Program kursu Kultura buddyzmu Zajęcia: 48 h; h – godz lekcyjna (45 min)



Pobieranie 50.84 Kb.
Data06.05.2016
Rozmiar50.84 Kb.


Kurs Kultura buddyzmu

Kurs jest realizowany na Wydziale Humanistycznym Akademii Górniczo-Hutniczej w roku akademickim 2009/10.

Opłata za kurs wynosi 200 zł. Ilość miejsc – 25.

I) Program kursu Kultura buddyzmu

Zajęcia: 48 h; h – godz. lekcyjna (45 min)

Lp.

Nazwa kursu

Liczba godzin

Prowadzący

1.

Buddyzm na tle kultury Indii

4 h

prof. dr hab. Ł. Trzciński

2.

Historia filozofii buddyjskiej

8 h

dr W. Kurpiewski

3.

Buddyzm Dalekiego Wschodu

8 h

dr J. Pałosz

4.

Buddyzm tybetański i tradycje tantryczne

8 h

dr J. Kukucz

4.

Buddyzm mongolski

4 h

dr D. Jakubik

5.

Buddyjska nauka o umyśle

8 h

dr hab. C. Woźniak

6.

Warsztaty praktyki buddyjskiej (wykłady o liturgii i praktyka medytacyjna)

8 h

dr W. Kurpiewski, dr J. Pałosz


II) Program zajęć

1. Buddyzm na tle kultury Indii; prof. dr hab. Łukasz Trzciński

Zagadnienia:

1. Religie Indii i ich rys historyczny

2. Główne problemy filozoficzne i religijne okresu wedyjskiego i braminizmu mające związek z doktryną buddyjską: kosmogeneza, ofiara stwórcza (mit Puruszy), pojęcie transcendencji – kształtowanie się pojęcia absolutu (brahman), rozumienie podmiotowości (atman), rytualizm hinduizmu.

3. Rita, dharma, karman w religiach Indii.

4. Buddyzm jako reakcja na braminizm: negacja kultu ofiarniczego, roli kapłanów, systemu kastowego.

5. Stosunek buddyzmu do dżinizmu i sankhji.

6. Upaniszady a buddyzm



  1. Buddyzm tybetański i tradycje tantryczne






Tytuł kursu

Buddyzm tybetański i tradycje tantryczne



Osoba prowadząca

dr Jolanta Kukucz



Charakterystyka przedmiotu:

Celem kursu jest wprowadzenie studentów w ogólną problematykę myśli i kultury buddyzmu tybetańskiego. Jego specyfika wynika z zaadaptowania do buddyzmu mahajany wątków tantrycznych oraz rodzimych.

W oparciu o charakterystykę poszczególnych szkół buddyzmu tybetańskiego oraz form religijności omówione będą kwestie doktrynalne, organizacyjne i kultowe.

Przeanalizowane zostaną też możliwe przyczyny popularności buddyzmu tybetańskiego na Zachodzie oraz dokonywane podczas adaptacji kulturowej reinterpretacje i zniekształcenia jego idei.





Program wykładów:

1. Ruchy tantryczne w Indiach – hipotezy dotyczące genezy, założenia metafizyczne, formy praktyki duchowej.

2. Ciało jako podstawa tantrycznej symbolizacji i metaforyzacji

3. Wierzenia i kulty lokalne w przedbuddyjskim Tybecie

4. Etapy buddyzacji, charakterystyka szkół tybetańskich ich założenia doktrynalne

5. Modele religijności: buddyzm monastyczny i jogiczny

6. Formy pobożności ludowej

7. Specyfika tybetańskiego buddyzmu. Koncepcja reinkarnacji i instytucja tulku (sprul sku)

8. New Age’owe modyfikacje buddyzmu tybetańskiego.


3. Buddyzm Dalekiego Wschodu; dr Jerzy Pałosz

Celem kursu jest nakreślenie ogólnej charakterystyki buddyzmu chińskiego, koreańskiego i japońskiego i jego specyfiki odróżniającej go od buddyzmu indyjskiego. Omówiony zostanie proces wprowadzenia oraz rozwoju buddyzmu na terenie Chin. Poza ogólnym zarysem historycznym przedstawione zostaną także najważniejsze szkoły (sanlun, faxiang, tiantai, huayan, chan, jingtu, lü, mi), które powstały w Chinach, czego celem będzie pokazanie zróżnicowania buddyzmu chińskiego pod kątem doktryny. Omówiony zostanie także wpływ myśli buddyjskiej na kulturę i politykę Chin.

Omówić należy także specyficzne cechy buddyzmu koreańskiego: odrębność od szkół chińskich i japońskich, religijny synkretyzm i pragmatyzm. Mimo powstania w okresie Trzech Królestw (37 pne – 668 ne) i Królestwa Silla (668 – 935 ne) odpowiedników wszystkich głównych szkół chińskich: samron (chin. salun, jap. saran), popsang (faxiang, hosso), chontae (tiantai, tendai), hwaom (huayan, kegon), soen (chan, zen) i mocnego zakorzenienia amidyzmu, przedziały między poszczególnymi szkołami były i są niewielkie. Nie było też typowego dla Japonii podziału soen (zen) na szkołę rinzai i soto.

Omawiając buddyzm japoński szczególna uwaga zostanie zwrócona na dominujący wpływ, jaki wywarł on na kulturę, mentalność i styl życia Japończyków. Także w postaci tzw. zen wojennego i korporacyjnego. Dlatego po omówieniu specyfiki głównych szkół doktrynalnych (głównie tzw. pięciu szkół Nara), szczególna uwaga będzie skupiona na doktrynie i praktyce zen. Niezbędne będzie zapoznanie studentów z pismami Dogena, Tokuan Soho, Hakuina, Hakuuna Yasutani.



4. Buddyzm Dalekiego Wschodu; dr dr D. Jakubik


1



Przedmiot



Buddyzm mongolski

2

Osoba prowadząca przedmiot

dr D. Jakubik



3

Ogólna charakterystyka zajęć

Wprowadzenie do mongolskiej kultury buddyjskiej. Celem zajęć będzie przybliżenie historii buddyzmu oraz pokazanie charakteru buddyzmu w Mongolii. Buddyzm w Mongolii rozwijał się pod wpływem buddyzmu tybetańskiego, który od wielu wieków odgrywał znaczącą rolę zarówno w transmisji tradycji jak i literatury buddyjskiej. Zajęcia dają możliwość przyjrzenia się procesowi kształtowania religii buddyjskiej w Mongolii aż o czasów współczesnych, kiedy również inne religie stały się konkurencyjne dla odradzającego się po 1990 roku buddyzmu mongolskiego.



4

Program wykładów

1) Zarys historii i literatury buddyjskiej w Mongolii

2) Mongolska terminologia buddyjska na tle innych języków azjatyckich

3) Mongolski taniec obrzędowy – cam – synkretyzacja buddyzmu tybetańskiego i mongolskiego oraz tradycji szamanistycznych

4) Buddyzm mongolski i inne trendy religijne we współczesnej Mongolii



5. Buddyjska nauka o umyśle

1

Tytuł kursu

Buddyjska nauka o umyśle

2

Osoba prowadząca

dr. hab. Cezary Woźniak

3

Charakterystyka przedmiotu:

Celem kursu jest wprowadzenie studentów w problematykę dotyczącą koncepcji umysłu w buddyzmie tybetańskim. W buddyzmie tybetańskim pojęcie umysłu zajmuje centralną pozycję, jest więc w pewien sposób bliskie „nowoczesnym”, zachodnim, interdyscyplinarnym badaniom nad poznaniem metodami psychologii, lingwistyki i filozofii. W oparciu o charakterystykę poszczególnych szkół buddyzmu przeanalizowane zostaną różne ujęcia umysłu w buddyzmie tybetańskim oraz możliwość ich rozumienia z perspektywy zachodniej.



4

Program wykładów:

1. Pojęcie umysłu na Zachodzie, pojęcie umysłu w filozofii zachodniej.

2. Pojęcie umysłu w buddyzmie.

4. Specyfika tybetańskiego buddyzmu.

3. Znaczenie buddyzmu tybetańskiego, jego szkół oraz założeń doktrynalnych dla rozumienia pojęcia umysłu.

6. Koncepcja umysłu w buddyzmie tybetańskim.

7. Możliwość rozumienia pojęcia „umysł” w buddyzmie tybetańskim z perspektywy zachodniej.

6.1 Warsztaty praktyki buddyjskiej, dr Wiesław Kurpiewski



Zasady osiągania zrównoważonej wrażliwości i pogłębionej świadomości

Program kursu

A) Część teoretyczna

- Zapoznanie się z terminologią dotyczącą programu: umysł/świadomość, kontinuum doświadczenia, mentalna stabilność, uważność, koncentracja, perceptywny stan umysłu, jasna i klarowna świadomość, wrażliwość (sensytywność) itd.

- Omówienie przyczyn ludzkich problemów: m.in. ograniczające poglądy, szkodliwe emocje i postawy

- Zagadnienie sposobu postrzegania swojej egzystencji

- Możliwości kształcenia umysłu i rozwoju wrażliwości

B) Założenia metodologiczne

- Cztery zasady programu kursu:

- zasada zależności

- funkcjonalność

- przyjęcie elementów programu na podstawie przekonujących racji

- odwołanie się w argumentacji i stosowanych metodach do natury rzeczy

- Kryterium logiczności, zastosowane do:

- bezpośredniego poznania

- argumentacji psychologicznej i logicznej

- Funkcje i cele stosowanych metod:

- rozwój czynników konstruktywnych

- przeciwdziałanie i usunięcie negatywnych czynników



C) Część praktyczna

- Wstępny test dla uczestników kursu – badanie typu swojej wrażliwości (receptywność – reaktywność); ustalenie stopnia jej zrównoważenia i możliwych braków

- Uświadomienie stopnia zadowolenia (satysfakcji) w bieżącym życiowym doświadczeniu

- Pogłębione podejście do codziennego doświadczenia

- Odkrywanie i rozpoznawanie naturalnych, wrodzonych zdolności

- Zapoznanie z możliwościami odblokowania swojej uczuciowości

- Sposób podejścia do innych i do świata - wrażliwość idealna

- Teoria aktywacji naturalnych talentów umysłu i serca

- Umiejętność łączenia w sposobie bycia i zachowania ciepłych uczuć i inteligencji

- Możliwości usuwania szkodliwych emocji i postaw

- Zasady opartego na etyce formowania siebie

- Zasady podejmowania racjonalnych decyzji opartych na wrażliwości

- Ćwiczenia zaawansowane związane z tzw. głęboka świadomością.

-------------------------------------------------------------------------------------------------



6.2 Warsztaty praktyki buddyjskiej, dr Jerzy Pałosz

Warsztaty Zen

Program

  1. Znaczenia zachowania reguł obowiązujących w poszczególnych szkołach i kierunkach Zen (szerzej – mahajany) dla przetrwania buddyzmu jako całości mimo zróżnicowania szkół i kierunków.

  2. Zasady zachowania się w Sali Dharmy/ Dojo: wejście, pokłon (lub pokłony, w zależności od tradycji i okoliczności), zajęcie miejsca na macie – hierarchia miejsc w Sali Dharmy/Dojo.

  3. Sens reguł zachowania: praktyka uważności/ element kultu religijnego.

  4. Ołtarz: części składowe w zależności od szkoły, ich znaczenie, „obsługa” ołtarza.

  5. Medytacja siedząca: właściwa pozycja, właściwy oddech, zasady obowiązujące podczas sesji medytacyjnych w zależności od specyfiki różnych szkół.

  6. Medytacja w marszu: podstawowe odmiany.

  7. Medytacja śpiewu, Kido. Elementy szamanizmu przejęte przez niektóre szkoły na przykładzie Gry Dharmy wg szkołu Kwan Um (Chogye). Wykonanie dwóch pieśni: Pieśni Wieczornego Dzwonu (przez prowadzącego warsztat) ze szczególnym zwróceniem uwagi na rolę dzwonu w medytacyjnym znaczeniu śpiewów, wspólne wykonanie polskiej wersji Sutry Serca pod kierunkiem prowadzącego warsztat (moktak).

  8. Metody utrzymania odpowiedniego stanu umysłu w czasie medytacji: liczenie oddechów, jednoczenie się z oddechem, medytacja z mantrą, shikantaza, medytacja z koanem.

  9. Praktyka pokłonów: kto komu się kłania? Energetyzujące znaczenie tej praktyki. Jej znaczenie dla postępu w praktyce Zen.

  10. Posiłek formalny (według zasad w szkole Kwan Um z porównaniem do zasad obowiązujących w Zen Soto). Znaczenie posiłku formalnego w praktyce Zen.

  11. Rozmowy formalne (koaniczne) – forma, właściwe zachowanie, zainscenizowane przykłady rozmów formalnych na bazie kilku prostszych koanów. Znaczenie formuły „tylko nie wiem”

  12. Mowa Dharmy: odtworzenie zapisu kilku rzeczywistych mów Dharmy, mowa Dharmy wygłoszona przez prowadzącego warsztat z odpowiedziami na pytania uczestników/uczniów.






©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna