przewlekłego zmęczenia, osłabienie, drażliwość, nadwrażliwość na światło i dźwięki, bóle głowy, trudności w zasypianiu.










Biuro Projektu:

ul. Szpitalna 7a, 45-010 Opole



caritas@mediator.pl, www.mediator.pl


Pobieranie 75.49 Kb.





©absta.pl 2020
wyślij wiadomość

    Strona główna