Wykład 3 (29. 10. 1998) alexis de tocqueville (1805 – 1859) Dzieła: „O demokracji w Ameryce”



Pobieranie 17.53 Kb.
Data07.05.2016
Rozmiar17.53 Kb.

WYKŁAD 3 (29.10.1998)
ALEXIS de TOCQUEVILLE (1805 – 1859)
Dzieła:

„O demokracji w Ameryce”

Dawny ustrój i rewolucja”




  • Alexis de Tocqueville był historiografem

  • na marginesie informacji historiograficznych w jego pracach wyłania się socjologia

  • był postacią przełomową, jako ostatni z wymierającego typu badacza - niezależnego arystokraty, działającego dla własnej satysfakcji, zapoczątkował jednocześnie nowy typ naukowca

  • zamierzenia badawcze Tocqueville’a były bardzo skromne – socjologia i teoria społeczna były przez niego niezamierzone


Analiza demokracji w Stanach Zjednoczonych:

  1. Ameryka (USA) jest specyficzna ze względu na uwarunkowania:

  1. historyczno – geograficzne

  • USA było pustym kontynentem, „tabula rasa”

  • Społeczeństwo odległe od wojen i ważnych elementów wypływających z zewnątrz

  • Społeczeństwo było tu z założenia równe, m.in. w poziomie zamożności. Ludzie którzy tam przebywali byli emigrantami, mieli „równy start”

  • USA odróżniało od ówczesnej Europy istnienie niewolnictwa

  1. kulturowe

  • duże społeczeństwo było względnie równe pod względem języka i religii

  • tendencja do unifikowania się (zacierania różnic)

  • podobny poziom wykształcenia (np.: niski poziom umiejętności pisania)

  • brak zróżnicowania prowadzi do braku tendencji rewolucyjnych

  • religia była purytańska, podstawę stanowiła dyscyplina i porządek moralny

  • z powodu braku arystokracji w USA, istniała władza państwa (prawodawstwo, wymiar sprawiedliwości), jednostki nie były w stanie przeciwstawić się państwu

  1. Opisując społeczeństwo USA Tocqueville zauważył:

  1. miało ono charakter przejściowy pomiędzy arystokracją a demokracją

  2. model demokracji w USA:

  • zmiana znaczenia życia rodzinnego, podstawą stają się uczucia, a nie stan posiadania jak w Europie

  • wolny sposób rozmowy, nieskrępowany statusem i konwenansami

  • stosunek pracodawcy i pracownika dotyczył tylko części osobowości tego ostatniego, a nie całości

  • rozszerzenie współczucia wobec innych członków społeczeństwa (niezdeterminowane statusem czy klasą jak w ówczesnej Europie)

  • szerzący się komercjalizm ingerujący we wszystkie dziedziny życia (wszystko można kupić)

  • życie w USA to ciągły biznes - wartość ma tylko to co materialne, zanik tzw. „prawd wiecznych”

  • sposób sprawowania władzy: decentralizacja: istnienie systemu federalnego, poszczególne stany potrafiły właściwie wymierzyć interes grupowy i partykularny; Tocqueville nie potrafił określić czy przeważają tendencje do decentralizacji, czy wręcz odwrotnie – do scentralizowania państwa

  • niezależność sądownictwa (na straży praw)

  • wolność słowa i gromadzeń

  • rozdział kościoła od państwa




  • Teoria społeczna A. Tocqueville’a:

  1. Pierwsze wzory pojęć socjologicznych stworzone zostały nieświadomie

  2. Metoda badawcza

  1. Tocqueville wzorował się na Monteskiuszu - przejął od niego:

  1. wzorował się na G. Guvier (paleontolog)

  • na wzór badań paleontologicznych wierzył, że społeczeństwo stanowi zwarty, powiązany wzajemnie organizm, a żaden jego element nie jest przypadkowy


  1. Cechy teorii społecznej Tocqueville’a:

  • w każdym społeczeństwie istnieją tendencje

  • w każdym społeczeństwie ciągle przebiegają procesy społeczne

  • procesy społeczne są nieuchronne, nie można im zapobiec

  1. Społeczeństwo to zintegrowana całość złożona z:

  • władzy

  • prawa

  • obyczajów

  • myśli, uczuć

  • polityki gospodarczej

  • życia rodzinnego

  • sztuki

  • nauki

  1. Podstawowe pojęcia, stworzone przez Tocqueville’a:

  1. Stan społeczny – obraz społeczeństwa istniejący w określonym momencie

  2. Typ społeczny – pojęcie abstrakcyjne, które może przejawiać się w wielu społeczeństwach

  • 2 podstawowe typy to demokracja i arystokracja

  • typ określa charakter powiązań pomiędzy poszczególnymi elementami społeczeństwa

  • decyduje nawet o tym jak ludzie myślą

  1. Determinizm

  2. Holizm (ujęcie całości)

  1. Cechy 2 podstawowych typów społecznych:

  1. Demokracja

  1. społeczeństwo egalitarne

  • brak różnic w statusie prawnym

  • ludzie są równi pod względem możliwości

  1. różnice między członkami społeczeństwa uwarunkowane indywidualnie

  2. etos demokracji – zasady życia w niej

  • zanik posłuchu i autorytetu

  • zanik podziałów

  • płaszczyzna odniesienia jest uniwersalna dla wszystkich (nie zdeterminowana klasowo jak w arystokracji)

  • wiara w możliwości i postęp

  • indywidualizm jako element kultury oznacza inny typ uczuć jednostek wobec siebie (zbliżenie jednostek, złamanie barier, traktujemy wszystkich tak samo, z drugiej strony oznaczał izolację np.: w sferze materialnej, konkurencję)

  • istnieje sprzeczność w haśle „wolność, równość, braterstwo” – z wolności wynika indywidualizm, dążenie do autonomii prowadzące do decentralizacji, natomiast równość to sprawiedliwość i pośrednio konieczność centralizacji




Szukasz gotowej pracy ?

To pewna droga do poważnych kłopotów.

Plagiat jest przestępstwem !

Nie ryzykuj ! Nie warto !

Powierz swoje sprawy profesjonalistom.


Wykłady z socjologii klasycznej



(c) Yareth





©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna