Rozdział I. – Przyczyny sytuacji kryzysowych i wypadków w nurkowaniu



Pobieranie 434.96 Kb.
Strona6/8
Data29.04.2016
Rozmiar434.96 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8

Ciepło wewnętrzne

Ciepło ciała ludzkiego pojawia się głównie w mięśniach. Przy intensywnym wysiłku fizycznym wytwarzanie ciepła wzrasta. Znaczny udział w tworzeniu ciepła ma też wątroba, gdzie odbywa się wiele procesów przemiany materii. Ilość ciepła produkowanego przez ludzkie ciało wynosi około 100 W ale przy ciężkim wysiłku fizycznym może dojść aż do poziomu 1 kW. Tworzenie ciepła musi być w równowadze z jego utratą. Inaczej może dojść do wychłodzenia lub przegrzania organizmu. Ciepło tarcimy przede wszystkim poprzez skórę – kombinacją wypromieniowania, przewodzenia i konwekcji. Ważnym mechanizmem utraty ciepła jest też oddychanie – głównie ochładzanie płuc poprzez wdychanie zimnego powietrza. Ludzkie ciało jest wyposażone w ważne mechanizmy termoregulacyjne.

Przy wyższych temperaturach organizm schładza się odparowaniem potu. Innym mechanizmem termoregulacyjnym jest rozszerzanie i zwężanie podskórnych naczyń krwionośnych, dzięki czemu dochodzi do zmiany ukrwienia skóry i różnicowania tempa schładzania krwi w zewnętrznej warstwie ciała. W przypadku dużej utraty ciepła organizm broni się poprzez drżenie mięśni, które uwalnia zwiększoną ilość ciepła.

Załącznik II. - Najczęstsze choroby i urazy w nurkowaniu

Barotrauma jam ciała

W ludzkim ciele znajduje się sporo jam wypełnionych gazem. Przy zmianie ciśnienia otaczającego dochodzi też do zmiany objętości gazu, który je wypełnia. W następstwie tych zmian może dojść do uszkodzenia jam w konsekwencji nadciśnienia lub podciśnienia. Ten rodzaj obrażeń w nurkowaniu nazywamy barotraumą. Najważniejszymi jamami ludzkiego ciała są płuca, zatoki, ucho środkowe i wewnętrzne oraz układ pokarmowy. Są też przestrzenie sztuczne. To są na przykład przestrzenie pomiędzy ciałem nurka a jego wyposażeniem – choćby pod suchym czy neoprenowym skafandrem albo w masce lub też powstałe wskutek zabiegów medycznych (na przykład dziura w zębie po źle wykonanym pląbowaniu).

W części poświęconej fizyce pokazane było, że na każde 10 m głębokości ciśnienie otaczające wzrasta o 1 bar. To oznacza, że objętość balanu nadmuchanego powietrzem i zanurzonego na głębokość 10 m zmniejszy się o połowę a przy znaurzeniu do głębokości 40 m na jedną piątą pierwotnej objętości. Odwrotnie – jeśli balon wypuścimy z głębokości czterdziestu metrów to jego objętość na powierzchni wzrośnie pięciokrotnie.


zależność objętości gazu od ciśnienia otaczającego

Ten sam proces zachodzi w jamach ciała. Jeśli przestrzenie nie są w stanie dostosować się do zmiany w objętości gazu, którym są wypełnione, mogą ulec uszkodzeniu.


Barotrauma płuc
Płuca są największą jamą w ciele ludzkim. Do uszkodzenia płuc w następstwie zmian ciśnienia może przede wszystkim dojść przy wstrzymaniu oddechu na głebokości i późniejszym szybkim wynurzeniu. W efekcie nagłego spadku ciśnienia otaczającego objętość gazu w płucach zwiększa się a jeżeli nurek nie wydycha go, może dojść do uszkodzenia płuc. Omówimy tu kilka przykładów uszkodzenia płuc przez ciśnienie. Wszystkie są bardzo poważne i mogą doprowadzić do śmierci nurka.
Pneumotorax
Bardzo poważną formą uszkodzenia płuc spowodowaną nadciśnieniem jest pneumotorax czyli odma. Przy tym typie obrażenia dochodzi do uszkodzenia ściany płuca, w następstwie czego następuje wniknięcie gazu w przestrzeń pomiędzy opłucną. Powoduje to zapadnięcie się płuca lub jednego z płatów a płuco przestaje funkcjonować. Może dojść do częściowej odmy, odmy jednostronnej lub całkowitej, najcięższej ze wszystkich postaci.

Odma objawia się przyspieszonym oddechem, nierównomiernymi ruchami klatki piersiowej, bolesnością w piersi, bolesnym kaszlem, krwawą pianą pojawiającą się w ustach, zsinieniem związanym z niedostatecznym natlenieniem organizmu oraz innymi oznakami. Poszkodowany próbuje częśto ulżyć sobie w bólu, sam układając się w pozycji ratowniczej. W ciężkich przypadkach odmy może nastąpić utrata przytomności a następnie śmierć przez uduszenie.




odma - pneumotorax

Arterialna embolia gazowa – zator – AGE
Kolejną niebezpieczną przypadłością związaną z barotraumą jest arterialna embolia gazowa (ang. Arterial Gas Emboly – AGE) czyli zator gazowy. W tym przypadku dochodzi w następstwie nadciśnienia do przeniknięcia gazu przez ścianki pęcherzyków płucnych i naczyń płucnych do krwioobiegu. Bąbelki powietrza są potem unoszone przez krew do serca i dalej, do wielkiego obiegu. Akumulacja pęcherzyków w węższym punkcie naczynia może przerwać dostawy natlenionej krwi do tkanek ciała i narządów. Jeżeli jest to jedna z kluczowych tkanek – na przykład mózg lub rdzeń przedłużony – może dojść do zatrzymania podstawowych funkcji życiowych - upośledzenia działania centralnego systemu nerwowego, utraty przytomności, zatrzymania oddechu i pracy serca i w efekcie sspowodować śmierć nurka. Wystąpienie zatoru gazowego bardzo poważnie zagraża życiu nurka. Objawy zwykle pojawiają się wkrótce po wynurzeniu.

zator gazowy

Rozedma płuc
Rozedma to obrażenie, przy którym dochodzi do przenikania powietrza z płuc do wnętrza klatki piersiowej.

Przy rozedmie śródpiersiowej bąble powietrza dostają się przez uszkodzoną ścianę płuca poza opłucną, do przestrzeni w klatce piersiowej i w wyniku tego uciskają na organy wewnętrzne, przede wszystkim serce, główne naczynia a także płuca. Objawy są w tym przypadku podobne jak przy pneumotorax ale i przy zawale serca. U poszkodowanego możemy obserwować problemy z oddychaniem, palący ból za mostkiem, zsinienie skóry i podobne symptomy.




rozedma śródpłucna

Odma podskórna powstaje w wyniku wniknięcia bąbelków powietrza do warstw podskórnych w rejonie szyi. Poszkodowany odczuwa palący ból w okolicy szyi i karku, a podczas ruchów głowy i przy nacisku można usłyszeć trzeszczenie.



odma podskórna

Do uszkodzenia płuc poprzez nadciśnienie może dojść na każdej głębokości. Najniebezpieczniejszym przedziałem jest jednak zakres od powiezchni do 10 m, gdzie na odległości 10 m ciśnienie zmienia się podwójnie. Oznacza to, że przy wynurzaniu z dziesięciu metrów objętość powietrza w płucach powiększa się dwukrotnie. Niebezpieczne może być nawet nurkowanie w basenie. Znane są przypadki uszkodzenia płuc przy nurkowaniu ze sprzętem w basenie o głebokości 2 m.


Najbardziej niebezpiecznym zachowaniem, które może skutkować obrażeniami płuc jest wynurzenie z zatrzymanym oddechem. W związku z tym jedna z najważniejszych zasad sportowego nurkowania brzmi:
Nigdy nie wstrzymuj oddechu podczas wynurzania, zawsze oddychaj równomiernie. Utrzymuj zalecaną prędkość wynurzenia 9 m/min.“
Ryzyko barotraumy płuc mogą zwiększyć inne czynniki, takie jak wcześniejsze przejście poważnej choroby płuc, skutkujące osłabieniem ścian płucnych, palenie tytoniu, zła technika oddychania, próby wyciągania z dna ciężkich przedmiotów, problemy z kontrolą pływalności, utrata kontroli w sytuacji kryzysowej, skutkująca niekontrolowanym wynurzeniem i wiele innych.
Uszkodzenie płuc podciśnieniem nie jest tak częste i być może nigdy się z nim nie zetkniecie. Może do niego dojść przy nurkowaniu bezdechowym do dużych głębokości albo przy niekontrolowanym upadku na dużą głebokość bez możliwości wcześniejszego wdechu.



1   2   3   4   5   6   7   8


©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna