Polityka gospodarcza



Pobieranie 58.53 Kb.
Data30.04.2016
Rozmiar58.53 Kb.



AZERBEJDŻAN
POLITYKA GOSPODARCZA
Azerbejdżan jest członkiem GUAM (Organizacja na Rzecz Demokracji i Rozwoju, w której skład wchodzą Gruzja, Ukraina, Azerbejdżan i Mołdowa) i Czarnomorskiej Organizacji Współpracy Gospodarczej (Black Sea Economic Cooperation - BSEC).

Azerbejdżan realizuje swoją politykę gospodarczą również w ramach Wspólnoty Niepodległych Państw. Prowadzi negocjacje dot. akcesji do WTO.


SYTUACJA GOSPODARCZA
Po rekordowym wzroście PKB w 2006 r. o ponad 35% dynamika wzrostu gospodarczego systematycznie spada. W 2007 r. wzrost PKB wynosił 24,7%, w 2008 r. 10,8%, w 2009 r. osiągnął wzrost 9,3%, a w 2010 r. 5,0%.

Rozwój gospodarki Azerbejdżanu jest ściśle powiązany z koniunkturą na światowych rynkach surowcowych. Sektor naftowy, jako kluczowa gałąź gospodarki, wytwarza ponad połowę PKB oraz generuje ok. 70% wpływów budżetowych. Prawie całość wpływów z eksportu jest wygospodarowywana dzięki sprzedaży surowców energetycznych.

Kryzys gospodarczy, w tym spadek cen na ropę naftową w 2008 r. spowodował wyhamowanie tendencji wzrostowych azerbejdżańskiej gospodarki. Znacząco zmniejszyły się wpływy z eksportu surowców energetycznych oraz dynamika formowania dodatniego salda w bilansie płatniczym. Zamortyzowanie negatywnego wpływu kryzysu światowego na azerbejdżańską gospodarkę było możliwe dzięki posiadanym rezerwom walutowym, które pozwoliły na utrzymanie stabilnego kursu manata oraz kontynuację prowadzonej ekspansywnej polityki fiskalnej, która miała zapewnić wzrost w branżach pozanaftowych.

W celu zdynamizowania wzrostu pozaenergetycznych gałęzi gospodarki realizowane są założenia zatwierdzonej przez  prezydenta Alijewa Strategii Rozwoju Regionów na lata 2009 – 2013, będącej głównym elementem polityki wspierania równomiernego i zrównoważonego wzrostu.

Udział rolnictwa (oraz leśnictwa i rybołówstwa), będących źródłem utrzymania 38,4% aktywnej zawodowo populacji, w całkowitym PKB w 2010 roku wyniósł 4,8%. Rolnictwo ma największe znaczenie w azerbejdżańskim eksporcie pozanaftowym.

Obroty handlowe Azerbejdżanu z zagranicą w 2010 r. wyniosły 27,9 mld USD, w tym eksport 21,3 mld USD (wzrost o 45 % w porównaniu do 2009 r.), a import 6,6 mld USD (wzrost  o 8%).  Ponad 94 % eksportu Azerbejdżanu stanowią surowce mineralne, a 5,8 % pozostałe towary.  W strukturze eksportu pozostałych towarów 23% stanową środki transportu, 17% - tłuszcze roślinne i zwierzęce, 17% - gotowe produkty spożywcze, 11%- metale nieszlachetne, 10% - produkty pochodzenia roślinnego. W strukturze importu czołowe pozycje zajmują maszyny i urządzenia - 26%, metale nieszlachetne – 16%, środki transportu – 14%,  gotowe produkty spożywcze - 10%, produkty chemiczne – 7%, produkty pochodzenia roślinnego - 6%, produkty drewniane, papier – 5%, produkty z kamienia, cementu, ceramiki – 4%, produkty z plastiku, kauczuku, gumy – 4%.



Największymi partnerami handlowymi Azerbejdżanu są w eksporcie: Włochy (33% eksportu ogółem, Francja (8,7%), Izrael (8,2%), USA (7,2%), Ukraina (4,2%), Chorwacja (3,7%),  Indonezja (3,7%), Rosja (3,6%); w imporcie Rosja, (17,3% importu ogółem), Turcja (11,7%), Niemcy (9,2%), Chiny (8,9%), Ukraina (7,1%), Wielka Brytania (4,6%), Kazachstan (4,4%).
Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne

Wskaźniki

2007

2008

2009

2010 r.

PKB (w mld USD)

33,05

46.25

43,2

51,9

PKB na 1 mieszkańca (w USD)

3906,1

5403,9

3.171,5

5.797,8

PKB (zmiana %)

24,7

10,8

9,3

5,0

Deficyt budżetowy (% PKB)

2,9

3,0

0,7

0,9

Produkcja przemysłowa (zmiana %)

25,0

6,0

8,6

b.d.

Inflacja (średnioroczna, %)

16,7

20,8

1.5

5,7

Bezrobocie (%, w oparciu o metodologię ILO)

6,6

6,1

6,0

bd

Eksport towarów (w mld USD)

6,0

47,7

14,7

21,3

Import towarów (w mld USD)

5,7

7,1

6,1

6,6

Bezpośrednie inwestycje zagraniczne (mld USD)

6,6

6,8

2,9

bd

 Źródło: Komitet ds. Statystyki Republiki Azerbejdżanu (www.azstat.org)
SEKTOR NAFTOWY
Eksploatacja bogactw naturalnych w Azerbejdżanie objęta jest państwowym monopolem. Wydobycie surowców przy udziale zagranicznych firm realizowane jest poprzez utworzenie spółek joint venture lub w oparciu o Porozumienia o Podziale Produkcji, które są ratyfikowane przez parlament. W Azerbejdżanie głównymi producentami ropy naftowej i gazu są państwowy azerbejdżański koncern naftowy SOCAR, międzynarodowe konsorcjum AIOC  (Azerbaijan International Operating Company. Udziałowcami AIOC są: BP (34,14%, jest operatorem projektu), Chevron (10,28%), SOCAR (10%), Inpex (10%), Statoil (8,56%), ExxonMobil (8%), TPAO (6,75%), Devon Energy (5,63%), Itochu (3,92%) i Delta Hess (2,72%)) zarządzające pracami na morskim bloku Azeri-Czirag-Guneszli (ACG), z którego pochodzi około 80% wydobywanej w Azerbejdżanie ropy naftowej, oraz konsorcjum Szach-Deniz (Udziałowcy: BP (operator – 25,5%), Statoil (25,5%), SOCAR (10%), LukAgip (10%), NICO (10%), Total (10%) i TPAO (9%)), które rozpoczęło wydobycie gazu w 2007 roku. Dodatkowo w Azerbejdżanie pracami wydobywczymi zajmuje się szereg mniejszych kompanii operacyjnych i spółek joint venture z udziałem SOCAR. 

Według danych SOCAR planowane jest utrzymanie maksymalnego poziomu produkcji ropy naftowej w Azerbejdżanie na poziomie 66-67 milionów ton rocznie (45-50 milionów ton na złożu ACG) w latach 2010-2015..

Dywersyfikacji dróg eksportu gazu służy zawarte porozumienie tranzytowe z Turcją, które otwiera drogę do realizacji projektów przewidujących eksport azerbejdżańskiego gazu na rynki europejskie, tak jak ITGI, TAP czy Nabucco. Równolegle w ramach projektu AGRI z udziałem Azerbejdżanu, Rumunii, Gruzji i Węgier  prowadzone są prace w zakresie oceny możliwości eksportu LNG z gruzińskiego wybrzeża M. Czarnego.  
RAMY PRAWNO – TRAKTATOWE POLSKO – AZEBAJDŻAŃSKIEJ WSPÓŁPRACY GOSPODARCZEJ
Od 1 maja 2004. stosunki gospodarcze Polski z Azerbejdżanem reguluje Umowa o Partnerstwie i Współpracy zawarta pomiędzy UE i Azerbejdżanem, podpisana w Luksemburgu 22 kwietnia 1996 r. (weszła w życie 22 czerwca 1999 r.), której postanowieniami objęte zostały nowe państwa członkowskie UE.

Azerbejdżan jest jednym z uczestników inicjatywy Partnerstwa Wschodniego. Azerbejdżan objęty jest Europejską Polityką Sąsiedztwa. W Nowej Perspektywie Budżetowej 2007-2013 finansowanie pomocy dla Azerbejdżanu odbywa się w ramach ENPI (European Neighbourhood and Partnership Instrument).


WYMIANA HANDLOWA POLSKI Z AZERBAJDŻANEM mln USD              




2007

2008

2009

2010

Dynamika

2009=100

Obroty

73,8

272,1

93,2

145,0

156,0

Eksport

69,3

104,9

82,9

134,6

162,0

Import

4,4

167,1

10,3

10,3

101,0

Saldo

+57,6

-62,2

+72,6

+124,2




Źródło: dane GUS
W 2010 r wymiana handlowa pomiędzy Polską i Azerbejdżanem osiągnęła wartość 145 mln USD, w tym eksport  134 mln USD (wzrost o 62% w porównaniu z 2009 r.), import 10,3 mln USD i utrzymał się na poziomie 2009 r.  Saldo wymiany towarowej wyniosło 124 mln USD. Udział Azerbejdżanu w obrocie towarowym Polski z zagranicą wyniósł 0,01%.

Największą pozycją w strukturze polskiego eksportu do Azerbejdżanu w 2010 r. były urządzenia mechaniczne i elektryczne do rejestracji i odbioru dźwięku  ponad 52% eksportu do tego kraju ogółem. Ponadto w eksporcie do Azerbejdżanu ważną pozycję zajmują produkty przemysłu chemicznego (13,6%), gotowe artykuły spożywcze (9,1%), wyroby nieszlachetne i wyroby z metali nieszlachetnych (5,5%), ścier drzewny, papier i tektura (4,7%).  

Największą pozycję w eksporcie do Azerbejdżanu w 2010 r. stanowiły: aparatura odbiorcza do TV, perfumy i wody toaletowe, czekolada, brzytwy i maszynki do golenia, kosmetyki, leki, kamienie młyńskie, szlifierskie i ścierne, chleb, bułki, pieczywo cukiernicze, pojazdy samochodowe do transportu towarowego, kartony, pudła, torby papierowe. 

W strukturze importu w omawianym okresie produkty przemysłu chemicznego stanowiły 73% eksportu z Azerbejdżanu do Polski, produkty pochodzenia roślinnego 18,7%, gotowe artykuły spożywcze 5,4%.  



W I półroczu 2011 r. wymiana handlowa Polski z Azerbejdżanem wyniosła 52,6 mln USD, w tym eksport 51 mln USD (wzrost o 13% w porównaniu do analogicznego okresu 2010 r.), import 1,55 mln USD (spadek o 76 %).
WSPÓŁPRACA INWESTYCYJNO – KAPITAŁOWA
We wzajemnych stosunkach gospodarczych nie odnotowujemy jak dotąd inwestycji kapitałowych. Należy jednak odnotować, iż podstawa prawna, jaką stanowi umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Azerbejdżanu  o wzajemnym popieraniu i ochronie inwestycji, a także realizowane przez rząd obu krajów programy prywatyzacyjne stanowią sprzyjające okoliczności dla podejmowania przez zainteresowane firmy działalności inwestycyjnej.
W Azerbejdżanie swoje przedstawicielstwa otworzyły następujące firmy:

  • Selena (chemia budowlana),

  • APS Energia (energetyka, dostawy komponentów dla sieci przesyłowych, współpraca z   AZ państwową spółką AzerEnerji),

  • Hydrosprzęt (dystrybucja maszyn Huty Stalowa Wola, działanie w AZ poprzez spółkę jv „VIF”. Budowa warsztatu remontowego dla maszyn budowlanych w Baku.

Ogólny wolumen inwestycji w AZ: około 1 mln USD).

DOSTĘP DO RYNKU
Azerbejdżan korzysta z preferencji celnych w ramach obowiązującego od 1 stycznia 2006 roku Generalnego Systemu Preferencji Celnych UE. Oznacza to, że towary niewrażliwe można sprowadzać na obszar celny UE z zastosowaniem stawki celnej 0% (z wyłączeniem składnika rolnego). Z kolei towary wrażliwe sprowadzane są po stawce obniżonej o 3,5 punktu procentowego w stosunku do stawki KNU. Wobec Azerbejdżanu stosowane są następujące pozataryfowe środki handlowe: nadzór nad importem środków tekstylnych, system Kimberley (dotyczy obrotu diamentami), monitoring graniczny w imporcie obuwia, zakaz wprowadzania na teren UE towarów naruszających niektóre prawa własności intelektualnej, zakaz importu skór i innych towarów wytwarzanych z niektórych gatunków dzikich zwierząt. W Azerbejdżanie stosowane są cła eksportowe na towary uważane za szczególnie ważne z punktu widzenia interesu narodowego: ropę naftową i produkty naftowe, polietylen, sodę kaustyczną, rury stalowe, koncentraty rud żelaza, wyroby z brązu, bawełnę i kawior. Towary wyprodukowane w Azerbejdżanie przez inwestorów zagranicznych są zwolnione z cła eksportowego.

Stawki celne importowe Azerbejdżanu mieszczą się w przedziale 3 – 15%. 

Rząd azerbejdżański reguluje eksport tzw. towarów strategicznych: ropy i produktów naftowych, bawełny, energii elektrycznej i metali kolorowych. Eksporterzy tych towarów zobowiązani są do uzyskania zgody na eksport tych towarów w Państwowym Komitecie Nadzoru Handlu Zagranicznego.

W Azerbejdżanie stosowane są cła eksportowe na: ropę naftową i produkty naftowe, polietylen, sodę kaustyczną, rury stalowe, koncentraty rud żelaza, wyroby z brązu, bawełnę i kawior. Towary wyprodukowane w Azerbejdżanie przez inwestorów zagranicznych są zwolnione z cła eksportowego. Zabrania się eksportu broni palnej, materiałów radioaktywnych, narkotyków oraz leków psychotropowych.

Podatek od wartości dodanej (VAT) płacony jest od sprzedaży towarów i usług oraz od  towarów importowanych. Stosowana jest jednolita stawka VAT w wysokości 18%.
DZIAŁANIA NA RZECZ ROZWOJU DWUSTRONNEJ WSPÓŁPRACY GOSPODARCZEJ
Na podstawie umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Azerbejdżanu o współpracy gospodarczej podpisanej w marcu 2005 r. powołana została Polsko-Azerbejdżańska Międzyrządowa Komisja ds. Współpracy Gospodarczej. Komisja odbyła dotychczas cztery posiedzenia. Ostatnie odbyło się w Baku w dniu 24 listopada 2010 r.  W ramach Komisji podjęte zostały zagadnienia współpracy m.in. w sektorze ropy  i gazu, w dziedzinie rolnictwa, transportu,  finansowo-bankowej, zdrowia, ochrony środowiska. Komisji przewodniczyli ze strony polskiej Wicepremier. Minister Gospodarki W. Pawlak, ze strony azerbejdżańskiej Minister Przemysłu i Energetyki N. Alijew.

24 listopada 2010 r. w Baku, przy okazji Komisji  odbyło się Forum Biznesu z udziałem polskich i azerbejdżańskich firm. W Forum uczestniczyło ponad 30 polskich firm m. in. reprezentujący branżę budowlaną, rolno-spożywczą, energetykę odnawialną, technologie ekologiczne, branżę medyczną. W Forum wzięli również udział przedstawiciele polskich uczelni (AGH, Akademia Morska w Szczecinie), które są  zainteresowane  nawiązaniem współpracy naukowej i naukowo-badawczej, wymianą studentów z azerbejdżańskimi uczelniami.

W latach 2006-2007 odbyły się dwie edycje Ekspozycji Narodowych, w których wzięło udział po ok. 40 polskich firm. 

W czerwcu 2011 r. w Polsce złożyła wizytę misja gospodarcza ok. 25 firm z Azerbejdżanu.

Minister Gospodarki obejmuje częściowym dofinansowaniem niektóre przedsięwzięcia promocyjne o charakterze proeksportowym.

Pomocy finansowej w realizacji przedsięwzięć promocyjnych mogą udzielać również Urzędy Marszałkowskie w ramach Regionalnych Programów Operacyjnych 2007 - 2013 – informacje w domenie: www.mrr.gov.pl i na stronach urzędów marszałkowskich poszczególnych województw.


POTENCJALNE DZIEDZINY WSPÓŁPRACY
W perspektywie średniookresowej gospodarka Azerbejdżanu ma znikome szanse na dywersyfikację i pozostanie nadal zależna od sektora wydobywczego. Jednakże perspektywy rozwoju gospodarczego Azerbejdżanu pozostają dobre przede wszystkim ze względu na wzrost cen na surowce energetyczne na światowych rynkach oraz spodziewany wzrost produkcji ropy naftowej w 2010-2011 roku. 

W związku z tym Azerbejdżan będzie znacznym konsumentem przede wszystkim dóbr konsumpcyjnych.

Głównym (potencjalnie) obszarem polsko-azerbejdżańskiej współpracy gospodarczej pozostaje niezmiennie sektor naftowo-gazowy.

Do najbardziej perspektywicznych obszarów współpracy można zaliczyć branżę budowlaną, farmaceutyczną, rolno-spożywczą, przemysł meblarski, kosmetyczny, a także dostawy maszyn i urządzeń, w szczególności dla sektora przetwórstwa rolno-spożywczego, sektora przetwórstwa ropy i gazu, alternatywnych źródeł energii, w tym wiatrowej, oczyszczalni ścieków i budowy wodociągów.  



 

IZBY


  • Izba Przemysłowo-Handlowa Republiki Azerbejdżańskiej (Azerbaijan Republic Chamber of Commerce and Industry) www.chamber.com.az


WAŻNE KONTAKTY


  • Wydział Ekonomiczny Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Azerbejdżanu

 Azerbejdżan, AZ-1000, Baku
ul. Kiczik Gala 2, Iczeri Szeher
Tel. +994 (12) 492 01 14
Faks +994 (12) 492 02 14
E-mail: baku.amb.sekretariat@msz.gov.pl
www.baku.polemb.net

Źródła: Ministerstwo Gospodarki RP, WPHI Ambasady RP w Azerbejdżanie




©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna