X60apec (Asia–Pacific Economic Cooperation) Układ o Współpracy Gospodarczej Azji I rejonu Pacyfiku



Pobieranie 30.39 Kb.
Data02.05.2016
Rozmiar30.39 Kb.
x60APEC (Asia–Pacific Economic Cooperation)

Układ o Współpracy Gospodarczej Azji i rejonu Pacyfiku

  • układ podpisany 1989 w Canberze (Australia) na konferencji ministrów spraw zagranicznych i handlu z 12 państw

  • założycielami były kraje ASEAN oraz Australia, Nowa Zelandia, Japonia, Korea Południowa, Kanada, USA

  • w 1991 dołączyły Chiny, Tajwan i Hongkong

  • w 1993 dołączyły Meksyk i Papua-Nowa Gwinea

  • w 1994 dołączyło Chile

  • + Rosja i Peru

APEC


  • działa na rzecz koordynacji przedsięwzięć finansowych i rozwoju ekonomicznego państw członkowskich

  • podstawowy cel:

    1. liberalizacja handlu i wzajemnych stosunków gospodarczych

    2. uzgadnianie stanowiska prezentowanego na forum organizacji GATT i WTO

  • w ramach APEC odbywają się konsultacje ministerialne oraz coroczne Konferencje Ministrów i spotkania na szczycie szefów państw



Historia APEC:


  • organizacja ta powstała z inicjatywy Boba Hawke’a

  • początkowo organizacja ta istniała jako forum dyskusyjne

  • po czwartym Spotkaniu Ministerialnym APEC stał się instytucją – wrzesień 1992r.

  • na spotkaniu tym podjęto decyzję o utworzeniu Sekretariatu, którego siedzibą jest Bangkok

  • podstawowa funkcja Sekretariatu: monitorowanie gospodarek w regionie

  • nadal nie sprecyzowana misja APEC

  • pierwsze lata istnienia APEC: dotyczyły głównie kwestii wymiany opinii i zaktywizowania współpracy w regionie, a także popierania pozytywnego zamknięcia negocjacji Rundy Urugwajskiej GATT

  • wspólnota Azji i Pacyfiku tworzona była poprzez osiąganie wzrostu gospodarczego i sprawiedliwy rozwój – poprzez handel i współpracę gospodarczą

  • APEC ma tzw. trzech obserwatorów: Sekretariat ASEAN, Rada Gospodarczej Wspólnoty Pacyfiku, Forum Południowego Pacyfiku



Działalność APEC:


  • działa na zasadzie consensusu: prowadzenie działalności na bazie otwartego dialogu, z uwzględnieniem poglądów wszystkich członków (aktualnie 21)

  • przewodnictwo następuje na zasadzie rotacji w rocznych kadencjach

  • kraj, który w danym roku obejmie przewodnictwo jest jednocześnie organizatorem dorocznego spotkania ministrów spraw zagranicznych i gospodarek

  • spotkania te poprzedzone są spotkaniami wyższych urzędników, którzy:

    1. dają ministrom zalecenia

    2. wprowadzają w życie ich decyzje

    3. nadzorują i koordynują budżety

    4. nadzorują i koordynują programy robocze podejmowane na forum APEC

  • organizowanie wielu spotkań na szczeblu ministerialnym, dotyczących m.in.:

    1. edukacji

    2. ochrony środowiska

    3. zrównoważonego rozwoju

    4. regionalnej współpracy w dziedzinie nauki i technologii

    5. handlu i trasportu oraz wiele innych



Konferencja w Seulu:


  • w listopadzie 1991r. w Seulu odbyła się 3-cia konferencja APEC

  • była to konferencja na szczeblu ministerialnym

  • uchwalono na niej twz. „Oświadczenie Seulu”

  • oficjalnie ustalono cele tej organizacji:

  • utrzymanie wzrostu i rozwoju gospodarki celem wspólnego rozkwitu tego regionu

  • pobudzenie wzajemnych kontaktów między członkami tej organizacji w dziedzinie gospodarczej

  • pogłębianie otwartego mechanizmu handlu wielostronnego

  • zwiększenie wymiany regionalnej

  • zniesienie barier inwestycyjnych



Szczyty APEC:


  • Seattle – wrzesień 1993r.

  • Bogor (Indonezja) – 1994r.

  • Osaca – 1995r.

  • Manilia – 1996r.

  • Vancouver – 1997r.

  • Kuala Lumpur – listopad 1998r.

Szczyt w Seattle:




  • przełom w poglądach na temat współpracy regionalnej

  • sceptycy zaczęli się przekonywać do jej zacieśnienia

  • tzw. Komitet Wybitnych Osób (pod przewodnictwem Freda Bergstena) zaprezentował koncepcję utworzenia Wspólnoty Ekonomicznej Azji-Pacyfiku



Szczyt w Bogor:


  • cel: stworzenie wolnego i otwartego handlu oraz regionalnych inwestycji do 2010r. dla gospodarek rozwiniętych i do 2020r. dla gospodarek rozwijających się

  • wszelkie postępy w tym względzie mają bazować na KNU (cecha odróżniająca APEC od innych ugrupowań integracyjnych)



Szczyt w Osace:


  • przywódcy państw członkowskich przyjęli tzw. terminarz działania

  • wyodrębniono trzy filary działalności:

      1. liberalizacja handlu i inwestycji

      2. ułatwienia dla działalności gospodarczej

      3. współpraca ekonomiczno-techniczna

  • 10 zasad prowadzących do ułatwienia liberalizacji handlu i inwestycji wewnątrz grupy:

  1. szeroki zakres

  2. zgodność z zasadami WTO

  3. porównywalność

  4. niedyskryminacja

  5. przejrzystość

  6. zasada standstill

  7. równoległy start

  8. ciągłość procesu z równoczesnym zróżnicowaniem kalendarzy

  9. elastyczność

  10. współpraca

  • zasady te wdrażane są poprzez:

    1. tzw. indywidualne plany działania (realizowane przez poszczególnych członków APEC)

    2. zbiorowe plany działania

    3. łączenie obu tych form na bazie wzajemnych konsultacji

  • to co odróżnia APEC od innych przedsięwzięć integracyjnych to fakt, iż wolny handel ma być osiągany nie poprzez unię celną czy strefę wolnego handlu



Szczyt w Manilii:


  • ustalono plan działania dla APEC (The Manila Action Plan)



Szczyt w Vancouver:


  • pierwsze spotkanie od wybuchu kryzysu finansowego i gospodarczego w Azji

  • uznanie centralnej roli MFW w rozwiązywaniu kryzysu

  • postanowienie identyfikujące specjalne sektory, w których dobrowolna liberalizacja wpłynęłaby pozytywnie na handel, inwestycje i wzrost gospodarczy w poszczególnych krajach członkowskich

  • wytyczono 15 sektorów:

    • towary i usługi związane z ochroną środowiska naturalnego

    • ryby i przetwory rybne

    • kamienie szlachetne i biżuteria

    • sprzęt i instrumenty medyczne

    • chemikalia

    • sektor energetyczny

    • telekomunikacja

    • sektor spożywczy

    • kauczuk naturalny i syntetyczny

    • nawozy sztuczne

    • samochody

    • nasiona oleiste i pochodne

    • lotnictwo cywilne

  • pierwszych dziewięć sektorów – tzw. szybka ścieżka,

tj. rozpoczęcie realizacji w 1998r. i wdrożenie w 1999r.

  • program sharmonizowania i uproszczenia odpraw celnych



Szczyt w Kuala Lumpur:


  • niepowodzenie w sprawie eliminacji ceł w dziewięciu określonych sektorach

  • tworzenie tzw. nowej architektury finansowej, umożliwiającej radzenie sobie z finansowymi krachami (mającymi często miejsce w krajach APEC)



Handel towarowy w ramach APEC:


  • na 21 krajów APEC przypada łącznie:

    • ponad połowa światowego produktu narodowego brutto

    • 44% światowego handlu towarowego

    • oraz większość wzrostu w gospodarce światowej

  • jest to jeden z najszybciej rozwijających się regionów na

świecie (pomimo finansowej niestabilności regionu Azja-Pacyfik w latach 1997-1998)

  • obecnie APEC zawiera wszystkie najważniejsze i najbardziej dynamiczne gospodarki w regionie



Cechy charakterystyczne APEC:


  • w skład APEC wchodzą kraje, których PKB per capita zawiera się w bardzo szerokim przedziale: od 335 USD (Wietnam) do 332 222 UDS (Japonia)

  • APEC to ugrupowanie zróżnicowanych gospodarek, co znacznie utrudnia efektywną współpracę w zakresie handlu i inwestycji

  • „pożyteczna” funkcja APEC: tworzenie dla poszczególnych rządów płaszczyzny dla ogłaszania nowych planów

  • APEC jako narzędzie nacisku na Unię Europejską – w pierwszych latach istnienia



Tabela 1: Handel towarowy APEC w latach 1990-1996.
Tabela 2: Handel wewnątrzregionalny APEC w 1991r.
Zwolennicy APEC:


  • argument przytaczany głównie przez kraje nie należące do ASEAN – niewielkie rozmiary handlu wewnątrz ASEAN

  • najwięksi entuzjaści APEC: Amerykanie i Australijczycy

  • APEC umożliwia Amerykanom utrzymanie politycznej i militarnej roli w regionie Azji i Pacyfiku



Korzyści istnienia APEC:


  • regularne konsultacje i studia nad takimi sprawami, jak:

    • gromadzenie i zestawienie informacji oraz danych o handlu regionalnym i inwestycjach



Komitety i ugrupowania powstałe w ramach APEC:


  • Komitet ds. Handlu i Inwestycji (1993)

  • Komitet Ekonomiczny (1994)

  • Podkomitet ds. Współpracy Gospodarczej i Technicznej (1998)

  • Grupa ds. Małych i Średnich Przedsiębiorstw

  • Grupa Robocza ds. Energii (1990)

  • Grupa Robocza ds. Rybołówstwa (1991)

  • Grupa Ekspertów Współpracy Technicznej w Dziedzinie Rolnictwa (1996)



APEC – informacje dodatkowe:


  • duża niechęć do APEC – spowodowana małymi postępami w osiąganiu założonych celów

  • rozwój APEC dostosowany do tempa rozwoju „powolniejszych” jego członków

  • APEC – jako ugrupowanie mogące wzorować się w przyszłości na doświadczeniach ASEAN

  • koncepcja APEC dotycząca bardziej otwartego regionalizmu (rozumiana jako redukcja barier handlowych na bazie porozumienia regionalnego, a nie na bazie KNU) stała się mało atrakcyjna, zwłaszcza dla członków ASEAN

  • opinia niektórych ekonomistów: możliwość osiągnięcia postępu przez APEC poprzez zgrane konsultacje na poziomie regionalnym (przy liberalizacji dokonywanej na bazie jednostronnych decyzji oraz KNU)



Stosunki z Chinami:


  • Chiny od czasu wstąpienia do APEC w roku 1991 aktywnie uczestniczą we wszystkich akcjach zorganizowanych przez APEC

  • wpływa to na stworzenie dobrej atmosfery dla reformy i otwarcia Chin

  • pobudza to również silnie rozwój stosunków bilateralnych między Chinami a odpowiednimi członkami tej organizacji

  • od roku 1993 przewodniczący Chin uczestniczy co roku w nieoficjalnej konferencji przywódców APEC

  • na konferencji tej Chiny wysuwają proprozycje, odgrywając pozytywną i konstruktywną rolę w osiąganiu sukcesów przez tą organizację

  • w roku 2001 Chiny zorganizowały nieoficjalną konferencję przywódców APEC w Szanghaju



Źródła do opracowania tematu:


  1. Procesy integracyjne we współczesnej gospodarce światowej – red. Ewa Oziewicz, Warszawa PWN, 2001.

  2. Roman Smolski, Marek Smolski, Elżbieta Helena Stadtmüller - Słownik Encyklopedyczny Edukacja Obywatelska, Wydawnictwo Europa, 1999

  3. http://portalwiedzy.onet.pl

  4. http://sciagi.bajo.pl

  5. http://www.roctaiwan.org.pl/policy/20011026/2001102601.html

  6. http://pl.chinabroadcast.cn/chinaabc/chapter4/chapter40404.htm








©absta.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna