Pielęgnowanie chorych ze schorzeniami układu krąŻenia



Pobieranie 60.47 Kb.
Data06.05.2016
Rozmiar60.47 Kb.
PIELĘGNOWANIE CHORYCH ZE SCHORZENIAMI UKŁADU KRĄŻENIA
Obecnie w Polsce choroby układu krążenia występują dość często i są dużym problemem zarówno społecznym jak i medycznym ze względu na ich następstwa.
Do najważniejszych zaliczamy:

1. Miażdżyca tętnic

2. Choroba niedokrwienna serca - Morbus ischaemicus

cordis / w Polsce cierpi ok.1,5 mln. osób./

3. Nadciśnienie tętnicze - Hypertonia arterialis / dotyczy

ok.8,5 mln osób /

4. Wady serca

5. Zwyrodnieniowe i zapalne choroby serca

6. Niewydolność krążenia - Insufficientia circulatoria

7. Zaburzenia rytmu serca
Choroby ukł. krążenia cechuje :


  • przewlekły podstępny rozwój

  • przewlekły przebieg z okresami zaostrzeń i remisji

  • stałe potencjalnie zagrożenie życia

  • duża liczba nagłych zgonów


Charakterystyczne objawy chorób układu krążenia

  • bóle serca

  • ograniczenie tolerancji wysiłku

  • duszność :

- wysiłkowa,

- spoczynkowa,

- ortopnoiczna .
Następstwa chorób ukł. krążenia:


  • upośledzają ogólną sprawność organizmu

  • obniżają jakość życia

  • są ważną przyczyną absencji chorobowej i inwalidztwa

Choroby ukł. krążenia w Polsce jako problem społeczny uznane zostały dopiero w 1965r. a walka z nimi stała się głównym celem NPZ /Narodowego Programu Zdrowia /.


Czynniki ryzyka / risk faktors / - to stany i sytuacje, których obecność łączy się z większą liczbą zachorowań, niekorzystnym wpływem na przebieg choroby i występowaniem powikłań.
Większość czynników ryzyka jest wynikiem rozwoju cywilizacji ( zmiana trybu życia, sposobu żywienia, ciągły stres.) stąd wywodzi się nazwa - choroby cywilizacjyjne.
CZYNNIKI RYZYKA

występowania chorób ukł. krążenia można podzielić na trzy grupy:



  1. styl życia

  2. czynniki patofizjologiczne

  • nadciśnienie tętnicze

  • hiperlipidemia

  • cukrzyca

  • otyłość

  • skłonność do choroby zakrzepowej

3. cech osobniczych / wiek, płeć, uwarunkowania

genetyczne/


ROZPOZNANIE CHORÓB UKLADU

KRĄŻENIA
opiera się na wynikach:

  1. badań podstawowych

  • b. podmiotowe - wywiad

  • b. przedmiotowe - pomiar RR, EKG, RTG klatki piersiowej oraz tradycyjne oglądanie, obmacywanie, opukiwanie, osłuchiwanie.

2. badań specjalistycznych :

* nieinwazyjne

  • EKG – graficzny zapis elektrycznej czynności serca

  • monitorowanie EKG metodą Holtera / 24h /

  • EKG wysiłkowe / tzw.próba wysiłkowa/- ocena fizycznej wydolności serca przez określenie tolerancji wysiłku bez zaburzeń funkcjonowania organizmu.

Wykonywana w celu:

- ustalenia lub potwierdzenia istnienia choroby niedokrwiennej

- określenia stopnia zaawansowania choroby,

skuteczności zastosowanego leczenia, i określenia zakresu dozwolonego wysiłku fizycznego.

- oceny wydolności fizycznej u osób zdrowych wykonujących zawody wymagające dobrej tolerancji wysiłku / sportowcy,piloci, strażacy, policjanci /


  • echokardiografia /UKG, ECHO /- obrazowa metoda badania serca i dużych naczyń za pomocą ultradźwięków wysyłanych przez głowicę aparatu i odbijanych od struktury serca.

Za pomocą tego badania możne ocenić budowę

serca tj.:

- grubość serca

- wielkość jam /przedsionki, komory/

- stan zastawek i dużych naczyń

- kurczliwość m.s.

- i przepływ krwi


  • test pochyleniowy / tilt -test /- w diagnostyce omdleń pochodzenia neurokardiogennego ( odruchowego)

polega na obserwacji zachowania RR i akcji serca związanych z przedłużającym się przebywaniem w pozycji pionowej.

Badanie przeprowadzane jest na specjalnym stole uchylnym ustawionym pod kątem 60 – 70º z możliwością szybkiej zmiany położenia jednocześnie monitorując RR i EKG.



  • radioizotopowe b. serca i naczyń / scyntygrafia perfuzyjna serca/- nieinwazyjna metoda pozwalająca ocenić stan ukrwienia serca lub funkcji serca po dożylnym podaniu radioizotopu technetu.

  • TK serca -/tomografia komputerowa / przy zastosowaniu środka cieniującego - umożliwia dokonanie oceny drożności i zwapnień w ścianach naczyń wieńcowych, rozpoznanie anomalii naczyniowych, nieprawidłowości strukturalnych i czynnościowych mięśnia sercowego .

Badanie jest bardzo pomocna w rozpoznaniu i ocenie nasilenia zatorowości płucnej oraz tętniaka rozwarstwiającego aorty.


        • Badania inwazyjne




  • cewnikowanie serca - polega na wprowadzeniu cewnika do serca poprzez nakłucie dużego naczynia:

- żyły udowej, rzadziej ramiennej do części

prawej serca,

- tętnicę udowa, rzadziej promieniową do lewej

części serca)

Umożliwia ono dokonanie pomiarów ciśnienia

wewnątrz komór serca i naczyń badanego obszaru ,

zawartość tlenu we krwi lub podanie środka

kontrastowego, określić drożność naczyń,

b.pomocne w diagnostyce wad wrodzonych.


  • Angiokardiografia – badanie naczyń krwionośnych po podaniu do ich światła środka cieniującego i rejestracji jego przepływu.

W zależności od rodzaju badanych naczyń wyróżniamy:

Arteriografię – badanie tętnic

Flebografię – badane żył

Limfografię badanie układu limfatycznego


  • Koronarografię - /typ angiografii/ - ocena drożności naczyń wieńcowych po podaniu przez cewnik sercowy kontrastu .

Cewnik o specjalnym kształcie końcówki

wprowadza się przez tętnicę promieniową lub

udową kolejno do prawej i lewej tętnicy

wieńcowej i dokonuje się szybkiego wstrzyknięcia

środka kontrastowego.

Obraz tętnic wieńcowych rejestrowany jest

napłycie CD i może być wielokrotnie odtwarzany.
3. badań laboratoryjnych


  • lipidogram

- cholesterol -( b. należy powtórzyć począwszy od wartości 220mg/dl ), - wartość podwyższona › 260

- Trójglicerydy- ( b. należy powtórzyć począwszy od wartości 150 mg/dl ), - wartość podwyższona

›200mg/dl

- lipoproteiny o wysokiej gęstości HDL

(35-45mg/dl)

- lipoproteiny o niskiej gęstości LDL - (b. należy powtórzyć począwszy od wartości 150 mg/dl ), wartość podwyższona ›19 0mg/dl

- Kwas moczowy- kobiety 2,4 – 5,7mg/dl,

mężczyźni 3,4- 7,0 mg/dl


  • poziom glukozy we krwi

  • kreatyniny i elektrolitów

  • markery martwicy mięśnia sercowego

- izoenzym sercowy kinazy kreatynowej ( CKMB )

której wzrost następuje po 4-6 godz. od początków

wystąpienia objawów, a szczyt po 24 godz

- mioglobina- białko mięśniowe, uwalniane już po

2-4 godz. od uszkodzenia mięśnia ( marker

nieswoisty, może pochodzić z mięśni szkieletowych)



- troponiny T i I - białka mięśniowe o dużej swoistości do mięśnia serca. Wzrost poziomu następuje po 4-9 godz. od pojawienia się bólu

a najwyższe stężenie obserwuje sie po okresie

12 - 96 godz. .




Podwyższone wartości utrzymują się zależnie od

rozległości zawału do 7-21 dni troponinyT oraz 5-7 dni dla troponiny I.


Dwukrotnie negatywny wynik troponiny tj. w chwili

przyjęcia i po 6-8 godz. pozwala wykluczyć zawał m.s.




  • układ krzepnięcia

  • gazometria


UDZIAŁ PIELĘGNIARKI W BADANIACH DIAGNOSTYCZNYCH
Każda pielęgniarka powinna umieć wykonać EKG
EKG - elektrokardiogram - zapis elektrycznej funkcji mięśnia sercowego
12 odprowadzeń:

1.Odprowadzenia dwubiegunowe kończynowe:

I - prawa ręka - lewa ręka

II - prawa ręka - lewa noga

III - lewa ręka - lewa noga
2. Odprowadzenia jednobiegunowe kończynowe:

aVR - z prawej ręki

aVL - z lewej ręki

aVF - z lewej nogi


3.Odprowadzenia jednobiegunowe przedsercowe:

V1- w 4 międzyżebrzu 2 cm od mostka po stronie

prawej

V2 - w 4 międzyżebrzu 2 cm od mostka po stronie



lewej

V3 - w 1/2 odległości między V2 a V4

V4 - 5 międzyżebrze po lewej stronie mostka w

linii środkowej obojczyka

V5 - w przedniej linii pachowej na wysokości V4

V6 - w środkowej linii pachowej na wysokości V4


Elektrody kończynowe są oznaczone kolorami:

czerwony - prawe ramię

żółty - lewe ramię

zielony - lewa noga

czarny - prawa noga
EKG wykonuje się standardowo na taśmie kalibrowanej o przesuwie zapisu 25mm/s , a przy tachykardii o przesuwie 50 mm/s.
Krzywa EKG - P, QRS, T charakteryzuje repolaryzację i depolaryzację mięśnia sercowego:

załamek P - depolaryzację przedsionków

załamek QRS - depolaryzację komór / zmienia się w ekstrasystoli komorowej, przeroście komór,w blokach pęczka Hisa - (przedsionkowo-komorowy), w zawale m.s./.
Załamek T - repolaryzacja komór
odcinek PQ- prawidłowo leży w linii izoelektrycznej
odcinek ST - równiez w warunkach prawidłowych leży w linii izoelektrycznej

PROBLEMY PIELĘGNACYJNE W SCHORZENIACH UKŁ.KRĄŻENIA


1. Duszność / spoczynkowa , wysiłkowa/- zapewnienie sprawnego oddychania


2. lęk przed śmiercią - w przypadku zagrożenia życia / np. zawał m.s./-zapewnienie poczucia bezpieczeństwa.
3. Zaburzenia emocjonalne /lęk przed kalectwem /- uświadomienie choremu możliwości pełni życia nawet w stanie inwalidztwa.-poprzez częste rozmowy .
4. Ułatwienie kontaktu z rodziną - organizowanie kontaktu z lekarzem.
5. Prawidłowe odżywianie - dobór diety do stanu fizycznego chorego i współistniejącego schorzenia /lekkostrawna z ograniczeniem soli., niskokaloryczna, niskocholesterowa, miksowana przy braku uzębienia /.
6.Utrzymanie czystości ciała.
7.Wypróżnienia /utrzymanie regularności wypróżnień /
8. Utrzymanie aktywności fizycznej dostosowanej do stanu ogólnego chorego.

9. Przegotowanie do koronarografii:


PRZYGOTOWANIE CHOREGO DO KORONOROGRAFII

I ANGIOGRAFII

PRZYGOTOWANIE CHOREGO DO KORONOROGRAFII

I ANGIOGRAFII
1. 5 godz na czczo przed badaniem

2. Należy ogolić obie okolice pachwin

3. Usunac protezy zębowe

4. Założyć wenflon w okolicygrzbietu dłoni prawej lub lewej.

5. Leki doustne i antyagregacyjne / Heparynaę lub Fraxyparynę/ należy podać.

6. Pacjenci z cukrzycą - należy ustalić z lekarzem prowadzącym podanie śniadania.

7. Sprawdzenie podpisania zgody na badanie.

8. Przekazanie osobiście przez pielęgniarkę pacjenta i jego historii choroby


POSTĘPOWANIE PO BADANIU


1. leżenie na wznak przez 12 godz.

2. Utrzymanie i obserwacja opatrunku 12h.

3. Pacjent nie może zginać kończyny w okolicy której dokonano nakłucia tętnicy celem zapobieżenia wytworzenia sie krwiaka.

4. Spożycie lekkiego posiłku lub napoju może nastąpić po

2h. od zakończenia badania.

ZASADY LECZENIA NIEFARMAKOLOGICZNEGO
1 normalizacja diety

2. ograniczenie spożycia soli

3. ograniczenie spożycia alkoholu

4. zaprzestanie palenia papierosów

5. zwiększenie aktywności fizycznej

6. wprowadzenie diety zawierającej: warzywa, owoce,

niskotłuszczowe produkty mleczne
POSTĘPOWANIE FARMAKOLOGICZNE W DŁAWICY PIERSIOWEJ
1. pół-wysoka, leżąca- unieruchomienie
2. Szybkie podanie azotanów / Nitrogliceryna podana podjęzykowo lub w inhalacji/, po 2 min ból zmniejsza się.
3. W przypadku wystąpienia arytmi - umiarowienie poprzez zastosowanie leków antyarytmicznych.
4. W nadciśnieniu podać leki obniżające Nifedypinę

10 mg p.o. , Nitrendipinę - 1tab. lub Bajotensin 1amp.,

kwas acetylosalicylowy 500mg
5 . W razie potrzeby środki p/ bólowe np. Tramadol

50- 100 mg i.v.


Dusznicę bolesną należy zawsze różnicować z zawałem m.s.

Ból dławicowy po podaniu Nitrogliceryny s.l. ustępuje po kilku minutach . Jeśli nie ustępuje po 15-30 min. to należ poczynić dalsze rozpoznanie w warunkach szpitalnych celem wykluczenia zawału m.s.


POSTĘPOWANIE W OSTREJ NIEWYDOLNOŚCI

LEWOKOMOROWEJ - OBRZĘKU PŁUC
OBJAWY:

  • nagła duszność wdechowa

  • cwałowy rytm serca

  • sinica

  • zimne poty

  • lęk

  • zastoinowe zapalenie oskrzeli

  • astma sercowa

  • rzężenia /granie w płucach/

  • odpluwanie obfitej pienistej plwociny podbarwionej krwią.


POSTĘPOWANIE:
1.pozycja wysoka ze spuszczonymi nogami

2. tlen


3. dostęp do żyły

4. leki rozszerzające oskrzela /Euphilina, Aminophilina/

5. leki uspokajające / Relanium/

6.l. p/bólowe /Morfinę/

7.Furosemid 20-40 mg i.v.- obniżenie ciśnienia,

zmniejszenia ilości płynów krążących w łożysku

naczyniowym.
8. leki porawiające siłę skurczu m. s. / glikozydy nasercowe/
9. Stały monitoring pracy serca - obserwacja na monitorze

10. Zakładamy kartę intensywnego nadzoru / monitoring - tt., RR, oddechu, stopiea wysycenia krwi tlenem - pulsoksymetria/

11.Cewnik / kontrola diurezy/.

PRZEŁOM NADCIŚNIENIOWY
To nagle występujący wzrost ciśnienia tętniczego krwi ze wzrostem wartości ciśnienia rozkurczowego powyżej 120 - 130 mmHg
OBJAWY:

1.bóle głowy, zawroty

2.zaburzenia widzenia

3.szum w uszach

4.nudności

5. objawy dławicowe

6.duszność

7. tachykardia

8.może wystąpić krwawienie z nosa.
POSTĘPOWANIE:
1.pozycja wysoka

2.uspokojenie chorego

3.Nifedypina lub Nitrogliceryna s.l.

4.tlenoterapia ciągła /4-6 l/min. /

5.dostęp do żyły

6. podać płyn Ringera w celu utrzymania ciągłej dyfuzji

7.stosuje się również leki moczopędne np. Furosemid.

8.stały monitoring RR

9.częsty zapis EKG

10.obserwacja stanu świadomości

11.transport w pozycji wysokiej
POWIKŁANIA:
1.uszkodzenie narządów wewnętrznych

2.zawał m. s.

3.krwawienie do o.u.n.

4.dekompensacja układu krążenia - zaburzenia rytmu serca.



POSTĘPOWANIE PIEL. LECZNICZE W Z.M.S.
OBJAWY:

1.skóra blada zlana potem

2.lęk

3.ból zamostkowy /stenokardialny/nie ustępujący po podaniu nitratów



4.osłabienie

5. duszność

6. Zmiany w EKG

7. Troponina dodatnia


ROZPOZNANIE

1. wywiad

2. zmiany w EKG /uniesiony odcinek ST, patologiczny Q

3. Troponina dodatnia


POSTĘPOWANIE

1. unieruchomienie, pozycja w zależności od RR

2.dostęp do żyły

3. opanowanie bólu /Morfina/

4.tlenoterapia.

5.Nitrogłiceryna / poprawienie dotlenienia m.s./

6. monitoring pracy serca, RR,TT, diurezy ( jeśli zajdzie potrzeba -cewnikowanie p.m.)

7.leki antyagregacyjne / Kwas acetylosalicylowy p.o. , Heparyna i.v., s.c /

8.regulacja wypróżnień

9.wyeliminowanie czynników ryzyka

10.W dalszym etapie działania rehabilitacyjne /psychiczna, fizyczna, społeczna/ wspomagające leczenie farmakologiczne i klimatyczne.

LEKI KARDIOLOGICZNE:


DIGOXIN - tabletki, ampułki, glikozyd naparstnicy, zwalnia akcję serca ,zwiększa siłę skurczu m. s., poprawia rzut serca.

DESLANOSIDUM - ampułki , glikozyd nasercowy

DOPAMINUM - ampułki, podnosi ciśnienie tętnicze

LEVONOR - ampułki, podnosi ciśnienie tętnicze i żylne, zwalnia czynność serca, rozkurcza oskrzela.

MAPRYL - zmniejsza opór naczyń tętniczych, zwiększa objętość wyrzutową serca, zmniejsza również opór naczyń nerkowych, zwiększa wydalanie sodu stosowany w przewlekłej niewydolności krążenia, obniża ciśnienie tęttnicze.

CARDONIT - tabletki, azotan, rozszerza naczynia krwionośne tętnicze i żylne oraz wieńcowe, spadek ciśnienia skurczowego i rozkurczowego.

SUSTONIT - tabletki,

POLNITRIN - tabletki do policzkowe,

MOLSIDOMINA - tabletki, rozszerza naczynia wieńcowe

CHINIDINUM SULFURICUM - tabletki, lek przeciwarytmiczny

LIGNOCAINUM HYDROCHLORICUM 1%,2% - ampułki, p/bólowo, lek antyarytmiczny

PROPRANOLOL - tabletki,

CORETAL - ampułki,

NORMOCARD (Atenolol)

LEKI OBNIŻAJĄCE CIŚNIENIE
1.działające moczopędnie( pośrednio obniżają ciśnienie tętnicze);

INDAPAMIDUM – DIURESIN

TIALORID

VEROSPIRON

FUROSEMID

ALLOPURINOL

2.działające na mięśniówkę naczyń

ENARENAL


LORISTA

RAUPAMIL


CAPTOPRIL

LITERATURA:
1. Choroby wewnętrzne - red.Leszka Pączka, Krzysztofa Muchy i Bartosz Foroncewicza PZWL W-wa 2009

2. Choroby wewnętrzne - red.Wojciech Pędich, Iwona Jakubowska-Kuźmiuk - PZWL W-wa 1999

3.Ćwiczenia z chorób wewnętrznych pielęgniarstwa internistycznego – J. Szewieczek, I.Caus – Śląska Akademia Medyczna 1999

4. Pielęgniarstwo – Olaf Krischnick – Urban & Partner, Wrocław 2001



5. Zarys chorób wewnętrznych dla studentów pielęgniarstwa – pod red. Jadwigi Daniuk, Grażyny Jurkowskiej – CZELEJ, Lublin 2005.




©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna