I bogowie na Olimpie


Schwytanie klaczy Diomedesa



Pobieranie 0.58 Mb.
Strona2/6
Data07.05.2016
Rozmiar0.58 Mb.
1   2   3   4   5   6

Schwytanie klaczy Diomedesa

Konie Diomedesa – w mitologii greckiej cztery konie (lub klacze) Diomedesa karmione ludzkim mięsem. Schwytanie ich było jedną z dwunastu prac Heraklesa. Heros popłynął do Tracji na czele zastępu ochotników. Gdy przybył do Tirydy, przegonił koniuchów opiekujących się czwórką koni i popędził je ku okrętowi. Gdy zorientował się, że podąża za nimi pogoń, polecił Abderosowi opiekę nad stadem (konie pożarły przyjaciela Heraklesa), sam zaś stawił czoło Trakom. Podobno miał rzucić koniom na pożarcie ciało ogłuszonego Diomedesa i w ten sposób je uspokoić. Eurysteusz kazał wypuścić konie na wolność w okolicach góry Olimp. Tam zostały pożarte przez wilki.



Zdobycie pasa Hippolity (królowej Amazonek)

W mitologii greckiej królowa Amazonek. Córka boga wojny, Aresa i Otrere. Posiadała przepaskę, która nadawała jej nadludzką siłę. Zdobycie przepaski Hippolity było dziewiątą pracą Heraklesa, który zebrał drużynę złożoną z najdzielniejszych wojowników i popłynął do portu Amazonek. Amazonki słyszały


o Heraklesie i przyjęły go ciepło, ale bogini Hera rozpuściła plotkę, że wojownicy zamierzają porwać kilka Amazonek) i Amazonki chwyciły za broń. Rozegrała się krwawa bitwa, w wyniku której Herakles zabił Hippolitę i zabrał jej pas. Inna wersja mówi, że zakochana Hippolita oddała pas Herkulesowi a Hera puściła plotkę, że to właśnie Herkules chciał zabrać Amazonkę i oddać złoty pas córce Eurysteusa (tchórzliwego kuzyna Herkulesa). Niestety Amazonki uwierzyły w plotkę Hery i zaatakowały Herkulesa.
W bitwie przez przypadek zginęła Hippolita. Herakles ze smutkiem odpłynął, ponieważ także zakochał się w pięknej amazonce i miał zamiar ją poślubić, a pas oddać córce Eurysteusza. Inna wersja tej historii mówi, że Herakles, który nie przywykł do walki z kobietami, rozkochał ją w sobie, a ona w dowód swojej miłości sama podarowała mu pas. Jeszcze inna wersja podaje, że jeden z towarzyszy Heraklesa – książę Aten, Tezeusz, porwał siostrę Hippolity – Antiopę razem z pasem (lub też Antiope zakochała się w nim i sama dostarczyła wykradziony pas, a Hippolita stanęła na czele wyprawy przeciw Tezeuszowi) lub też porwał samą Hippolitę. Ożenił się z branką (Antiope lub Hippolitą) i spłodził syna Hipolita. Według ostatniej z wersji, Hippolita zginęła podczas polowania, zabita przypadkowo przez inną siostrę – Pentezyleę.

Uprowadzenie wołów Gerionesa

Gerion – Był królem Tartessos w Hiszpanii lub – według innej wersji – mieszkał na wyspie o nazwie Erytea. Postać o trzech głowach, sześciu rękach i trzech tułowiach. Właściciel stada złożonego ze zwierząt o czerwonej maści. Miał potwornego psa pasterskiego Ortrosa (brata Cerbera), a także pasterza-giganta o imieniu Eurytion. Zginął zabity przez Heraklesa, gdy ten wykonywał jedną ze swoich dwunastu prac.



Przyniesienie złotych jabłek z ogrodu Hesperyd

Hesperydy– w mitologii greckiej nimfy o imionach Hespere, Ajgle i Eryteis, które zamieszkiwały


w ogrodach. Ogrody te różnie umiejscawiano: w górach Arkadii, w południowo-zachodniej Iberii, w górach Atlas niedaleko starożytnego miasta Lixus, najczęściej jednak w bliżej nieokreślonym miejscu na zachodnich krańcach świata. W ogrodach Hesperyd rosły jabłonie rodzące złote jabłka, które Gaja podarowała Herze w podarunku ślubnym. Doglądanie sadu było zadaniem Hesperyd, jednak Hera nie dowierzając im, na straży tego skarbu postawiła stugłowego smoka Ladona. Zdobycie złotych jabłek było jedną z 12 prac Heraklesa .

Sprowadzenie Cerbera z Hadesu

Cerber– w mitologii greckiej trzygłowy pies, który strzegł wejścia do świata zmarłych. Żył on nieopodal Styksu gdyż to na niego właśnie natykały się dusze po przewiezieniu przez Charona.

Ujarzmienie i wyprowadzanie go na ziemię było ostatnią z 12 prac Heraklesa (Herkulesa). Lecz gdy Herakles go uwolnił potrzebował tylko jednego skoku by powrócić do swego domuW micie o 12 pracach Heraklesa przedstawiony był jako trzygłowy pies o wężowej sierści



  1. Dlaczego Herakles miał wykonać 12 prac?

Hera zażądała, aby udał się na służbę do Eurysteusza. Gdy Herakles odmówił zesłała na niego szaleństwo. W obłędzie Herakles zamordował kilkoro ze swoich dzieci. Wg jednej tradycji narzędziem mordu był łuk, wg innej miał dzieci powrzucać do ognia. Mordując swoje dzieci zamordował także dwoje dzieci Ifiklesa. Ocknąwszy się z szału, zauważył, co zrobił i chciał popełnić samobójstwo, jednakże Tezeusz odwiódł go od tego zamiaru, a Herakles porzucił Megarę. Swego rodzaju pokutą miała być służba u Eurysteusza. Na jego polecenie miał wykonać 12 prac. Eurysteusz starał się wymyślić dla herosa tak trudne zadania, aby ten podczas ich wykonywania zginął.





  1. W jaki sposób zginął Achilles?

Achilles– postać z mitologii greckiej. Grecki bohater wojny trojańskiej, wódz Myrmidonów. Syn Peleusa, króla jednego z miast w Tesalii i nimfy Tetydy. Wychowanek mądrego centaura Chirona. Iliada Homera charakteryzuje go jako największego wojownika.



Tetyda, starając się zapewnić mu nieśmiertelność, niedługo po narodzeniu zanurzyła syna w Styksie, by
w ten sposób uodpornić całe jego ciało na ciosy. Jedynym słabym punktem pozostała pięta, za którą matka trzymała niemowlę. W związku z przepowiednią, w myśl której bez Achillesa zwycięstwo nad Ilionem jest nierealne, co jednak odpłaci on śmiercią, Tetyda ukrywała Achillesa pośród córek króla Likomedesa na Skyros. Stamtąd miał go wydostać Odyseusz, który w przebraniu kupca rozłożył przed królewnami pachnidła i kosztowności. Na widok jednej niezainteresowanej wonnościami królewny wydobył bogato inkrustowany miecz, po który Achilles sięgnął bez chwili namysłu, tym samym zdradzając swoją prawdziwą tożsamość. Achilles zginął, zanim Troja została zdobyta. W miejsce gdzie matka trzymała go za piętę ugodziła go strzała, wypuszczona z łuku przez Parysa, brata Hektora. Od tego wydarzenia pochodzi wyrażenie „pięta Achillesa” oraz nazwa ścięgno Achillesa.

  1. Kim byli Argonauci?

Argonauci– mit. gr. 52 uczestników wyprawy do Kolchidy po „złote runo” cudownego barana. Argonauci byli mitycznymi bohaterami greckimi, którzy pod wodzą Jazona, wyruszyli statkiem Argo (szybki) do Kolchidy po złote runo baranka. Między nimi znaleźli się: Boreadzi – skrzydlaci bracia, siłacz Herakles, pieśniarz Orfeusz, Tezeusz – pogromca Minotaura, Kastor i Polideukes – bliźniaczy bracia, piękna Atalanta i inni. W czasie wyprawy spotkały ich różne przygody, m.in.: na Lemnos, w Tracji i Cieśninie Bosfor.

  1. Co było celem wyprawy Jazona i Argonautów?

Złote runo – sierść mitycznego złotego barana Chrysomallosa, cel wyprawy Argonautów. Było ono powieszone na dębowym drzewie w gaju Aresa, gdzie pilnował go smok. Zabrał je stamtąd Jazon podczas wyprawy Argonautów.

  1. Dlaczego Hektor był podawany jako przykład bohatera idealnego?

Hektor - w mitologii greckiej królewicz i najdzielniejszy bohater trojański; bohater Iliady Homera. W czasie wojny trojańskiej zabił Patroklosa (myśląc że to Achilles, gdyż miał na sobie jego zbroję), za co w odwecie zginął z ręki Achillesa pod murami Troi. Hektor starał się nie ulegać emocjom. Cechują go honor i odwaga (pomimo strachu stanął do pojedynku z Achillesem), którym to wartościom pozostał wierny do końca. Jest również bardzo przywiązany do rodziny (żony Andromachy i syna Astyanaksa). Hektor kochał swojego ojca, Priama, oraz Troję, i to za nich oddał życie. Stanowi on przykład bohatera idealnego, bez wad. Homer opisuje go jako rycerza bez skazy i wad, w życiu prywatnym przedstawia się go jako wspaniałego męża i ojca. To najbardziej nieskazitelna postać Iliady.

  1. Jak Zeus zapewnił nieśmiertelność Heraklesowi?

Oficjalnie Herakles był synem Alkmeny i Amfitriona, króla Tirynsu. W rzeczywistości jednak ojcem jego był Zeus, który spłodził Heraklesa przybierając postać męża Alkmeny. Nienawiść, jaką żywiła Hera do Heraklesa — namacalnego dowodu małżeńskiej niewierności jej męża — była jednym z najistotniejszych elementów tragicznych wątków mitu bohatera. Paradoksalnie, nieśmiertelność zawdzięczał Herakles jej właśnie, bowiem Zeus przystawił go w czasie snu Hery do jej piersi. Hera, zorientowawszy się w podstępie, odepchnęła niemowlę. To jednakże zdążyło napić się jej mleka, źródła wiecznego życia. Pozostała część pokarmu, rozlewając się, utworzyła Drogę Mleczną.

  1. W jaki sposób Perseusz pokonał Meduzę?

Król Polidektes namówił Perseusza do pozornie skazanej na klęskę wyprawy po głowę Meduzy. Chłopiec cieszył się jednak przychylnością Ateny i Hermesa. Pod ich opieką dotarł do Graj, gdzie otrzymał rady jak pokonać jedną z gorgon – Meduzę. Otrzymał również podarki: nimfy dały mu skrzydlate sandały, Hades – torbę i hełm czyniące go niewidzialnym, a Hermes – stalowy sierp. Patrząc na Meduzę przez odbicie w wypolerowanej tarczy (bezpośrednie spojrzenie w jej oblicze groziło śmiercią) zdołał ściąć jej głowę i schować ją do torby. Hełm zaś uczynił go niewidzialnym i wraz ze skrzydlatymi sandałami umożliwił mu ucieczkę przed ścigającymi go siostrami Meduzy. W drodze powrotnej, przelatując nad Etiopią, uratował przy użyciu głowy Meduzy (która zachowała moc zmieniania innych w kamień) Andromedę, którą następnie poślubił. Po powrocie na wyspę głowę potwora Perseusz pokazał Polidektesowi i jego dworowi, którzy też skamienieli. Z wdzięczności za opiekę, głowę Gorgony podarował Atenie, która od tej chwili nosiła ją na pożyczonej od Zeusa tarczy – egidzie, zaś hełm i skrzydlate sandały dał Hermesowi. Następnie wraz z Andromedą i matką powrócił do Argos na dwór dziadka.





  1. Jak długo Odyseusz podróżował do domu po zakończeniu wojny trojańskiej?

Odyseusz- w mitologii greckiej król Itaki; bohater Odysei Homera. Według mitu był najprzebieglejszym z królów biorących udział w wojnie trojańskiej, autorem podstępu, dzięki któremu Grecy wygrali wojnę – konia trojańskiego. W podróży powrotnej do Itaki przeżył wiele przygód. Tułał się przez 10 lat po morzach i oceanach, zanim wrócił do swej żony Penelopy. Obok Heraklesa i Tezeusza jest najbardziej znanym bohaterem greckich mitów i legend. Synem Odyseusza był Telemach.

  1. Kto zabił Minotaura?

Minotaur - postać z mitologii greckiej. Zazwyczaj przedstawiany jako człowiek z głową byka, jednak czasem w postaci istoty z torsem i głową człowieka, od pasa w dół zaś
z ciałem byka. Groźny Minotaur został zamknięty przez króla Krety Minosa
w zaprojektowanym przez Dedala Labiryncie, który znajdował się pod pałacem w Knossos. Minos pokonał Ateńczyków i zażądał, żeby co 9 lat (wg innej wersji – co roku), 7 młodzieńców i panien było przysyłanych w ofierze Minotaurowi. Za trzecią ofiarą zgłosił się królewicz Tezeusz, który miał za zadanie zabić potwora. Pomogła mu córka Minosa, Ariadna, zauroczona odwagą młodzieńca, która za pomocą kłębka nici ułatwiła mu powrót z Labiryntu, a magiczny miecz pozwolił zabić Minotaura. W ten sposób Tezeusz wyprowadził Ateńczyków żywych z Labiryntu.

III Igrzyska w starożytnej Grecji


  1. Kto to był olimpionik?


Olimpionik, w starożytnej Grecji zwycięzca w igrzyskach olimpijskich. Określenie kogoś mianem olimpionika należało do największych zaszczytów.






  1. Czym był nagradzany olimpionik?


Olimpionik był nagradzany palmą i dekorowany wieńcem z gałęzi oliwnej.



  1. Kto brał udział w igrzyskach olimpijskich?

W igrzyskach mogli uczestniczyć jedynie mężczyźni; występowali oni nago (z wyjątkiem wyścigów rydwanów i wyścigów w pełnym uzbrojeniu). W zawodach nie mogły uczestniczyć kobiety, zaś mężatki opuszczały Olimpię na czas zawodów. Czynny udział w nich mogli brać tylko młodzi mężczyźni, przedstawiciele możnych rodów, wolni, urodzeni z obojga rodziców Greków i niesplamieni zbrodnią. Ich wyczynom mogli przyglądać się nawet barbarzyńcy i niewolnicy.




  1. Jak byli ubrani zawodnicy podczas igrzysk?

W igrzyskach mogli uczestniczyć jedynie mężczyźni; występowali oni nago (z wyjątkiem wyścigów rydwanów i wyścigów w pełnym uzbrojeniu).





  1. W jakich dyscyplinach sportowych brali udział zawodnicy podczas igrzysk?


biegi, zapasy, skoki, wyścigi konne, pentatlon, boks, pankration, wyścigi rydwanów, czy też wyścigi hoplitów



  1. Która z dyscyplin uważana była za najbardziej prestiżową?

Najważniejszą dyscypliną podczas igrzysk były biegi na krótkim dystansie. Imieniem zwycięzcy tej dyscypliny nazywano każdą kolejną olimpiadę.



  1. Kto mógł przyglądać się igrzyskom?

Wyczynom sportowców mogli przyglądać się mężczyźni, a nawet barbarzyńcy i niewolnicy. Wykluczona była obecność kobiet.




  1. Co ile lat odbywały się igrzyska olimpijskie?


Starożytne igrzyska olimpijskie święte igrzyska olimpijskie – panhelleńskie igrzyska na cześć boga Zeusa. Odbywały się w Olimpii (stąd nazwa igrzysk), mieście na Półwyspie Peloponeskim, co cztery lata.


  1. Ile trwały igrzyska olimpijskie?

Igrzyska trwały początkowo tylko 5 dni, potem - w miarę dodawania konkurencji - przedłużano je. Wyznaczeni sędziowie doglądali przebieg konkurencji.





  1. Ku czyjej czci organizowane były igrzyska olimpijskie?


Starożytne igrzyska olimpijskiepanhelleńskie igrzyska na cześć boga Zeusa.



  1. Jak nazywały się drugie co do ważności po igrzyskach olimpijskich wydarzenie
    o charakterze religijno-sportowym w starożytnej Grecji?



Igrzyska pytyjskieigrzyska panhelleńskie organizowana w Delfach ku czci boga Apollina, drugie co do ważności po igrzyskach olimpijskich wydarzenie o charakterze religijno-sportowym w starożytnej Grecji.


  1. Ku czyjej czci organizowano igrzyska pytyjskie?


Igrzyska pytyjskie - igrzyska panhelleńskie organizowana w Delfach ku czci boga Apollina, drugie co do ważności po igrzyskach olimpijskich wydarzenie o charakterze religijno-sportowym w starożytnej Grecji.



  1. Ku czyjej czci organizowano igrzyska istmijskie w Koryncie?


Igrzyska istmijskiestarożytne greckie igrzyska o charakterze panhelleńskim, organizowane ku czci boga mórz Posejdona w Istmii na Przesmyku Korynckim.


  1. Ku czyjej czci organizowano igrzyska w Nemei?

Igrzyska nemejskie – jedne z czterech wielkich igrzysk panhelleńskich odbywających się w starożytnej Grecji. Początki igrzysk nemejskich sięgają bardzo odległych czasów, lecz w okresie historycznym straciły na znaczeniu. Pierwotnie były to igrzyska pogrzebowe ku czci bóstwa natury Archemora. Inna wersja głosi, że ustanowił je Herakles po pokonaniu lwa nemejskiego - pierwszej ze swoich 12 prac. W późniejszych czasach Dorowie poświęcili te igrzyska Zeusowi.

  1. Jakie dyscypliny wchodziły w skład pięcioboju?

Pięciobój - dyscyplina sportowa w starożytnej Grecji. Od 708r p.n.e. stanowił dyscyplinę olimpijską. Uczestnicy musieli wykazać się sprawnością w pięciu dyscyplinach sportowych. W skład pięcioboju wchodziły:
bieg na jeden stadion olimpijski (192m), skok w dal, rzut dyskiem, rzut oszczepem oraz zapasy.
Aby wygrać należało zwyciężyć w dwóch dowolnych dyscyplinach oraz w zapasach. Zwycięzcy pięcioboju cieszyli się największą sławą. Na cześć najlepszych uczestników w pięcioboju budowany był posąg.

  1. Jak nazywały się igrzyska organizowane dla kobiet?


Heraje. Igrzyska kobiet. Organizowane były co cztery lata w Olimpii, w innych latach niż igrzyska olimpijskie. Rywalizowano w jednej konkurencji - biegu na dystansie 5/6 stadionu (160,22 m). Biegały z rozpuszczonymi włosami, w sięgających do kolan szatach odsłaniających prawe ramię aż do piersi. Nagrodą był wieniec oliwny i prawo wystawienia w Altis malowanego portretu. Poświęcone było matce bogów, Herze.

  1. Skąd wywodzi się dyscyplina sportowa o nazwie ”bieg maratoński”?

Bieg maratoński - Nazwa pochodzi od miejscowości Maraton w Grecji. Według Herodota po zwycięskiej dla Greków bitwie z Persami pod Maratonem w 490 p.n.e., armia perska zaokrętowała i wypłynęła w kierunku bezbronnych Aten. Widząc to, Grecy udali się co sił w nogach do miasta, przybywając praktycznie równocześnie z okrętami perskimi. Bieg ten stał się podstawą romantycznych historii, według których posłaniec Filippides pobiegł do Aten, by obwieścić zwycięstwo i poinformować Ateńczyków, że płynie ku nim flota perska. Po przekazaniu tej wiadomości padł martwy. Michel Bréal, francuski filolog, zainspirowany historią marszu zasugerował Pierre'owi de Coubertinowi, by włączył bieg na dystansie odpowiadającym odległości z Maratonu do Aten do programu pierwszych nowożytnych igrzysk olimpijskich w Atenach.

  1. W którym roku odbyły się pierwsze igrzyska olimpijskie ?

Nie są znane dokładne początki igrzysk olimpijskich. Dane historyczne przytaczają imię pierwszego zwycięzcy Koroibosa z Elidy i datę pierwszych igrzysk w Olimpii - 776 rok p.n.e.




IV Kultura i sztuka starożytnej Grecji oraz jej rola
w polskim dorobku kulturowym



    1. Wymień co najmniej 2 znane dzieła Homera.

Do jego dzieł zalicza się eposy: Iliadę i Odyseję. Grecka tradycja widziała w nim również autora epopei komicznej Batrachomyomachii i Hymnów homeryckich.





    1. Kto został uznany ojcem poezji epickiej?


Homer - grecki wędrowny pieśniarz (aojda) i recytator (rapsod). Uważa się go za ojca poezji epickiej. Najstarszy znany z imienia europejski poeta, który zapewne przejął dziedzictwo długiej i bogatej tradycji ustnej poezji heroicznej.



    1. Wymienić co najmniej 5 bajek Ezopa?

Najbardziej znane bajki:

  • Chłopiec który wołał o pomoc

  • Gęś która zniosła złote jajka

  • Lew i mysz

  • Lis i winogrona

  • Mrówka i konik polny

  • Mysz miejska i mysz wiejska

  • Pies i kość

  • Pies w żłobie

  • Wiatr północny i słońce

  • Wilk w owczej skórze

  • Wrona i dzban

  • Żaba i wół

  • Żaby które pragnęły króla



    1. Na czym polegał konflikt moralny pomiędzy Antygoną a królem Kreonem?

Spór dotyczy głównie pary bohaterów: Kreona – króla Teb - i Antygony. Kreon, po bratobójczej walce o władzę, wydał zakaz grzebania zwłok zdrajcy, który ośmielił się zbrojnie napaść miasto, a tym samym wystąpić przeciwko niemu. Ciało Polinejkesa miało zostać porzucone w polu na pastwę dzikich zwierząt i ptactwa. Eteokles natomiast miał być pochowany z honorem. Antygona nie zgadza się z tą decyzją. Występuje przeciwko woli władcy. Początkowo zwraca się o pomoc do siostry, ale gdy ta, powodowana strachem, odmawia, postanawia sama dokonać pochówku. Symbolicznie przysypuje zwłoki piaskiem, a dopiero później, by dopełnić rytuału, skrapia je „potrójnym płynem” (złożonym z wina, mleka, oliwy lub miodu). Podczas tej drugiej czynności zostaje zauważona, schwytana i przyprowadzona przed oblicze władcy. Podczas dialogu pomiędzy tymi dwoma postaciami zostaje naświetlone ich tragiczne położenie, bowiem każda ze stron prezentuje odmienne, niemniej słuszne poglądy.





    1. Kto zaliczany jest do „siedmiu mędrców starożytnej Grecji”?

Trudno dzisiaj ustalić jakie postaci historyczne zaliczane były przez Greków do grupy siedmiu najwybitniejszych mędrców - w zachowanych przekazach istnieją w tej kwestii rozbieżności i wymienianych jest więcej nazwisk. Według Platona mędrcami byli:

  • Bias z Prieny - doradzał Jończykom, aby emigrowali na Sardynię wobec naporu Persów

  • Solon - ateński polityk i prawodawca, sprawujący władzę z woli ludu, a także - poeta gnomiczny

  • Pittakos z Mityleny - wybrany przez współobywateli dyktator Mityleny z okresu jej współzawodnictwa z Atenami (o panowanie nad Hellespontem)

  • Tales z Miletu - matematyk, astronom, inżynier, polityk, podróżnik i kupiec, uznawany za pierwszego filozofa

  • Kleobulos z Lindos - tyran z Lindos na wyspie Rodos

  • Myzon z Chene

  • Chilon ze Sparty





1   2   3   4   5   6


©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna