Wymagania edukacyjne z historii w kl. 1 na rok szkolny 2013/2014



Pobieranie 58.94 Kb.
Data05.05.2016
Rozmiar58.94 Kb.
Wymagania edukacyjne z historii w kl. 1 na rok szkolny 2013/2014

Stopień

Ocena śródroczna

Ocena roczna ( z uwzględnieniem wymagań na ocenę śródroczną)

dopuszczający

Uczeń poprawnie posługuje się terminami: historia, źródło historyczne, nasza era, przed naszą erą, wiek, australopitek, homo sapiens, koczowniczy tryb życia, rewolucja neolityczna, osiadły tryb życia, osada, epoka brązu, epoka żelaza, cywilizacja, Mezopotamia, system irygacyjny, Sumerowie, miasto-państwo, Babilon, Kodeks Hammurabiego, politeizm , Egipt Górny, Egipt Dolny, faraon , mumia, mumifikacja, sarkofag, piramida, hieroglify, Hebrajczycy, Palestyna, Jahwe, Juda, Izrael, niewola babilońska, prorok, Mesjasz, monoteizm, judaizm, dekalog, kasta, system kastowy, buddyzm, hinduizm, nirwana, Wielki Mur Chiński, piktogram, pismo klinowe, hieroglif, papirus, alfabet, Fenicjanie, pismo demotyczne i hieratyczne, alfabet grecki, Olimp, Hellada, Hellenowie, polis, agora, kolonizacja, kolonia, metropolia , Ateny, Attyka, demokracja, zgromadzenie ludowe (eklezja), Akropol, Sparta, Lakonia, heloci, periojkowie , hoplita, falanga, Persja, Maraton, Termopile, Salamina, Plateje:, wyrocznia, Akropol, mit, heros , gimnazjon, igrzyska, olimpiada, Olimpia, pięciobój olimpijski , Wielkie Dionizje, koturny, dramat, tragedia, komedia, „Iliada”, „Odyseja” filozofia, logika , Związek Morski, wojna peloponeska, Issos, Gaugamela, kultura hellenistyczna , wilczyca kapitolińska, patrycjusz, plebejusz, republika, zgromadzenie ludowe, senat, konsul, pretor, cenzor, edyl, kwestor, trybun ludowy, veto, legion, wojny punickie, Kartagina, imperium rzymskie, prowincja, namiestnik, łuk triumfalny, gladiator ,pryncypat, cesarz, cesarstwo, barbarzyńcy, Forum Romanum, łaźnia (termy), amfiteatr, westalki , Koloseum, akwedukt, Prawo XII tablic, Kodeks Justyniana , Mesjasz, apostołowie, chrześcijaństwo, Pismo Święte, Ewangelia, katolicy, papież, wielka wędrówka ludów, barbarzyńcy, Uczeń wskazuje na mapie: kolebkę ludzkości, Mezopotamię ,państwo babilońskie i asyryjskie , Egipt Izrael, Indie i Chiny, Grecję, Ateny, Spartę, Persję , trasy wypraw Persów przeciwko Grekom oraz miejsca najważniejszych bitew , Olimp i Delfy, Olimpię, Macedonię , trasę wyprawy Aleksandra, miejsca najważniejszych bitew i zajęte terytoria,Rzym , terytoria zajęte przez Rzymian podczas wojen punickich, prowincje podbite przez Rzymian w okresie cesarstwa, podział cesarstwa rzymskiego na część wschodnią i zachodnią, tereny cesarstwa objęte wędrówką ludów, Uczeń dokonuje prostej klasyfikacji źródeł historycznych,

podaje przykłady źródeł pisanych i niepisanych, określa wiek danego wydarzenia, przedstawia główne założenia teorii Karola Darwina , wymienia teorie dotyczące powstania człowieka , przedstawia zmiany, które zaszły w życiu człowieka w okresie neolitu, podaje nazwy metali wykorzystywanych przez praludzi do wytopu broni, narzędzi, ozdób, omawia położenie geograficzne i warunki naturalne panujące w Mezopotamii, wymienia osiągnięcia Sumerów, omawia najważniejsze zasady prawne zapisane w Kodeksie Hammurabiego , wymienia imiona najważniejszych bogów egipskich, przedstawia największe osiągnięcia cywilizacji egipskiej, określa, kim byli i czym zasłynęli Abraham, Mojżesz, Dawid, Salomon, wymienia osiągnięcia cywilizacji indyjskiej i chińskiej, podaje nazwy materiałów piśmienniczych stosowanych w starożytności, omawia położenie geograficzne i warunki naturalne Grecji , opisuje życie i zajęcia mieszkańców Grecji , wymienia nazwy organów władzy ateńskiej polis, określa, które warstwy społeczne posiadały prawa polityczne, a które były ich pozbawione, omawia charakterystyczne cechy ustroju Sparty , tłumaczy, na czym polegało wychowanie spartańskie, wymienia główne przyczyny wojen grecko - perskich , podaje imiona głównych bogów i bogiń greckich oraz dziedziny życia, którym patronowali, wymienia imiona najsłynniejszych herosów greckich , zna wydarzenia związane z datami: 776 r. p.n.e., 1896 r , wymienia dyscypliny sportowe znane starożytnym Grekom , wyjaśnia, kim byli Homer i Fidiasz oraz podaje tytuły ich dzieł , przedstawia okoliczności narodzin teatru greckiego, prezentuje najważniejsze osiągnięcia kultury greckiej, wymienia nazwy greckich porządków architektonicznych, wyjaśnia kim byli i czym zasłynęli: Sokrates, Platon, Arystoteles, Pitagoras, Herodot, Tukidydes, Archimedes , opisuje dokonania przedstawicieli nauki greckiej, określa, kim byli Filip II i Aleksander Wielki , zna wydarzenie związane z datą 753 r. p.n.e., omawia położenie geograficzne i warunki naturalne panujące w Italii, określa ramy chronologiczne istnienia monarchii w Rzymie, wymienia nazwy warstw społecznych w starożytnym Rzymie , zna wydarzenia związane z datami: 264–241 r. p.n.e., 218–201 r. p.n.e., 149–146 r. p.n.e.



określa, kim byli i czym zasłynęli Hannibal, Juliusz Cezar , zna wydarzenia związane z datami 44 r. p.n.e., 31 r. p.n.e.

określa, kim byli i czym zasłynęli: Spartakus, Oktawian, Kleopatra, wymienia korzyści, jakie Rzym czerpał z posiadania prowincji, wyjaśnia, skąd pochodzili niewolnicy rzymscy ,określa, kim był i czym zasłynął Oktawian August , określa znaczenie dróg dla funkcjonowania Imperium Rzymskiego,

wymienia nazwy towarów sprowadzanych do Rzymu, wymienia rozrywki starożytnych Rzymian,

podaje imiona najważniejszych bogów rzymskich , określa, kim byli i czym zasłynęli Wergiliusz, Horacy, Owidiusz, Liwiusz, Tacyt, Swetoniusz , wymienia osiągnięcia kultury

i architektury rzymskiej, wyjaśnia, do czego służyły Koloseum i akwedukty , podaje nazwy rzymskich zbiorów praw, opisuje działalność i znaczenie postaci Heroda Wielkiego, Poncjusza Piłata, Pawła z Tarsu, charakteryzuje działalność Jezusa z Galilei, wymienia imiona autorów Ewangelii, omawia najważniejsze zasady wiary chrześcijańskiej, określa symbole chrześcijaństwa, zna wydarzenia związane z datami 395 r., 476 r., wyjaśnia, kim byli i czym zasłynęli Konstantyn Wielki, Teodozjusz Wielki , wymienia nazwy plemion barbarzyńskich atakujących cesarstwo,



Uczeń poprawnie posługuje się terminami: Bizancjum, Hagia Sophia, katolicyzm, prawosławie, Islam, Allach, muzułmanie, hidżra, Koran, meczet, minaret, marchia, margrabia, hrabia, hrabstwo, renesans karoliński, traktat w Verdun, uniwersalizm, Normanowie (Wikingowie), Słowianie, Schizma wschodnia, prawosławie, inwestytura, konkordat wormacki, drużyna książęca, woj, danina, relikwie, metropolia, kanonizacja, włócznia św. Maurycego, gród, trybut, denar, wojewoda, statut, seniorat, senior, dzielnica senioralna , Uczeń lokalizuje na mapie: Konstantynopol i cesarstwo bizantyjskie, Półwysep Arabski oraz miasta Mekkę i Medynę, pierwotne siedziby Franków, terytoria podbite przez Karola Wielkiego, państwa powstałe w wyniku podziału monarchii Karola Wielkiego, kierunki ekspansji Wkingów , położenie pierwszych państw słowiańskich i Węgier , Cluny grody w państwie Mieszka I, terytoria podbite przez Bolesława Chrobrego, terytoria podbite przez Bolesława Krzywoustego, grody oblegane przez Niemców , Uczeń zna wydarzenie związane z datą 395 r.

określa, kim był i czym zasłynął Justynian I Wielki , zna wydarzenie związane z datą 622 r, omawia położenie geograficzne i warunki naturalne panujące na Półwyspie Arabskim,

opisuje warunki życia i zajęcia Arabów, zna wydarzenie związane z datą 800 r.,

określa, kim byli i czym zasłynęli Pepin Krótki, Karol Wielki , opisuje życie codzienne i zajęcia Franków,

określa zasięg terytorialny państwa Franków , zna wydarzenia związane z datami 843 r., 962 r.,

określa, kim byli i czym zasłynęli Otton I, Otton III, wymienia postanowienia traktatu w Verdun, określa, kim był i czym zasłynął Wilhelm Zdobywca , opisuje warunki życia i zajęcia ludności normańskiej, określa, kim byli i czym zasłynęli Cyryl i Metody , dokonuje podziału Słowian na grupy (zachodnią, wschodnią, południową), omawia warunki życia i zajęcia Słowian , zna wydarzenia związane z datami 1054 r., 1122r., przedstawia dokonania postaci Grzegorza VII i Henryka IV , zna wydarzenia związane z datami 966 r., 972 r. , przedstawia dokonania Mieszka I, wymienia nazwy plemion słowiańskich zamieszkujących ziemie polskie i wskazuje na mapie ich siedziby, opisuje okoliczności przyjęcia chrztu przez Mieszka I, zna wydarzenia związane z datami: 997 r., 1000 r., 1002–1018 r.,1025r.,

określa, kim byli i czym zasłynęli Bolesław Chrobry, biskup Wojciech, Otton III, Gall Anonim , opisuje przebieg misji św. Wojciecha,

wymienia przyczyny i skutki zjazdu gnieźnieńskiego , zna wydarzenia związane z datami 1025 r., 1076 r., 1079 r.,

określa, kim byli i czym zasłynęli Mieszko II, Kazimierz Odnowiciel, Bolesław Śmiały, biskup Stanisław ze Szczepanowa , wymienia przyczyny kryzysu i upadku państwa polskiego w XI w. , zna wydarzenie związane z datą 1138 r.,

określa, kim byli i czym zasłynęli Władysław Herman, Bolesław Krzywousty, Władysław Wygnaniec, Kazimierz Sprawiedliwy, wymienia postanowienia statutu Bolesława Krzywoustego,



dostateczny
(obejmuje wymagania na stopień dopuszczający)

Uczeń poprawnie posługuje się terminami: archeologia, epoki historyczne, chronologia, prahistoria, ewolucja, paleolit, ewolucjonizm, antropologia ,neolit, megalit ,Żyzny Półksiężyc, król-kapłan, zikkurat ,wiszące ogrody, rydwan, sfinks, Dolina Królów, Kanaan, menora, Biblia, Tora, Arka Przymierza, terakotowa armia,kultura mykeńska, kultura minojska,demagog, strateg, ostracyzm, agora , geruzja (rada starszych), eforzy, zgromadzenie ludowe , triera , tytani, Pytia, hipodrom, skene, proskenion, orchestra, theatron, meandry, malarstwo czarnofigurowe i czerwonofigurowe , Akademia Platońska, Liceum, klepsydra, Cheronea, węzeł gordyjski, Etruskowie, Italikowie, Latynowie, Lacjum, Galowie, dyktator, liktor Kanny, Zama, triumf, sieciarz, samnita, arystokracja, Farsalos, Akcjum , pax romana, romanizacja, bursztynowy szlak, limes, Wał Hadriana, Dakowie, atrium, perystyl, Ołtarz Pokoju, mozaika, mecenas, chrystogram, teologia, sobór, heretyk,Wandal, Hun, wymienia nazwy epok historycznych w kolejności chronologicznej: starożytność, średniowiecze, nowożytność, współczesność,

umiejscawia wydarzenia w odpowiedniej epoce historycznej,wymienia w kolejności etapy ewolucji człowieka,

opisuje warunki życia ludzi w czasach prahistorycznych,podaje nazwy najważniejszych wynalazków człowieka z czasów prahistorycznych ,opisuje, czym zajmuje się antropolog , omawia sposoby ustalania wieku znalezisk, określa ramy chronologiczne rewolucji neolitycznej,opisuje życie codzienne ludzi przed rewolucją neolityczną,omawia sposób wytopu brązu i żelaza, podaje ramy chronologiczne istnienia cywilizacji sumeryjskiej , określa rolę rzek w starożytnej Mezopotamii, opisuje wygląd miast sumeryjskich, określa kim byli czym zasłynęli Nabuchodonozor II, Sargon II Wielki, Asurbanipal , przedstawia najważniejsze dokonania Ramzesa II, charakteryzuje strukturę społeczeństwa egipskiego, określa zakres władzy faraona , podaje nazwy najsłynniejszych piramid egipskich, opisuje wygląd świątyni jerozolimskiej , zna i krótko charakteryzuje postaci Buddy i Konfucjusza , podaje daty powstania poszczególnych rodzajów pisma, określa rolę pisma w starożytności, opisuje znaczenie alfabetu stworzonego przez Fenicjan, wyjaśnia kim był i czym zasłynął Jean-François Champollion , poprawnie wskazuje na mapie zasięg kolonizacji greckiej, zna wydarzenie związane z datą 508 r. p.n.e., przedstawia dokonania Peryklesa, charakteryzuje społeczeństwo Aten, opisuje życie codzienne i zajęcia Ateńczyków , omawia cechy charakterystyczne demokracji, określa kim był i czym zasłynął Likurg, omawia zadania organów władzy w polis, charakteryzuje społeczeństwo spartańskie, wyjaśnia znaczenie powiedzeń: „z tarczą lub na tarczy”, „mówić lakonicznie, zna wydarzenia związane z datami: 490 r. p.n.e., 480 r. p.n.e., 479 r. p.n.e., wymienia dokonania i wyjaśnia znaczenie postaci Dariusza, Kserksesa, Miltiadesa, Leonidasa i Temistoklesa, analizuje przyczyny wojen grecko-perskich , opisuje taktykę walki stosowaną przez Greków, charakteryzuje system wierzeń starożytnych Greków, wskazuje atrybuty poszczególnych bóstw, wyjaśnia rolę sportu w życiu Greków,

opisuje przebieg starożytnych igrzysk olimpijskich , zna wydarzenia związane z datami ok. 750 r. p.n.e., ok. 534 r. p.n.e.,

krótko charakteryzuje postaci Sofoklesa, Arystofanesa i Myrona, wymieniając ich kluczowe dzieła, opisuje przebieg Wielkich Dionizji, krótko charakteryzuje dokonania Heraklita z Efezu, Demokryta z Abdery, Talesa z Miletu, Euklidesa, Klaudiusza Ptolemeusza, zna wydarzenia związane z datami 334p.n.e., 333 r. p.n.e, 331 r. p.n.e., 323 r. p.n.e. 338 r. p.n.e.

przedstawia dokonania Dariusza II wyjaśnia przyczyny i skutki wojny peloponeskiej , podaje przyczyny i skutki podboju Persji przez Aleksandra,

zna wydarzenia związane z datami: 389 r. p.n.e., 509 r. p.n.e., przedstawia postacie legendarnych założycieli Rzymu Romulusa i Remusa, opowiada legendę o założeniu Rzymu, wskazuje na mapie terytoria w Italii podbite przez Rzymian, przedstawia zasady funkcjonowania republiki rzymskiej, omawia zadania poszczególnych urzędników rzymskich, zna wydarzenia związane z datami: 449 r. p.n.e., 125 r. n.e., 70–82 r.n.e., określa, kim byli i czym zasłynęli Galen, Wespazjan, Tytus, Justynian, Mecenas, przedstawia sposób budowy akweduktów, omawia najważniejsze zasady prawne obowiązujące w starożytnym Rzymie, zna wydarzenia związane z datami: 303–304 r., 313 r., 392r. Określa kim byli i czym zasłynęli Trajan, Konstantyn Wielki, Teodozjusz Wielki, przedstawia okoliczności, w których chrześcijaństwo stało się religią panującą w Rzymie, lokalizuje na mapie zasięg chrześcijaństwa do V w. n.e.- zna wydarzenie związane z datą 451 r., wyjaśnia, kim byli i czym zasłynęli Atylla, Dioklecjan, Odoaker, Romulus Augustulus , określa wewnętrzne i zewnętrzne przyczyny upadku cesarstwa zachodniorzymskiego,


Uczeń poprawnie posługuje się terminami: ogień grecki, ikona, bazylika, szariat, dżihad, świątynia Kaaba, kalif, arabeska, arianizm, siedem sztuk wyzwolonych, minuskuła, retoryka,dialektyka, kaligrafia, manuskrypt, miniatura , Rzesza Niemiecka , runy, drakkary, snekkary, kościół klepkowy, głagolica, cyrylica, latopis, Lechowe Pole , Cluny, dyktat papieski, prawo kanoniczne, ekskomunika, prawosławie, Canossa, synod , „Geograf Bawarski”, szyszak, kolczuga, Dagome iudex, kmieć, ludność służebna , kasztelan, czynszownik, Grody Czerwieńskie, zna wydarzenie związane z datą 451 r.,

wyjaśnia, kim byli i czym zasłynęli Atylla , Dioklecjan, Odoaker, Romulus Augustulus,



określa wewnętrzne i zewnętrzne przyczyny upadku cesarstwa zachodniorzymskiego , prezentuje osiągnięcia Bizancjum w dziedzinie kultury i nauki, określa wpływ warunków geograficznych na znaczenie Konstantynopola, poprawnie stosuje nazwy katolicyzm i prawosławie dla poszczególnych odłamów Kościoła chrześcijańskiego, zna wydarzenia związane z datami 630 r., 632 r., 711 r. przedstawia dokonania Mahometa, wskazuje na mapie kierunki i zasięg podbojów Arabów, prezentuje osiągnięcia arabskie w dziedzinie kultury i nauki , zna wydarzenia związane z datami 496 r., 732 r., 814r., określa kim byli i czym zasłynęli Chlodwig, Karol Młot, wyjaśnia znaczenie przyjęcia chrztu przez Chlodwiga, przedstawia rozwój kultury i nauki za panowania Karola Wielkiego, określa kim byli i czym zasłynęli Ludwik Pobożny, Ludwik Niemiecki, Karol Łysy, Lotar, Henryk II, wyjaśnia, w jaki sposób powstała Rzesza Niemiecka, mawia znaczenie koronacji cesarskiej Ottona I, tłumaczy, na czym polega idea uniwersalizmu - zna wydarzenie związane z datą 1066 r., podaje przyczyny wypraw organizowanych przez Normanów omawia osiągnięcia Normanów w dziedzinie sztuki i rzemiosła , zna wydarzenia związane z datami: IV–V w., VII w., IX w., 863 r., 955 r., 988 r., 1001 r., przedstawia dokonania postaci Samona, Rościsława, Świętopełka, Włodzimierza Wielkiego, Stefana Wielkiego, zna wydarzenia związane z datami 1075 r., 1077r. , określa, kim był i czym zasłynął Sylwester II, omawia przyczyny i konsekwencje schizmy wschodniej dla Kościoła i jego wyznawców , zna wydarzenia związane z 991 r., wyjaśnia, kim byli i czym zasłynęli Ibrahim ibn Jakub, Jordan, Dobrawa, wymienia korzyści wynikające z przyjęcia chrztu , określa, jakie informacje znalazły się w dokumencie Dagome iudex, prezentuje rozwój terytorialny państwa Mieszka określa, kim byli i czym zasłynęli Oda, Radzim Gaudenty, Thietmar, Henryk II, Świętopełk, omawia postanowienia pokoju w Budziszynie, opisuje wygląd Gniezna w czasach Bolesława Chrobrego , zna wydarzenia związane z datami 1034 r., 1039 r., określa, kim byli i czym zasłynęli Bezprym, Konrad II, Jarosław Mądry, Miecław, Brzetysław, wyjaśnia przyczyny i skutki sporu między królem a biskupem, opisuje przebieg konfliktu Bolesława Śmiałego z biskupem Stanisławem, zna wydarzenia związane z datami 1102 r., 1108 r., 1109 r., 1116 r., 1124 r. określa, kim byli i czym zasłynęli Bolesław Kędzierzawy, Mieszko Stary, Henryk Sandomierski, Zbigniew, Sieciech, Henryk V, wyjaśnia przyczyny sporu między Bolesławem Krzywoustym a Zbigniewem, wskazuje na mapie dzielnicę senioralną i ziemie przyznane poszczególnym synom i wdowie po Bolesławie Krzywoustym,

dobry
(obejmuje wymagania na stopień dostateczny)

Uczeń przedstawia wpływ zmian klimatycznych na tryb życia człowieka pierwotnego, omawia tryb życia i zajęcia ludzi epoki neolitu, nazywa i lokalizuje na mapie pozostałości najstarszej znanej osady ludzkiej, wskazuje na mapie miejsce położenia najbardziej znanej budowli megalitycznej, wyjaśnia, jakie zmiany nastąpiły w życiu człowieka dzięki opanowaniu umiejętności wytopu metali , przedstawia wpływ zmian klimatycznych na tryb życia człowieka pierwotnego, omawia tryb życia i zajęcia ludzi epoki neolitu, charakteryzuje oddziaływanie warunków naturalnych na życie mieszkańców Mezopotamii , omawia organizację państwa babilońskiego, prezentuje najważniejsze fakty z historii Asyrii i Babilonii, interpretuje zasadę „oko za oko, ząb za ząb”, omawia system religijny starożytnej Babilonii, przedstawia osiągnięcia cywilizacji asyryjskiej, wymienia rodzaje wojsk wchodzących w skład armii asyryjskiej, wyjaśnia rolę Nilu w rozwoju cywilizacji egipskiej, omawia organizację państwa egipskiego, opisuje państwo egipskie za panowania Ramzesa II, wymienia cechy charakterystyczne wyglądu wybranych bogów egipskich, omawia rolę religii w życiu starożytnych Egipcjan, podaje przyczyny mumifikacji zwłok, tłumaczy, czym były i jak budowano egipskie piramidy, przedstawia dokonania postaci Howarda Cartera, lorda Carnarvona , omawia okoliczności odkrycia grobowca Tutenchamona, opisuje wygląd grobowca Tutenchamona, opowiada, czego dotyczy tzw. klątwa Tutenchamona, wskazuje na mapie szlak wędrówki Izraelitów z Egiptu do Kanaan i omawia jej przebieg, omawia sytuację narodu żydowskiego po śmierci Salomona, przedstawia okoliczności upadku państwa żydowskiego, charakteryzuje system wierzeń Izraelitów, przedstawia zasady funkcjonowania społeczeństwa indyjskiego za rządów Ariów, opisuje organizację państwa chińskiego, wyjaśnia przyczyny budowy Wielkiego Muru Chińskiego , charakteryzuje system filozoficzny stworzony przez Konfucjusza, wyjaśnia przyczyny powstania pisma, przedstawia historię pisma, opisuje sposób produkcji papirusu, wyjaśnia zasady posługiwania się hieroglifami, podaje okoliczności odnalezienia Kamienia z Rosetty, wyjaśnia wpływ warunków naturalnych na życie i zajęcia Greków, a także na organizację państwowości greckiej, opisuje wygląd greckiej polis, wymienia przyczyny kolonizacji greckiej, wskazuje podobieństwa i różnice między demokrację ateńską a współczesną, wyjaśnia, jaką rolę w demokracji ateńskiej odgrywał ostracyzm, opisuje wygląd starożytnych Aten, określa rolę i zadania królów spartańskich, tłumaczy, jaką pozycję w społeczeństwie spartańskim zajmowały kobiety, przedstawia okoliczności upadku państwa spartańskiego , wskazuje różnice między ustrojem Sparty i Aten, omawia wygląd i uzbrojenie greckiego hoplity, opisuje wygląd triery, przedstawia przebieg konfliktu grecko-perskiego, wyjaśnia symboliczne znaczenie słów: „Termopile”, „Przechodniu, powiedz Sparcie, że tu leżymy, wierni jej prawom” , podaje podstawowe informacje dotyczące państwa perskiego, określa rolę wyroczni w życiu Greków , opisuje wygląd ateńskiego Akropolu, wyjaśnia znaczenie mitu o Prometeuszu, tłumaczy, na czym polega postawa prometejska, charakteryzuje sposób traktowania zwycięzców igrzysk przez Greków, przedstawia podobieństwa i różnice między starożytnymi a współczesnymi igrzyskami olimpijskimi, wyjaśnia zasady obowiązujące w teatrze greckim, przedstawia różnice między grecką tragedią a komedią, opisuje wygląd teatru greckiego, określa różnice pomiędzy porządkami architektonicznymi występującymi w starożytnej Grecji, podaje nazwy stylów malarskich stosowanych przez starożytnych Greków, opisuje okoliczności narodzin filozofii, przedstawia poglądy najsłynniejszych filozofów greckich, przedstawia dokonania Archimedesa , poprawnie posługuje się terminami:„ogniste zwierciadła”, eureka (heureka), wymienia wynalazki Archimedesa i omawia ich zastosowanie, opisuje proces tworzenia potęgi Macedonii przez Filipa II, opisuje przebieg wyprawy Aleksandra przeciwko Persom, omawia sytuację w Grecji po zakończeniu wojen z Persją, omawia organizację imperium macedońskiego, podaje cechy charakterystyczne kultury hellenistycznej, przedstawia dokonania postaci Sostratosa, Ptolemeusza I, Ptolemeusza II, lokalizuje na mapie wyspę Faros i port w Aleksandrii, omawia okoliczności budowy latarni na Faros, omawia okoliczności obalenia monarchii w Rzymie, określa rolę i zadania poszczególnych warstw społecznych starożytnego Rzymu, podaje nazwy ludów italskich podbitych przez wojska rzymskie, określa, kim był i czym zasłynął Herodot, lokalizuje na mapie siedziby Etrusków w Italii, wskazuje na mapie prawdopodobne miejsca pochodzenia Etrusków, wymienia osiągnięcia cywilizacji etruskiej, wskazuje podobieństwa i różnice między demokracją ateńską a republiką rzymską, omawia przebieg wojen punickich, opisuje wygląd i elementy uzbrojenia rzymskiego legionisty, wymienia typy oddziałów wchodzących w skład armii, charakteryzuje sposób organizacji prowincji rzymskich, opisuje przebieg pochodu triumfalnego, wyjaśnia, na czym polegały walki gladiatorów, omawia przebieg powstania Spartakusa , wymienia dokonania Juliusza Cezara, przedstawia okoliczności śmierci Kleopatry, omawia sytuację w państwie rzymskim po zakończeniu wojen domowych, określa zakres władzy cesarza, wyjaśnia znaczenie powiedzenia: „Wszystkie drogi prowadzą do Rzymu”, przedstawia organizację państwa rzymskiego za czasów cesarstwa, określa warunki życia w mieście, porównuje Forum Romanum z ateńską agorą, określa podobieństwa między religią rzymską a grecką, opisuje wygląd rzymskiej świątyni, zna wydarzenie związane z datą 79 r. , lokalizuje na mapie Pompeje, określa okoliczności zniszczenia miasta, opisuje wygląd rzymskiego domu na podstawie wykopalisk w Pompejach, wskazuje przejawy oddziaływania kultury greckiej na rzymską, opisuje wygląd i funkcje Koloseum, omawia osiągnięcia rzymskie w dziedzinie prawa, wymienia dokonania przedstawicieli rzymskiej literatury i historii, określa sytuację narodu żydowskiego pod panowaniem Rzymian, omawia działalność apostołów, wyjaśnia przyczyny popularności chrześcijaństwa w starożytnym Rzymie, podaje przyczyny prześladowań chrześcijan, wymienia nazwy odłamów religii chrześcijańskiej, podaje nazwy ksiąg wchodzących w skład Nowego Testamentu, omawia sytuację w państwie rzymskim w III i IV w., wskazuje przejawy kryzysu w państwie rzymskim, określa sytuację Rzymu w czasie wędrówki ludów, opisuje tryb życia Hunów, wyjaśnia, w jaki sposób barbarzyńcy przyczynili się do zniszczenia Rzymu,


Uczeń opisuje okoliczności powstania Konstantynopola, wymienia reformy wprowadzone przez Justyniana I Wielkiego, omawia ustrój Bizancjum, opisuje wygląd świątyni Hagia Sophia, wyjaśnia znaczenie określenia Nowy Rzym, przedstawia okoliczności, w których doszło do powstania islamu, opisuje wygląd meczetu, omawia organizację państwa arabskiego, charakteryzuje stosunek Arabów do podbitych narodów, przedstawia sytuację polityczną w Europie zachodniej po upadku cesarstwa zachodniorzymskiego, omawia organizację państwa Franków, opisuje sposób przejęcia władzy w państwie Franków przez dynastię Karolingów, prezentuje dokonania Karola Wielkiego, określa znaczenie koronacji cesarskiej Karola, przedstawia okoliczności, w których doszło do podziału państwa Karola Wielkiego, omawia dokonania Ottona I i Ottona III, opisuje politykę następców Ottona III, przedstawia system wierzeń Normanów, opisuje wygląd łodzi wikingów i uzbrojenia wojowników normańskich, wskazuje czynniki, które zadecydowały o sukcesie podbojów normańskich, opisuje okoliczności, w których Normanowie pojawili się w Ameryce, zna wydarzenie związane z datą 1066r. przedstawia dokonania Wilhelma Zdobywcy, poprawnie posługuje się terminem tkanina z Bayeux, opisuje, co zostało przedstawione na tkaninie z Bayeux, wyjaśnia, w jaki sposób określa się wiek i pochodzenie źródeł historycznych, opisuje przebieg podboju Anglii przez Wilhelma Zdobywcę , omawia organizację plemion słowiańskich, wymienia okoliczności powstania pierwszych państw słowiańskich i państwa węgierskiego, opisuje działalność misyjną Cyryla i Metodego, wyjaśnia, jakie znaczenie dla utrzymania i rozwoju państwowości słowiańskiej miała decyzja władców o przyjęciu chrztu, charakteryzuje sytuację w Kościele chrześcijańskim w X w., omawia dokonania papieża Sylwestra II przedstawia okoliczności, w których doszło do schizmy wschodniej, opisuje przebieg sporu i sposób, w jaki został rozwiązany, podaje najistotniejsze treści zawarte w Dyktacie papieskim Grzegorza VII, określa ramy chronologiczne istnienia kultur archeologicznych na ziemiach polskich, poprawnie posługuje się terminami: kurhan, kamienne kręgi, kultura archeologiczna, dymarka, przedstawia najważniejsze odkrycia archeologiczne na ziemiach polskich, opisuje wygląd osady w Biskupinie, omawia warunki naturalne panujące na ziemiach polskich, lokalizuje na mapie Biskupin, wskazuje na mapie siedziby plemion słowiańskich, omawia system wierzeń słowiańskich, wymienia nazwy plemion słowiańskich zamieszkujących ziemie polskie, zna wydarzenia związane z datami: VIII w. p.n.e., 1933 r., określa, kim byli i czym zasłynęli: Walenty Szwajcer,Józef Kostrzewski, poprawnie posługuje się terminem dendrochronologia, przedstawia okoliczności odkrycia osady w Biskupinie, omawia organizację plemion słowiańskich na ziemiach polskich, przedstawia okoliczności powstania państwa polskiego, opisuje wygląd i uzbrojenie woja z drużyny książęcej, charakteryzuje strukturę społeczną w państwie Mieszka I, przedstawia okoliczności przejęcia władzy przez Bolesława Chrobrego, omawia dokonania, Bolesława Chrobrego, charakteryzuje organizację państwa polskiego za panowania Bolesława, porównuje relacje źródłowe na temat zjazdu władców w 1000 r., wyjaśnia znaczenie koronacji Bolesława Chrobrego, opisuje sytuację w państwie polskim po śmierci Bolesława Chrobrego, omawia działalność Kazimierza Odnowiciela i Bolesława Śmiałego, porównuje relacje źródłowe na temat sporu między królem Bolesławem a biskupem Stanisławem, wyjaśnia, dlaczego w sporze o inwestyturę Bolesław Śmiały opowiedział się po stronie papieża, charakteryzuje sytuację polityczną państwa polskiego za panowania Władysława, Hermana, przedstawia okoliczności najazdu niemieckiego na Polskę, wymienia przyczyny powstania statutu Bolesława Krzywoustego, wyjaśnia, kim byli i czym zasłynęli: Gall Anonim, Thietmar, Wincenty Kadłubek, określa ramy chronologiczne wydarzeń opisanych w kronikach Galla Anonima i Wincentego Kadłubka, wymienia przyczyny powstania dzieł kronikarzy, wymienia nazwy źródeł historycznych dotyczących dziejów państwa polskiego za panowania pierwszych Piastów,

bardzo dobry
(obejmuje wymagania na stopień dobry)


Uczeń omawia rolę źródeł historycznych w procesie poznawania dziejów, rozumie potrzebę tworzenia systemu datacji i posługiwania się nim , omawia znaczenie tworzenia i praktycznego zastosowania narzędzi oraz opanowania umiejętności krzesania ognia dla rozwoju człowieka, wyjaśnia, na czym polegała zależność człowieka od przyrody, wymienia przyczyny powstania pierwszych dzieł sztuki praludzi, przedstawia znaczenie badań naukowych oraz wykorzystania różnych technologii dla poznania historii człowieka, omawia tryb życia i zajęcia ludzi epoki neolitu , charakteryzuje wygląd osad neolitycznych , opisuje wygląd i funkcje budowli megalitycznych, omawia organizację państwa Sumerów, przedstawia związek między budową i utrzymaniem sieci irygacyjnej a powstaniem pierwszych państw , ocenia starożytny system prawny, omawia system religijny starożytnej Babilonii, wymienia czynniki, które umożliwiły Asyryjczykom prowadzenie skutecznej polityki podbojów, uzasadnia słuszność określenia „Egipt – darem Nilu”, tłumaczy, jaką rolę odgrywały poszczególne warstwy społeczeństwa egipskiego, prezentuje dzieje Egiptu w I tysiącleciu p.n.e., wyjaśnia przeznaczenie Doliny Królów , opisuje etapy procesu mumifikacji, określa cechy religii starożytnego Egiptu , zna wydarzenia związane z datami: 1798 r., 1922 r., przedstawia dokonania Tutenchamona, wyjaśnia różnice między dawną a współczesną archeologią, określa okoliczności, w których doszło do rozpoczęcia badań archeologicznych w Egipcie, ocenia postawę pierwszych badaczy dziejów Egiptu, opisuje okoliczności powstania państwa Izrael, określa rolę proroków i Mesjasza w życiu Hebrajczyków, omawia różnice między religią Żydów a wierzeniami pozostałych cywilizacji starożytnych, porównuje założenia buddyzmu i hinduizmu, prezentuje zasięg terytorialny buddyzmu w przeszłości i współcześnie, tłumaczy, na czym polega wyższość pisma alfabetycznego nad pismem obrazkowym, zna wydarzenia związane z datami: 1799 r., 1824 r., opisuje, w jaki sposób odszyfrowano hieroglify egipskie, wymienia cechy charakteryzujące rzetelnego badacza, charakteryzuje kulturę minojską i mykeńską, tłumaczy, jaką funkcję pełniła agora, przedstawia przebieg kolonizacji greckiej, prezentuje proces kształtowania się demokracji ateńskiej, ocenia dokonania Peryklesa i jego zasługi w rozwoju demokracji ateńskiej, omawia dokonania greckich dowódców , wyjaśnia pochodzenie tradycji biegu maratońskiego , ocenia postawę wojowników spartańskich walczących pod Termopilami, tłumaczy, jakie czynniki zadecydowały o ostatecznym sukcesie Greków, tłumaczy rolę mitów w życiu Greków, odszukuje w mitach wartości uniwersalne, określa rolę igrzysk olimpijskich w podtrzymywaniu jedności starożytnej Hellady, przytacza najważniejsze informacje dotyczące treści „Iliady” i „Odysei”, wskazuje cechy charakterystyczne rzeźby i malarstwa greckiego , omawia rolę teatru w życiu starożytnych Greków, wyjaśnia rolę filozofii w życiu starożytnych Greków,

ocenia wkład greckich filozofów i wynalazców w rozwój różnych dziedzin nauki, wyjaśnia domniemaną zasadę działania „ognistych zwierciadeł”, tłumaczy konieczność wykorzystania różnych metod badawczych dla potwierdzenia autentyczności zjawisk i wydarzeń historycznych, wyjaśnia znaczenie klęski Greków w bitwie pod Cheroneą, wymienia okoliczności powstania państw hellenistycznych, ocenia wpływ jednostki na proces kształtowania dziejów, opisuje prawdopodobny wygląd latarni, wyjaśnia znaczenie prowadzenia badań archeologicznych dla lepszego poznania historii i dokonań człowieka, wymienia imiona królów panujących w Rzymie, charakteryzuje panowanie kolejnych władców rzymskich, przedstawia etapy podboju Italii przez Rzymian, wyjaśnia znaczenie wyrażenia „pyrrusowe zwycięstwo”, określa, kim był i czym zasłynął Dionizjusz z Halikarnasu, omawia organizację państwa etruskiego, opisuje tryb życia i zajęcia Etrusków, dostrzega rolę współczesnych technologii w procesie poznawania dziejów, określa istotę sporu o prawa polityczne plebejuszy i sposób jego rozwiązania , podaje cechy, które powinien posiadać wzorowy obywatel Rzymu, prezentuje dokonania Hannibala i określa ich znaczenie, charakteryzuje taktykę walki stosowaną przez Rzymian, prezentuje przebieg wojen domowych w Rzymie, lokalizuje na mapie miejsca bitew z okresu wojen domowych, uzasadnia słuszność twierdzenia, że cesarstwo było „komedią republiki”, omawia sposób funkcjonowania gospodarki, wskazuje różnice w sposobie życia zamożnych i ubogich Rzymian, omawia zmiany w wyglądzie Rzymu wprowadzone za panowania Oktawiana Augusta, wyjaśnia przyczyny popularności kultu bogów przejętego od ludności z terenów podbitych, zna wydarzenia związane z datami: 1748 r., 1861 r., przedstawia dokonania Giuseppe Fiorellego , omawia wygląd Pompejów, wyjaśnia, na czym polega praca archeologa, wyjaśnia rolę prawa rzymskiego jako podstawy współcześnie funkcjonujących systemów prawnych, opisuje organizację Kościoła chrześcijańskiego w pierwszych wiekach jego istnienia, wskazuje przyczyny i konsekwencje sporów wewnątrz Kościoła chrześcijańskiego, charakteryzuje próby reform podejmowane przez cesarzy rzymskich: Dioklecjana, Konstantyna i Teodozjusza, omawia symboliczne znaczenie daty 476 r.,



Charakteryzuje sytuację w Bizancjum po upadku Rzymu, określa czynniki decydujące o sile militarnej Bizancjum, przedstawia sytuację Kościoła chrześcijańskiego po upadku cesarstwa zachodniorzymskiego, określa rolę Arabów w rozpowszechnianiu osiągnięć ludów podbitych oraz rozwoju spuścizny starożytnych cywilizacji, dostrzega znaczenie idei świętej wojny dla rozprzestrzeniania się religii arabskiej, wyjaśnia znaczenie zwycięstwa Franków w bitwie pod Poitiers, uzasadnia słuszność określenia renesans karoliński dla zmian w kulturze i nauce, które nastąpiły w VIII i IX w., ocenia wpływ Karola Wielkiego na proces kształtowania się średniowiecznej Europy, charakteryzuje sytuację polityczną państwa niemieckiego po wygaśnięciu dynastii Karolingów, ocenia rolę Ottona I i Ottona III w kształtowaniu się średniowiecznej Europy, prezentuje okoliczności, w których doszło do powstania państw skandynawskich, dostrzega związek między przyjęciem chrześcijaństwa a zaprzestaniem wypraw rabunkowych Normanów, zna wydarzenie związane z datą 1070 r., określa, kim byli i czym zasłynęli: Edward Wyznawca, Harold, tłumaczy, na czym polega trudność w ustaleniu autorów dzieł średniowiecznych, opowiada o dziejach tkaniny z Bayeux, przedstawia dokonania Włodzimierza Wielkiego i Stefana Wielkiego, charakteryzuje okoliczności powstania państwa ruskiego , wyjaśnia, na czym polegał spór o inwestyturę, tłumaczy znaczenie powiedzenia: „pójść do Cannosy”, wyjaśnia, na czym polega trudność w badaniu historii kultur archeologicznych na ziemiach polskich, wymienia nazwy kultur archeologicznych obecnych na ziemiach polskich, charakteryzuje kontakty gospodarcze mieszkańców ziem polskich z przedstawicielami cywilizacji śródziemnomorskich, określa, jakie informacje może zdobyć historyk dzięki zastosowaniu metody dendrochronologicznej, wskazuje problemy wynikające z zastosowania metody dendrochronologii, wyjaśnia znaczenie decyzji Mieszka I o przyjęciu chrztu, tłumaczy, dlaczego książę przyjął chrzest z rąk czeskich, określa przyczyny powstania dokumentu Dagome iudex, opisuje żywot św. Wojciecha na podstawie płaskorzeźb na drzwiach katedry gnieźnieńskiej, wyjaśnia znaczenie zjazdu gnieźnieńskiego dla rozwoju organizacji kościelnej i państwowej, dokonuje oceny skutków polityki zagranicznej prowadzonej przez Bolesława Śmiałego, ocenia obiektywizm źródeł historycznych dotyczących wydarzeń z 1079 r., opisuje podbój i chrystianizację Pomorza, wyjaśnia znaczenie przyłączenia Pomorza do Polski, określa, kim byli i czym zasłynęli: Kosmas, Nestor, wymienia przyczyny powstania dzieł kronikarzy, przedstawia teorie dotyczące pochodzenia Galla Anonima wyjaśnia, kim był Bolesław Zapomniany,


celujący
(obejmuje wymagania na stopień bardzo dobry)


uzasadnia słuszność określenia rewolucja dla zmian, które zaszły w życiu człowieka w okresie neolitu, wyjaśnia, jaki wpływ na organizację pierwszych państw miało ich położenie geograficzne oraz warunki naturalne, wyjaśnia znaczenie kodyfikacji prawa dla sprawnego funkcjonowania państwa, wskazuje i ocenia źródła potęgi starożytnego Egiptu, ocenia wkład mieszkańców Egiptu w rozwój cywilizacji, ocenia rolę Biblii jako źródła historycznego, ocenia znaczenie powstania pisma dla rozwoju cywilizacji ludzkiej , ocenia wpływ pisma hieroglificznego na inne cywilizacje w obszarze Żyznego Półksiężyca, określa czynniki jednoczące Greków, formułuje wnioski dotyczące wpływu demokracji ateńskiej na rozwój państw demokratycznych w przyszłości , wskazuje genezę różnic ustrojowych starożytnej Grecji , określa wpływ wojen grecko-perskich na późniejsze dzieje starożytnej Grecji , omawia rolę religii jako czynnika jednoczącego Greków, omawia ideę starożytnych i współczesnych igrzysk olimpijskich, porównuje społeczną rolę teatru w starożytnej Grecji i współcześnie, porównuje wpływ warunków naturalnych na kierunki rozwoju cywilizacji rzymskiej i greckiej, porównuje osiągnięcia cywilizacji etruskiej z osiągnięciami wcześniejszych cywilizacji starożytnych , analizuje istotę republiki rzymskiej jako formy państwa, dokonuje analizy porównawczej taktyki walki Rzymian, Greków i Macedończyków, dokonuje analizy porównawczej ustroju republiki rzymskiej sprzed i w trakcie dyktatury Gajusza Juliusza Cezara, ocenia politykę cesarstwa w okresie pax romana , ocenia wpływ odkrycia ruin Pompejów dla rozwoju wiedzy o Imperium, ocenia wkład Rzymian w rozwój kultury i jej wpływ na współczesną cywilizację, ocenia rolę chrześcijaństwa w Cesarstwie Rzymskim, dokonuje oceny wpływu wewnętrznych i zewnętrznych przyczyn upadku cesarstwa

Uczeń wskazuje różnice między Kościołem wschodnim a zachodnim, charakteryzuje związki między islamem, chrześcijaństwem i judaizmem, omawia związek między rozwojem kultury i nauki a utrzymaniem silnego państwa, ocenia znaczenie traktatu w Verdun

dla dalszych losów politycznych Europy, ocenia wpływ najazdów Normanów na kształt średniowiecznej Europy, ocenia znaczenie źródeł ikonograficznych dla rozwoju współczesnej historiografii, porównuje warunki tworzenia się i rozwoju pierwszych państw słowiańskich, wskazuje i ocenia źródła konfliktów w Kościele w okresie wczesnego średniowiecza, porównuje i ocenia poziom rozwoju cywilizacyjnego ziem polskich w odniesieniu do reszty Europy,

wymienia i ocenia korzyści płynące z zastosowania różnych nauk pomocniczych historii w badaniach, ocenia kierunki rozwoju państwa polskiego u progu jego istnienia,

ocenia skutki polityki wewnętrznej i zagranicznej Bolesława dla państwa polskiego, wskazuje problemy w interpretacji dziejów panowania pierwszych Piastów, wyjaśnia i ocenia konsekwencje decyzji Bolesława o podziale państwa, tłumaczy konieczność weryfikacji prawdziwości źródeł historycznych






Pobieranie 58.94 Kb.





©absta.pl 2020
wyślij wiadomość

    Strona główna