Rozdział I. – Przyczyny sytuacji kryzysowych i wypadków w nurkowaniu



Pobieranie 434.96 Kb.
Strona8/8
Data29.04.2016
Rozmiar434.96 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8

Jadowite zwierzęta morskie

Przy wyjazdach nurkowych, zwłaszcza w rejony mórz subtropikalnych i tropikalnych, możemy zetknąć się z niebezpiecznymi lub jadowitymi zwierzętami morskimi. Niebezpieczeństwo polega na tym, że jadowite zwierzęta są z reguły małych rozmiarów i dobrze się maskują, natomiast kontakt z nimi jest bardzo niepożądany. Nurek może ich niechcący dotknąć, nadepnąć na nie lub zniszczyć ich kryjówkę. W związku z tym, przed każdą wyprawą nurkową do nieznanego miejsca należy przestudiować dostępne materiały o lokalnych organizmach, które tam występują, zaznajomić się z ich wyglądem i obyczajami. Bardzo cennym źródłem informacji są na ogół lokalne centra nurkowe, miejscowi nurkowie lub specjalne broszury informacyjne dla nurków. Obrażenia zadane przez organizmy wodne dzielimy zwykle na trzy rodzaje - ugryzienia, otarcia lub ukąszenia, te ostatnie często stowarzyszone z działaniem jadu niektórych zwierząt. Szybka pomoc lekarska może być


w takich przypadkach bardzo pożądana, w związku z tym każdy nurek ratownik powinien znać tę problematykę.
Poniżej załaczamy przegląd bardziej znanych, niebezpiecznych i jadowitych zwierząt, z którymi możecie się zetknąć pod wodą. Zawsze pamiętajcie o zasadzie – nie dotykajcie pod wodą żadnych organizmów a zwłaszcza tych co mogą przed wami uciec a nie uciekają!
Rodzaj Parzydełkowate
Rodzaj Parzydełkowatych (Cnidaria) obejmuje Meduzowate (Scyphozoa), Koralowate (Anthozoa) – w tym anemony i ukwiały i Polipowce (Hydrozoa). Komórki parzące (knidoblasty) tych organizmów są umiesczone na wierzchu polipa lub w przypadku meduz i anemonów we włóknach.
U meduz włókna te mogą być długie na kilka metrów. Toksyny parzydełkowatych pobudzają histaminy – podobnie jak przy reakcji alergicznej, które wywołują stan zapalny poszkodwanego miejsca, pieczenie, ból i puchnięcie. Potem można zaobserwować kompleksowe objawy – gorączka, nudnosci, wymioty. W przypadku poparzenia przez Osę morską może nastąpić śmierć.

Obrażenie spowodowane przez parzydełkowce zwykle leczymy chłodnym roztworem alkoholu albo winnym octem. Jeżeli części włókien zostały na naskórku, może my posypać je mąką lub pudrem


i spróbować je oderwać. Nie używamy wody ani pisaku. Możemy także aplikować leki antyhistaminowe – ogólne i miejscowego stosowania.

Do najbardziej niebezpiecznych parzydełkowców należą korale - Millepora, niektóre ukwiały i meduzy: Żeglarz portugalski (Physalia physalis) i Osa morska.



meduza osa morska meduza żeglarz portugalski
Rodzaj mięczaki
Rodzaj mięczaki (Mollusca) obejmuje Ślimaki (Gastropoda), Małże (Bivalvia) i Głowonogi (Cephalopoda). W przypadku ślimaków aparat jadowy umieszczony jest zwykle w jamie gębowej - raduli. Do poranienia dochodzi zwykle w sytuacji, gdy nurek nieświadomy niebezpieczeństwa weźmie zwierzę do ręki. Najbardziej niebezpiecznym przedstwicielami ślimaków są Stożki (Conidae)
– na przykład Conus Geographus.

stożek
Toksyna stożków nie jest jeszcze dobrze poznana, działa ona na układ mięśniowy i powoduje jego paraliż. Objawami porażenia tą toksyną są lokalne bóle, zaczerwienienie miejsca zranienia, wymioty, gorączka, biegunka. W ciężkich przypadkach dochodzi do upośledzenia koordynacji ruchowej a czesem śmierci przez uduszenie, spowodowanej zatrzymaniem oddechu w skutek paraliżu przepony. Leczenie za pomocą analgetyków, możemy też próbować ogrzewać chore miejsca.
U małży ilość jadu jest na ogół duża i zależna od ich występowania a także sezonu. Zatrucia
są zwykle spowodowane zjedzeniem trującej małży. Typowymi przedstawicielami są tu omułki, szczeżuje czy sercówki. Toksyna małzy - mytilotoksyna powoduje blokadę tarczek nerwowych
w mięśniach a przez to paraliż. Objawy zwykle pojawiają się do ok 3 godzin po spożyciu – występują nudności, kurcze brzucha, wymioty. Ciężkie zatrucia zwykle bywają związane z rozwojem paraliżu,
w niektórych przypadkach może nawet dojść do śmierci w skutek zatrzymania oddechu. Przy leczeniu stosujemy płukanie żołądka, wywołujemy wymioty. Dalsze leczenie po konsultacji z lekarzem,
w zależności od objawów.
U głowonogów aparat jadowy zwykle znajduje się w jamie gębowej. Toksyna nie jest w pełni zidentyfikowana. Do najniebezpieczniejszych należy ośmiornica australijska niebiesko - plamista Hapalochlaena lunulata. Jej ukąszenie bywa zwykle niebolesne ale bardzo groźne ze względu
na tetrodotoksynę. Objawy – suchość w ustach, brak czucia, nudności, wymioty, utrata koordynacji ruchowej. Czasem może być śmiertelne. Leczenie – tylo przez lekarza.


Hapalochlaena lunulata

Rodzaj szkarłupnie

Rodzaj szkarłupnie (Echinodermata) obejmuje rozgwiazdy (Asteroidea), strzykwy (Holothuroidea) i jeżowce (Echinoidea). Z jeżowcami możemy spotkać się bardzo często przy wychodzeniu na brzeg lub na małej głębokości. Niebezpieczne są kolce – ostre i kruche, łatwo łamiące się i pozostające pod skórą. Kolce czasem są puste a czasem zawierają gruczoły jadowe. Takie poranienia są bardzo bolesne. Rana piecze a każdy dotyk pogłebia ból. Miejscowym objawom czasem towarzyszą ogólne – gorączka, wymioty, biegunka. Objawy mijają zwykle po kilku dniach.




Jeżowiec
Przy leczeniu poranień należy spróbować wyjąc kolce. Najlepiej przy pomocy igły do zastrzyków, która jest ostra a dzięki swojemu kształtowi łatwiej chwyci kolec. Potem ranę przetrzeć Tea tree oil lub zdyzenfekować. Przy urazie wielomiejscowym (dużo kolców) polewać sokiem z cytrynu lub octem. Słaby kwas rozpuszcza kolce i pomaga w ich usuwaniu, a te które pozostaną będą mniej bolesne.
Rodzaj kręgowce, klasa ryby
Z dużej ilości ryb jadowitych (Osteichthyes) omówimy pokrótce te najbardziej znane
i najczęściej występujące. Aparat jadowy u ryb jest zlokalizowany w przednich ościach grzbietowych, czasem w płetwach skrzelowych lub odbytowych. W płetwach ogonowych nie wykazano kolców jadowych. Tu jednak może grozić uraz mechaniczny. Dla przykładu Bodlok Acanthurus – zwany ryba chirurg ma w przednich płetwach ukryte ostre „skalpele“, które mogą być niebezpieczne dla nie znających tej ryby. Podczas ruchu, poruszają się prostopadle do ogona i mogą powodować głebokie, cięte rany. Inne gatunki Zebrasomy (Bodloka) mają widoczne kolce po obu stronach podstawy płetwy ogonowej.
Kolczatki – na przykład Trachinus Draco, Araneus albo Vipera to ryby spotykane w Morzu Śródziemnym. Nie mają pęcherzy pławnych, w związku z czym niechętnie pływają. Najczęściej zakopują się w piasku. Niebezpieczeństwo stwarza nadepnięcie na rybę. Niektóre gatunki, jak choćby Araneus mogą się zachowywać agresywnie wobec nurków.

Zranienia przez te ryby są bardzo bolesne, powodują masywne opuchlizny i paraliż kończyn. Potem występują objawy takie jak gorączka, wymioty, zaburzenia rytmu serca. Niekiedy pojawia się paraliż mięśni oddechowych powodujący śmierć. Leczenie polega na przepłukaniu ran i zaaplikowaniu gorącej wody – ponad 50˚ C wprost na ranę. Toksyna tych ryb jest termowrażliwym białkiem, rozkładającym się i tracącym moc pod wpływem wysokiej temperatury. Wystarczy jakiekolwiek miejscowe źródło ciepła – nawet papieros lub cygaro. Użycie gorącej wody jest trudniejsze w praktyce. Z leków używane są duże dawki antyhistaminików lub kortykoidów.


Skorpeny (Scorpaena Scrofa) jest szeroko rozpowszechniona w wielu morzach. Przebywa na skalistym dnie a jej cechą jest zdolność mimikry – zmiany zabarwienia z dostosowaniem się do tła. Nie jest agresywna i do zranienia dochodzi zwykle przy przypadkowym kontakcie.

Skorpena
Bardzo powszechnym gatunkiem jest Skrzydlica (Pterois Volitans) z jadowitymi płetwami grzbietowymi, piersiowymi i odbytowymi. Nie jest agresywna. Jest jednak niebezpieczna, głównie w nocy, kiedy wypływa w kierunku powierzchni i mogą zagrozić kąpiącym się pływakom. Leczenie analogiczne jak w przypadku pozostałych kolczatek.

Skrzydlica
Szkaradnice (Synaceja Horrida), których przedstawicielem jest na przykład Stone Fish przebwają zwykle na skalistym dnie. Ich aparat jadowy znajduje się w krótkich kolcach grzbietowych. Zwykle nie są agresywne. Ich toksyna dziła bardzo szybko i może spowodować śmierć poszkodowanego. Leczenie – analogicznie jak w poprzednich przypadkach.

Szkaradnica – stone fish

Rodzina węże wodne
Węże wodne (Hydrophiidae) – wszystkie ich rodzaje są jadowite. Opowieści o ich agresywności są mocno przesadzone, poza tym ich zęby i paszcze są małe, że ryzyko ukąszenia jest bardzo niewielkie – możliwe jest np. w fałd skóry pomiędzy palcami. Ich toksynami są myotoniki – powodujące rozpad mięśni. Antidotum nie jest znane a leczenie wyłacznie objawowe.

wąż morski


Polecane leki, które mogą być użyteczne z przypadku zranień przez zwierzęta wodne

Antyhistaminowe miejscowe - Fenistil gel


Antyhistaminowe ogólne – Dithiaden, Zyrtec, Claritine.

Kortykoidy - Hydrocortison, Solu-Medrol

Produkty naturalne - Tea Tree oil, Ocet

Alkohol 60%


Załącznik VII. - Schemat procedury udzielania pierwszej pomocy







1   2   3   4   5   6   7   8


©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna