I bogowie na Olimpie


Jakie jest najbardziej znane dzieło Myrona?



Pobieranie 0.58 Mb.
Strona3/6
Data07.05.2016
Rozmiar0.58 Mb.
1   2   3   4   5   6

Jakie jest najbardziej znane dzieło Myrona?

Do dnia dzisiejszego zachowały się w postaci rzymskich kopii dwa dzieła Myrona: Dyskobol oraz Atena
i Marsjasz
, o pozostałych wiemy dzięki przekazom poetów starożytności. Jego dzieła były ozdobą nie tylko ulic ateńskich, lecz także wzbudzały ogromny podziw poza Atenami.


    1. Podaj imię twórcy rzeźby „Dyskobol”

Myron - jeden z najwybitniejszych rzeźbiarzy greckich, tworzący w latach 480-445 p.n.e..


    1. Jak nazywają się style architektoniczne starożytnej Grecji?

- dorycki

- joński

- koryncki




    1. Podaj cechy charakterystyczne stylu jońskiego.


Porządek joński to jeden z trzech podstawowych porządków architektonicznych występujących w architekturze starożytnej Grecji. Posiada dwie odmiany: attycką i małoazjatycką. Powstał w Azji Mniejszej na przełomie VII i VI w. p.n.e. pod wpływem budownictwa ludów Wschodu. Styl joński cieszył się ogromną popularnością od IV w. p.n.e., dominował w okresie hellenistycznym. Swoim zasięgiem objął nie tylko Grecję ale też Italię i Sycylię. Przykłady zabytków w porządku jońskim: Apteros (Nike Bezskrzydła) i Erechtejon na Akropolu, Herajon na wyspie Samos, Artemizjon w Efezie i w Ołtarzu Pergamońskim.

Cechą charakterystyczną stylu jest: lekkość, smukłe proporcje, bogate zdobienia.



    1. Podaj cechy charakterystyczne stylu doryckiego.

Porządek dorycki– jeden z najbardziej znanych porządków architektonicznych czasów starożytnych. Charakteryzuje się on ciężkimi proporcjami, surowością i monumentalizmem. Walory artystyczne ustępowały w nim miejsca funkcjonalizmowi.

Architektura dorycka wywodzi się prawdopodobnie z budownictwa drewnianego. Kolumna w porządku doryckim nie posiada bazy, a jej głowica ma kształt bardzo prosty; jak gdyby okrągłej spłaszczonej poduszki, na której spoczywa kwadratowa płyta. Taki rodzaj kolumn pojawił się w Grecji najwcześniej już w VII w. p.n.e.

Styl dorycki nie był stosowany wyłącznie na terenach zamieszkanych przez Dorów, ale w zasadzie wszędzie gdzie dotarła grecka cywilizacja. Najciekawsze przykłady budowli doryckich zachowały się w Italii i na Sycylii. Stworzoną w Italii odmianą porządku doryckiego był porządek toskański.

Surowe reguły kanonu doryckiego były trudne do zastosowania w dużych budowlach, co doprowadziło do zaniechania stosowania tego porządku w okresie hellenistycznym, niemniej z tego czasu znamy jeszcze budowle w stylu doryckim, np. świątynia Ateny Nikeforos w Pergamonie czy Ateny Lindia w Lindos na Rodos.



    1. Podaj cechy charakterystyczne stylu korynckiego.

Porządek koryncki – jeden z trzech podstawowych porządków architektonicznych występujących
w architekturze starożytnej Grecji. Rozwinął się jako odmiana porządku jońskiego na przełomie V i IV w. p.n.e.

Cechy charakterystyczne:

- smuklejsze proporcje i bardziej ozdobna głowica niż w porządku jońskim

- baza – jak w porządku jońskim, czyli trójczłonowa złożona z dwóch torusów i trochilusu między nimi,

- trzon kolumny zdobiony, kolumna o smuklejszych proporcjach

Porządek ten był stosunkowo rzadko stosowany w starożytnej Grecji. Na dużą skalę porządek ten pojawił się dopiero w świątyni Zeusa Olimpijskiego w Atenach.





    1. Co to jest kora?

Kora (gr. kore - dziewczyna) – w sztuce Grecji okresu archaicznego najstarszy typ greckiego posągu kobiecego, wyobrażający stojącą dziewczynę w długich szatach, często z owocem, kwiatem lub ptakiem
w ręku. Żeński odpowiednik kurosa.

Doskonałym przykładem kor są Kariatydy z Erechtejonu (świątynia Ateny Polias) na akropolu ateńskim


z 421-405 r. p.n.e. Szaty kor, były nienaturalne, ich fałdowanuia znacznie odbiegały od realnego wyglądu tkanin na ludzkim ciele. Posągi dużych rozmiarów służyły za podpory architektoniczne.


    1. Co to jest kuros?


Kuros (gr. młodzieniec) - typ posągu w sztuce starożytnej Grecji, przedstawiający stojącego, nagiego młodego mężczyznę z falistymi włosami i zagadkowym uśmiechem (archaiczny uśmiech), z rękoma zawsze opuszczonymi wzdłuż ciała i lewą nogą wysuniętą lekko do przodu. Ten typ posągu był charakterystyczny dla drobnej i monumentalnej sztuki greckiej okresu archaicznego (około 640-430 p.n.e.).



    1. Który z mitów greckich przedstawiony jest w tragedii Sofoklesa pt. „Antygona”?

Antygona” – tragedia Sofoklesa z roku 442 p.n.e.. Nazywana jest tragedią władzy i klasyfikowana jako chronologicznie ostatnia z cyklu trzech tragedii tebańskich (Król Edyp, Edyp w Kolonie, Antygona) opartych na mitach o tebańskim rodzie Labdakidów . Był mityczny ród grecki obejmujący potomków Labdakosa. Jego członkami byli: Lajos, Edyp, Polinik, Eteokles, Antygona i Ismena. Ród ma tragiczną historię związaną z życiem Edypa, bratobójczą walką Eteoklesa z Polinejkesem (Siedmiu przeciw Tebom)
i konfliktu Antygony z Kreonem zakończonym śmiercią Antygony, jej ukochanego Hajmona oraz żony Kreona – Eurydyki. Nad rodem Labdakidów ciążyła klątwa, będąca konsekwencją występku Lajosa. Uwiódł on i porwał młodego chłopca, Chrysipposa, którego uczył powożenia rydwanem. Lajosa przeklął ojciec chłopca, stary król Pelopsa.

    1. Czego dotyczy konflikt w „Antygonie”?

W tragedii tej obserwujemy wyraźny konflikt światopoglądów: Antygona uznawała wyższość religii nad prawem ludzkim. Sądziła, że ocena postępowania człowieka, nawet tego niegodnego jest sprawą bogów, a nie człowieka. Twierdziła, że obowiązkiem krewnych jest pochowanie zmarłego, aby mógł po śmierci zaznać spokoju. Kierowała sie emocjami, miłością do brata, szacunkiem dla zmarłych. Uważała, że prawo ziemskie, pisane nie może naruszać odwiecznych praw religii. Oceniała czyn Polinejkesa mniej surowo, jako próbę odzyskania należnych mu praw do korony. Kierowała się przede wszystkim sumieniem, które nie pozwoliłoby jej spokojnie żyć ze świadomością, że nie dopełniła obowiązku wobec zamrłego brata. Kreon natomiast uznawał wyższośc prawa ustawowego, pisanego nad zwyczajowym. Uważał, że prawo religijne nie może ograniczać zakresu władzy królewskiej. Twierdził, że zdrajcy nie zasługują na przyzwoity pochówek, ale powinni być w ten sposób karani, by być odstraszającym przykładem dla innych: "I ode mnie nigdy źli przed prawymi nie doznają łaski". Kieruje się dobrem państwa, racją stanu, świadomy tego, że bezprawie bywa przyczyną upadku państwa. Miał on na uwadze niewinne ofiary, które przyniosła wojna rozpoczęta za sprawą Polinejkesa. Musiał dbać i umacniać swój autorytet. Nie mógł jako władca pozwolić sobie na okazanie słabości: "I w żadnym razie nie ulec kobiecie".


Antygona podejmuje decyzję o pogrzebaniu brata i tym samym godzi się na swój los. Pogrzeb Polinejkesa oznacza dla niej śmierć. Ona jednak uważa, że nie może postąpić inaczej. Rolę jaką narzuciło jej życie przyjmuje bez buntu. Ma do wyboru dwie możliwości i każda zwieńczona nieszczęściem. Postępując zgodnie z rozkazem Kreona może ona uniknąć śmierci. Dalsze życie będzie jednak pełne wyrzutów sumienia. Świadomość, że mogłaby nie dopełnić obowiązku pogrzebania brata jest dla niej gorsza niż śmierć.



    1. Co przedstawia rzeźba znana pod nazwą „Grupa Laokoona”?

Dzieło przedstawia historię Laokoona i jego synów, zabitych przez węże morskie, opisaną w księdze II Eneidy. Przedstawione w nim zostały trzy akty tragedii. Podczas gdy umieszczony z prawej strony starszy syn, znajdujący się jeszcze w sytuacji dającej szansę ratunku, wyobraża początek akcji, a umieszczony po lewej stronie młodszy zginął już w uściskach węży, w ojcu – figurze środkowej – pokazano energię w obliczu nieuchronnej śmierci, obraz pełen wzniosłości i grozy.

Dzieło to, poprzez swój patos, wybujałość form, dynamizm, gwałtowne poruszenie, żywą mimikę i podkreślenie muskulatury ciał, stanowi przykład "barokowych" tendencji, występujących w sztuce hellenistycznej.



    1. Gdzie znajdował się Posąg Zeusa?

Posąg Zeusa był zaliczany przez starożytnych Greków do siedmiu cudów świata. Znajdował się w świątyni w Olimpii.

Posąg ten wykonał Fidiasz z użyciem techniki chryzelefantyny po roku 430 p.n.e. Rzeźba przedstawiała siedzącego na tronie władcę ludzi i bogów o poważnym i dostojnym obliczu. Na głowie miał wieniec laurowy, z lewego ramienia zwieszał mu się złoty płaszcz, w prawej dłoni trzymał statuę bogini Nike, a lewą rękę wspierał na wykładanym szlachetnymi kamieniami berle. Berło było symbolem władzy Zeusa, a orzeł jego ulubionym i poświęconym mu ptakiem. Poręcze i nogi tronu były rzeźbione ukazując postaci bogiń i epizody walk. Szata i włosy Zeusa były ze złota, obnażone części ciała z kości słoniowej, tron z drewna cedrowego wykładanego hebanem i szlachetnymi kamieniami.



    1. Co przedstawiały motywy dekoracyjne na ceramice greckiej?

Malarstwo tego okresu związane jest przede wszystkim z ceramiką. Wazy to cały świat grecki. Artyści uwiecznili na nich życie codzienne; sympozja, ofiary, sceny erotyczne, igrzyska a także chętnie przedstawiali sceny mitologiczne. W VI wieku p.n.e. pojawiło się malarstwo czarnofigurowe oraz około 530 – 480 p.n.e. malarstwo czerwonofigurowe. Najczęściej spotykane tematy to sceny z życia bogów i ludzi wkomponowane w pasy pokrywające naczynia lub w zamknięte pole prostokąta albo koła (w przypadku dna naczynia). Najbardziej znane przykłady zdobienia ceramiki w stylu malarstwa czarnofigurowego to np. scena gry w kości pomiędzy Achillesem i Ajaksem. W malarstwie czerwonofigurowym częstsze stają się malowidła ukazujące akcję – np. sceny tańca, zawodów sportowych itp. Artyści zwracali też uwagę na dobór tematyki dekoracji do kształtu i przeznaczenia naczynia.





    1. Opisz cechy ceramiki stylu czerwonofigurowego.

Styl czerwonofigurowy (technika czerwonofigurowa, malarstwo czerwonofigurowe) – sposób zdobienia greckich wyrobów ceramicznych w starożytności. Styl ten narodził się w Atenach w VI wieku p.n.e. Dzięki odpowiedniemu wypalaniu uzyskiwano czerwone postaci na czarnym tle. Technika ta była łatwiejsza i dawała lepsze efekty artystyczne niż styl czarnofigurowy, co umożliwiło wyraźne odtworzenie muskulatury Przy jej wykorzystaniu powstały największe dzieła malarstwa wazowego.. Najwspanialszym okresem techniki czerwonofigurowej była epoka stylu archaicznego, której przedstawicielami byli: Eutymides, Duris i inni.

    1. Opisz cechy ceramiki stylu czarnofigurowego.


Czarnofigurowe malarstwo, ceramika stylu czarnofigurowego, technika zdobienia ceramiki stosowana w Grecji w epoce archaicznej (około 620-530 p.n.e.), głównie w Attyce i Chalkis. Charakteryzuje ją umieszczana na czerwonym tle czarna dekoracja figuralna z białymi, purpurowo-fioletowymi i brązowymi szczegółami. Sylwetową dekorację malowano specjalną glinką o dużej zawartości żelaza, którą mieszano ze związkami alkalicznymi. Fragmenty naczynia zamalowane glinką w czasie wypalania wskutek reakcji chemicznej zmieniały kolor na czarny, natomiast tło zachowywało naturalny czerwony kolor gliny, czasem wzmacniany ochrą. Przedstawienia figuralne ze scenami z mitologii, eposów i życia codziennego układano początkowo w pasy, a następnie umieszczano w środkowej części brzuśca naczynia. W szczytowym okresie rozwoju czarnofigurowego malarstwa (około 560-530 p.n.e.) pojawiają się na naczyniach sygnatury garncarzy i malarzy. Około 525 p.n.e. technikę czarnofigurowego malarstwa wyparła technika czerwonofigurowego malarstwa.



    1. Jak nazywały się okresy rozwoju sztuki greckiej?

- okres archaiczny

- okres klasyczny

- okres hellenistyczny



    1. Jak nazywał się motyw dekoracyjny w postaci stylizowanego liścia śródziemnomorskiej rośliny , który występował w architekturze starożytnej Grecji?


Akant - motyw zdobniczy w formie stylizowanego liścia rośliny śródziemnomorskiej - akantu. Dzięki swojemu wyglądowi akant stał się motywem dekoracyjnym w postaci stylizowanego architekturze starożytnej Grecji i Rzymu, później powtarzany był w renesansie, baroku i klasycyzmie. Motyw znany i stosowany od starożytności w elementach architektury - przykładem jest głowica kolumny w porządku korynckim czy kompozytowym, a także w malastwie wazowym i reliefie.



    1. Do jakiego mitu nawiązuje Zbigniew Herbert w wierszu „Apollo i Marsjasz”?

Jest to jeden z bardziej znanych wierszy Herberta, oparty na wątku mitologicznym. Marsjasz był sylenem (półczłowiekiem-półkoniem), który układał hymny na cześć bogów. Miał bardzo wysokie mniemanie o własnym kunszcie. Zdobył się nawet na zuchwalstwo współzawodniczenia z Apollinem, bogiem poezji i najświetniejszym śpiewakiem. Oczywiście wynik pojedynku był z góry przesądzony. Sędziowie przyznali zwycięstwo Apollinowi, ten zaś rozkazał nieszczęśliwego Marsjasza w ramach kary za zuchwalstwo obedrzeć ze skóry.





    1. Kim był bohater wiersza Juliusza Słowackiego „Grób Agamemnona”?

Utwór powstał w 1839r. jako fragment pieśni VIII „Podróży do Ziemi Świętej z Neapolu” Inspiracją do jego napisania stał się pobyt Juliusza Słowackiego w budowli, którą wówczas uważano za grobowiec króla Agamemnona (króla Argos i Myken, naczelnego wodza wojsk greckich pod Troją), a która po późniejszych badaniach okazała się być skarbcem Arteusza.





    1. Skąd Stefan Żeromski zaczerpnął inspirację w tytule powieści „Syzyfowe prace”? Opisz mit.

Zwrot „syzyfowa praca” oznaczał pracę, na którą został skazany przez bogów Olimpu Syzyf – niekończące się wtaczanie kamienia pod górę. Później stał się symbolem pracy bezcelowej, niedającej zamierzonych efektów.

Syzyfowe prace” to pierwsza powieść Stefana Żeromskiego, wydana w 1897 r. pod pseudonimem Maurycy Zych. Książka opowiada o dorastaniu polskiego szlachcica, Marcina Borowicza, w szkole w czasach zaborów. Tytuł powieści jest związkiem frazeologicznym, zaczerpniętym z mitologii greckiej, z mitu o Syzyfie.



    1. W jakich utworach Adam Mickiewicz nawiązywał do tematyki starożytnej Grecji?

  • Motyw mitologicznego bohatera - Prometeusza występuje w kilku utworach Adama Mickiewicza: "Konrad Wallenrod", trzecia część "Dziadów", a dokładniej w tak zwanej Wielkiej Improwizacji, "Księgi narodu polskiego" oraz "Księgi pielgrzymstwa polskiego”

  • Nawiązania do antycznego eposu w „Panu Tadeuszu”



V Wojny starożytnej Grecji


  1. Jaka była bezpośrednia przyczyna wojny trojańskiej?

Mitycznym powodem konfliktu było porwanie Heleny, żony króla SpartyMenelaosa, przez Parysa, księcia trojańskiego, syna króla Priama. Menelaos wezwał na pomoc swojego brata Agamemnona, króla Argos i Myken oraz wszystkie księstwa achajskie. Na leżącą w północnej Anatolii i dotąd niezdobytą Troję, na 1185 okrętach ruszyli wojownicy achajscy.


Wg chronologii greckiej zdobycie Troi miało miejsce w 1184 r. p.n.e. Było ono związane z wyprawami zdobywczymi i ekspansją Achajów utożsamianych z kulturą mykeńską.



  1. Z czyich rąk zginął Achilles podczas wojny trojańskiej?

Achilles zginął, zanim Troja została zdobyta. W miejsce gdzie matka trzymała go za piętę ugodziła go strzała, wypuszczona z łuku przez Parysa, brata Hektora.





  1. Kto brał udział w wojnie korynckiej?


Wojna koryncka – konflikt zbrojny w starożytnej Grecji trwający w latach 395-387 p.n.e. pomiędzy Spartą i jej sojusznikami z Związku Peloponeskiego a koalicją czterech polis (Teb, Aten, Koryntu i Argos) początkowo popieraną przez Persję Achemenidów.


  1. Jakie były przyczyny wojny korynckiej?

Bezpośrednią przyczyną wojny był lokalny konflikt w północno-zachodniej Grecji, w który zaangażowały się Teby i Sparta, natomiast głębszą przyczynę stanowiła ekspansjonistyczna polityka Sparty.




  1. Podaj skutki wojny korynckiej.

Wojnę zakończył pokój Antalkidasa, powszechnie znany jako pokój królewski, podpisany w 387 p.n.e. Zgodnie z postanowieniami traktatu Persja przejęła kontrolę nad całą Jonią, natomiast wszystkie inne greckie miasta zachowały niepodległość. Sparta miała być gwarantem pokoju i otrzymała prawo do użycia siły w celu realizacji jego postanowień. Głównym skutkiem wojny było ukazanie perskiej możliwości skutecznego wpływania na sprawy wewnętrzne Grecji i podkreślenie spartańskiej hegemonii w świecie greckim.





  1. Kto brał udział w I wojnie peloponeskiej?


Pierwsza wojna peloponeska toczyła się w starożytnej Grecji w latach 460-446 p.n.e. Był to pierwszy poważny konflikt między największymi potęgami antycznej HelladyAtenami i Spartą.



  1. Kto brał udział w II wojnie peloponeskiej?


Druga wojna peloponeska zwana też wielką wojną peloponeską (431-404 p.n.e.) między Atenami i wspierającym je Ateńskim Związkiem Morskim, a Spartą i Związkiem Peloponeskim.
Ateński Związek Morski, organizacja polityczna w starożytnej Grecji, sojusz (symmachia) Aten z państwami leżącymi na wyspach Morza Egejskiego.
Związek Peloponeski (Symmachia Spartańska), związek miast Peloponezu pod przewodnictwem Sparty, utworzony w II połowie VI wieku p.n.e. w celu wspólnego prowadzenia wojny.

  1. Ile było wojen peloponeskich?


Wojny peloponeskie (V w. p.n.e.) – dwa konflikty zbrojne w starożytnej Grecji między Atenami i Spartą, w które zostały wplątane prawie wszystkie greckie państwa.



  1. Kto zwyciężył w II wojnie peloponeskiej?

Zwyciężyła Sparta. Upadła idea jedności Hellady, Związek Morski został zlikwidowany. Ateny spadły do roli drugorzędnego państwa greckiego, które w koncepcji Sparty miało być przeciwwagą dla Teb i Koryntu. Po wojnie peloponeskiej na około 30 lat hegemonem w świecie greckim została Sparta, chociaż jej dominacja nie miała tak wyraźnego charakteru jak niegdyś dominacja Aten.





  1. Kto brał udział w wojnach perskich?

Były to wojny pomiędzy Persją, a koalicją greckich polis w Azji Mniejszej.





  1. Ile było wojen perskich?

Były trzy wojny perskie:


Pierwsza wojna perska miała miejsce w roku 490 p.n.e.
Druga wojna perska miała miejsce w latach 480-449 p.n.e.
Trzecia wojna Greków z Persami miała miejsce w latach 334-327 p.n.e.


  1. Który z wielkich, macedońskich wodzów podbił Grecję?


Aleksander III zwany też Aleksandrem Macedońskim ur. 356 p.n.e.w Pelli, zm. 10 czerwca 323 p.n.e. w Babilonie – król Macedonii z dynastii Argeadów w latach 336-323 p.n.e. Jest powszechnie uznawany za wybitnego stratega i jednego z największych zdobywców w historii ludzkości. Okres panowania Aleksandra wyznacza granicę między dwiema epokami historii starożytnej: okresem klasycznym i epoką hellenistyczną.



  1. Czym był Ateński Związek Morski?

Ateński Związek Morski powstał pod koniec wojen perskich około roku 478 p.n.e. głównie z państw obszaru Morza Egejskiego. Miał na celu obronę miast jońskich przed Persją. Po rozpoczęciu II wojny peloponeskiej (431404 p.n.e.) przeciwnikiem sojuszu stała się Sparta.

Związek z czasem stał się podstawą ateńskiego imperium morskiego. Każdy członek był zobowiązany do płacenia corocznej składki (foros) oraz dostarczania okrętów w zamian za gwarancje bezpieczeństwa. Była ona przeznaczona na finansowanie kampanii wojennych związku. Z biegiem lat pieniądze te Ateny zaczęły przeznaczać na powiększenie swej potęgi militarnej.

Początkowo związkiem kierowała rada związkowa (Zgromadzenie Sprzymierzonych), której zebrania odbywały się na wyspie Delos, gdzie znajdował się również skarbiec związku. Później związek uległ całkowicie hegemonii Aten, które surowo karały członków usiłujących prowadzić własną politykę lub wystąpić ze związku. W roku 454 p.n.e. skarbiec został przeniesiony do Aten, i tę datę przyjmuję się jako datę przekształcenia się Związku w federację ateńską. W skład związku w połowie V wieku p.n.e. wchodziło około 200 członków.


  1. Kto odniósł zwycięstwo w bitwie pod Termopilami?

Bitwa pod Termopilami – rozegrana w sierpniu roku 480 p.n.e. na przesmyku Termopile – słynny epizod drugiej wojny perskiej. Wiosna roku 480 p.n.e. przyniosła Grekom złe wieści z Attyki. W kierunku ich kraju rozpoczęła marsz z Azji ogromna armia perska dowodzona przez Kserksesa I. Persowie już drugi raz w przeciągu ostatnich dziesięciu lat próbowali podbić Grecję. Ich pierwsza wyprawa zakończyła się we wrześniu 490 r. p.n.e. porażką na równinie pod Maratonem. Falanga grecka pod wodzą Miltiadesa zgniotła wówczas siły perskie, zabiwszy 6400 Persów. Straty Greków były minimalne i wyniosły jedynie 192 zabitych.



1   2   3   4   5   6


©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna