Samuel phillips huntington



Pobieranie 23.77 Kb.
Data08.05.2016
Rozmiar23.77 Kb.


Pod kierunkiem:

prof. dr hab. Stanisława Literskiego


Opracowała i redagowała

Elżbieta Kubicka



SAMUEL PHILLIPS HUNTINGTON


1927-2008

Nazwany przez New York Times Prorokiem zderzenia cywilizacji, wydał jako autor lub współautor 17 książek i ponad 90 artykułów. Politolog, historyk, wykładowca akademicki, pisarz, uważany za jednego z twórców nowej dziedziny w nauce - stosunków międzynarodowych. Samuel Phillips Huntington urodził się 18 kwietnia 1927r. w Nowym Jorku. Jego ojciec, Richard Thomas Huntington, był wydawcą i dziennikarzem, matka, Dorothy Sanborn Phillips, była pisarką. Zapewne z domu wyniósł zamiłowanie do słowa pisanego oraz dzielenia się wiedzą i przekonaniami. Zmarł 24 grudnia 2008r., w wieku 81 lat, na wyspie Martha’s Vineyard w stanie Massachusetts.

W wieku: 19 lat otrzymał licencjat, 21 lat magistra, 23 lat wykładał na uniwersytecie, 24 lat obronił doktorat, 31 lat zajął stanowisko profesora. Wybitny, twórczy umysł!

Był wykładowcą uniwersyteckim, mentorem, przewodnikiem dla wielu pokoleń, również znakomitych naukowców takich jak Francis Fukujama. Był miłośnikiem otwartych wypowiedzi i wymagającym człowiekiem honoru.

1950-1958 wykładał na Harvardzie, następnie w latach 1958-1962 na Uniwersytecie Columbia. Po czym powrócił do Harvardu, gdzie wykładał pięćdziesiąt osiem lat, aż do przejścia na emeryturę w 2007r.

1977-1978 był koordynatorem do spraw planowania strategicznego w Biurze Bezpieczeństwa Narodowego.

1986-1987 - był prezesem Amerykańskiego Towarzystwa Nauk Politycznych. Był również redaktorem naczelnym miesięcznika Foreign Policy, dyrektorem Centrum Spraw Międzynarodowych im. Johna Olina Uniwersytetu Harwardzkiego, dyrektorem Centrum Stosunków Międzynarodowych na Harvardzie. Jednym z najbardziej wpływowych amerykańskich politologów, należał do najważniejszych postaci współczesnej politologii amerykańskiej. W karierze swej był nie tylko teoretykiem, ale i praktykiem. Współpracował z Henry Kissingerem, Zbigniewem Brzezińskim, Kennethem Wlatzem oraz Stanleyem Hoffmanem. Był doradcą w kampanii prezydenckiej Huberta H. Hummphreya, pracował dla Cartera. Współtworząc przemówienia dla Adlaia E. Stevensona poznał swoją małżonkę Nancy Arkelyan Huntington, wspólnie z nią przeżył 51 lat.

W 1957r. wydał pozycję Żołnierz i państwo opisując i analizując relacje zachodzące między cywilami i armią. Do podjęcia tematu zainspirowały go wydarzenia związane z dymisją generała Douglasa Mac Artura wskutek nieposłuszeństwa w czasie wojny w Korei. To ważna pozycja, ponieważ spowodowała pierwszy raz lawinę krytyki. Liberałowie zarzucali mu zbytnią militaryzację, natomiast konserwatystom nie odpowiadał nacisk na konieczność objęcia kontrolą cywilną poczynań wojska.

W 1991r. wydał Trzecią falę demokratyzacji dotyczącą wydarzeń, jakie miały miejsce w latach 1974-1990. Związane one były z demokratyzacją systemów politycznych w ok. trzydziestu krajach. Autor podjął się próby analizy i wyjaśnienia tych zjawisk. Jednym z podstawowych stwierdzeń w niej zawartych jest to, że demokratyzacje trzeciej fali różnią się od poprzednich, a zmiany systemowe związane są z większym nasileniem przemocy niż transformacji. Huntington napisał ją ponieważ uważał, „że demokracja jest dobrem samym w sobie i ma ona – ….- pozytywny wpływ na wolność jednostek, stabilność wewnętrzną państw, pokój międzynarodowy, a także na Stany Zjednoczone”1.

W 1993r. opublikował w Foreign Affairs artykuł Zderzenie cywilizacji?, w którym przeciwstawił się tezie Francisa Fukuyamy zawartej w analizie Koniec historii, który to miał nastąpić po upadku komunizmu. Kontrowersje jakie wywołał artykuł Huntingtona spowodował rozwinięcie poruszonych w nim problemów, czego efektem stała się wydana w 1996r. książka Zderzenie cywilizacji i nowy kształt ładu światowego, stanowiąc dzieło jego życia. Wiodącą tezą publikacji jest stwierdzenie,

że: „...to kultura i tożsamość kulturowa, będąca w szerokim pojęciu tożsamością cywilizacji, kształtują wzorce spójności, dezintegracji i konfliktu w świecie, jaki nastał po zimnej wojnie”2. Kultura to siła łącząca i dzieląca społeczeństwa. Twórca teorii zwraca uwagę, że tożsamość kulturowa dla większości ludzi ma największe znaczenie i w obronie tej tożsamości będą wywoływane wojny. Nie dwa mocarstwa, różniące się ideologicznie (USA i ZSRR), będą decydować o międzynarodowej polityce, ale cywilizacje. Huntington wprowadził do analiz politologicznych pojęcie cywilizacji, uwidaczniając istotny wpływ zmiennych kulturowych w zmianach, jakie zachodzą w światowym układzie sił. Wskazał, iż wspólne cechy kulturowe wpływają na podejmowanie współpracy gospodarczej i politycznej, a powstające organizacje międzynarodowe, oparte o wspólne fundamenty kulturowe, mają większe szanse na osiągnięcie celów. Na poparcie postawionej tezy przedstawił następujące wnioski:


  1. Polityka globalna jest wielobiegunowa i wielocywilizacyjna. Modernizacja nie oznacza westernizacji i nie prowadzi do powstania cywilizacji uniwersalnej i przejmowania wzorców kulturowych z Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych przez społeczeństwa niezachodnie.

  2. Następuje zmiana układu sił między cywilizacjami. Słabnie wpływ Zachodu, siły Azjatyckie rosną (ekonomicznie, militarnie i politycznie). W krajach islamu mamy do czynienia z eksplozją demograficzną, która destabilizuje kraje muzułmańskie i sąsiednie, a niezachodnie cywilizacje poświadczają wartość swoich kultur.

  3. Tworzy się ład oparty na cywilizacjach. Kraje o podobnych cechach kulturowych współpracują ze sobą. Przemieszczanie społeczeństw między cywilizacjami jest skazane na fiasko. Wokół państw-ośrodków cywilizacji grupują się kraje.

  4. Dążenia Zachodu do uniwersalizacji powodują nasilanie konfliktów z innymi cywilizacjami, szczególnie z Chinami i islamem. Wojny pogranicza cywilizacji powodują koncentrację krajów pokrewnych, grożąc tym samym nasileniem konfliktów, w szczególności między muzułmanami i niemuzułmanami. Występuje konieczność podejmowania działań przez państwa-ośrodki na rzecz zatrzymania tych wojen.

  5. Dla przetrwania Zachodu ważne jest, aby amerykanie potwierdzili zachodni charakter swojej tożsamości. Zachód winien uznać, że ich swoista cywilizacja nie jest uniwersalna i chronić ją przed wyzwaniami niezachodnich społeczeństw. Uniknięcie konfliktu na skalę globalną uzależnione jest od akceptacji wielocywilizacyjnego charakteru polityki i współdziałania.

Jako podstawowy elementem kultury wskazał religię i według niej przedstawił świat jako kręgi cywilizacyjne, wymieniając jako podstawowe:

1.Zachodni- Ameryka Północna, Europa Zachodnia i Środkowa.

2.Latynoamerykański- Ameryka Południowa, Środkowa, południowe stany USA.

3.Prawosławny- Rosja, cz. Białorusi i Ukrainy, Rumunia, Grecja, Bułgaria, Serbia.

4.Afrykański- regionalna cywilizacja została zniszczona przez Arabów i Europejczyków. O wpływy na tym terenie zabiegają różne religie i kultury.

5.Islamski- kraje arabskie, Pakistan, Turcja.

6.Hinduistyczny- Indie, Nepal.

7.Chiński- Chiny i Azja Południowo-Wschodnia.

8.Japoński- wyspy japońskie.

Postrzegając w cywilizacjach wartości, do których dane społeczności przywiązują podstawowe znaczenie, wskazał, że to największa płaszczyzna dzieląca społeczeństwa na „my” i „oni”. Dlatego koalicje między cywilizacyjne nie mają trwałego charakteru, a największe konflikty będą miały miejsce wzdłuż granic cywilizacji. Główne przyczyny konfliktów to walka o: wpływ na kształtowanie wydarzeń międzynarodowych, osiągniecie przewagi militarnej i ekonomicznej, terytorium, wartości i kulturę, to walka o hegemonię danej cywilizacji. Huntington przeprowadził również krytykę cywilizacji zachodniej. Podkreślił, że jej wartości nie można traktować jako uniwersalne we wszystkich światowych kulturach. W tendencjach uniwersalizacji dostrzegał przekonanie o wyższości cywilizacji zachodniej i brak pokory, który nieuchronnie prowadzi do konfliktu cywilizacyjnego i w konsekwencji jej rozpadu.

Teoria ta uzyskała częściowo potwierdzenie w wojnach na Bliskim Wschodzie oraz po zamachach terrorystycznych, które miały miejsce 11.09.2001r. w Stanach Zjednoczonych.

W 2004r. opublikował książkę Kim jesteśmy?: wyzwania dla amerykańskiej tożsamości, zawierając w niej prognozy społeczno-kulturowe, w związku z narastającą imigracją do Stanów Zjednoczonych ludności z Ameryki Łacińskiej, szczególnie z Meksyku. Proces ten może spowodować podział społeczeństwa amerykańskiego na dwujęzyczne za ok. 50 lat. Przyczynami takiej sytuacji są: niechęć Latynosów do nauki języka angielskiego i żądania uznania języka hiszpańskiego za równorzędny. Meksykanie wierni swoim nieamerykańskim wartościom, żyjąc w dużych, własnych społecznościach utrudniających proces asymilacji, tworzą alternatywne społeczeństwo. Fakt ten nie pomaga kultywowaniu tradycji idei równości i sprawiedliwości. Amerykanie czują się obco we własnym kraju. To wyzwanie dla ich tożsamości. Huntington przepowiada Ameryce konflikt rasowy związany z obawą, że biali pochodzenia nielatynoskiego staną się mniejszością narodową. Tezy te spowodowały ogromną dyskusję. Autora oskarżono między innymi o nacjonalizm, ksenofobię, rasizm.

Huntington broniąc swojej książki stwierdził: Dopóki Amerykanie bez względu na rasę czy przynależność etniczną będą trwać przy angloprotestanckiej kulturze założycielskiej swego kraju, dopóty Ameryka będzie Ameryką.
Bibliografia:
1.Samuel P. Huntington, Trzecia fala demokratyzacji, PWN, Warszawa 1995r.

2.Samuel P. Huntington, Zderzenie cywilizacji i nowy kształt ładu światowego, Warszawskie Wydawnictwo Literackie MUZA S.A., Warszawa 2006r.

3.Samuel P. Huntington, Kim jesteśmy?: wyzwania dla amerykańskiej tożsamości, Wydawnictwo Znak, 2007r.

4.http://74.125.79.100/translate_c?hl=pl&sl=en&u=http://www.news.harvard.edu/ gazet…




1 Samuel P. Huntington, Trzecia fala demokratyzacji, PWN, Warszawa 1995, s.11.

2 Samuel P. Huntington, Zderzenie cywilizacji i nowy kształt ładu światowego, Warszawskie Wydawnictwo Literackie MUZA S.A., Warszawa 2006, s.15.






©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna