Instrumentum laboris



Pobieranie 354.79 Kb.
Strona1/7
Data09.05.2016
Rozmiar354.79 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7
SYNOD BISKUPÓW

XIII ZWYCZAJNE ZGROMADZENIE OGÓLNE



NOWA EWANGELIZACJA
DLA PRZEKAZU WIARY CHRZEŚCIJAŃSKIEJ


INSTRUMENTUM LABORIS

Watykan


2012

Spis treści

Przedmowa 4

Wprowadzenie 6

Punkty odniesienia 6

Oczekiwania względem Synodu 6

Temat zgromadzenia synodalnego 7

Od Soboru Watykańskiego II do nowej ewangelizacji 7

Struktura Instrumentum laboris 9



Rozdział pierwszy 11

Jezus Chrystus, Boża Ewangelia dla człowieka 11

Jezus Chrystus, ewangelizator 11

Kościół, ewangelizowany i ewangelizujący 12

Ewangelia, dar dla każdego człowieka 13

Obowiązek ewangelizacji 14

Ewangelizacja i odnowa Kościoła 15



Rozdział drugi 17

Czas nowej ewangelizacji 17

Zapotrzebowanie na “nową ewangelizację” 17

Konteksty nowej ewangelizacji 19

Nowe granice w kontekście komunikacji 20

Zmiany kontekstu religijnego 21

Obecni jako chrześcijanie w tych kontekstach 22

Missio ad gentes, opieka duszpasterska, nowa ewangelizacja 24

Przemiany w parafii a nowa ewangelizacja 24

Definicja i jej znaczenie 26

Rozdział trzeci 28

Przekaz wiary 28

Prymat wiary 29

Kościół przekazuje wiarę, którą sam żyje 29

Pedagogia wiary 30

Podmioty przekazu wiary 31

Rodzina, wzorcowe miejsce ewangelizacji 33

Powołani do ewangelizacji 33

Uzasadnić własną wiarę 34

Owoce wiary 35

Rozdział czwarty 37

Ożywianie działalności duszpasterskiej 37

Inicjacja chrześcijańska, proces ewangelizacyjny 37

Wymóg pierwszego głoszenia 38

Przekazywać wiarę, wychowywać człowieka 40

Wiara i poznanie 41

Fundament wszelkiego duszpasterstwa ewangelizacyjnego 42

Istotna rola powołań 42

Podsumowanie 44

Jezus Chrystus, Ewangelia, która daje nadzieję 44

Radość ewangelizacji 45



Przedmowa

“Przymnóż nam wiary!” (Łk 17, 5). Tymi słowami proszą Pana Jezusa Apostołowie, widząc, że jedynie w wierze, będącej darem Boga, mogą z Nim nawiązać osobistą relację i sprostać powołaniu uczniów. Prośba ta wynikała z doświadczenia własnych ograniczeń. Nie czuli się dość silni, by przebaczyć bratu. Wiara jest niezbędna również do tego, by urzeczywistniać znaki obecności Królestwa Bożego w świecie. Jezus posłużył się uschniętym od korzeni drzewem figowym, by dodać otuchy swym uczniom: “Miejcie wiarę w Boga! Zaprawdę, powiadam wam: Kto powie tej górze: ‘Podnieś się i rzuć się w morze!’, a nie wątpi w duszy, lecz wierzy, że spełni się to, co mówi, tak mu się stanie. Dlatego powiadam wam: Wszystko, o co w modlitwie prosicie, stanie się wam, tylko wierzcie, że otrzymacie” (Mk 11, 22-24). Również Ewangelista Mateusz podkreśla znaczenie wiary w urzeczywistnianiu wielkich dzieł. “Zaprawdę, powiadam wam: Jeśli będziecie mieć wiarę, a nie zwątpicie, to nie tylko z figowym drzewem to uczynicie, ale nawet jeśli powiecie tej górze: ‘Podnieś się i rzuć się w morze!’, stanie się” (Mt 21, 21).



Pan Jezus wypomina niekiedy “Dwunastu” ich słabą wiarę. Na pytanie, dlaczego nie zdołali wypędzić złego ducha, Nauczyciel odpowiada: “Z powodu małej wiary waszej” (Δια την όλιγοπιστίαν ύμών) (Mt 17, 20). Nad Jeziorem Tyberiadzkim, Jezus zanim uciszył burzę, pyta się uczniów: “Czemu bojaźliwi jesteście, małej wiary” (όλιγόπιστοι) (Mt 8, 26). Uczniowie muszą powierzyć się Bogu i Opatrzności, nie lękać się o dobra materialne. “Jeśli więc ziele na polu, które dziś jest, a jutro do pieca będzie wrzucone, Bóg tak przyodziewa, to czyż nie tym bardziej was, małej wiary?” (Mt 6, 30; cf. Łk 12, 28). Podobnie zachowuje się również przed rozmnożeniem chlebów. Kiedy uczniowie zdają sobie sprawę, że zapomnieli zabrać ze sobą na drugi brzeg chleba, Pan Jezus mówi do nich: “Ludzie małej wiary, czemu zastanawiacie się nad tym, że nie wzięliście chleba? Czy jeszcze nie rozumiecie i nie pamiętacie owych pięciu chlebów na pięć tysięcy, i ile zebraliście koszów?” (Mt 16, 8-9).

W Ewangelii Mateusza na szczególną uwagę zasługuje opowiadanie o Jezusie, który chodzi po wodzie i przychodzi do uczniów w łodzi. Po rozproszeniu ich lęku, Pan Jezus przyjmuje warunkową propozycję Piotra: “Panie, jeśli to Ty jesteś, każ mi przyjść do siebie po wodzie!”(Mt 14, 28). W pierwszej chwili Piotr bez trudu chodzi po wodzie, idąc do Jezusa. “Lecz na widok silnego wiatru uląkł się i gdy zaczął tonąć, krzyknął: ‘Panie, ratuj mnie!’”. I Jezus natychmiast “wyciągnął rękę i chwycił go, mówiąc: ‘Czemu zwątpiłeś, małej wiary?’” (Mt 14, 30-31). Jezus i Piotr razem wchodzą do łodzi, a wiatr cichnie. Uczniowie, świadkowie tego wielkiego objawienia, padają przed Panem i wyznają pełną wiarę: “Prawdziwie jesteś Synem Bożym” (Mt 14, 33).

W osobie Piotra możemy rozpoznać postawę wielu wiernych czy całych wspólnot chrześcijańskich, zwłaszcza w krajach od dawna zewangelizowanych. W różnych Kościołach partykularnych dochodzi bowiem tego, że wierni z powodu słabej wiary odchodzą od życia sakramentalnego i praktyk chrześcijańskich, a niektórych można by wręcz uznać za niewierzących (άπιστοι; cf. Mt 17, 17; 13, 58). Jednocześnie niemało Kościołów doświadcza też, że po pierwszym entuzjazmie przychodzi znużenie i lęk w obliczu dość złożonych sytuacji współczesnego świata. Jak Piotr obawiają się wrogiej atmosfery, różnego rodzaju pokus, wyzwań ponad ludzkie siły. Tak jednak dla Piotra, jak i dla wiernych, indywidualnie czy jako członków wspólnoty Kościoła, wybawienie przychodzi jedynie od Pana Jezusa. Jedynie On może podać dłoń i poprowadzić na bezpieczne miejsce w drodze wiary.

Te krótkie refleksje o wierze w Ewangeliach pomagają nam zilustrować temat XIII Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego Synodu Biskupów: “Nowa ewangelizacja dla przekazu wiary chrześcijańskiej”. Znaczenie wiary w tym kontekście zostało dodatkowo podkreślone przez decyzję Ojca Świętego Benedykta XVI o ogłoszeniu Roku Wiary, który rozpocznie się 11 października 2012 r., dla upamiętnienia 50. rocznicy otwarcia Soboru Powszechnego Watykańskiego II i 20. rocznicy opublikowania Katechizmu Kościoła Katolickiego. Wszystko to będzie miało miejsce w trakcie obrad Zgromadzenia Synodalnego. Po raz kolejny sprawdzają się słowa, które Pan Jezus powiedział do apostoła Piotra, skały, na której Pan zechciał wybudować swój Kościół (cf. Mt 16, 19): “Ja prosiłem za tobą, żeby nie ustała twoja wiara. Ty ze swej strony utwierdzaj twoich braci” (Łk 22, 32). Po raz kolejny otworzą się przed wszystkimi “podwoje wiary” (Dz 14, 27).

Jak zawsze, również i dziś celem ewangelizacji jest przekaz wiary chrześcijańskiej. Dotyczy ona w pierwszym rzędzie wspólnoty uczniów Jezusa Chrystusa, zorganizowanych w Kościoły partykularne, diecezjalne i eparchialne, których wierni gromadzą się regularnie na sprawowaniu liturgii, słuchają Słowa Bożego i sprawują sakramenty, przede wszystkim Eucharystię, troszcząc się o przekaz skarbu wiary członkom swych rodzin, wspólnot i parafii. Czynią to poprzez głoszenie i świadectwo życia chrześcijańskiego, katechumenat, katechezy i dzieła miłosierdzia. Chodzi tu o ewangelizację w sensie ogólnym, jako normalną działalność Kościoła. Z pomocą Ducha Świętego, ewangelizację tę, by tak powiedzieć zwyczajną, trzeba ożywić nowym zapałem. Trzeba szukać nowych metod i form wyrazu, by przekazać człowiekowi współczesnemu niezmienną prawdę Jezusa Chrystusa, wciąż nową i będącą źródłem wszelkiej nowości. Jedynie wiara stała i mocna, wiara właściwa męczennikom, może tchnąć ducha w tak wiele planów duszpasterskich, średnio i długoterminowych, ożywić istniejące struktury, wzbudzić duszpasterską kreatywność na miarę potrzeb współczesnego człowieka i oczekiwań dzisiejszych społeczeństw.

Odnowiony dynamizm wspólnot chrześcijańskich da nowy impuls również działalności misyjnej (missio ad gentes), która jest dziś szczególnie pilnym zadaniem, biorąc pod uwagę wielką liczbę osób, które nie znają Jezusa Chrystusa, w krajach nie tylko dalekich, ale również tych, które już dawno zostały zewangelizowane.

Jeśli chrześcijanie pozwolą, by ożywił ich Duch Święty, więcej uwagi poświęcą też tak wielu braciom i siostrom, którzy, choć zostali ochrzczeni, oddalili się od Kościoła i porzucili praktykowanie chrześcijańskiej wiary. Do nich w sposób szczególny chcą się zwrócić z nową ewangelizacją, aby w ten sposób mogli oni odkryć na nowo piękno wiary chrześcijańskiej i radość z osobistego spotkania z Panem Jezusem w Kościele, wspólnocie wierzących.

Te oto tematy zostały podjęte w opublikowanym właśnie Instrumentum laboris. Jako porządek obrad przyszłego Zgromadzenia synodalnego, jest on rezultatem syntezy reakcji na Lineamenta, nadesłanych przez Synody Biskupów Katolickich Kościołów Wschodnich sui iuris, konferencje episkopatów, dykasterie Kurii Rzymskiej oraz do Unie Przełożonych Generalnych, jak również przez inne instytucje, wspólnoty i wiernych, którzy zechcieli wziąć udział w refleksji Kościoła nad tematem Synodu. Przy współpracy Rady Zwyczajnej i korzystając z pomocy kompetentnych ekspertów, Sekretariat Generalny Synodu Biskupów zredagował tenże dokument, w którym zebranych zostało wiele budzących nadzieję aspektów działalności ewangelizacyjnej Kościoła na wszystkich pięciu kontynentach. Wskazano w nim również różne tematy, które wymagają jeszcze głębszej refleksji, aby Kościół mógł nadal w odpowiedni sposób wypełniać swą ewangelizacyjną misję, mając na uwadze liczne aktualne wyzwania i trudności. Umocnieni słowem Pana: “Niech się nie trwoży serce wasze. Wierzycie w Boga? I we Mnie wierzcie!” (J 14, 1) i pod światłym przewodnictwem Ojca Świętego Benedykta XVI, Ojcowie synodalni przygotowują się do podjęcia refleksji nad tym tematem w atmosferze modlitwy, wsłuchania oraz rzeczywistej i nacechowanej miłością jedności. Nie będą w tym sami, ponieważ będzie im towarzyszyć wiele osób, które stale modlą się w intencji obrad synodalnych. Spoglądając na wspólnotę Kościoła w chwale, uczestnicy XIII Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego mają też nadzieję na wstawiennictwo wszystkich świętych, a w szczególności Maryi Panny, błogosławionej, ponieważ “uwierzyła, że spełnią się słowa powiedziane Jej od Pana” (cf. Łk 1, 45).

Bóg, dobry i miłosierny, stale wyciąga swą rękę nad człowiekiem i Kościołem, zawsze gotowy uczynić zadość swym wybranym. Ci jednak muszą chwycić jego dłoń i z wiarą prosić Go o pomoc. Nie jest to czymś oczywistym, o czym świadczy stanowcze pytanie Jezusa: “Czy jednak Syn Człowieczy znajdzie wiarę na ziemi, gdy przyjdzie?” (Łk 18, 8). Z tego względu również dzisiaj Kościół i chrześcijanie muszą stale powtarzać tę prośbę: “Wierzę, zaradź memu niedowiarstwu!” (Mk 9, 24).

Aby Zgromadzenie synodalne mogło sprostać tym oczekiwaniom i potrzebom Kościoła naszych czasów, prośmy o łaskę Ducha Świętego, którego Bóg “wylał na nas obficie przez Jezusa Chrystusa, Zbawiciela naszego” (Tt 3, 6), błagając po raz kolejny Pana Jezusa: “Przymnóż nam wiary” (Łk 17, 5).

+ Nikola Eterović

Arcybiskup tytularny Cibale


Sekretarz generalny Synodu Biskupów

Watykan, 27 maja 2012
Uroczystość Zesłania Ducha Świętego


Wprowadzenie

1. Tematem przyszłego Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego Synodu Biskupów, które odbędzie się od 7 do 28 października 2012 r., będzie “nowa ewangelizacja dla przekazu wiary chrześcijańskiej”, jak to ogłosił Papież Benedykt XVI, zamykając obrady Zgromadzenia Specjalnego Synodu Biskupów dla Bliskiego Wschodu. Aby ułatwić przygotowania do tego wydarzenia, sporządzono Lineamenta. Na te właśnie Lineamenta oraz dołączony do nich kwestionariusz odpowiedziały Konferencje Episkopatów, Synody Biskupów Katolickich Kościołów Wschodnich sui iuris, dykasterie Kurii Rzymskiej oraz Unia Przełożonych Generalnych. Swoje spostrzeżenia nadesłali również poszczególni biskupi, kapłani, członkowie instytutów życia konsekrowanego, świeccy, stowarzyszenia i ruchy kościelne. Wielkie zaangażowanie w proces przygotowawczy potwierdza, jak bardzo temat wybrany przez Ojca Świętego leży na sercu współczesnym chrześcijanom i Kościołowi. Wszystkie nadesłane opinie i refleksje zostały zebrane i ujęte w sposób syntetyczny w tym oto Instrumentum laboris.

Punkty odniesienia

2. Przyszłe Zgromadzenie synodalne zostało zwołane w szczególnie ważnej chwili dla Kościoła katolickiego. W trakcie jego obrad przypada bowiem pięćdziesiąta rocznica rozpoczęcia Soboru Powszechnego Watykańskiego II, dwudziesta rocznica ogłoszenia Katechizmu Kościoła Katolickiego, a także rozpoczyna się Rok Wiary, ogłoszony przez Benedykta XVI1. Synod będzie zatem sposobną okazją, by zwrócić uwagę na potrzebę nawrócenia i wymóg świętości, o czym przypominają też wszystkie te rocznice; Synod będzie także okazją, by wziąć sobie do serca i ponowić owo wezwanie do odkrycia wiary, które zrodziło się na Soborze Watykańskim II, a następnie zostało podjęte najpierw w Roku Wiary ogłoszonym przez Papieża Pawła VI, a dziś zaproponowane ponownie nam przez Papieża Benedykta XVI. To właśnie w tym kontekście Synod będzie obradował na temat nowej ewangelizacji.

3. Ustalone w ten sposób ramy czasowe mają też inne punkty odniesienia, które okazują się istotne tak dla przygotowań, jak i dla samej refleksji synodalnej. Obok bezpośredniego i jasnego odniesienia do nauczania Soboru Watykańskiego II, nie można dziś na przykład rozważać nowej ewangelizacji, nie wziąwszy pod uwagę słów, które na ten temat wypowiedzieli Papież Paweł VI w Adhortacji Apostolskiej Evangelii nuntiandi i Papież Jan Paweł II w Encyklice Redemptoris missio oraz w Liście Apostolskim Novo millennio ineunte. W wielu nadesłanych odpowiedziach zgodnie wskazywano na te teksty jako na punkty odniesienia i kryteria.

Oczekiwania względem Synodu

4. W wielu odpowiedziach zwrócono uwagę na pilną potrzebę wspólnotowej oceny tego, jak Kościół żyje dziś swym pierwotnym powołaniem do ewangelizacji w obliczu wyzwań, z którymi musi się zmierzyć, aby uniknąć ryzyka rozproszenia i podziałów. Wiele Kościołów partykularnych (diecezje, eparchie, Kościoły sui iuris), jak też różne Konferencje Episkopatów i Synody Kościołów Wschodnich są już od wielu lat zaangażowane w weryfikację własnych praktyk głoszenia i dawania świadectwa wierze. W tym względzie w odpowiedziach podano szereg naprawdę godnych podziwu inicjatyw podejmowanych w różnych środowiskach kościelnych: w imię ewangelizacji i z myślą o jej podjęciu w ostatnich dziesięcioleciach różne Kościoły partykularne opracowały dokumenty i plany duszpasterskie, przygotowano inicjatywy (diecezjalne, krajowe, kontynentalne) służące uwrażliwianiu i wspieraniu takiej działalności, stworzono punkty formacyjne dla chrześcijan powołanych do działania na tym polu.

5. W obliczu tak wielkiego bogactwa inicjatyw, przedstawionego z zachowaniem kontrastów, ponieważ nie wszystkie inicjatywy przyniosły spodziewane rezultaty, zwołanie synodu zostało odebrane jako sposobna okazja, by stworzyć wspólnotową i katolicką przestrzeń słuchania, rozeznania, a przede wszystkim by decyzje, które mamy podjąć, odznaczały się jednością. Oczekuje się, że najbliższe Zgromadzenie synodalne będzie wydarzeniem zdolnym dodać siły wspólnotom chrześcijańskim, a zarazem udzielić również konkretnych odpowiedzi na tak wiele pytań, które pojawiają się dzisiaj w Kościele odnośnie do jego zdolności do ewangelizacji. Oczekuje się zachęty, a także konfrontacji i dzielenia się narzędziami analizy i przykładami działań.

Temat zgromadzenia synodalnego

6. Ogłaszając zwołanie XIII Zwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego Synodu Biskupów, Papież Benedykt XVI chciał przypomnieć wspólnotom chrześcijańskim o priorytecie, jakim jest zadanie stojące przed Kościołem na początku nowego tysiąclecia. Idąc za przykładem swego poprzednika bł. Jana Pawła II, który widział w Jubileuszu Roku 2000, obchodzonym w 35-tą rocznicę Soboru Watykańskiego II, bodziec do podjęcia przez Kościół z nowym zapałem swej misji ewangelizacyjnej, Papież Benedykt XVI jeszcze bardziej kładzie nacisk na tę misję, podkreślając jej nowość. Misja, która otrzymali Apostołowie, by iść i nauczać wszystkie narody, chrzcząc je i przygotowując do dawania świadectwa (cf. Mt 28, 19-20); misja, którą Kościół wypełniał i której pozostał wierny przez całe stulecia, ma dziś stawić czoło przemianom społecznym i kulturowym, które do głębi zmieniają sposób, w jaki człowiek postrzega siebie i świat, wpływając zarazem na sposób, a w jaki wierzy on w Boga.

7. Skutkiem wszystkich tych przemian jest szerząca się dezorientacja, która wyraża się w braku zaufania do wszystkiego, co zostało nam przekazane odnośnie do sensu życia, oraz w braku gotowości do pełnego i bezwarunkowego przyjęcia tego, co zostało nam dane jako objawienie głębokich prawd naszego istnienia. Jest nim również zjawisko odpadania od wiary, które stopniowo zaczęło występować w społeczeństwach i kulturach, które od wieków wydawały się przeniknięte Ewangelią. Wiara, postrzegana jako element, który coraz bardziej należy łączyć z prywatną i osobistą sferą człowieka, stała się hipotezą również dla wielu chrześcijan, którzy pozostali zainteresowani właściwymi konsekwencjami społecznymi, kulturalnymi i politycznymi głoszenia Ewangelii, ale nie zadbali wystarczająco o zachowanie w sobie i swych wspólnotach żywej wiary, która niczym niewidzialny płomień ożywia swą miłością i napełnia energią wszystkie pozostałe aspekty życia. Ryzyko, że w ten sposób wiara ulegnie osłabieniu, a wraz z nią również zdolność do dawania świadectwa Ewangelii, ziściło się niestety w niejednym kraju, którego chrześcijańska wiara przez stulecia przyczyniała się do budowania kultury i społeczeństwa.

8. Odpowiedź na tę sytuację jest imperatywem, który Papież Benedykt XVI podjął na początku swego pontyfikatu, jak sam stwierdził: “Kościół jako całość, oraz jej duszpasterze, tak jak Chrystus muszą wyruszyć w drogę, aby wyprowadzić ludzi z pustyni do miejsc tętniących życiem, do przyjaźni z Synem Bożym, do Tego, który daje nam życie, życie w obfitości”2. Kościół czuje, że jego obowiązkiem jest znaleźć nowe narzędzia i nowe słowa, dzięki którym na pustyniach świata będzie można usłyszeć i zrozumieć słowa wiary, które odrodziły w nas życie, życie prawdziwe, życie w Bogu.

9. Zwołanie synodu o nowej ewangelizacji i przekazie wiary sytuuje się w ramach tej woli odrodzenia gorliwości wiary i świadectwa chrześcijan oraz ich wspólnot. Decyzję, bu skupić refleksję synodalną na tym temacie, trzeba w istocie odczytywać w ramach szerszego zamysłu, którego kolejnymi etapami jest niedawne ustanowienie dykasterii ds. promowania nowej ewangelizacji oraz ogłoszenie Roku Wiary. Oczekuje się zatem, że dzięki Synodowi, Kościół wzmoże swą odwagę i siły na rzecz nowej ewangelizacji, odkryje radość wiary i pomoże odkryć na nowo entuzjazm w przekazywaniu wiary. Nie chodzi tu jedynie o wymyślanie czegoś nowego czy podejmowanie niespotykanych dotąd inicjatyw na rzecz głoszenia Ewangelii, lecz o przeżywanie tego aspektu wiary, którym jest głoszenie Boga: “misja [...] odnawia Kościół, ożywia wiarę i tożsamość chrześcijańską, daje nowy entuzjazm i nowe motywacje. Wiara się umacnia, kiedy jest przekazywana”3.

Od Soboru Watykańskiego II do nowej ewangelizacji

10. Choć zamysł wznowienia działalności ewangelizacyjnej Kościoła znalazł swój ostateczny wyraz w decyzjach Papieża Benedykta XVI, o których przed chwilą wspomnieliśmy, to początki tego zamysłu są o wiele głębsze, a jego korzenie bardziej odległe. Zamysł ten ożywiał bowiem nauczanie i posługę apostolską Papieża Pawła VI i Papieża Jana Pawła II. Co więcej, początków tego zamysłu należy szukać w Soborze Watykańskim II i w jego woli, by dać odpowiedź na dezorientację doświadczaną również przez chrześcijan w obliczu wielkich przeobrażeń i podziałów, których doświadczał świat w tamtej epoce; dać odpowiedź, która nie byłaby naznaczona pesymizmem i rezygnacją4, lecz odradzającą mocą powszechnego powołania do zbawienia5, którego Bóg chce dla każdego człowieka.

11. To właśnie dlatego tenże Sobór Powszechny zaliczył działalność ewangelizacyjną do swych głównych tematów: w Chrystusie, światłości narodów6, cała ludzkość odnajduje swą pierwotną i prawdziwą tożsamość7, która na skutek grzechu została przysłonięta; a do Kościoła, na którego obliczu owe światło się odbija, należy zadanie kontynuowania misji ewangelizacyjnej Jezusa Chrystusa8, jej uobecniania i urzeczywistniania, w kontekście uwarunkowań współczesnego świata. W tej perspektywie ewangelizacja staje się jednym z zasadniczych wezwań Soboru, które skłania do wznowienia z nowym zapałem tej misji. Dotyczy to wyświęconych szafarzy: ewangelizacja jest obowiązkiem biskupów9 i kapłanów10. Ale nie tylko, ta podstawowa misja Kościoła jest obowiązkiem każdego chrześcijanina, który przyjął chrzest11. Ewangelizacja jako podstawowy element misji Kościoła został też jasno przedstawiony w całym dekrecie Ad gentes, który pokazuje, jak dzięki ewangelizacji powstaje ciało Kościołów partykularnych, a ogólniej rzecz biorąc każdej wspólnoty chrześcijańskiej. Tak pojęta ewangelizacja nie ogranicza się do jednej z wielu czynności, lecz jest w dynamice Kościoła mocą, która pozwala mu dążyć do swego celu: odpowiedzieć na powszechne powołanie do świętości12.

12. Idąc za wskazaniami Soboru, Papież Paweł VI dalekowzrocznie zauważał, że należy pilnie i z całą mocą wznowić działalność ewangelizacyjną, biorąc pod uwagę dechrystianizację wielu osób, które choć przyjęły chrzest nie żyją po chrześcijańsku, a także fakt, że prości ludzie, choć są w jakiejś mierze wierzący, słabo znają podstawy tejże wiary. Wskazywał też, że coraz więcej osób odczuwa potrzebę poznania Jezusa Chrystusa w innym świetle, inaczej niż w nauczaniu, które otrzymali w dzieciństwie13. A wierny nauce Soboru14, dodawał, że ewangelizacyjna działalność Kościoła “musi szukać nieustannie odpowiednich środków i języka, aby głosić oraz przypominać objawienie Boga i wiarę w Jezusa Chrystusa”15.

13. Dla Papieża Jana Pawła II zadanie to stało się jednym z głównych punktów jego obszernego nauczania i zostało ujęte konkretnie w postaci nowej ewangelizacji, którą systematycznie wyjaśniał w licznych wystąpieniach jako zadanie stojące przed współczesnym Kościołem, zwłaszcza w regionach, które dawno przyjęły chrześcijaństwo. Program ten dotyczy głównie postawy Kościoła na zewnątrz, ale zakłada przede wszystkim stałą odnowę od wewnątrz, stałe przechodzenie, by tak powiedzieć, od ewangelizowanego do ewangelizującego. Wystarczy przypomnieć niektóre jego słowa: “Całe kraje i narody, w których niegdyś religia i życie chrześcijańskie kwitły i dały początek wspólnocie wiary żywej i dynamicznej, dzisiaj wystawione są na ciężką próbę, a niekiedy podlegają procesowi radykalnych przemian wskutek szerzenia się zobojętnienia, sekularyzmu i ateizmu. Chodzi tu przede wszystkim o kraje i narody należące do tak zwanego Pierwszego Świata, w których dobrobyt materialny i konsumizm, aczkolwiek przemieszane z sytuacjami zastraszającej nędzy i ubóstwa, sprzyjają i hołdują zasadzie: ‘żyć tak, jak gdyby Bóg nie istniał’. [...] W innych regionach i narodach chrześcijańskie tradycje pobożności i religijności ludowej pozostały żywe. Dziś jednak owemu moralnemu i duchowemu dziedzictwu grozi roztrwonienie pod wpływem wielorakich procesów, wśród których na pierwszy plan wysuwa się proces sekularyzacji i rozwój sekt. Jedynie nowa ewangelizacja może zapewnić rozkwit czystej i głębokiej wiary, zdolnej nadać tym tradycjom siłę prowadzącą do autentycznej wolności. Oczywiście wszędzie istnieje pilna potrzeba odtworzenia chrześcijańskiej tkanki społeczności ludzkiej. Jednak warunkiem tego jest odtworzenie chrześcijańskiej tkanki samych wspólnot kościelnych w tych krajach i narodach”16.

14. Sobór Watykański II oraz nowa ewangelizacja to tematy, które często pojawiają się w nauczaniu Benedykta XVI. W swym przemówieniu bożonarodzeniowym do Kurii Rzymskiej w 2005 r. – co zbiegło się również z 40-tą rocznicą zakończenia Soboru – podkreślił on w obliczu “hermeneutyki nieciągłości i zerwania” potrzebę “‘hermeneutyki reformy’, odnowy w ciągłości jednego podmiotu-Kościoła, który dał nam Pan; jest to podmiot, który wzrasta w czasie i się rozwija, pozostając jednak zawsze sobą, jedynym podmiotem Ludu Bożego w drodze”17. Ogłaszając Rok Wiary, Ojciec Święty wyraził życzenie, aby wydarzenie to “mogło być dobrą okazją do zrozumienia, że teksty, które otrzymaliśmy jako dziedzictwo po Ojcach soborowych, jak powiedział bł. Jan Paweł II, ‘nie straciły swej wartości i blasku’”. I dodawał: “Ja również pragnę powtórzyć z mocą to, co powiedziałem o Soborze kilka miesięcy po mym wyborze na Następcę Piotra: ‘jeśli odczytujemy go i przyjmujemy, kierując się prawidłową hermeneutyką, może on być i stawać się coraz bardziej wielką mocą dla wciąż tak bardzo potrzebnej odnowy Kościoła’”18. Dlatego też, jak podkreślono w niektórych odpowiedziach na Lineamenta, powyższe wskazania Benedykta XVI, współbrzmiące z nauczaniem jego poprzedników, są niezawodnym przewodnikiem pozwalającym podjąć temat przekazu wiary w nowej ewangelizacji, w Kościele wrażliwym na wyzwania współczesnego świata, lecz zarazem silnie zakorzenionego w swej żywej tradycji, do której należy Sobór Watykański II.

Struktura Instrumentum laboris

15. Od obrad synodalnych oczekuje się zatem rozwoju i pogłębienia tego, co Kościół czyni kilkudziesięciu lat. Ogrom inicjatyw i dokumentów, które już powstały z myślą o ewangelizacji i jej wznowieniu, pokazał wielu Kościołom partykularnym, że oczekiwania nie dotyczą w pierwszym rzędzie tego, co trzeba zrobić, lecz raczej stworzenia warunków do zrozumienia, co i w jaki sposób zostało już zrobione do tej pory. W niejednej odpowiedzi jest mowa o tym, że samo ogłoszenie tematu Synodu oraz praca nad Lineamenta pozwoliły wspólnotom chrześcijańskim jasno dostrzec, jak pilnym jest dziś ów imperatyw nowej ewangelizacji; kolejną tego konsekwencją jest również atmosfera jedności, która pozwala w nowym duchu spojrzeć na wyzwania współczesności.

16. W wielu odpowiedziach nie ukrywano problemu, że Kościół musi podjąć się wyzwania nowej ewangelizacji ze świadomością, że przemiany dokonują się dzisiaj nie tylko w świecie i kulturze, lecz że dotyczą one w pierwszej osobie również samego Kościoła, jego wspólnot, działań, tożsamości. Rozeznanie jest zatem postrzegane jako niezbędne narzędzie, bodziec do zmierzenia się z aktualną sytuacją z większą odwagą i odpowiedzialnością. Sytuując się w tym kontekście, Instrumentum laboris dzieli się na cztery rozdziały, które dostarczają zasadniczych treści i narzędzi sprzyjających takiej właśnie refleksji i rozeznaniu.

17. Pierwszy rozdział zostanie zatem poświęcony ponownemu odkryciu istoty nowej ewangelizacji, czyli doświadczenia wiary chrześcijańskiej: spotkaniu z Jezusem Chrystusem, Ewangelią Boga Ojca dla człowieka, która nas przemienia, gromadzi i wprowadza nas, dzięki darowi Ducha, w nowe życie, którego doświadczamy już teraz, właśnie w owym byciu zgromadzonymi w Kościele; i to właśnie to doświadczenie skłania nas do wyjścia z radością na drogi świata, w oczekiwaniu na urzeczywistnienie Królestwa Bożego, i bycia radosnymi świadkami i głosicielami otrzymanego daru. W kolejnym, drugim rozdziale, podjęta została refleksja nad rozeznaniem skoncentrowanym na przemianach, które dotyczą naszego sposobu życia wiarą, co ma też wpływ na nasze chrześcijańskie wspólnoty. Przeanalizowano też powody, dla których szerzy się idea nowej ewangelizacji, oraz w jaki sposób poszczególne Kościoły lokalne podejmują to pojęcie. W trzecim rozdziale podjęta została analiza podstawowych miejsc, narzędzi, podmiotów i czynności, dzięki którym przekazuje się wiarę chrześcijańską, takich jak: liturgia, katechizacja, działalność charytatywna; pamiętając, że przekazywana wiara, musi być wyznawana, sprawowana, przeżywana i przemodlona. Zgodnie z tym, w czwartym i ostatnim rozdziale podjęto w końcu debatę nad sektorami działalności duszpasterskiej, które w sposób szczególny mają na celu głoszenie Ewangelii i przekaz wiary. Chodzi tu o sektory klasyczne, ale rozważymy też nowe, które pojawiły się w odpowiedzi na bodźce i przynaglenia, które pod wpływem refleksji nad nową ewangelizacją rodzą się we wspólnotach chrześcijańskich i dotyczą ich sposobu przeżywania wiary.




  1   2   3   4   5   6   7


©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna